فهرست مطالب

مهندسی صنایع - سال پنجاه و یکم شماره 4 (زمستان 1396)
  • سال پنجاه و یکم شماره 4 (زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1397/01/07
  • تعداد عناوین: 7
|
  • مقاله پژوهشی
  • سونیا ابراهیمی فرد، نسیم نهاوندی*، علی حسین زاده کاشان صفحات 375-387
    زمان بندی نقش حیاتی در مدیریت پروژه ها ایفا می کند. با وجود این، علاوه بر ارائه زمان بندی مناسب باید به محدودیت های موجود در حین اجرای پروژه نیز توجه شود. در این پژوهش، مدل دوهدفه زمان بندی پروژه با تبادل زمان-هزینه تسطیح منابع، منطبق با خواسته کارفرما و پیمانکار برای اولین بار در ادبیات موضوع پیشنهاد شده است. روابط پیش نیازی عمومی نیز در مدل لحاظ شده است. برای بررسی بهتر عملکرد این مدل، مطالعه موردی واقعی مرتبط با موضوع انتخاب شد. با توجه به ماهیت NP-Hard بودن مسئله زمان بندی و نیز ابعاد بزرگ مطالعه موردی، پس از تجزیه و تحلیل فضای جواب، الگوریتم مرتب سازی نامغلوب ژنتیک به عنوان روش حلی مناسب برای حل مسئله انتخاب شد. در انتها، نتایج حاصل از حل الگوریتم با نتایج دنیای واقعی مقایسه شد. نتایج نشان می دهد مدل و الگوریتم ارائه شده قابلیت استفاده در پروژه های مشابه دیگر را دارد.
    کلیدواژگان: الگوریتم ژنتیک مرتب سازی نامغلوب، تسطیح منبع، زمان بندی پروژه با محدودیت منبع
  • عادل اعظمی، آرمین جبارزاده *، احمد ماکویی صفحات 389-404
    قیمت محصولات فاسدشدنی پس از دوره ای مشخص برای مثال یک فصل، به طور موثر کاهش می یابد؛ بنابراین، تولید اضافی یا کمبود این محصولات به ترتیب همراه با زیان یا ازدست دادن سود است. این پژوهش برنامه ریزی تولید ادغامی بهینه را برای تولید محصولات فاسدشدنی مانند پوشاک فصلی، هدیه های سال نو، تقویم ها و سررسیدها با استفاده از سیاست تعویق در شرایط عدم قطعیت تعیین می کند. پیشنهاد شده است فرایند تولید این محصولات با اعمال مفهوم تعویق به دو مرحله تقسیم شود. درنتیجه، سه فعالیت تولیدی شامل تولید مستقیم، تولید محصول نیمه ساخته و مونتاژ نهایی وجود دارد. مدل بهینه سازی استوار برای حل برنامه ریزی تولید ادغامی این محصولات توسعه داده شده و از مجموعه ای از داده ها برای اعتبارسنجی مدل استفاده شده است. می توان از مدل پژوهش برای مسائل واقعی برنامه ریزی تولید ادغامی کارخانه ها در شرایط عدم قطعیت به خوبی استفاده کرد.
    کلیدواژگان: برنامه ریزی تولید ادغامی، بهینه سازی استوار، سیاست تعویق، عدم قطعیت، محصولات فاسدشدنی
  • خشایار امیرحسینی، محمد محمدی *، سیدحمیدرضا پسندیده صفحات 405-416
    در این پژوهش، یک مسئله موجودی چند محصولی با فرض وجود اقلام معیوب ارائه شده است که دو رویکرد خرید یا تعمیر برای مواجهه با اقلام معیوب و تامین تقاضا وجود دارد. در مدل سازی این مسئله از پژوهش جابر و همکاران ایده گرفته شده است. مدل ریاضی پیشنهادی، هزینه موجودی برای هر نوع محصول را در حالت خرید یا تعمیر اقلام معیوب محاسبه می کند و با توجه به هزینه های موجودی و شرایط عملیاتی، درمورد خرید یا تعمیر اقلام معیوب تصمیم گیری می کند. برای توسعه بیشتر و همچنین نزدیک کردن مدل مسئله به شرایط واقعی، محدودیت هایی مانند محدودیت بودجه در دسترس و ظرفیت انبار به مدل مسئله اضافه شده است. برای حل این مسئله از روش دقیق استفاده شده است و مثال های عددی برای آن حل شده است. همچنین، برای درک اهمیت برخی از پارامترهای مسئله، تحلیل حساسیت انجام گرفته است.
    کلیدواژگان: اقلام معیوب، تعمیر، خرید، روش های دقیق، مدل مقدار سفارش اقتصادی
  • سجاد گل محمدی، مسعود ماهوتچی * صفحات 417-433
    در دهه های اخیر، بحران های طبیعی به دلیل عواملی نظیر رشد جمعیت، تغییرات شرایط جوی و یکپارچگی سامانه ها، رشد چشمگیری داشته اند و هر سال نیز میلیون ها انسان به دلیل بحران های طبیعی یا انسانی آسیب می بینند؛ بنابراین، به مدلی یکپارچه نیاز است تا تمام فرایند پیش و پس از بحران را به طور همزمان درنظر بگیرد. در این پژوهش، یک مدل یکپارچه تصادفی پیشنهاد شده است که در آن دو دسته تصمیمات درنظر گرفته می شود؛ تصمیمات مرحله اول شامل انتخاب محل احداث انبارهای منطقه ای از بین نقاط کاندید و میزان پیش موجودی ذخیره شده در آن ها و تصمیمات مرحله دوم شامل طراحی شبکه توزیع اقلام امدادی و تعیین جریان کالایی درون آن. تابع هدف این مدل کمینه سازی هزینه های زنجیره امدادرسانی است. درنهایت، به منظور بررسی کارایی مدل از یک مطالعه موردی با داده های واقعی از سناریوهای زلزله در تهران بزرگ و خسارات ناشی از آن ها استفاده می شود.
    کلیدواژگان: برنامه ریزی تصادفی دومرحله ای، زنجیره تامین امداد، طراحی شبکه توزیع، مدیریت بحران، مکان یابی تسهیلات
  • سحر مسعودی، ابوالفضل میرزازاده * صفحات 435-448
    در دنیای واقعی، عدم قطعیت های بسیاری وجود دارد. روش های زیادی برای لحاظ کردن عدم قطعیت درنظر گرفته شده است؛ از جمله روش های احتمالی، روش های فازی، روش های فازی-احتمالی و همچنین روش های مبتنی بر تئوری گواه. روش فازی یکی از متداول ترین روش ها در برخورد با پارامترهای غیرقطعی است. با این حال، مدل های فازی پاسخگوی تمامی حالات عدم قطعیت از جمله اطلاعات تخصیص نیافته، ناتمام و بازه ای نیستند. از این رو، به استفاده از تئوری گواه به عنوان روش پیشنهادی برای مسائلی که به صورت بازه ای است و با تعداد نمونه کم نیز پاسخگوی مسئله است، توجه شده است. در این پژوهش، یک مسئله مدل موجودی پیوسته با یک فروشنده و یک خریدار در حالت کمبود ارائه شده است که در آن نرخ فساد برای کالا درنظر گرفته شده و تقاضا به صورت لگ نرمال به کار رفته است. همچنین، زمان سررسید و نرخ فساد به صورت غیرقطعی از نوع مبتنی بر تئوری دمپستر-شفر (تئوری گواه) درنظر گرفته شده است. هدف مدل پیشنهادی، حداقل کردن هزینه کل سیستم موجودی است. مدل مسئله با چندین مثال عددی حل شده و در آخر به تحلیل حساسیت مسئله پرداخته شده است.
    کلیدواژگان: تئوری گواه، زمان تامین غیرقطعی، کمبود، مدل موجودی یکپارچه، نرخ فساد غیرقطعی
  • پریا نثری، الیپس مسیحی*، سید جواد موسوی، محمد تیموری صفحات 449-462
    جاده ها از مهم ترین زیرساخت های توسعه کشورها محسوب می شوند و نگهداری و ترمیم آن ها اهمیت فراوانی دارد. به علت عبور و مرور دائمی خودروها، تغییرات آب وهوایی و آسیب های دیگر، جاده ها در معرض فرسودگی تدریجی قرار دارند. درنتیجه، سازمان های راهداری کشورهای مختلف با پایش دائمی وضعیت جاده ها، خط مشی های تعمیر و نگهداری مختلفی را براساس شرایط روسازی راه ها طراحی و تحلیل می کنند. به صورت سنتی، تصمیم گیری درمورد زمان و نحوه ترمیم و نگهداری به صورت گزینشی توسط متخصصان انجام می گیرد، ولی با توجه به زیادبودن تعداد قطعات در شبکه راه ها، تکراری و غیرالگوریتمی بودن فرایند تصمیم گیری و نیاز به دقت به منظور عدم تخصیص بودجه اضافی، این کار باید به صورت خودکار با استفاده از یک سیستم پشتیبان تصمیم انجام گیرد. به منظور تعیین اقدامات لازم برای ترمیم و نگهداری قطعات شبکه راه ها، ابتدا باید شاخص های ارزیابی سطح جاده اندازه گیری شوند و سپس متناسب با میزان بودجه تخصیصی در بخش مدیریت روسازی و تخمین هزینه تعمیر هر قطعه، خط مشی مناسب سازمان برای هریک از قطعات یا برای کل شبکه تعیین شود. در این پژوهش، یک سیستم خبره مبتنی بر قواعد فازی به منظور کمک به فرایند تصمیم گیری مدیران سازمان راهداری به منظور تعیین خط مشی نگهداری و ترمیم جاده ها توسعه داده شده است که موجب افزایش سرعت و دقت در تصمیم گیری می شود.
    کلیدواژگان: خط مشی ترمیم و نگهداری، سیستم خبره، مدیریت روسازی راه، موتور استنتاج فازی
  • مجید نوجوان*، بهروز بندی صفحات 463-473
    انتخاب روش نصب خطوط لوله در دریا از چالش های مهم تصمیم گیران در حوزه صنایع نفت است. در این پژوهش، برای انتخاب بهترین روش نصب خطوط لوله در دریا یک مدل ترکیبی جدید فازی پیشنهاد شده است. در روش پیشنهادی ابتدا شاخص ها و زیرشاخص های مورد استفاده در انتخاب روش نصب خطوط لوله با استفاده از نظرهای خبرگان تعیین و اوزان شاخص ها و زیرشاخص ها با به کارگیری روش ANP-DEMATEL فازی مشخص می شود. سپس با توجه به این اوزان و کاربرد یک مدل برنامه ریزی خطی چندهدفه فازی، بهترین روش نصب با توجه به محدودیت های عملکردی و سیستمی انتخاب می شود. برای نشان دادن کارایی روش پیشنهادی، یک مطالعه موردی با استفاده از این رویکرد حل و نتیجه توسط خبرگان تایید شده است. رویکرد پیشنهادی برای مدیران صنایع نفت ابزاری مفید برای افزایش دقت و سهولت در انتخاب روش نصب خطوط لوله دریایی فراهم می آورد.
    کلیدواژگان: برنامه ریزی خطی چندهدفه فازی، روش نصب خط لوله در دریا، ANP-DEMATEL فازی
|
  • Sonia Ebrahimi Fard, Nasim Nahavandi *, Ali Hosseinzadeh Kashan Pages 375-387
    Scheduling plays an important role in project management. However, in addition to providing suitable scheduling, constraints during project implementation should also be noted. This paper proposes bi-objective resource-constrained project scheduling model with the objectives of minimizing project completion time, as well as minimizing the leveling cost of the used resources, in accordance with the employer demands and the contractor developed. To better study this model performance, a real case study related to the topic, were selected. Since the proposed research problem has been proven to be NP-hard as well as large-scale case study, after analyzing the landscape, genetic algorithm to solve problem were offered. Finally, the results of solving real-world algorithms were compared with the results. Results show that the model and algorithm can be used in other similar projects as well.
    Keywords: Non-dominated sorting Genetic algorithm (NSGA-II), Resource constrained project scheduling problem (RCPSP), Resource leveling
  • Adel Aazamiorcid, Armin Jabbarzadeh *, Ahmad Makui Pages 389-404
    The perishable products prices will drop significantly after specified periods, for example a season. Hence, over-production or shortage of such products is associated with loss of profit, respectively. In this paper, optimal aggregate production planning, is determined for the production of perishable products such as seasonal clothing, New Year gifts, calendars and almanacs by postponement policy in uncertainty conditions. The production process for these products is proposed to be divided into two phases, with applying the postponement concept. So, there are three production activities, including direct production, production of semi-finished products, and final assembly. A robust optimization model to solve aggregate production planning for these products will be developed, and the set of data will be used for model validation. The paper model can be used to solve real-world problems of aggregate production planning in an uncertain condition.
    Keywords: Aggregate production planning, Perishable products, Postponement policy, Robust optimization, Uncertainty
  • Khashayar Amirhosseini, Mohammad Mohammadi *, Seyed Hamidreza Pasandideh Pages 405-416
    In this paper, it has been proposed a multi-product economic order quantity (EOQ) model, assuming the presence of some imperfect items. They are inspected 100 percent as they are delivered, and defective items are withdrawn. We do not access to supplier to replace the imperfect items with perfect one. So for meeting the demand, there are two options for imperfect items: buy or repair. In buy option, we sell the imperfect items in second market with lower price, and then buy the imperfect items from local supplier with higher price; but in repair option, we will send the imperfect items to repairing workshop, and after they are delivered from repair facility, they are sold as perfect items. There are also some limitations in available budget and warehouse space, and thus we should determine the economic order quantity for each item by considering these limitations. Additional in repairing option, we have some constraints for repairing rate. In the proposed model, the shortage is not allowed, and we have considered this issue in employing alternatives. This paper extends the supposed assumes by Jaber et al. (ÓÇá¿¿¿). The Proposed problem is a Mixed Integer Non-Linear problem (MINLP). This field of problems are NP-Hard, and they are solved by Meta heuristic algorithms, but they can be solved by exact methods in small scale. So, the proposed problem in this paper is solved by exact method. We also solved numerical examples, and applied the sensitivity analysis for important parameters.
    Keywords: Economic order quantity, Emergency buy, Exact method, Repair
  • Sajjad Golmohammadi, Masoud Mahootchi * Pages 417-433
    In recent decades, there is a remarkable increase in natural disasters because of population growth, climate change, and systems integrations, which have led to many causalities (death and injuries) around the world. Therefore, an integrated mathematical model is needed to simultaneously deal with all different issues before and after natural disasters. In this paper, we develop an integrated stochastic model for relief operations supply chain, which has two decisions types. First stage decisions include locating regional warehouses and determine pre-position amount of commodities in each warehouse. Second stage decision includes emergency network design, and determines each commodity flow in the network. The objective function is to minimum the total cost of the relief supply chain. Finally, in order to validate the model efficiency, a case-study of Tehran earthquake scenarios with real data of casualties is analyzed.
    Keywords: Crisis Management, Distribution network design, Emergency supply chain, Facility location, Two-stage stochastic programming
  • Sahar Masoudi, Abolfazl Mirzazadeh * Pages 435-448
    In the real world, there is much uncertainty. The stochastic, fuzzy, fuzzy-stochastic, and evince methods, have been used for considering these uncertain conditions. The fuzzy method, as the most common one, has been broadly used in this direction. Yet fuzzy may not consider all of the uncertain conditions, such as unassigned, incomplete and interval data. Therefore, using evidence theory has been considered as the proposed approach to issues that are the interval basis, and also it is suitable for low data. In this paper, a continuous inventory model is presented with a single vendor, and a single buyer in a state of shortage, where deterioration rate is considered for the goods, and the demand is used as a log-normal. Also, lead time and deterioration rate, are considered uncertain based on Dempster-Shafer theory. The proposed model objective is minimizing the inventory system’s total cost. The model is solved by several numerical examples, and finally, the sensitivity problem is analyzed.
    Keywords: Evidence theory, Integrated inventory model, Shortages, Uncertain lead time, Uncertain deterioration rate
  • Paria Nasri, Ellips Massihi *, Seyed Javad Mousavi, Mohammad Teymoori Pages 449-462
    Roads are one of the fundamental infrastructures for nations’ development, and their maintenance is of utmost importance. However, roads are subject to gradual deterioration due to vehicles’ continual run, climate change, and miscellaneous damages. Hence, road management centers in various countries, design and analyze a range of maintenance policies depending on road conditions through continuous monitoring. While deciding the time and type of road maintenance, has been traditionally done selectively by experts, regarding the large number of fragments in road networks, repeated and non-algorithmic nature of the decision making process, as well as the need for high precision to avoid over-budgeting, this task should be performed preferably by means of decision support systems. In order to determine appropriate actions for maintaining road fragments, pavement assessment indices must be measured at first, and then the right policy for maintaining each fragment or the whole road network must be planned based on the estimated maintenance costs and the allocated budget. In this paper, a fuzzy expert system is developed as a decision support system to assist road maintenance managers in their decision process by enhancing the speed and precision of policy making.
    Keywords: Expert system, Fuzzy inference engine, Pavement management, Road maintenance policy
  • Majid Nojavan*, Behrooz Bandy Pages 463-473
    Selecting a method for installing marine pipelines, is a major challenge for decision-makers in oil industry. In this paper, in order to choose the best method of installing marine pipelines, a new fuzzy hybrid approach is proposed. In the proposed approach, first the indices and sub-indices are determined by experts, and their weights are calculated by using fuzzy DEMATEL-ANP method. Then, by the calculated weights, and using a fuzzy multi-objective linear programming model, the best installation method is determined according to the systematic and functional constraints. To demonstrate the proposed approach efficiency, a case study has been solved by using this approach, and the result has been confirmed by the experts. The proposed approach, provides the oil industry managers with a useful tool for increasing accuracy and ease to choose the method of installation marine pipelines.
    Keywords: Fuzzy DEMATEL-ANP, Fuzzy multi-objective liner programming, The installation of marine pipelines