فهرست مطالب

زیبایی شناسی ادبی - سال چهاردهم شماره 30 (زمستان 1395)
  • سال چهاردهم شماره 30 (زمستان 1395)
  • تاریخ انتشار: 1395/12/05
  • تعداد عناوین: 7
|
  • امیر سلطان محمدی، سیدمهدی نوریان، اسحاق طغیانی صفحات 9-30
    غزلیات مولانا که تعامل احساس و هیجان او با زبان عقل اوست، یکی از شور انگیزترین اشعار غنائی جهان است. در تعامل این هیجان و زبان و بسامد متغیر این تعامل که به چه میزان هیجانات در آفرینش غزل موثرند و به چه میزان عقل و زبان شعر او را از نوعی هنجار به هنجار گریزی و در نهایت در اوج هیجانات به نوعی فرا هنجارگریزی می‏کشاند که نمونه آن را غیر از شعر او بسیار نادر می‏توان یافت. به شکلی که در شعر هرچه بسامد احساسات بالاتر می‏رود شعر او به هنجارگریزی نزدیک می‏شود و گاهی به اصوات بی‏معنی و نهایتا به خاموشی تبدیل می‏شود. ما در این سیاهه به طبقه‏بندی این اشعار در فاصله بین هنجارگریزی تا فرا هنجارگریزی و نهایتا خاموشی که در مباحث زبان‏شناسی و روان‏شناسی مطرح گردیده است، پرداخته ایم و شرایط آن ها را مورد تحلیل و بررسی قرار داده‏ایم.
    کلیدواژگان: زبان (ذهن)، هیجانات، غزلیات مولانا، هنجارگریزی، فراهنجارگریزی
  • علمی پژوهشی
  • علیرضا شعبانیان صفحات 31-56
    حکیم عسجدی مروزی از جمله شاعرانی است که در تذکره ها و سفینه ها نامی نیک از خود به یادگار نهاده است و گاه تذکره نویسان نام او را هم ردیف شاعرانی بزرگ چون حکیم طوس، منوچهری، عنصری آورده اند و سبک سیاق نوشتاری وی را مورد ستایش قرار داده اند. نگارنده در این نوشتار بر آن است شناختنامه ای مختصر از سبک و سیاق نوشتاری این شاعر بزرگ ارائه نماید و کارکردهای زیبایی‏شناختی اشعار او را مورد بررسی قرار دهد. از آنجا که اشعار به دست آمده وی پراکنده و محدود می باشد شاید نتوان به طور کامل شاکله لفظی وی را تشریح نمود، ولی می توان تا حدودی ساختار نوشتاری و تصویری و تکنیکی وی را بازگو کرد.
    کلیدواژگان: عسجدی، شعر، ساختار، لفظ، معنا
  • رحیم کوشش، زهرا نوری صفحات 57-78
    فروغ فرخزاد از شاعران برجسته ادبیات معاصر است که در مضامین غنایی سرآمد است، بهترین عاشقانه های زنانه ادبیات معاصر در شعر او قابل مشاهده است. با مطالعه دقیق دیوان او، این نکته قابل تامل است که شاعر پیوسته از واژه باد به صورت تشبیه، استعاره، نماد استفاده نموده و تصویرهای شاعرانه از این واژه ساخته است. اگر در زیبایی شناسی مضامین عاشقانه او دقت کنیم، آشکار است که ارتباط منسجم و معناداری بین این تصویرپردازی ها با مضمون عشق وجود دارد؛ شاعر از آغاز شاعری تا پایان، حادثه عشق در زندگی و شکست آن را در اشعاری بیان کرده است که در آن ها باد نماد عشق است که در ابتدا چون نسیم روح او می نوازد اما با شکست در عشق باد ویرانگری می شود که زندگی شاعر را به تباهی می کشاند. در این مقاله سعی شده است با ارائه نمونه های شعری، چگونگی تصویرپردازی، ارتباط معنادار و نمادین واژه باد با مضمون عشق در دیوان او بررسی شود.
    کلیدواژگان: فرخزاد، باد، عشق، ویران
  • غلامعلی ایزدی، پرستو رنجبر صفحات 79-114
    این پژوهش درباره ی صفات ادبی و شاعرانه (رنگارنگ) در اشعار محمدعلی بهمنی با هدف بررسی دقیق تعداد بیست و پنج غزل از اشعار محمدعلی بهمنی، در زمینه موصوف و صفت های ادبی بوده و حاصل این یافته ها بسامد و تکرار واژه ها و آرایه هایی شده است که راه بیان احساسات شاعر را فراهم کرده و مشخصه و سبکی خاص به شعر او بخشیده، صورت گرفته است، روش‏شناسی پژوهش بنیادی تحلیلی و ابزار گردآوری داده ها فیش برداری بوده است. یافته های پژوهش نشان داد که تعداد 135 صفت رنگارنگ در 25 غزل شاعر شناسایی شد که در آن ها صناعات ادبی، کنایه و استعاره مکنیه بسامد بالایی داشتند و از ویژگی های سبکی اشعار محمدعلی بهمنی، نگاه تازه به طبیعت، و مسائل موجود در جامعه در اشعار وی است. در این پژوهش سعی شده است نشان دهد که شاعر با بهره‏گیری از عناصر خیال انگیز، همراه با زبان و اصطلاح محاوره ای در اشعار خویش باعث ماندگاری شعرش شده است.
    کلیدواژگان: صفات رنگارنگ، ادبی، محمدعلی بهمنی، غزل، استعاره مکنیه
  • محبوبه مسلمی زاده صفحات 115-134
    صور گوناگون خیال در همه زبان ها و دوره ها، زمینه اصلی شعر را نشان می دهد. شاعر با بهره از زبان وصفی یا مجازی و به فراخور مضمون مورد نظر خود در انواع شعر طبع آزمایی می کند. یکی از مضامین مهم شعری، مرثیه است که در سوگ کسان یا در مصیبت ائمه معصومین علیهم السلام به ویژه امام حسین(ع) و یاران او سروده شده است. محتشم کاشانی پرآوازه ترین مرثیه سرای شیعه در دوره صفوی است و سبک جدیدی در سرودن اشعار مذهبی به وجود آورد که الگوی شاعران پس از او نیز قرار گرفت. مساله مورد مطالعه در این نوشتار بررسی جنبه زیبایی شناسی از نظر میزان کاربرد صور خیال در مرثیه محتشم به روش تحلیلی توصیفی و هدف از تحقیق تبیین علت تاثیرگذاری و ماندگاری این مرثیه است. نتیجه تحقیق میزان قابل ملاحظه ای از تصویرسازی های محتشم را با به کارگیری شگردهای ادبی صور خیال نشان می دهد به گونه ای که بیتی خالی از این صور و آرایه ها نیست؛ از آن میان، استعاره سپس تشبیه بیش ترین کاربرد و مجاز، کنایه و تشخیص به نسبت برابر در برجسته سازی تصاویر به کار رفته و چنین می نماید که غیر از مضمون، استفاده از صوری چون استعاره و تشبیه از علل عمده شهرت و تاثیرگذاری شعر محتشم است.
    کلیدواژگان: مرثیه، صور خیال، محتشم کاشانی، مصیبت کربلا
  • صفحات 135-158
    نمادگرایی یکی از جریان های مهم شعر نیمایی است که شاعران معاصر هر کدام به نسبتی در این جریان شعری سهمی دارند. بررسی جریان نمادگرایی در شعر نیمایی حاکی از آن است که نگرش و جهان بینی شاعر و زمینه اصلی اشعار او در تحلیل و تاویل نمادها نقش محوری دارد. هر شاعری متناسب با علائق، افکار و ارزش های خود، لحن و فضایی را ترسیم می کند که بار معنایی نمادها نیز به این ساختار بستگی دارد. این مقاله با هدف تحلیل نمادپردازی در شعر نیمایی، با طرح این سوالات: پیدایش نمادها در شعر نیمایی چگونه است؟ قرائن کشف نماد در شعر نیمایی کدامند؟ ضمن ذکر دلایل توجه شاعران شعر نیمایی به نمادپردازی، چگونگی شکل گیری انواع تصاویری نمادین و چگونگی کشف آن ها در شعر نیمایی را بررسی می کند. این پژوهش به روش کتابخانه ای انجام گرفته است که با مطالعه و تحلیل شعر پنج شاعر شعر معاصر (نیما، اخوان، فروغ، شاملو و م. سرشک) سوالات مطرح شده را پاسخ داده است.
    کلیدواژگان: شعر نیمایی، تحلیل نمادپردازی، چگونگی نمادپردازی، قرائن کشف نماد
  • حسین صادقی صفحات 159-188
    پژوهش حاضر به بررسی تصویر متناقض نما به عنوان یکی از شیوه های اسلوب بیان هنری، تصویری، تعبیری و معنایی در قصاید و قطعات دیوان ابوالطیب متنبی پرداخته است. متناقض نمایی از پایه های قوی و پویای بیان هنری و خیال زنده و جذاب متنبی است. تصویرهای بلاغی متناقض نمای وی از پیوندی بنیادین با معنا حکایت می کند. به طور کلی دو نوع متناقض نمایی به صورت توامان در کلام او هست: 1 متناقض نمای تصویری و شاعرانه 2 متناقض نمای تعبیری و معنایی؛ که به جلوه ها و شرح هر کدام پرداخته می‏شود. اهمیت متناقض نمایی در کلام متنبی تا بدان حد است که جوهر بیان شعری او محسوب می‏شود. وی نه تنها از این ترفند بیانی و معنایی غافل نمانده بلکه با بسامدی چشمگیر آن را به کار برده است. روش پژوهش حاضر تحلیلی توصیفی می‏باشد و در نهایت اسلوب متناقض نمایی شاعرانه و معنایی متنبی را در هشتاد و دو مورد از قصاید و قطعات دیوان وی بررسی نموده و بازتاب و بسامد هر کدام را نشان داده است.
    کلیدواژگان: شعر عربی، تصویر، متناقض نمایی، معنا، متنبی
|
  • A. Soltani, M. Nooriyan, E. Toghyani Pages 9-30
    Rumi poems which are the interaction of his feeling and emotion with his mind are of the world's exciting lyrical poetry.
    In the interaction of this emotion and language and changing frequency of this interaction that how much such emotion is effective in creating lyric poem, and how much the mind and language, the poem draws him from a norm to braking norm and finally to beyond breaking norm, the sample of which is very rare unless in his poems. In his poems, the more the frequency of emissions enhances, the more his poems approaches to breaking norm and sometimes they become meaningless sounds. We dealt with classification of his poems between the interval of breaking norm to beyond breaking norm discussed in the linguistic issues and addressed and analyzed their conditions.
    Keywords: Rumi poems, breaking norm, beyond breaking norm, Emotion, language (mind)
  • Ar Shabani Pages 31-56
    The purpose of this thesis is to study the verbal and semantic structures of the poetry of Asjodi Marvazi, a fifthÜ century poet, and to analyze the artistic aspects of his poetry. To this end, in the first chapter, the expressions and concepts used in the process of research are defined and clarified and in the second chapter the characteristics and historical and literary conditions of the poet's time, and also his biography are presented.
    In the next parts, the author has attempted to examine and analyze the imagination, imagery and also the style of utilizing verseÜmaking elements from a structural point of view. It has also been attempted to illuminate Asjodi's mental structure according to the poems which are left from him In the final chapters, the characteristics of Asjodi's language and also the form of his poetry are studied and explained.
    Keywords: Asjodi, poetry, Structure, vocabulary (verbal), meaning
  • R. Koshesh, Z. Noori Pages 57-78
    Various imageries in every language and period show the principal background of poems. The poet tries any type of poetry by applying descriptive and figurative language according to his intended theme. One of the main poetic themes is elegy composed in mourning of relatives or Imams specially Imam Hussein and his companions. Mohtahsam Kashani is the most famous Shiite poet in composing elegy during Safavid's who created a new style in composing religious poems that was imitated by other poets after him. The topic of this paper is the analyzing and describing of the imageries and rhetorical aspects in Mohtasham elegy to explain the reason of its being effective and long lasting. The result of this study indicates considerable amount of imagery technics in Mohtasham elegy so that no verse is found free from them. Amongst them metaphor, simile, trope, kenning and incarnation respectively are applied to highlight the images. It seems that except for theme, the usage of such images as metaphor and similes is the main reason of fame and affectivity in Mohtasham poetry.
    Keywords: elegy, imagery, Mohtasham Kashani, Karbala Disaster
  • Gh Izadi, P. Ranjbar Pages 79-114
    The present research is an attempt to study paradoxical images as a way of artsitic, pictorial, interpretive and semantic statement in Abutayyeb Motnabi’s poems. Paradox is one of the strong and dynamic bases of art and live imagination in Motnabi. His paradoxical rhetoric images show a rudimantary connection with meaning. As a whole, we can find two kinds of concurrent paradoxes in his language: 1. Pictorial and poetic paradox, 2. Interpretive and semantic paradoxes. Paradox is so important in Motnabi’s language that it is considered his poetic quiddity. Not only has not he become unaware of this method of convey, but also he has used it a lot. The present study’s methodology is analyticalÜdescriptive and scrutinizes Motnabi’s poetic and semantic paradox in his 82 poems in order to depict their representations and frequencies.
    Keywords: Arabic poetry, image, Paradox, meaning, Motnabi
  • M. Moslemizade Pages 115-134
    Different forms of imagination in all languages ​​and periods represent the main theme of the poem. The poet will experiment with a variety of poetry, with the help of a descriptive or virtual language and according to his theme. One of the important themes of poetry is the poetry that has been written in the grief of the people or in the calamity of the Imams (as), especially Imam Hussein (AS) and his followers. Mohtasham Kashani is the most well-known Shiite master of the Safavid period, and created a new style in the creation of religious poetry, followed by a pattern of poets. The issue studied in this article is the study of the aspect of aesthetics in terms of the application of imagery in the mourning of Mohtasham in a descriptive analytical method and the purpose of the study is to explain the cause of the effect and survival of this period. The result of the research shows a considerable amount of my illustrations with the use of literary techniques of imaginary imagery, in which the bit is not empty of these forms and arrays; among other things, the metaphor then likens the most used and permissible, invisible and recognizable equally to the highlighting The images have been used to make it clear that, besides the theme, the use of form such as metaphor and simulation is one of the main causes of the reputation and influence of the poetry of Mohtasham.
    Keywords: 43, 5000 Imariyeh, Sour Zahal, Mohtasham Kashani, Karbala Disaster
  • Pages 135-158
    Symbolism is one of the important streams of poetry that contemporary poets share in this poem. The study of symbolism in semiotic poetry suggests that the poet's attitude and worldview and the main field of his poems play a central role in the analysis and interpretation of symbols. Each poet, in accordance with his interests, his thoughts and values, depicts the tone and space that the semantic load of the symbols depends on this structure. This article aims at analyzing the symbolism of Semiyah's poetry by asking the following questions: What is the emergence of symbols in semi-poetry? What are the signs of discovery of the symbol in the poetry? Mention the reasons for the poetry's poetry's attention to the symbolism, how to form a variety of symbolic images and how they are discovered in semiotic poetry. This research has been carried out in a library method, which has answered the questions by studying and analyzing the poetry of five poets of contemporary poetry (Nima, Akhavan, Forough, Shamloo, and M. Soroush).
    Keywords: Semitic poetry, symbolism analysis, symbolism, symbolic discovery
  • H. Sadeghi Pages 159-188