فهرست مطالب

  • پیاپی 55 (تابستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/06/23
  • تعداد عناوین: 6
|
  • صفحه 5
  • نهله غروی نائینی، راحله کاردوانی صفحات 9-30
    بحث «عدل» از مباحث گسترده و پردامنه در فرهنگ اسلام و از ضروریات مذهب شیعه به شمار میرود. از دلایل مهم این امر، تاکید فراوان قرآن کریم بر معیار و میزان بودن «عدل» در ساحتهای مختلف اعتقاد، اخلاق و عمل، در اقسام الهی و انسانی است. «عدل الهی» در زمره صفات خداوند است که براساس آموزههای قرآنی، در دو نظام تکوین و تشریع تسری یافته است. یکی از مباحث بنیادین که در ارتباط با «عدل الهی» همواره مورد سوال و سنجش قرار میگیرد، بحث از «فلسفه تفاوتها» است از جمله تفاوتهای جنسیتی که از انواع تفاوتهای غیرقابل انکار موجود در نظام آفرینش موجودات است و در مورد انسان، دارای منشا طبیعی و تکوینی، و آثاری اجتماعی و تشریعی است و به این دلیل، اهمیتی دو چندان یافته است. این پژوهش، مبتنی بر آموزههای قرآنی، به بررسی فلسفه این تفاوتها در نظامات تکوین و تشریع، از منظر عدل الهی پرداخته است.
    کلیدواژگان: عدل الهی، تفاوت جنسیتی، تناسب، عدالت تکوینی، عدالت تشریعی
  • مهناز فرحمند صفحات 31-59
    حدیث تردد، حدیثی قدسی است که به باب عظیمی از ابواب معارف الهی اشاره دارد. و آن اتم الاختیار بودن ذات مقدس الهی است. با مفهوم شناسی حدیث، سه اختیار طولی و تو در تو برای خداوند قابل اثبات است. عده ای از محققان، به دلیل عدم توجه به معنای صحیح واژه تردد و نیز اغلب حکما به دلیل پیچیدگی روایت و ناسازگاری نص آن با مبانی فلسفی به تاویل این حدیث قدسی مبادرت ورزیده اند. تا به گمان خود، ساحت قدس الهی را از انتساب تردد پیراسته نمایند. این پژوهش ضمن اشاره به دیدگاه محققان خاصه و عامه، به دیدگاه آیت الله میرزا مهدی اصفهانی در مورد معنای حقیقی تردد، می پردازد و با بیان معنای حقیقی تردد، دامان حدیث را از توجیه و تاویلات آراسته گردانیده و انتساب تردد را به ذات اقدس الهی به جهت تمامیت اختیارش اثبات می نماید.
    کلیدواژگان: تردد، اختیار مطلقه، حب، کراهت، تردید
  • مجید میلانی صفحات 60-119
    نگارنده شش نکته از مباحث عدل الهی را به بحث می گذارد: حوزه بحث عدل الهی، تعاریف عدل در اندیشه بشری، تعریف عدل بر مبنای نصوص وحیانی (معنای تنزیهی)، توحید و عدل به عنوان اساس دین و پیوستگی آن ها، ارکان عدل الهی، محکمات و متشابهات در عدل الهی. در این مقاله، دیدگاههای استاد مرتضی مطهری در کتاب عدل الهی نقد و بررسی شده و معنای تنزیهی برای عدل الهی پیشنهاد می گردد. در ادامه، شش رکن برای باور راستین عدل الهی بیان شده است. همچنین با توضیح محکمات و متشابهات در مبحث عدل الهی روشی برای پژوهش و باور در این حوزه معرفتی ارائه می شود. نگارنده به سخنانی از میرزا مهدی اصفهانی نیز استناد کرده است.
    کلیدواژگان: عدل الهی - ارکان، عدل الهی - تعریف، مطهری، مرتضی - دیدگاه در بحث عدل الهی، عدل الهی (کتاب) - نقد و بررسی، دیدگاه فلسفی در عدل الهی - نقد و بررسی، اصفهانی، میرزا مهدی - دیدگاه در عدل الهی، عدل الهی - روش پژوهش، توحید و عدل
  • امیرمهدی بخشی زاده صفحات 120-198
    «مسئله قرینه ای شر» به صورت استقرایی و پسینی مدعی این مطلب است که مبنای معقولی برای اعتقاد به وجود خدای دانا و توانای مطلق با وجود شرور گزاف، بی وجه و کثیری که در اطراف خود می بینیم، وجود ندارد. ویلیام راو چنین استدلال می کند که اگر شروری باشند که به منظور دست یافتن به خیر بالاتر و دفع شر مساوی یا بیشتر به وجود نیامده باشند، در این صورت بودن این شرور، قرینه و شاهدی بر نبود خدا تلقی خواهند شد. در این گفتار، در ابتدا اندیشه های راو را طرح نموده و سپس رویکرد برخی از متکلمان غربی در نقد دیدگاه او بیان خواهد شد. برای دادن پاسخ نهایی با استفاده از آیات قرآن و روایات، از سه منظر «ترک طلب کاری از خدا»، «نقد دنیاگرایی» و «حیات حیوانات» استفاده خواهیم کرد. در این نقد، از روش شناسی مکتب اهل بیت: در برابر شبهات فلسفی و کلامی بهره می گیریم که رویکردی بدیع و منحصر به فرد است و باید توسط اصول ماخوذ از قرآن و روایات درک شود.
    کلیدواژگان: مسئله قرینه ای شر، شرور، مکتب اهل بیت:، عدل الهی، ویلیام راو، روش شناسی اهل بیت
  • دکتر علیرضا بهشادفر صفحات 199-247
    در این نوشتار، آموزه بداء از دیدگاه نصوص وحیانی و مکاتب فلسفی بررسی می شود. اهمیت عقیده به بداء، ادله قرآنی بداء، تعریف بداء، نظریه نسخ در وقوع بداء، علم الهی در بحث بداء، ارتباط دعا با بداء، ظهور سعه قدرت الهی در آموزه بداء؛ محورهای این پژوهش تطبیقی هستند. در بخش فلسفی عمدتا دیدگاه های صدرالمتالهین، ملا هادی سبزواری و میر داماد بررسی می شود. نگارنده همچنین سخنی از آیت الله خویی در نقد نظریه فلسفی در باب علم الهی آورده است.
    کلیدواژگان: بداء - پژوهش تطبیقی، نسخ، علم الهی، ارتباط دعا با بداء، صدرالمتالهین، ملا هادی سبزواری، میر داماد، سید ابوالقاسم خویی
|
  • Nahle Gharavi Naeeni, Raheleh Kardavani Pages 9-30
    the subject of “Justice of God” is of the widespread and broad topics in Islamic culture and is of essentialities of Shia. One of the main reasons of this issue is the emphasis of holy Quran on the fact that “Justice” is the scale and criterion in all domains of belief, ethics and deeds. “Justice of God” is among those attributes of God which are included in both systems of “Takvin” and “Tashri’” according to the teachings of God. One of the fundamental issues in relation to “ Justice of God” which is the subject of analysis and questioning is the issue of “philosophy of differences” such as the gender differences which of undeniable differences in the world of creation. Regarding human beings, the differences are natural-based and resulted in social influences and due to this, the issue receives more importance. The present article studied the philosophy of these differences in the system of Takvin and Tashri based on Justice of God.
  • Mahnaz Farahmand Pages 31-59
    the tradition of “ Taraddod” is a tradition revealed by God which includes significant teachings of God. And of them is God’s total Freedom. By explaining the meaning of this tradition, three will power governed by God can be proved. A group of researchers, due to the lack of attention to the true meaning of the word “Taraddod” and also the complexity of traditions and the incompatibility of their texts and wordings with philosophical bases forced to interpret this tradition. They deemed through this, they could remove traces of attributing “ Taraddod” to God to prove His whole Free Will.
  • Majid Milani Pages 60-119
    the author of the present study introduces six points regarding Justice of God to be discussed: the domain of Justice of God, the definition of Justice in human thoughts, the definition of Justice based on texts which are revealed (Tanzihi), the Unity of God (Touhid) and Justice of God (Adl) as a base of religion and their connection, the principles of Justice of God, firmed (Mohkamat) and not-firmed ( Motashabehat) in justice of God. In this article, the opinions of Mortaza Motahhari in his book “Adl Elahi” have been reviewed, and this meaning of “Tanzihi” has been offered for Adl. Besides, six principles which true belief should contain have counted and by explanation of firmed and non-firmed (Mohkamat and Motashabehat) concerning the issue of Justice of God a method to research in this domain has been offered. The author adduced to the words of Mirza Mahdi Esfehani.
  • Amir-Mahdi Bakhshi-Zadeh Pages 120-198
    the issue of “symmetrical evils” inductively claims there is no reason to believe that any Wise and Mighty God exists by the presence of widespread evils around us. “William Rhodes reasons that if there are evils which are not created to enable us to reach higher level or to fade similar or more evils, there would be proof on non-existence of God. In this article, first his ideas have been introduced and then the approaches of some western Motekallims (Theologians) reviewing his opinions have been mentioned. To provide the final answer by verses of Quran and traditions, we will refer to the world”, “ life of animals”. In this review, we benefit from methodology of Ahlul-Bayt against philosophical and Kalami doubts which is a unique and innovative approach and should be comprehended by the principles derived from Quran and traditions.
  • Alireza Behshadfar Pages 199-247
    in the present article, Bada’ issue has been reviewed from revelational and philosophical schools of thought. The significance of this belief, Quranic proofs on this issue, the definition of Bada’, the theory of naskh in realization of Bada’, ilm (knowledge of God) in Bada’ issue, the relationship of Pray with Bada’, the appearance of vast Power of God in Bada’ issue, are the pivots of this comparative study. In philosophical aspect, generally, the ideas of Sadr-ul- Motealehin, Molla Hadi Sabzevari, and Mirdamad have been reviewed. The author has also mentioned ideas of Ayatullah Khoee reviewing philosophical opinions regarding Knowledge of God.