فهرست مطالب

  • سال پنجم شماره 4 (پیاپی 20، زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/11/15
  • تعداد عناوین: 13
|
  • حامد میرزایی، داود شجاعی زاده، آذر طل، سعیده قاسمی قلعه قاسمی، محبوبه شیرزاد صفحات 260-269
    زمینه و هدف
    فقر آهن شایعترین مشکل تغذیه ای در جهان و یکی از عمده ترین علل کم خونی، به ویژه در دختران است. هدف از این مطالعه ارزیابی مداخله آموزشی مبتنی بر الگوی اعتقاد بهداشتی، بر ارتقای رفتارهای پیشگیری کننده از کم خونی فقر آهن بود.
    مواد و روش ها
    این پژوهش به روش مداخله ای (نیمه تجربی) روی 128 نفر از دانش آموزان دختر پایه دوم دبیرستان های شهرستان فریدن در سال 1395انجام گرفته است؛ که به صورت تصادفی به دو گروه مداخله و کنترل تقسیم شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ای مشتمل بر مشخصات جمعیت شناختی، سوالات مربوط به سازه های الگوی اعتقاد بهداشتی و عملکرد بهداشتی بود که پس از تایید روایی و پایایی ابزار استفاده شد. داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون t زوجی و مستقل در نرم افزار Spss تجزیه وتحلیل شدند.
    یافته ها
    قبل از آموزش میانگین نمره سازه های الگوی اعتقاد بهداشتی و عملکرد بهداشتی در دو گروه، اختلاف معناداری نداشتند (0/05P).
    نتیجه گیری
    آموزش مبتنی بر الگوی اعتقاد بهداشتی بر ارتقاء رفتارهای پیشگیری کننده از کم خونی فقر آهن موثر بوده از این رو این الگو می تواند به عنوان چارچوبی برای طراحی و اجرای مداخلات آموزشی برای پیشگیری از کم خونی فقر آهن استفاده شود.
    کلیدواژگان: مداخله آموزشی، کم خونی فقر آهن، مدل اعتقاد بهداشتی، دانش آموزان
  • زینب مکوندی، مهناز شریفی، مجید براتی صفحات 270-279
    زمینه و هدف
    استعمال دخانیات به عنوان معضلی بهداشتی در سطح جهان مطرح است و مصرف قلیان در بین دانشجویان شیوع زیادی دارد. این مطالعه با توجه به خطرات و پیامدهای منفی مصرف قلیان روی سلامت افراد، باهدف بررسی عوامل مرتبط با مصرف آن بین دانشجویان شهرستان اسدآباد براساس تئوری رفتار برنامه ریزی شده انجام شد.
    مواد و روش ها
    این مطالعه توصیفی_تحلیلی از نوع مقطعی، در سال 94-95 روی 400 نفر از دانشجویان دانشگاه های شهرستان اسدآباد انجام شد. روش نمونه گیری در این مطالعه از نوع طبقه ای چندمرحله ای بود. پرسشنامه ها به صورت خود گزارش دهی تکمیل شد. داده ها با استفاده از پرسشنامه ای مشتمل بر دو بخش سازه های نظریه رفتار برنامه ریزی شده و متغیرهای جمعیت شناختی جمع آوری شد. اطلاعات پس از ورود در نرم افزارSpss ویرایش 16 با آزمون های رگرسیون خطی و لجستیک تحلیل شد.
    یافته ها
    میانگین سنی شرکت کنندگان 3/3±22/72 سال بود. نتایج نشان داد شیوع مصرف قلیان در دانشجویان مطالعه شده 32 درصد و از بین متغیرهای تئوری رفتار برنامه ریزی شده، کنترل رفتاری درک شده و نگرش مثبت نسبت به مصرف قوی ترین پیشگویی کنندگان قصد مصرف قلیان بود. درمجموع 78/5 درصد از واریانس قصد رفتاری را سازه های تئوری رفتار برنامه ریزی شده تبیین کرد. همچنین قصد رفتاری (0/489= ß) در مقایسه با کنترل رفتاری درک شده (0/115 = ß) پیشگویی کننده قوی تری برای رفتار بود.
    نتیجه گیری
    با توجه به موثر بودن تئوری رفتار برنامه ریزی شده در پیش بینی مصرف قلیان، به نظر می رسد می توان از این تئوری برای برنامه ریزی و مداخله برای پیشگیری مصرف قلیان در بین دانشجویان استفاده کرد.
    کلیدواژگان: قلیان، تئوری رفتار برنامه ریزی شده، دانشجویان
  • جلیل فتح آبادی، سعید صادقی، فرهاد جمهری، ازاده طلانشان صفحات 280-287
    زمینه و هدف
    شیوع چاقی از معضلات تهدیدکننده سلامتی در سراسر جهان است که متغیرهای بسیاری امکان ابتلا به آن را افزایش می دهند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش سبک زندگی سلامت محور و مکان کنترل سلامت در پیش بینی ابتلا به اضافه وزن انجام شد.
    مواد و
    روش
    پژوهش حاضر از نوع توصیفی مقطعی است. جامعه آماری کلیه مراجعین زن و مردی بودند که با اضافه وزن به بخش تغذیه بیمارستان امام خمینی تهران در شش ماهه اول سال 1394 و در محدوده سنی 15 تا 67 سال مراجعه کرده بودند. از میان آنها 300 نفر با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و با محاسبه شاخص نمایه توده بدنی، به دو گروه با اضافه وزن (شاخص نمایه توده بدنی 25 تا 29/9) و بدون اضافه وزن (شاخص نمایه توده بدنی 18/5 تا 24/9) تقسیم شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه های سبک زندگی سلامت محور و مکان کنترل سلامت جمع آوری و با استفاده از روش تحلیل رگرسیون لوجستیک به وسیله نرم افزار Spss ویرایش 24،تجزیه و تحلیل شد.
    یافته ها
    نتایج این مطالعه نشان می دهد که با پیش بینی درست 87 درصد افراد با وزن طبیعی و 74 درصد افراد مبتلا به اضافه وزن به طبقات آن ها، مدل کامل به طور معنی داری پایا بود (141/61 = x2 و 21=df و 0/001< P).
    نتیجه گیری
    سبک زندگی سلامت محور و مکان کنترل سلامت، توان پیش بینی کنندگی ابتلا به اضافه وزن را دارا هستند و می توان گفت که با ایجاد تغییر در سبک زندگی افراد و تعدیل منبع کنترل سلامت می توان احتمال ابتلا به اضافه وزن را در آن ها کاهش داد
    کلیدواژگان: سبک زندگی سلامت محور، مکان کنترل سلامت، اضافه وزن
  • علی یلفانی، لیلا احمدنژاد، بهنام غلامی، فاطمه میاحی صفحات 288-295
    زمینه و هدف
    کمردرد یکی از مهم ترین معضلات بهداشتی و از عمده ترین دلایل ناتوانی افراد در اکثر کشورها بوده و به مرحله همه گیری رسیده است. هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر شش هفته تمرین درمانی در آب بر درد، ناتوانی، تعادل ایستا و عملکرد عضلات تنه و کمربند لگنی در زنان مبتلا به کمردرد مزمن است.
    مواد و روش ها
    آزمودنی های این پژوهش از میان زنان 20 تا 40 ساله مراجعه کننده به کلینیک های ارتوپدی شهر همدان انتخاب شدند. این تحقیق از نوع نیمه تجربی است. تعداد 24 زن مبتلا به کمردرد مزمن انتخاب و به طور تصادفی به دو گروه 12 نفره شاهد و تجربی تقسیم شدند. ابزارهای اندازه گیری تحقیق دو پرسشنامه استاندارد درد کیوبک و ناتوانی اسوستری و همچنین آزمون تعادلی استورک، آزمون دراز و نشست، آزمون سورنس و آزمون اسکات بود. گروه تجربی، پروتکل تمرینی شش هفته ای (سه جلسه در هفته) را انجام دادند و در این مدت گروه کنترل، تمرینی نداشتند. ارزیابی و اندازه گیری ها قبل و بعد از مداخله انجام شدند .به منظور تجزیه تحلیل داده ها از نرم افزار spss ویرایش 19 و آزمون t همبسته و t مستقل در سطح معناداری 0/05 به کار گرفته شد.
    یافته ها
    نتایج آزمون t وابسته نشان داد که در گروه تجربی متغیرهای وابسته بهبود معناداری داشته است (0/05>P). ولی در گروه کنترل بهبود معناداری حاصل نشد و در آزمون t مستقل تفاوت معناداری بین گروه ها در متغیرهای وابسته وجود داشت (0/05>P).
    نتیجه گیری
    نتایج پژوهش حاضر نشان داد که پروتکل آب درمانی استفاده شده در این پژوهش می تواند به عنوان یک روش درمانی مفید و موثر در راستای بهبود وضعیت جسمانی، درد، ناتوانی و تعادل بیماران استفاده شود.
    کلیدواژگان: تمرین درمانی در آب، تعادل ایستا، عملکرد عضلات تنه، کمردرد مزمن
  • صغری حجازی، نوشین پیمان، محمد تاجفرد، حبیب الله اسماعیلی صفحات 296-303
    زمینه و هدف
    دیابت نوع دو یکی از مهم ترین چالش های سلامت عمومی است. خودکارآمدی و سواد سلامت از مهم ترین عواملی هستند که در موفقیت خودمراقبتی در بیماران دیابتی نقش عمده ای دارند. این مطالعه با هدف تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر نظریه خودکارآمدی بر سواد سلامت و رفتارهای خودمراقبتی و خودکارآمدی بیماران مبتلابه دیابت نوع دو انجام گرفت.
    مواد و روش ها
    این پژوهش مطالعه ای نیمه تجربی با گروه کنترل و آزمون بود که در آن 70 بیمار مبتلابه دیابت نوع دو به صورت تصادفی در دو گروه آزمون و کنترل قرار گرفتند. داده ها با پرسشنامه های استاندارد،TOHFLA SDSCA، CIDS ارزیابی شده و برنامه آموزشی برای گروه آزمون اجرا و نتایج با نرم افزار آماری Spss ویرایش 16، تجزیه و تحلیل شد.
    یافته ها
    قبل از مداخله بین دو گروه کنترل آزمون از نظر میانگین نمره خودکارآمدی (0/77=P،0/29=t) و خودمراقبتی (0/67 = P، 0/42 =t) و سواد سلامت (0/69 = P، 0/38 =t) تفاوت معناداری وجود نداشت؛ اما بعد از مداخله آموزشی میانگین نمرات در گروه آزمون افزایش یافت و بین دو گروه، ازنظر میانگین نمره خودکارآمدی (0/001 > P، 0/099 =t)، خود مراقبتی (0/003 = P، 3/13 =t) و سواد سلامت (0/01 = P، 2/66 =t) تفاوت معنادار، مشاهده شد.
    نتیجه گیری
    نتایج این مطالعه نشان داد که مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه خودکارآمدی در بهبود خودکارآمدی، سواد سلامت و رفتارهای خود مراقبتی بیماران مبتلا به دیابت موثر است. لذا استفاده از استراتژی های خودکارآمدی در برنامه درمانی و کنترل بیماری در مبتلایان به دیابت توصیه می شود.
    کلیدواژگان: آموزش سلامت، خودکارآمدی، خود مراقبتی، سواد سلامت، دیابت نوع دو
  • زهرا خیالی، راضیه اسدی، افسانه قاسمی، علی خانی ر جیحونی صفحات 304-310
    زمینه و هدف
    تست پاپ اسمیر یک ابزار غربالگری سرطان دهانه رحم است که نقش مهمی در تشخیص زودرس، پیشگیری و تاخیر در پیشرفت اختلالات دهانه رحم دارد. لذا این مطالعه با هدف تعیین تاثیر مداخله آموزشی بر انجام پاپ اسمیر در زنان شهر فسا انجام شد.
    مواد و روش ها
    این مطالعه نیمه تجربی روی 160 نفر از زنان تحت پوشش مراکز بهداشتی درمانی فسا(80 نفر گروه آزمون و 80 نفر گروه شاهد) در سال 1395 انجام شد. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه های اطلاعات جمعیت شناختی، سوالات آگاهی و عملکرد، سازه های مدل اعتقاد بهداشتی در زمینه پاپ اسمیر بود که قبل و دو ماه بعد از مداخله تکمیل شد. برنامه آموزشی برای گروه آزمون طی 5 جلسه به صورت بحث گروهی به همراه ارائه پمفلت آموزشی اجرا شد. یافته ها با نرم افزار Spss ویرایش22 و در سطح معنی داری 0/05> P ، تجزیه و تحلیل شد.
    یافته ها
    میانگین نمرات آگاهی و سازه های مدل اعتقاد بهداشتی (حساسیت، شدت، منافع و موانع درک شده) در گروه آزمون نسبت به گروه شاهد پس از مداخله افزایش یافت (0.05>P). همچنین 51/25 درصد از زنان گروه آزمون تست پاپ اسمیر را انجام دادند که از نظر آماری معنی دار بود (0/001>P).
    نتیجه گیری
    ارتقای انجام تست پاپ اسمیر در زنان مطالعه شده، از سودمندی اجرای برنامه آموزشی و بهره گیری از مدل اعتقاد بهداشتی برای انجام غربالگری سرطان دهانه رحم حمایت می کند.
    کلیدواژگان: زنان، سرطان دهانه رحم، پاپ اسمیر، مدل اعتقاد بهداشتی
  • مریم موسوی، زهرا دشت بزرگی صفحات 311-319
    زمینه و هدف
    دیابت نوع دو یکی از شایع ترین بیماری های مزمن است که محدودیت های زیادی برای بیماران و خانواده های آنان ایجاد می کند، لذا بسیاری از درمانگران به بهبود ویژگی های روانشناختی این افراد توجه کرده اند. پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر گروه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر میزان ضریب سختی و استرس ادراک شده بیماران مبتلا به دیابت نوع دو انجام شد.
    مواد و روش ها
    این پژوهش تجربی با طرح پیش آزمون و پس آزمون و با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش همه بیماران مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر اهواز در سال 1394 بودند. در مجموع 30 بیمار با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه مساوی جایگزین شدند. گروه آزمایش 8 جلسه 90 دقیقه ای با روش گروه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد آموزش دید. گروه ها پرسشنامه های ضریب سختی و استرس ادراک شده را تکمیل کردند. داده ها با روش تحلیل کوواریانس چندمتغیری تحلیل شدند.
    یافته ها
    یافته ها نشان داد بین گروه های آزمایش و کنترل در متغیرهای ضریب سختی و استرس ادراک شده تفاوت معناداری وجود داشت. به عبارت دیگر روش گروه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد، به طور معناداری باعث افزایش ضریب سختی و کاهش استرس ادراک شده بیماران مبتلا به دیابت نوع دو شد.
    نتیجه گیری
    با توجه به تاثیر گروه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر ضریب سختی و استرس ادراک شده، توصیه می شود مشاوران و درمانگران از روش مذکور برای افزایش ضریب سختی و کاهش استرس ادراک شده بیماران مبتلا به دیابت نوع دو استفاده کنند.
    کلیدواژگان: گروه درمانی، پذیرش و تعهد، ضریب سختی، استرس ادراک شده، دیابت نوع دو
  • شقایق یوسفی، علی وفایی نجار، حبیب الله اسماعیلی، الهه هوشمند صفحات 320-327
    زمینه و هدف
    تغییرات جهانی چالش های جدیدی را در عرصه سلامت و به طور خاص در بیمارستان ها ایجاد کرده است در دیدگاه جدید بیمارستان ها از بهترین بسترها برای ارائه خدمات ارتقای سلامت و پیشگیری هستند.پژوهش حاضر با هدف تعیین عملکرد بیمارستانهای عمومی آموزشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد براساس استانداردهای بیمارستانهای ارتقا دهنده سلامت انجام شده است.
    مواد و روش ها
    پژوهش حاضر از نوع توصیفی تحلیلی و ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه سازمان جهانی بهداشت در خصوص استانداردهای بیمارستان های ارتقادهنده سلامت بود. برای پرکردن پرسشنامه ها ابتدا تیمی از اعضای کلیدی بیمارستان تشکیل و معیارهای ارزیابی استانداردها و زیراستانداردها مشخص شد سپس همه اعضای تیم پرسشنامه ها راتکمیل کردند. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار Spss ویرایش 16 وبا استفاده از شاخص های آماری صورت گرفت.
    یافته ها
    نتایج با استفاده از شناسایی 5 دسته از فعالیتها براساس استانداردهای بیمارستان های ارتقا دهنده سلامت صورت گرفت. در رابطه با استانداردها، بیشترین امتیاز مربوط به اطلاعات بیمار و مداخلات درمانی (78) وکمترین آن مربوط به سیاست های مدیریتی (51/1) بود. در مجموع هرسه بیمارستان ازلحاظ اجرای استانداردهای بیمارستان های ارتقا دهنده سلامت در وضعیت تقریبا یکسانی قرار داشتند و میانگین درصد نمره آنها63/8% بود.
    نتیجه گیری
    به نظر می رسد که بعضی از فعالیت های مربوط به بیمارستان های ارتقا دهنده سلامت در بیمارستان ها انجام می شود. بنابراین برای ارتقای کیفیت خدمات سلامت، ترغیب سیاستگذاران و مدیران خدمات سلامت به ایجاد سیاست های منسجم در حوزه بیمارستان های ارتقادهنده سلامت، نقش موثری در بهبود وضعیت بیمارستان ها خواهد داشت.
    کلیدواژگان: بیمارستان، استاندارد، بیمارستان ارتقادهنده سلامت
  • علی تقی پور، مهدی مشکی، نسیم میرزایی صفحات 328-335
    زمینه و هدف
    با توجه به این که مهم ترین عامل کنترل بیماری دیابت، رفتارهای خودمراقبتی است و از آنجا که بهبود رفتارهای خودمراقبتی، اولین گام کمک به بیماران برای مراقبت و مدیریت بهتر بیماری شان است؛ لذا پژوهشی با عنوان بررسی خودمراقبتی در زنان مبتلا به دیابت نوع دو انجام شد.
    مواد و روش ها
    دراین مطالعه مقطعی و توصیفی تحلیلی، 300 زن مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه کننده به مراکز بهداشتی دولتی شهر مشهد به روش نمونه گیری خوشه ایچند مرحله ای انتخاب شدند. ابزارگردآوری اطلاعات، خلاصه مقیاس رفتار خودمراقبتی توبرت و همکاران بود. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار Spss ویرایش 21 انجام شد و داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون های پیرسون، t مستقل، آنالیز واریانس یکطرفه واسپیرمن تحلیل شد. در همهآزمون ها سطح معنی داری 0/05 در نظر گرفته شد.
    یافته ها
    میانگین نمره خودمراقبتی بیماران 9/90± 42/72 و وضعیت خودمراقبتی آن ها در حد متوسط بود. نمره رفتار خودمراقبتی با سطح تحصیلات، درآمد بیشتر و آموزش بیماران ارتباط آماری معنی داری را نشان داد (0/05p<).
    نتیجه گیری
    با توجه به یافته های این پژوهش، عوامل مهمی نظیر میزان تحصیلات، وضعیت اقتصادی و دانسته های قبلی بیمار در تحقق رفتارهای خودمراقبتی نقش بسزایی دارند؛ لذا برای ارتقاء رفتارهای خودمراقبتی بیماران، آموزشگران سلامت نخست باید این عوامل را شناسایی کنند؛ سپس با در نظر گرفتن این عوامل، برنامه ریزی و مداخلات آموزشی را بنیان نهند.
    کلیدواژگان: خودمراقبتی، دیابت نوع دو، مرکز بهداشتی درمانی
  • صدیقه حسین پور، ناصر بهپور، وحید تادیبی، اعظم رمضان خانی صفحات 336-344
    زمینه و هدف
    رسیدن به سن سالمندی از عمده ترین پیشرفت های بشر است، ولی کاهش عملکرد جسمانی به ویژه تعادل، راه رفتن و نیز اختلالات شناختی از جمله مشکلات، در دوران سالمندان است که با عواقب و عوارض جسمانی، روانشناختی و اجتماعی همراه است. تحقیق حاضر با هدف بررسی آثار یک پروتکل تمرینی بر سلامت جسمی و شناختی در زنان سالمند ساکن در یک مرکز نگهداری از سالمندان صورت گرفت.
    مواد و روش ها
    در این مطالعه نیمه تجربی، 24 زن سالمند (با میانگین سنی 6/05±72/40 سال و میانگین وزن 4/55±62/66 کیلوگرم) با وضعیت شناختی سالم که در یک مرکز نگهداری سالمندان ساکن بودند، بصورت تصادفی در دو گروه مداخله و کنترل مورد بررسی قرار گرفتند. گروه مداخله از یک دوره 12 هفته ای تمرینات ترکیبی (شناختی-حرکتی) استفاده کردند. آزمون تعادلی برگ (BBS یا Berg balance scale)، آزمون بلند شدن و رفتن زمان دار (TUG یا Timed up and go test)، آزمون رسیدن عملکردی (FRT یا Functional reach test) و آزمون کوتاه وضعیت ذهنی (MMSE یا Mini–mental state examination) قبل و پس از مداخله از افراد گرفته شد.
    یافته ها
    یافته ها حاکی از بهبود نتایج آزمون FRT (0/002=p)، TUG (0/001=p)، آزمون تعادلی Berg (0/001=p) و آزمون MMSE (0/011p=)، در افراد گروه فعالیت بود.
    نتیجه گیری
    نتایج تحقیق حاضر نشان داد که برنامه تمرینی شناختی حرکتی می تواند بر بهبود عملکرد حرکتی به ویژه تعادل و عوامل شناختی در زنان سالمند موثر باشد. بنابراین به نظر می رسد این نوع فعالیت، روش تمرینی سودمندی برای حفظ عملکرد حرکتی و کاهش سرعت کارکردهای ذهنی سالمندان باشد.
    کلیدواژگان: سالمندی، سلامت، تعادل، شناخت، تمرینات شناختی حرکتی
  • حیدر ندریان، محمدحسین تقدیسی، مهران آغه میری، مریم خزایی پول، داوود شجاعی زاده صفحات 345-358
    زمینه و هدف
    ترافیک و حمل ونقل بخش مهمی از طیف عوامل اجتماعی، اقتصادی و محیطی خارج از بخش بهداشت و درمان است که بر سلامت اثرگذار است. هدف از مطالعه حاضر، تبیین دیدگاه های ساکنین شهر و مطلعین کلیدی از اثرات ترافیک درون شهری سنندج بر سلامت جسمانی آن ها بود.
    مواد و روش ها
    مطالعه به صورت کیفی و به روش تحلیل محتوای قراردادی در سال 1393 انجام شد. بیست و دو تن از شرکت کنندگان در پژوهش، از ساکنین شهر و 8 تن مطلع کلیدی بودند که به ترتیب در جلسات مصاحبه گروهی متمرکز (4 جلسه) و مصاحبه عمیق فردی (8 جلسه) مصاحبه شدند. روش نمونه گیری مبتنی بر هدف بود. برای تحلیل داده ها از نرم افزارMAXQDA10 استفاده شد.
    یافته ها
    از دید مشارکت کنندگان، ترافیک درون شهری سنندج دو اثر مستقیم و غیرمستقیم بر سلامت جسمانی ساکنین داشت؛طبقه اثرات مستقیم شامل هشت زیرطبقهبود: ایجاد پیری زودرس، خستگی مفرط، بیماری های روان تنی، مشکلات سیستم اسکلتی عضلانی، سیستم گوارش، سیستم اعصاب، سیستم تنفس، و سیستم قلبی-عروقی و طبقه اثرات غیرمستقیم نیز شامل چهار زیرطبقه بود: اثرات ناشی از اتکای محض به خودرو، اثرات ناشی از تصادف، اثرات ناشی از تراکم بیش از حد خودرو، و اثرات ناشی از آلودگی هوا.
    نتیجه گیری
    پژوهشگران حوزه سلامت و دست اندرکاران سیستم ترافیک شهری باید مطالعات جامعی را برای ارزیابی اثرات ترافیک و حمل ونقلدرون شهری بر سلامت در کشور طرح ریزیکنند تا بتوانند اثرات آن را بر سلامت جسمانی افراد پس از وضع هر قانون و برنامه ای رصد نمایند و راهکارهای ارتقادهنده سلامت را با انجام اقدامات جامعه محور و با هماهنگی بین سازمان های مربوط به اجرا بگذارند.
    کلیدواژگان: ترافیک، حمل ونقلدرون شهری، سلامت جسمانی، مطالعه کیفی
  • نیلا علمی منش صفحات 359-366
    زمینه و هدف
    آموزش به شیوه رفتاری عقلانی عاطفی الیس، روشی است که اثربخشی آن بر کاهش بعضی از مشکلات مرتبط باسلامتی تایید شده است. بنابراین ممکن است بتواند بر ارتقای سلامت موثر باشد. به این ترتیب پژوهش حاضر با هدف تعیین اثر بخشی آموزش به روش عقلانی عاطفی رفتاری الیس بر سلامت انجام شد.
    مواد و روش ها
    پژوهش از نوع نیمه تجربی با طرح پیش آزمون و پس آزمون است. جامعه آماری کارشناسان شرکت ایران خودرو دیزل 650 نفر بود. از بین آنها 60 نفربه شیوه نمونه گیری تصادفی انتخاب شدند و با روش تصادفی در دو گروه قرارداده شدند. ابزار سنجش پرسشنامه سلامت عمومی بود. ابتدا پرسشنامه در مرحله پیش آزمون اجرا شد و گروه آزمایش با روش الیس آموزش دیدند. سپس آزمون در دو مرحله دیگر پس آزمون و پیگیری مجدد اجرا شد. داده های پژوهش با نرم افزار Spss ویرایش 16 و آزمون تحلیل واریانس تحلیل شدند.
    یافته ها
    نتایج تحلیل نشان داد با استفاده از روش آلیس، سلامت و خرده مقیاسهای کارکرد اجتماعی، اضطراب و افسردگی افراد در گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل (0/88 و 0/04) بهبود یافته است (0/01>P). نتایج به دست آمده از مرحله پیگیری، نشان دهنده پایداری اثر مداخله بر متغیر سلامت و زیرمقیاس های عملکرد اجتماعی، افسردگی و اضطراب و افزایش اثر بر زیر مقیاس نشانه های جسمانی بود.
    نتیجه گیری
    بنابراین می توان گفت روش الیس بر بهبود سلامت روان و زیر مقیاس های آن موثر است و توصیه می شود دوره هایی مثل برنامه مداخلاتی الیس در محیط های کاری برگزار شود.
    کلیدواژگان: روش عقلانی - عاطفی - رفتاری الیس، سلامت، کارشناسان شاغل
  • پیمان حاتمیان، جهانگیر کرمی، خدامراد مومنی صفحات 367-373
    زمینه و هدف
    با توجه به اهمیت نقش پرستاران در افزایش سلامت فرد، خانواده و جامعه، پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه ادراک حمایت اجتماعی با گرایش به مصرف مواد روان گردان در پرستاران انجام شد.
    مواد و روش ها
    پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه پرستاران بیمارستان های شهر کرمانشاه در سال 1395 بودند که 341 نفر به روش نمونه گیری خوشه ای، از بین آنها انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش مقیاس ادراک حمایت اجتماعی چند بعدی زیمت و همکاران (1988) و پرسش نامه گرایش به مصرف مواد روان گردان بهره مند و همکاران (2014) بود. برای تحلیل داده های جمع آوری شده از نرم افزار Spss ویرایش 22 و آزمون های همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج یافته های پژوهش نشان داد که رابطه معناداری بین مولفه های ادراک حمایت اجتماعی با نمره کلی گرایش به مصرف مواد روان گردان وجود داشت که این روابط همگی در سطح (0/001>P)معنادار بودند.
    نتیجه گیری
    بنابراین می توان نتیجه گرفت که خرده مقیاس های ادراک حمایت اجتماعی توان پیش بینی گرایش به مصرف مواد روان گردان را دارند.
    کلیدواژگان: ادراک حمایت اجتماعی، مواد روان گردان، پرستاران
|
  • Hamed Mirzaei, Davoud Shojaeizadeh, Azar Tol, Saeedeh Ghasemi Ghale Ghasemi, Mahboube Shirzad Pages 260-269
    Background And Objective
    Iron deficiency is the most common nutritional problem in the world and is one of the main cause of anemia, especially in girls. The aim of this study was to evaluate the educational intervention program based on Health Belief Model (HBM) to increase preventive manners against iron-deficiency.
    Material and
    Methods
    This quasi-experimental study was conducted on 128 female students of high schools in the second grade Friedan city in 2015. They were randomly divided into intervention and control groups. The data gathering tool was a questionnaire including demographic characteristics, HBM constructs and health performance questionnaires which were used after confirmation of validity and reliability of the tool. The data were analyzed using descriptive statistics, paired and independent t-test in SPSS 22 software.
    Results
    Before training, there was not a significant difference in the mean scores of the health belief model constructs and health function between two groups, (p > 0.05). But three months after intervention, the mean scores of perceived susceptibility, severity, benefits, barriers, perceived self-efficacy, practice guidance and health performance were significantly different between two groups (p
    Conclusion
    Education based on HBM has been effective in promoting the preventive behaviors of iron deficiency anemia, therefore this model can be used as a framework for designing and performing education interventions to prevent iron deficiency anemia.
    Keywords: educational intervention, iron deficiency anemia, Health Belief Model (HBM), High School Students
  • Zeinab Makvandi, Mahnaz Sharifi, Majid Barati Pages 270-279
    Background And Objective
    The Tobacco use is recognized as a global health problem. Considering the high prevalence of hookah consumption among college students and its risks and negative consequences on the human health, this study aimed to investigate the factors related to hookah consumption among college students of Asad abad city base on the theory of planned behavior (TPB).
    Methods
    This cross-sectional study was carried out on 400 students of Asad abad universities between 2015 and 2016. The method was multi-stage sampling and the questionnaires were completed as a self-report. The data-gathering tools consisted of a questionnaire based on the TPB construct and demographic variables. The data were analyzed by SPSS-16 software with linear and logistic analysis.
    Results
    The mean age of participants was [3/3 ± 72/22] years, the results showed that the prevalence of hookah consumption was 32% among students. In addition, among the variables of planned behavior theory, perceived behavioral control and positive attitude towards the most powerful consumption, the predictors had the intention to use a hookah. In total, 78.5% of the behavioral intention variance was explained by the constructs of TPB. Behavioral intention (ß =0/489) was better predictive for manner camped to perceived behavioral control (ß =0/115).
    Conclusion
    Considering the effectiveness of the planned behavior theory to predict the hookah consumption, it seems that this theory can be used for planning to prevent the hookah and interventions among students. Training including all aspects affecting drug compliance is necessary.
    Keywords: hookah, theory of planned behavior, college students
  • Jalil Fathabadi, Saied Sadeghi, Farhad Jomhari, Azade Talaneshan Pages 280-287
    Background and Objective
    The high prevalence of obesity is a serious health problem around the world, there are some variables can cause increase of overweight. The present study aimed to investigate the role of health-oriented lifestyle and health locus of control in preventing this disease .
    Materials and Methods
    This descriptive-cross sectional study was conducted during the first six months of 2014 and the statistical population consisted of all female and male overweight patients with the range of 15-67 years old from Imam Khomeini hospital in Tehran. 300 individuals were selected using purposeful sampling method and by calculating Body Mass Index (BMI), two groups were divided into overweight (BMI= 25-29.9) and without overweight (BMI=18.5-24.9) groups. Data were collected applying health-oriented lifestyle and health locus of control questionnaires and analyzed by logistic regression in SPSS 24 software.
    Results
    The results of this study indicated a correct prediction that 87% and 74% of people had normal-weight and overweight respectively. The complete model was significantly reliable (P≥0/001, df = 21 and chi-square= 141/61) and totally %82 of the predictions were correct.
    Conclusion
    Health-oriented lifestyle and health locus of control are capable of being an overweight prediction, and it can be said that by changing the individuals’ lifestyle and regulating the source of health control, the risk of overweight will be reduced.
    Keywords: Health-oriented lifestyle, Health locus of control, Overweight
  • Ali Yalfani, Leila Ahmadnezhad, Behnam Gholami, Fatemef Mayahi Pages 288-295
    Background And Aim
    LBP is one of the most important health problems and the main cause of people's disability in most countries that has reached a stage of the epidemic. The aim of this study was to evaluate the effect of six-weeks aquatic exercise on pain, disability, static balance and function of the trunk and pelvic girdle muscles in women with chronic low back pain.
    Methods
    The statistical population of this study were selected among 20 to 40 year old woman who referred to orthopedic clinics in Hamadan. This is a semi-experimental research. A total of 24 female patients with chronic low back pain were involved in the study and randomly were divided into two groups of 12 individuals: experimental and control groups. The tools for measuring the data were 2 standard questionnaires including Quebec Pain and Oswestry Disability, and also Stork Equilibrium, Seats Up Test, Sorensen Test, and Scott Test. The experimental group performed a six-week training protocol (three sessions per week), and during this period, the control group did not perform any practice. Evaluation and measurements were performed before and after the intervention. In order to analyze the data, using SPSS 19, dependent and independent t-test were used at a significant level of 0.05.
    Results
    The results of t-test showed that the experimental group had significantly improved dependent variables (p
    Conclusion
    The results of this study demonstrated that the aquatic therapy protocol used in this study can be an effective therapeutic method to improve the physical condition, health, pain, disability, and patients’ balance.
    Keywords: aquatic exercise therapy, static balance, function of trunk muscle, chronic low back pain
  • Soghra Hejazi, Nooshin Peyman, Mohammad Tajfard, Habibollah Esmaily Pages 296-303
    Background And Objective
    Type 2 diabetes is one of the most important public health challenges. Self-efficacy and health literacy play a key role in self-care for diabetic patients. The aim of this study was to determine the effect of training based on self-efficacy theory on health literacy, self-care behaviors and self-efficacy in patients with type 2 diabetes.
    Methods
    This quasi-experimental study was conducted on 70 patients with type 2 diabetes that were randomly divided into two groups of experimental and control. Data were evaluated with standard questionnaires including TOHFLA, SDSCA, CIDS. The educational programs were implemented for the experimental group, then after the intervention, the results were analyzed by SPSS16 software.
    Results
    Before the intervention, the two groups did not show a significant different in terms of mean scores for self-efficacy (t=0.29, P=0.77), self-care behavior (t=0.42, p= 0.67) and health literacy scores (t=0.38, p=0.69). However, after the educational intervention, the mean scores of the test group increased and both groups indicated a significant difference in mean scores of self-efficacy (t=0.099, p=0.001), self-care behavior (t=3.13, p=0.003) and health literacy scores (t=2.66, p=0.01).
    Conclusion
    The results of this study showed that educational intervention based on self-efficacy theory is effective to improve self-efficacy and health literacy in diabetic patients. Therefore, the use of self-efficacy strategies is recommended for control programs in health care among diabetic people.
    Keywords: Health education, self-efficacy, self-care, health literacy, type 2 diabetes
  • Zahra Khiyali, Razieh Asadi, Afsaneh Ghasemi, Ali Khani Jeihooni Pages 304-310
    Background And Objective
    Pap smear test is a cervical cancer screening tool that plays an important role in the early detection, prevention and delay of progression of the cervical disorder. Therefore, this study aimed to determine the effect of educational intervention on performing pap smear in women of Fasa city.
    Materials And Methods
    This quasi-experimental study were performed on 160 women referred to Fasa Health Centers (80 individuals in experimental and 80 in the control group) in 2015. The data collection tools were demographic questionnaires, Knowledge and performance questionnaires and HBM constructs in the field of pap smear which was completed before and two months after the intervention. The educational program for the test group was conducted during 5 sessions in a discussion group with the presentation of educational pamphlets. The findings were analyzed by SPSS 22 software at the significance level of P
    Results
    The mean scores of awareness and HBM model constructs (susceptibility, severity, benefit and perceived barriers) were significantly increased in the experimental group compared to the control group after the intervention (P
    Conclusions
    Improving the performance of the Pap smear tests in women support the implementing a training program and taking advantage of the health belief model for cervical cancer screening.
    Keywords: Women, Cervical cancer, Pap smear, Health Belief Model
  • Maryam Mousavi, Zahra Dashtbozorgi Pages 311-319
    Background And Objective
    Type 2 diabetes is the most common chronic disease that makes a lot of restrictions for patients and their families. Therefore, improving the psychological characteristics of these people has been considered by many therapists. The present research aimed to determine the impact of acceptance and commitment group therapy on hardness and perceived stress coefficient in patients with type 2 diabetes.
    Materials And Methods
    This experimental study was a pre-test and post-test design with a control group. The statistical population of this research included all patients with type 2 diabetes who referred to health care centers of Ahvaz city in 2015. Totally 30 patients were selected by convenience sampling method and randomly divided into two equal groups. The experimental group received 8 sessions of 90 minutes by group therapy approach based on acceptance and commitment. Groups completed the perceived stress and hardness coefficient questionnaires. Data were analyzed using multivariate analysis of covariance method.
    Results
    The findings showed that there was a significant difference between the experimental and control groups in the variables of perceived stress and hardness coefficient. In the other words, the acceptance and commitment group therapy method significantly increased the hardness factor and decreased perceived stress among patients with type 2 diabetes.
    Conclusion
    Considering the effect of group therapy based on acceptance and commitment on perceived stress and hardness, it is suggested counselors and therapists use this mentioned method to increase the hardness factor and reduce perceived stress in patients with type 2 diabetes.
    Keywords: Group therapy, Acceptance, commitment, Hardness factor, Perceived stress, Type 2 diabetes
  • Shaghayegh Yousefi, Ali Vafaeenajar, Habibollah Esmaily, Elaheh Hooshmand Pages 320-327
    Background and Objective
    Global changes have created new health challenges specifically in hospitals. In the new perspective, nowadays hospitals are the best places for health promotion and preventive services. The present study aimed to evaluate the performance of general educational hospitals of Mashhad University of Medical Sciences based on the standards of health promoting hospitals.
    Materials and Methods
    The present study was a descriptive – analytic and the data collection tool was a World Health Organization questionnaire regarding the standards of health promoting hospitals. To fill in the questionnaires, a team of main members of the hospitals was formed and standards assessment criteria were determined, then the questionnaires were completed by each team member. The data analysis was performed by SPSS software through statistical indicators (mean, SD), t-test and paired t-test.
    Results
    The results were identified by five categories of activities based on the standards of health promotion hospitals. Regarding standards, the highest score was related to patient’s information and therapeutic interventions (78) and the lowest was for managerial policies (51.1). In total, all hospitals were in the same situation to perform the standards of health promotion hospitals, with a mean score of 63.80%.
    Conclusion
    It seems that some activities related to the health-promoting hospitals (HPS) are being carried out in hospitals. Therefore, for improving the quality of health services, encouraging policymakers and healthcare managers to create consistent policies will have an effective role to improve the status of hospitals.
    Keywords: Hospital, Standard, Health-Promoting Hospitals
  • Ali Taghipour, Mahdi Moshki, Nasim Mirzaei Pages 328-335
    Back ground and
    Objective
    Considering the most important factor in the control of diabetes is self-care behaviors and since improving self- care behaviors is the first step to help patients for better control and management of their disease. Therefore this research was conducted with the title of “determination of effective factors on self -care behaviors in diabetic women referring to Mashhad health centers”.
    Methods
    In this cross-sectional study, 300 women with type 2 diabetes who referred to public health centers were selected in the city of Mashhad by multistage cluster method. Data gathering tools were a summary of self-care behaviors by Toobert and his colleagues. The data analysis was done by SPSS software version 21and data were analyzed using descriptive statistics, Pearson, independent T-test, ANOVA and Spearman tests. Level of significance was considered 0.05 in all tests. In all tests, a significant level of 0.05 was considered.
    Result
    The mean score of patient’s self -care was 42.72 ± 9.90 and their self -care status was moderate. The self-care score behavior showed a significant statistical relationship with level of education, high income and training of patients (p
    Conclusion
    According to the results of this research, the important factors, such as educational level, economic status and previous knowledge of the patient play a significant role in the realization of self-care behaviors. Therefore, in order to promote self-care behaviors of patients, first of all, health educators should identify the mentioned factors, then make a plan and educational interventions.
    Keywords: self-care behavior, type 2diabetes, health care centers
  • Sedigheh Hosseinpour, Naser Behpour, Vahid Tadibi, Azam Ramezankhani Pages 336-344
    Background And Objectives
    Achieving old age is one of the major advances in human life, but reducing in physical activity, especially balance walking, and cognitive impairment including problems in the elderly are associated with physical, psychological and social consequences. The purpose of this study was to investigate the effect of a training protocol on cognition and physical health status in elderly women living in elderly care centers.
    Materials and Methods
    In this quasi-experimental study, 24 elderly women with a healthy cognitive status (mean age, 72.40±6.05 years; weight, 62.66±4.55 kg) in an elderly care center were randomly divided into two groups of intervention and control. The intervention group used a 12-weeks course of combined training (cognitive-motor). Berg Balance Scale (BBS), Timed up and Go test (TUG), Functional Reach Test (FRT) and Mini-Mental State Examination (MMSE) were taken before and after the intervention.
    Results
    The findings showed an improvement in the results of the FRT test (p=0.002), BBS test (p=0.001), TUG test (p=0.001) and MMSE test (p=0.011) in the intervention group.
    Conclusion
    The results showed that cognitive-motor training program can be effective to improve motor performance especially balance and cognitive factors in elderly women. It seems that this type of activity is a beneficial training method for maintaining motor function and reduction the speed of mental function of the elderly people.
    Keywords: Elderly, health, balance, cognition, cognitive-motor training
  • Haidar Nadrian, Mohammad Hossein Taghdisi, Mehran Aghemiri, Maryam Khazaee-Pool, Davoud Shojaeizadeh Pages 345-358
    Background And Objective
    Traffic jams and transportation are an important part of the spectrum socioeconomic and environmental factors outside the health system with impacts on health. The aim of this study was to explain the residents’ viewpoints about the impacts of urban traffic on their physical health in Sanandaj.
    Materials And Methods
    The study was carried out qualitatively with content analysis method in 2014. Twenty-two residents of the city were selected as participants who were interviewed in a Focus Group Discussions (FGDs) (4 sessions) and in-depth individual interviews (8 sessions), respectively. A purpose-based sampling method was used in this study. The MAXQDA10 software was applied to facilitate the coding and categorizing the data.
    Results
    Based on the viewpoints of the participants, urban traffic jams has two direct and indirect negative impacts on physical health. The direct effects cause premature aging, excessive fatigue, and mental illness and make some problems in the musculoskeletal system, digestive system, nervous system, respiratory system, cardiovascular system. The indirect influences include pure reliance on the car, accidents, traffic congestion and air pollution.
    Conclusion
    Healthcare researchers and urban traffic policymakers should design comprehensive studies to assess the impacts of urban traffic jams and transportation on community health. Therefore, they would be able to investigate the impacts on the health of individuals after the enactment of each law and planning and to implement community-based health promoting strategies in the society.
    Keywords: Physical Health, Traffic Jams, Urban Transportation, Qualitative study
  • Nila Elmy Manesh Pages 359-366
    Background And Objective
    Ellis rational emotive behavioral therapy (REBT) has been approved as a way to decrease some health problems. Therefore, it may be effective in promoting health. Therefore, this study aimed to investigate the effectiveness of REBT on the health.
    Methods
    the research is a quasi-experimental with pre-test and post-test design. The statistical population included 650 experts working in Iran Khodro Diesel Company. 60 people were selected using random sampling method and were randomly divided into two groups. The general health questionnaire was used as a measurement tool. At first, this questionnaire was in the pre-test and the experimental group received Ellis method. Then the test was implemented in two further stages of post-test and follow-up. Data were analyzed using SPSS-16 software and variance test (ANOVA).
    Results
    The results of the analysis showed that using Ellis health method and social functioning subscales, anxiety and depression have improved in the experimental group compared to the control group (0/88, 0/04) (P
    Conclusion
    Therefore, it can be stated that Ellis method has been fruitful on the improvement of mental health and its subscales, and it is recommended that courses such as Ellis intervention program can be held in work environments.
    Keywords: Ellis rational emotive behavioral method, health, experts
  • Peiman Hatamian, Jahangir Karami, Khodamorad Momeni Pages 367-373
    Background And Objective
    Considering the importance of the role of nurses in increasing the individuals’ health, family, and society, the present study was conducted to investigate the relationship between perception of social support and tendency of using psychotropic substances in nurses.
    Methods
    The statistical population of this descriptive-correlational study consisted of all nurses of hospitals in Kermanshah (2016). 341 nurses were selected using cluster sampling method and the data-gathering tools was the multi-dimensional scale of social support perception (Zimat et al. 1988) and questionnaire (Bahremand and colleagues, 2014) was applied for the tendency of using psychotropic substances. Data were analyzed by SPSS-22 software, Pearson correlation, and regression analysis tests.
    Results
    The results of the research showed that there was a significant relationship between the components of the perception of social support and the general score of the tendency toward psychotropic substances. These relationships were meaningful in level (P
    Conclusion
    Therefore, it can be concluded that the subscales of the perception of social support can predict the tendency of using psychotropic substances.
    Keywords: Perception of social support, psychotropic substances, nurses