فهرست مطالب

  • سال دوم شماره 1 (زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/11/24
  • تعداد عناوین: 7
|
  • فیروزه زنگنه مطلق، فاطمه عباسی *، سارا ابراهیمی صفحات 1-4
    اهداف
    سبک زندگی یکی از مهم ترین عوامل تعیین کننده سلامت به حساب می آید و لازم است دانشجویان از یک برنامه مدون آموزشی در زمینه عوامل مرتبط با سبک زندگی پیروی کنند. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی دوره آموزشی- روان شناختی سبک زندگی سالم بر کیفیت زندگی (جسمانی و روان شناختی) و سلامت اجتماعی دانشجویان انجام شد.
    مواد و روش ها
    در این پژوهش کاربردی از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون در سال 95-1394، تعداد 76 نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک با روش نمونه گیری داوطلبانه انتخاب شده و به طور تصادفی به دو گروه آموزش (37 نفر) و گواه (39 نفر) که براساس معیارهای سن و جنس همتا شده بودند تقسیم شدند. ابزار پژوهش شامل پرسش نامه محقق ساخته اطلاعات جمعیت شناختی، پرسش نامه کیفیت زندگی (SF-36) و پرسش نامه سلامت اجتماعی کییز بود. برنامه آموزشی سبک زندگی طی یک دوره 30ساعته برای گروه آموزش اجرا شد و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. به منظور تحلیل داده ها از آزمون تحلیل کواریانس چندمتغیره استفاده شد.
    یافته ها
    میانگین نمرات پس آزمون مولفه های کیفیت زندگی (کارکردهای جسمانی، درد جسمانی، سلامت عمومی، سرزندگی، کارکردهای اجتماعی، نقش هیجانی و سلامت روانی) بین دو گروه تفاوت معنی داری داشت (p<0/05)، اما در مولفه نقش جسمانی کیفیت زندگی و نیز سلامت اجتماعی تفاوتی بین دو گروه وجود نداشت (p>0/05).
    نتیجه گیری
    دوره آموزشی- روان شناختی سبک زندگی سالم موجب بهبود کیفیت زندگی دانشجویان می شود، ولی در نقش جسمانی کیفیت زندگی و سلامت اجتماعی تاثیری ندارد.
    کلیدواژگان: سبک زندگی، سلامت جسمی، سلامت روان شناختی، سلامت اجتماعی
  • جواد رضایی * صفحات 5-8
    اهداف
    با توجه به تاثیر درمان های نگرشی و شناختی- رفتاری بر افزایش سلامت روان بیماران مزمن و تاثیر روش های مقابله مذهبی و معنوی بر کاهش میزان دردهای ادراک شده و بیماری های مزمن و همچنین با درنظرگرفتن وجود زمینه های مباحث اسلامی و نقش و جایگاه تعیین کننده آن در فرهنگ جامعه ایرانی، پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر گروه درمانی شناختی- رفتاری (CBT) با تاکید بر باورهای معنوی اسلام محور در افزایش معنویت و سلامت روان بیماران ام اس (مولتیپل اسکلروزیس) اجرا شد.
    مواد و روش ها
    در این پژوهش کاربردی از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل در سال 1395، تعداد 40 نفر از بیماران 35-18ساله استان مرکزی مبتلا به ام اس از نوع عود و بهبود به روش نمونه گیری تصادفی و به صورت داوطلبانه انتخاب شده و به طور تصادفی در دو گروه کنترل (20 نفر) و آزمایش (20 نفر) قرار گرفتند. برای جمع آوری داده ها از مقیاس اندازه گیری تجارب معنوی روزانه (DSES) و مقیاس سنجش سلامت روان مختص بیماران ام اس استفاده شد. گروه آزمایش 15 جلسه 2ساعته به صورت هفتگی تحت گروه درمانی شناختی- رفتاری (CBT) با تاکید بر باورهای معنوی اسلام محور قرار گرفت. تحلیل داده ها از طریق نرم افزار SPSS 17 و با استفاده از آزمون T اختلافی دو نمونه مستقل انجام شد.
    یافته ها
    میانگین افتراقی نمرات معنویت روزانه و سلامت روان در دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معنی داری داشتند (001/0=p).
    نتیجه گیری
    گروه درمانی شناختی رفتاری با تاکید بر باورهای معنوی اسلام محور در افزایش معنویت و سلامت روان بیماران ام اس استان مرکزی موثر است.
    کلیدواژگان: درمان شناختی - رفتاری، باورهای اسلام محور، معنویت، سلامت روان، مالتیپل اسکلروزیس
  • فرشته بهمنش، فرزان قلی پور گودرزی *، فاطمه باکویی صفحات 9-15
    اهداف
    در جوامع مختلف تداوم زندگی زناشویی و رضایت از آن به طور فزآینده ای در حال کاهش است. از آنجایی که الگوهای همسرگزینی از سنتی به مدرن تغییر یافته است و برخی محققان ارتباط این دو متغیر را نشان داده اند، مطالعه حاضر با هدف بررسی رضایت زناشویی در الگوهای مختلف همسرگزینی و تحلیل نتایج حاصل با استفاده از برخی آیات قرآن انجام شد.
    ابزار و
    روش ها
    در این مطالعه مقطعی در سال 1393، 880 زن متاهل در سنین باروری (49-15ساله) در شهرستان بابل به روش نمونه گیری خوشه ایچندمرحله ای انتخاب شدند. پرسش نامه سبک های همسرگزینی برای بررسی الگوهای همسرگزینی و پرسش نامه رضایت زناشویی والتر و هودسون، برای ارزیابی رضایت زناشویی مورد استفاده قرار گرفت. تحلیل داده ها با نرم افزار SPSS 21 و توسط آزمون های مجذور کای، T مستقل و رگرسیون لجستیک انجام شد. نتایج کلی با نگاهی به آیات قرآن مورد تحلیل قرار گرفت.
    یافته ها
    استقلال در انتخاب همسر، سطح تحصیلات، وضعیت اقتصادی و الگوی همسرگزینی در رضایت زناشویی موثر بودند. رضایت زناشویی در زنانی که استقلال زیادی در انتخاب همسر داشتند، 98/1 برابر بیشتر از زنانی بود که استقلال نداشتند. رضایت زناشویی در زنان با تحصیلات ابتدایی و راهنمایی، 40% پایین تر از زنان با تحصیلات دانشگاهی بود. رضایت زناشویی در زنان دارای وضعیت اقتصادی پایین، 65% کمتر از زنان دارای وضعیت اقتصادی بالا بود. رضایت زناشویی در زنانی که الگوی همسرگزینی ترکیبی داشتند، 23/2 برابر بیشتر از زنانی بود که الگوی همسرگزینی مدرن داشتند (05/0>p) که این نتیجه منطبق بر آیات شماره 5 سوره مائده، 25 سوره نساء و 235 سوره بقره بود که از دوستی های مخفیانه قبل از ازدواج منع شده است.
    نتیجه گیری
    الگوی همسرگزینی ترکیبی در زنان در مقایسه با الگوی همسرگزینی مدرن، موجب رضایت زناشویی بیشتر می شود.
    کلیدواژگان: ازدواج، الگوهای ازدواج، انتخاب همسر
  • محمد نریمانی، نقی دشتی *، عبدالله اسدی، زهرا دلیر تقی دیزج صفحات 17-23
    اهداف
    در اسلام، قلب به عنوان مرکز روحی-روانی انسان تعریف شده که می تواند امراض متعددی داشته باشد که از مهم ترین آنها قساوت قلب است. هدف این مطالعه ساختن مقیاسی با روایی و پایایی مناسب برای سنجش میزان قساوت قلب از نظر اسلام بود.
    ابزار و
    روش ها
    این مطالعه با روش توصیفی از نوع هنجاریابی در طلاب دینی، دانشجویان دانشگاه های علوم پزشکی و محقق اردبیلی و افراد دارای مشاغل آزاد اجرا شد و 502 نفر به روش نمونه گیری در دسترس وارد مطالعه شدند. پرسش نامه 50ماده ای ابتدایی با نظر 2 متخصص روان شناسی و 2 کارشناس علوم دینی، طی 3 مرحله به 28ماده کاهش یافت. داده ها در نرم افزار SPSS 18 و به وسیله روش تحلیل عامل اکتشافی، آزمون KMO و بارتلت، روش تحلیل عامل تاییدی در نرم افزار AMOS 22 و آزمون های نیکویی برازش، همبستگی پیرسون و آزمون تحلیل واریانس مورد تحلیل قرار گرفتند.
    یافته ها
    میزان آلفای کرونباخ (0/826) و KMO (0/818) نشان دهنده مجازبودن تحلیل عاملی برای تهیه مقیاس بود. با توجه به بار عاملی سئوالات، 7عامل مستقل عدم ذکر خدا، گناه گرایی، فقدان همدلی، آرزوی دراز، خوروخواب، فقدان تدبر و عدم آخرت گرایی به عنوان زیرمقیاس های قساوت قلب مشخص شدند. شاخص های نیکویی برازش مناسب بودن الگوی به دست آمده را نشان داد (0001/0=p). دانشجویان علوم پزشکی بیشترین و طلاب دینی کمترین نمره را در مقیاس قساوت قلب کسب نمودند (57/098=F؛ 0/0001=p).
    نتیجه گیری
    پرسش نامه قساوت قلب به عنوان یک مقیاس معتبر، قابل استفاده است.
    کلیدواژگان: قساوت قلب، همدلی، یاد خدا، قلب
  • کامران گنجی *، بنفشه قاسمی زاده، سعیده تقوی صفحات 25-35
    اهداف
    سبک زندگی، ریشه های جامعه شناختی و روان شناختی طولانی دارد. هدف پژوهش حاضر فرا تحلیل متغیرهای همبسته با سبک زندگی در ایران بود.
    اطلاعات و
    روش ها
    روش پژوهش حاضر از نوع فراتحلیل است، از این رو با استفاده از پایگاه های اطلاعاتی داخلی و خارجی نسبت به یافتن و جمع آوری تمام گزارش های پژوهشی اقدام شد. نمونه مطالعات مورد استفاده شامل 14 مطالعه انجام شده از 1385 تا 1392 در سراسر ایران بود که 4652 نفر آزمونی را در بر می گرفت. داده های حاصل از این 14 مطالعه با روش اندازه اثر ضریب همبستگی پیرسون برای مدل اثرهای ثابت مورد فرا تحلیل قرار گرفتند. تمام عملیات آماری با استفاده از ویرایش دوم نرم افزار جامع فرا تحلیل انجام شد.
    یافته ها
    میانگین اندازه اثر کلی مطالعات مورد بررسی برای مدل اثرات ثابت برابر 0/385 و برای اثرات تصادفی برابر 0/363 بود (0/001p<). اندازه اثر تمام مطالعات مورد بررسی در سطوح 0/95 تا 0/99 معنی دار بود.
    نتیجه گیری
    بین اختلالات روان شناختی، باورهای کنترل سلامت، رضایت زناشویی، شادکامی در رضایت از زندگی، رضایت مندی زوجی، تصور بدن، گرایش به مصرف مواد مخدر صنعتی، اشتغال زنان، عوامل همراه، عوامل جمعیت شناختی، میزان دینداری جوانان، کیفیت زندگی مرتبط با سلامت و مصرف رسانه با سبک زندگی همبستگی معنی دار وجود داشت.
    کلیدواژگان: سبک زندگی اسلامی، فراتحلیل، متغیرهای همبسته
  • ابراهیم اخلاصی * صفحات 37-52
    اهداف
    بیماری های مزمن و صعب العلاج با دایرنمودن امر میان «هستی» و «نیستی» و به چالش کشیدن امنیت هستی شناختی بیماران، باعث برانگیختگی «اضطراب وجودی و معنوی» در آنها می شوند؛ به علاوه، در مدرنیته متاخر، فراوانی بیماری های مزمن تا حدود زیادی ناظر به سبک زندگی مدرن، با لحاظ لوازم ذهنی و رفتاری آن، نظیر محوریت «جامعه پذیری این جهانی»، «نگاه تقابل فکنانه میان مرگ و زندگی» و «فقدان فلسفه سلامت» است. هدف مقاله حاضر، ارزیابی انتقادی مطالعات و رویه های عملی انجام شده ناظر به ملاحظه ابعاد معنوی بیماران در مراکز درمانی و نیز ارایه مدلی به منظور منتفی ساختن تجربیات ابرازی بیماران در شرایط مواجهه شان با بیماری های مزمن بود.
    اطلاعات و
    روش ها
    در این مطالعه، 40 پژوهش ایرانی (17 پژوهش در بازه زمانی 1392-1387) و غیرایرانی (23 پژوهش در بازه زمانی 2013-2002) با رعایت تقدم و تاخر زمانی نگارش، با رویکرد کیفی ارزیابی شدند.
    یافته ها
    در مطالعات داخلی، گویه ها ذیل 5 محور مفهوم شناسی معنویت، یادگیری و آموزش معنویت، کارکردها و پیامدهای معنویت، نگرش های معطوف به معنویت و تجربه معنوی و معنویت سازمانی و در مطالعات خارجی ذیل 6 محور تفاسیر و ویژگی های معنوی و مذهبی و دلالت های آن در عملکردهای بالینی، تاثیر معنویت و مذهب بر سلامتی، یادگیری و آموزش معنویت و مراقبت های معنوی، تجربه معنوی، سنجش معنویت و نیازهای معنوی بیماران و معنویت سازمانی تجمیع شدند.
    نتیجه گیری
    مدل برساخت اجتماعی گفتمان سلامت معنوی با واقع شدن در فراسوی دوگانه “عاملیت- ساختار”، به طور همزمان تاثیر و تاثر متقابل متغیرهای سطح خرد و کلان را دربرمی گیرد.
    کلیدواژگان: معنویت، سلامت، جامعه مصرفی، پزشکی مدرن، پرسش وجودی، فلسفه زندگی
  • اثر بخشی آموزش مولفه های سبک زندگی اسلامی بر سازگاری و رضایت زناشویی زوجین
    سیدطه هاشمی *، احمد علیپور، حسین زارع، مهناز علی اکبری صفحات 53-54
    اهداف
    در سال های اخیر کمک به زوج ها برای بهبود روابط زناشویی خود با استفاده از روش های مختلف درمان مورد توجه قرار گرفته است. هدف این مطالعه، بررسی اثربخشی آموزش مولفه های سبک زندگی اسلامی بر سازگاری و رضایت زناشویی زوجین بود.
    مواد و روش ها
    در این پژوهش شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل، 20 زوج که در سال 1395 به مراکز مشاوره شهر تهران مراجعه کرده بودند، به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شده و در دو گروه آزمایش و کنترل (هر کدام 10 زوج) قرار گرفتند. مداخله به شیوه حضوری و در هشت جلسه آموزشی دوساعته به همراه پرسش و پاسخ انجام گرفت. پرسش نامه های سازگاری زناشویی اسپانیر و رضایت زناشویی انریچ قبل و یک هفته بعد از مداخله و سپس یک ماه بعد به منظور سنجیدن ماندگاری توسط زوجین تکمیل شد. داده ها با نرم افزار SPSS ?? و توسط آزمون های T مستقل، آنالیز واریانس با اندازه گیری های مکرر و T همبسته تحلیل شدند.
    یافته ها
    میانگین نمره های افتراقی پیش آزمون و پس آزمون سازگاری زناشویی مردان و زنان در دو گروه آزمایشی تفاوت معنی داری نداشت (0/435=t؛ 0/05p>). بین نمره های افتراقی پیش آزمون و پس آزمون رضایت زناشویی در دو گروه آزمایشی و گواه تفاوت معنی داری وجود داشت (2/154=t؛ 0/05p<). میانگین نمرات رضایت زناشویی آزمودنی ها در سه نوبت اجرای آزمون تفاوت معنی داری داشت (4/877=F؛ 0/05p<). میانگین نمره های افتراقی پیش آزمون و پس آزمون رضایت زناشویی مردان و زنان در دو گروه آزمایشی تفاوت معنی داری نداشت (0/351=t؛ 0/05p>).
    نتیجه گیری
    آموزش مولفه های سبک زندگی اسلامی بر سازگاری و رضایت زناشویی زوجین موثر است.
    کلیدواژگان: سبک زندگی اسلامی، سازگاری، رضایت زناشویی
|
  • Zanganeh Motlagh F., Abbasi F.*, Ebrahimi S Pages 1-4
    Aims: Lifestyle is one of the most important determinants of health. Students need to follow a curriculum on lifestyle factors. Therefore, the present study was conducted with the aim of evaluating the effect of healthy lifestyle psychoeducational training on quality of life (physical and psychological) and social health of students.
    Materials and Methods
    In the present semi-experimental research with pre-test and post-test design, conducted in 2015-16, 76 students of Islamic Azad University of Arak, Iran were selected by voluntary sampling method and randomly divided to education (37 students) and control (39 persons) groups that were matched according to age and gender criteria. The research instruments were a researcher-made questionnaire for demographic data, a quality of life questionnaire (SF-36), and Keys social health questionnaire. The lifestyle training program was conducted for a 30-hour course for the education group, and the control group did not receive any interventions. Multivariate analysis of covariance analysis was used to analyze the data.
    Findings: The mean post-test scores of the components of quality of life (physical function, physical pain, general health, vitality, social function, emotional role and mental health) was significantly different between 2 groups (p0.05).
    Conclusion
    Healthy lifestyle psycho-educational training improves the quality of life of students, but it does not affect the physical role of quality of life and social health.
    Keywords: Life Style, Physical Health, Mental Health, Social Determinants of Health
  • Rezaei J. * Pages 5-8
    Aims: Regarding the effect of attitudinal and Cognitive-behavioral Therapies (CBT) on increasing the mental health of chronic patients and the effect of religious and spiritual coping methods on decreasing the perceived pain and chronic diseases as well as considering the existence of the field of Islamic discussions and their role and place in the culture of Iranian society, the present study was conducted with the aim of investigating the effect of cognitive-behavioral group therapy with emphasis on Islam-based spiritual beliefs in increasing spirituality and mental health of patients with MS.
    Materials and Methods
    In this applied semi-experimental research with a pretest post-test design, in 2016, 40 patients with MS (recurrence and regression) aged 35 to 50 years were selected voluntarily by random sampling method; they were randomly assigned to control (20 subjects) and experimental (20 subjects) groups. To collect the data, the Daily Spiritual Experiences Scale (DSES) and the Mental Health Assessment Scale for patients with MS were used. The experimental group was under the cognitive-behavioral group therapy with emphasis on Islam-based spiritual beliefs for 15 sessions, each taking 2 hours, in a weekly basis. The data were analyzed by SPSS 17, using Independent sample t-test.
    Findings: There was a significant difference between the mean daily spirituality scores and mental health in both experimental and control groups (p=0.001).
    Conclusion
    Cognitive-behavioral group therapy with emphasis on Islam-based spiritual beliefs is effective in increasing spirituality and mental health of patients with MS in Markazi province, Iran.
    Keywords: Cognitive-Behavioral Therapy, Islamic-Based Beliefs, Spirituality, Mental Health, Multiple Sclerosis
  • Bahmanesh F., Gholipour Goodarzi F. *, Bakouei F Pages 9-15
    Aims: In different societies, the continuation of marriage and its satisfaction are increasingly decreasing. Since the patterns of spouse-selecting have changed from traditional to modern, and some scholars have shown the relationship between these two variables, this study aimed to investigate marital satisfaction in different patterns of marriage, and analysis of the results was done by using some Quran verses.
    Instrument &
    Methods
    In this cross-sectional study in 2014, 880 married women in reproductive age (15-49 years) in Babol City, Iran, were selected through multi-stage cluster sampling. The spouse-selecting style questionnaire was used to examine marital satisfaction patterns and the Walter and Hudson marital satisfaction questionnaire was used to assess the marital satisfaction. Data analysis was performed in SPSS 21 software, using Chi-square, independent T-test and logistic regression tests. The overall results were analyzed by looking at Quranic verses.
    Findings: Autonomy in choosing a spouse, level of education, economic status and the pattern of marriage were effective in marital satisfaction. Marital satisfaction was 1.98 times higher among women who had a high degree of autonomy in choosing a spouse than women who did not have autonomy. Marital satisfaction in women with primary and secondary education was 40% lower than that of women with university education. Marital satisfaction in women with low economic status was 65% lower than women with high economic status. Marital satisfaction was 2.23 times higher among women who had a combined marriage pattern (p
    Conclusion
    Mixed marriage pattern in women leads to more marital satisfaction compared to modern marriage.
    Keywords: Marriage, Marriage Patterns, Mate selection
  • Narimani M., Dashti N. *, Asadi A., Dalir Taghi Dizaj Z Pages 17-23
    Aims: In Islam, the heart is defined as a human psychological center that can have many diseases, one of the most important of which is the cruelty of the heart or inexorability. The purpose of this study was to construct a scale with an appropriate validity and reliability for measuring the inexorability in terms of Islam.
    Instrument &
    Methods
    This study was conducted with a descriptive method of standardization in religious scholars, students of Medical Sciences and Mohaqqeq Ardabili Universities and individuals with free occupation and 502 persons were enrolled in the study by convenience sampling method. The 50item elementary questionnaire was reduced to 28 items by the opinion of 2 psychologists and 2 experts in religious sciences. Data were analyzed in SPSS 18 software by exploratory factor analysis, KMO and Bartlett tests, confirmatory factor analysis method in AMOS 22, and fitted-fit, Pearson correlation and ANOVA tests.
    Findings: Cronbach's alpha (0.826) and KMO (0.818) showed the legality of factor analysis to prepare the scale. After using varimax rotation, 7 factors (unremembrance of God, tendency to sin, lack of empathy, long dreams, more eating and sleeping, lack of wisdom and non-believing in other world) were extracted as inexorability subscales. Goodness of fit tests showed that the obtained pattern was fit (p
    Conclusion
    The Inexorability questionnaire can be used as a valid scale.
    Keywords: Inexorability, Empathy, Remembrance of God, Heart
  • Ganji K. *, Ghasemizadeh B., Taghavi S Pages 25-35
    Aims: Lifestyle has long sociological and psychological roots. The purpose of this study was the meta-analysis of variables associated with lifestyle in Iran.
    Information &
    Methods
    In this meta-analysis, the internal and external databases were undertaken to find and collect all research reports in the subject area. 14 studies from 2006 to 2013 across Iran that included 4652 subjects were analyzed by the Pearson correlation coefficient size method for the model of fixed effects. All statistical operations were performed using the second edition of the comprehensive meta-analysis software.
    Findings: The mean of the total effect of the studied studies for the fixed effects model was 0.385 and for the random effects was 0.336 (p
    Conclusion
    The lifestyle has correlation with psychological disorders, health beliefs, marital satisfaction, happiness in life satisfaction, paternal satisfaction, body image, tendency to use industrial drugs, women's employment, associated factors, demographic factors, youth tolerance, quality of life associated with health and consumption Media.
    Keywords: Life Style, Meta-Analysis, Related Variables
  • Ekhlasi E. * Pages 37-52
    Aims: Chronic and severe illnesses lead to the excitement of existential and spiritual anxiety with the onset of conflict between "existence" and "nonexistence" and challenging the ontological security of patients. The aim of this article was the critical evaluation of the studies and practical procedures performed about the spiritual aspects of patients in the treatment centers.
    Information &
    Methods
    In this study, 40 Iranian (17 researches in the period of 2008-2013) and non-Iranian (23 researches in the period of 2002-2013) researches were evaluated with the priority of the time of writing, with a qualitative approach.
    Findings: The items were collected under 5 themes (the concept of spirituality, the learning and teaching of spirituality, the functions and consequences of spirituality, attitudes toward spirituality and spiritual experience and organizational spirituality) in the internal studies and under 6 themes (the interpretations and spiritual and religious characteristics and its implications in clinical functions, the effect of spirituality and religion on health, learning and teaching spirituality and spiritual care, spiritual experience, spirituality assessment and spiritual needs of patients and organizational spirituality) in the foreign studies.
    Conclusion
    The social construction model of the Spiritual Spirituality Disclosure, with the realization beyond the dual "agency-structure", simultaneously influences the interaction between macro and macro level variables.
    Keywords: Spirituality, Health, Consumer Society, Modern Medicine, Existential Question, Philosophy of Life