فهرست مطالب

پژوهش نامه کتابداری و اطلاع رسانی - سال هفتم شماره 2 (پاییز و زمستان 1396)
  • سال هفتم شماره 2 (پاییز و زمستان 1396)
  • 390 صفحه،
  • تاریخ انتشار: 1396/12/27
  • تعداد عناوین: 18
|
  • مقاله پژوهشی
  • مرضیه دبیران کشاورزی، داریوش مطلبی*، صدیقه محمداسماعیل صفحات 5-22
    مقدمه
    مجموعه عقاید، رفتارها، عادات و راه و رسمی که مردم برای زندگی خود بر می گزیند، سبک زندگی را تشکیل می دهد. انتخاب سبک زندگی، مستلزم داشتن اطلاعات و آگاهی است وکتابخانه نقش مهمی در افزایش آگاهی مردم می توانند ایفا کنند؛ بنابراین پژوهش حاضر با هدف شناسایی نقش کتابخانه های عمومی سازمان فرهنگی-هنری شهرداری تهران بر سبک زندگی کاربران انجام شده است.
    روش
    پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش اجرا از نوع همبستگی است. جامعه پژوهش متشکل از مراجعان کتابخانه های سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران است که به تعداد 81 باب در مناطق 22 گانه شهر تهران پراکنده هستند. برای انتخاب نمونه آماری از روش نمونه گیری خوشه ایچندمرحله ای استفاده شده است و تعداد 382 نفر از اعضای کتابخانه های سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران پیمایش شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ای دو بخشی است که شامل 7 سوال، در ارتباط با میزان استفاده کاربران از کتابخانه و 45 پرسش درباره سبک زندگی است. پایایی پرسشنامه با ضریب آلفای کرونباخ 967/0 به دست آمد و برای آزمون فرضیه ها، از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد.
    یافته ها
    براساس نتایج، همبستگی مستقیمی بین سبک گذران اوقات فراغت، مصرف فرهنگی و وضعیت و ویژگی های ظاهری و عمومی بدن با میزان استفاده از کتابخانه عمومی وجود دارد، یعنی با افزایش استفاده از کتابخانه سبک گذران فراغت، مصرف فرهنگی و وضعیت و ویژگی های ظاهری و عمومی بدن ارتقا یافته است. به عبارتی، بین میزان استفاده از کتابخانه های عمومی سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و تغییر سبک زندگی کاربران آن رابطه مثبت و معناداری وجود دارد، یعنی با افزایش استفاده از کتابخانه عمومی، در سبک زندگی کاربران آن تغییر ایجاد شده است.
    بحث و نتیجه گیری
    کتابخانه های عمومی با افزایش آگاهی مردم نقش مهمی در سبک زندگی و انتخاب های مردم ایفا می کنند و لازم است در تامین منایع و دسترس پذیری آثاری مبادرت ورزند که سبک زندگی ایرانی و اسلامی و درست را در میان مردم به ویژه جوانان ترویج کند. با توجه به اهمیت سبک زندگی و نقشی که کتابخانه ها می توانند داشته باشند پیشنهاد می شود برای افزایش آگاهی کاربران، منابع مرتبط با سبک زندگی تهیه و کارگاه های آموزشی و سخنرانی هایی با حضور صاحب نظران در ارتباط با مصرف صحیح محصولات فرهنگی برگزار شود و برنامه هایی در راستای پر کردن اوقات فراغت مردم، به ویژه جوانان، پیش بینی شود.
    کلیدواژگان: سبک زندگی، کتابخانه های عمومی، سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران
  • عبدالرسول خسروی، نسرین محمودی*، رضا بصیریان جهرمی، عبدالله حاجیوندی صفحات 23-40
    مقدمه
    هدف بررسی وضعیت منابع کتابخانه های عمومی استان بوشهر و مشخص شدن میزان آمادگی کتابداران کتابخانه های عمومی استان بوشهر در پاسخ گویی به نیاز اطلاعات سلامت مراجعه کنندگان به عنوان یکی از نیازهای اطلاعاتی مهم آنها است.
    روش
    پژوهش حاضر از نظر هدف و نوع کاربردی، و از نظر شیوه گردآوری داده ها به روش پیمایشی- توصیفی انجام شده است. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه و سیاهه وارسی استفاده شد. در این پژوهش 77 کتابدار مشارکت داشتند و 57 کتابخانه عمومی استان بوشهر بررسی شد. از آزمون کای اسکوار برای تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شد.
    یافته ها
    بررسی وضعیت منابع و خدمات کتابخانه های استان بوشهر نشان داد که تعداد منابع اطلاعاتی در ارتباط با موضوع سلامت از نظر کمی ضعیف (5/2 درصد) است و خدمات اطلاعات سلامت نیز ارائه نمی گردد. همچنین بررسی میزان آمادگی لازم در کتابداران جهت ارائه منابع سلامت پایین ارزیابی شد که در بین آنان، بیشترین میزان آمادگی مربوط به فارغ التحصیلان کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی بوده است.
    بحث و نتیجه گیری
    نتایج این پژوهش به مدیران و برنامه ریزان کتابخانه های عمومی کمک می کند که به طور ویژه ای به مجموعه سازی در رده 610 کتابخانه ها اهتمام ورزند و کتابخانه های عمومی را مکانی مناسب برای پاسخ گویی به نیاز اطلاعات سلامت جامعه معرفی می کند. همچنین دسترس پذیری اطلاعات سلامت در کتابخانه های عمومی می تواند منجر به جذب کاربران سلامت به کتابخانه های عمومی و بهبود جایگاه کتابخانه های عمومی در جامعه اطلاعاتی شود.
    کلیدواژگان: کتابخانه عمومی، اطلاعات بهداشت و سلامت، کتابداران، بوشهر
  • زهرا کیان راد، فاطمه فهیم نیا *، نادر نقشینه صفحات 41-60
    مقدمه
    پژوهش حاضر با هدف ارزیابی خدمات جنبی کتابخانه های وابسته به نهاد کتابخانه های عمومی شهر تبریز و نقش آن در توسعه فرهنگ مطالعه کاربران (کودکان و نوجوانان) انجام شد.
    روش
    این پژوهش کاربردی است و با رویکرد ترکیبی انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش، بیست کتابخانه عمومی در شهر تبریز است که طبق آمار اداره کل نهاد کتابخانه های عمومی شهر تبریز در سال 1395، در این شهر وجود داشت. به دلیل محدود بودن جامعه، همه کتابخانه های عمومی شهر تبریز مطالعه شدند و به دلیل مشخص نبودن شمار کاربران (کودکان و نوجوانان) استفاده کننده از خدمات جنبی، نمونه گیری از نوع نمونه در دسترس بود. در بخش کمی پژوهش، از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد که روایی آن طبق نظر متخصصان و پایایی آن با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ تایید شد.
    یافته ها
    یافته ها نشان داد، آموزش قرآن، داستان نویسی، مسابقات کتاب خوانی و نقاشی، جشن و مراسم مذهبی، مطالعه در تابستان، کانون ادبی، نمایشگاه کتاب، قصه گویی و تازه های کتاب برنامه های جنبی اجراشده در کتابخانه های عمومی هستند. نمایش فیلم، موسیقی و گروه های کتاب خوانی در هیچکدام از کتابخانه ها ارائه ند. بیشترین اطلاع رسانی خدمات از طریق مدرسه بوده و هدف بیشتر شرکت کنندگان سرگرمی بود. رضایت از برنامه آموزش قرآن بسیار و مسابقات کتاب خوانی و نقاشی درحدمتوسط است.
    بحث و نتیجه گیری
    طبق یافته های بهدستآمده از دیدگاه کاربران (کودکان و نوجوانان)، خدمات جنبی کتابخانه های عمومی با میانگین 51/3درصد تقریبا بالاتر ازحدمتوسط است که درحدخوب قرار گرفته و در توسعه لایه قواعد موثر است. به همین ترتیب، خدمات جنبی کتابخانه های عمومی با میانگین 44/3 درصد درحد متوسط قرار گرفته که موجب بهبود لایه جلوه ها می شود. خدمات جنبی کتابخانه های عمومی نیز با میانگین 58/3 درصد بالاتر ازحدمتوسط یعنی درحدخوب قرار دارد و در جهت دادن باورهای کاربران (کودکان و نوجوانان) از مطالعه و عناصر مرتبط با آن و نشاندادن ارزش های مطالعه موثرند. به طورکلی، از یافته های به دست آمده می توان نتیجه گرفت که خدمات جنبی کتابخانه های عمومی شهر تبریز در توسعه فرهنگ مطالعه کاربران (کودکان و نوجوانان) درحدمتوسط اجرا شده است. این کتابخانه ها می توانند با وضع قواعد و راهکارهای بهتر به بهبود فرهنگ مطالعه کمک کنند.
    کلیدواژگان: خدمات جنبی، کتابخانه های عمومی شهر تبریز، فرهنگ مطالعه، کودکان و نوجوانان، کتابخوانی
  • ملیحه فخارطبسی* صفحات 61-76
    مقدمه
    پژوهش حاضر، با هدف شناسایی عوامل موثر بر اشتیاق به بازگشت به کتابخانه، از دید مراجعان کودک و نوجوان کتابخانه های عمومی شهر مشهد انجام شده است.
    روش شناسی: این پژوهش با روش پیمایشی انجام شود. جامعه پژوهش تمامی مراجعان کودک و نوجوانان 7-18 ساله بود که در مدت یک ماه به کتابخانه های عمومی شهر مشهد مراجعه می کردند. نمونه شامل 80 نفر از این کودکان و نوجوانان است که به شیوه نمونه گیری خوشه ایدومرحله ای انتخاب شد. داده های حاصل از پرسشنامه ها با استفاده از آزمون های دوجمله ای، فریدمن، من ویتینی و کروسکال والیس تحلیل شد.
    یافته ها
    مهمترین عوامل اشتیاق به بازگشت به کتابخانه در گروه هدف، به ترتیب اولویت عبارت اند از: رفتار کتابدار، استفاده از سالن مطالعه، انگیزه های درونی، تاثیر گذاری محیط و امکانات رفاهی و منابع اطلاعاتی. دیدگاه دختران و پسران درباره دو عامل «تاثیر گذاری محیط و امکانات رفاهی» و «انگیزه های درونی» به طور چشم گیری متفاوت است، به طوری که دختران این دو عامل را موثرتر می دانند. نتایج آزمون کروسکال والیس نشان داد گروه های سنی بالاتر نسبت به گروه های سنی پایین تر، عامل «استفاده از سالن مطالعه» را موثرتر می دانند.
    بحث و نتیجه گیری
    در یک جمع بندی کلی می توان گفت که اشتیاق به بازگشت مراجعان کودک و نوجوان به کتابخانه، تابع یک مجموعه از عوامل است. نتایج این پژوهش می تواند در سیاست گذاری های کلان کتابخانه های عمومی، کتابخانه های آموزشگاهی و در کل، هر نوع کتابخانه ای که به قشر کودک و نوجوان خدمات می دهد، مفید واقع شود.
    کلیدواژگان: اشتیاق به بازگشت به کتابخانه، کاربران کتابخانه های عمومی، کودکان و نوجوانان، کتابخانه های عمومی شهر مشهد، رفتار کتابدار
  • زاهد بیگدلی*، شبنم شاهینی صفحات 77-93
    مقدمه
    نگرش گروه های مختلف افراد جامعه درباره کتابخانه های عمومی از اهمیت بالایی برخوردار است زیرا بر تصمیم آنان در استفاده یا عدم استفاده از کتابخانه های عمومی تاثیر می گذارد. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه بین برخی از ویژگی های جمعیت شناختی مردم اهواز و دیدگاه آنان درباره منزلت کتابخانه های عمومی است.
    روش
    پژوهش حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی است و با روش پیمایشی و استفاده از پرسشنامه پژوهشگرساخته اجرا شده است. با مراجعه پژوهشگر به مناطق تعیین شده به صورت تصادفی وتوزیع پرسشنامه به صورت حضوری 410 نفر از شهروندان اهوازی مورد پیمایش قرار گرفتند. برای تحلیل داده ها از آزمون تی تک نمونه، آزمون تی برای دو نمونه مستقل، تحلیل واریانس یک راهه و کولموگروف-اسمیرنف استفاده شد.
    یافته ها
    نگرش کلی مردم اهواز نسبت به کتابخانه های عمومی مثبت و «به نسبت مطلوب» است. ارزش اجتماعی– فرهنگی کتابخانه های عمومی بالاترین میانگین و امکانات و تجهیزات آن ها پایین ترین میانگین را به دست آوردند. دیدگاه گروه های مختلف سنی و گروه های دارای وضعیت اقتصادی-اجتماعی متفاوت با یکدیگر تفاوت معنادار داشت. بین افراد با گروه های تحصیلی مختلف از لحاظ «نگرش کلی» نسبت به کتابخانه های عمومی تفاوت معنا داری وجود ندارد. از میان پنج متغیر مورد مطالعه، متغیر کتابخانه به عنوان« مکانی با ارزش اجتماعی – فرهنگی» با میانگین 70/3 بالاترین میانگین را کسب نمود.
    بحث و نتیجه گیری
    استفاده بیشتر از فناوری های جدید ارتباطی و اطلاعاتی، کتابخانه های عمومی را قادر خواهد ساخت تا ضمن حفظ ارزش های سنتی، با به کارگیری نوآوری های فنی در رقابت با حضور سایر رسانه ها همچنان جایگاه اجتماعی خود را حفظ کنند. حضور فیزیکی یا مجازی اقشار مختلف جامعه در عرصه کتابخانه های عمومی منجر به توسعه تعامل های گروهی و اعتماد افراد به یکدیگر و در نتیجه افزایش سرمایه اجتماعی جامعه خواهد شد. یکی از محدودیت های پژوهش حاضر عدم امکان تعمیم یافته ها به سایر انواع کتابخانه ها و نیز سایر جوامع است.
    کلیدواژگان: کتابخانه های عمومی، ویژگی های جمعیت شناختی، نگرش مردم اهواز
  • علیرضا اسفندیاری مقدم*، محمدکریم صابری صفحات 94-112
    مقدمه
    یکی از عوامل مهم در بقاء، دوام و پیشرفت یک سازمان، کیفیت و توانمندی نیروی انسانی آن است. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر مولفه های توانمندسازی کتابداران بر عملکرد کتابخانه های عمومی کشور انجام شده است.
    روش
    این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر شیوه گردآوری داده ها، پیمایشی از نوع همبستگی است. برای گردآوری داده ها از ابزار پرسشنامه استفاده شد. جهت سنجش روایی پرسشنامه ها، از متخصصان موضوعی و به منظور بررسی پایایی، از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. جامعه آماری مورد مطالعه شامل تمام کتابداران کتابخانه های عمومی سراسر کشور به تعداد 5900 نفر است. برای تعیین حجم نمونه با استفاده از جدول کرجسی و مورگان (درجه اطمینان 95 درصد و حاشیه خطای 5 درصد) و روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب ، 365 نفر به عنوان حجم کل نمونه تعیین شد. تجزیه و تحلیل داده ها نیز با استفاده از نرم افزار اس. پی اس. اس در قالب آمار توصیفی و استنباطی انجام شد.
    یافته ها
    نتایج آزمون ناپارامتریک اسپیرمن نشان داد بین «آموزش مهارت های تخصصی»، «وضعیت پرداخت پاداش بر مبنای عملکرد»، «وضعیت تفویض اختیار به کتابداران»، «دسترسی به اطلاعات سازمانی» و عملکرد کتابخانه های عمومی کشور رابطه مستقیم و معناداری وجود دارد. نتایج حاصل از آزمون رگرسیون چندگانه نیز حاکی از آن بود که 58/0 از تغییرات در عملکرد کتابخانه های عمومی کشور به خاطر تاثیر مولفه های توانمندسازی کتابداران بوده و سایر تغییرات به عوامل دیگر مربوط می-شود. همچنین نتیجه آزمون رگرسیون نشان داد که «آموزش مهارت های تخصصی» با مقدار 31/0 بیشترین تاثیر و «پرداخت پاداش بر مبنای عملکرد» با مقدار 14/0 کمترین تاثیر را بر عملکرد کتابخانه های عمومی کشور دارد.
    بحث و نتیجه گیری
    این پژوهش با استفاده از الگوهای توانمندسازی و با رویکردی تحلیلی وضعیت توانمندسازی کتابداران کتابخانه های عمومی کشور را بررسی کرده و می تواند به سیاست گذاران و مدیران در بهبود عملکرد کتابخانه های عمومی کشور کمک کند.
    کلیدواژگان: توانمندسازی، کتابخانه های عمومی ایران، کتابداران، عملکرد
  • مقاله مروری
  • زاهد بیگدلی، غلامرضا حیدری، علیرضا حاجی یخچالی، رضا بصیریان جهرمی * صفحات 113-128
    مقدمه
    بازی وارسازی را کاربست محرک های مرتبط با انجام بازی در بسترهای به ظاهر نامرتبط با بازی دانسته اند. در واقع بازی وارسازی بنا دارد کارهای مرسوم و ملال آور روزمره را در حوزه های گوناگون بگونه ای عرضه کند که انجام آن برای بازیگران/کاربران خوشایند جلوه نماید. پژوهش حاضر بر آن است تا ضمن تعریف مفهوم بازی وارسازی، کارکردها، ومولفه های آن به تشریح ارتباط این مفهوم با فعالیت و خدمات کتابخانه ها بپردازد. در این راستا سامانه کتاب دان نیز که برای نخستین بار در ایران با کاربست مولفه های بازی وارسازی و در پیوند با وبسایت کتابخانه طراحی شده، معرفی می شود.
    روش
    این پژوهش در دو مرحله انجام شده است. در مرحله نخست، با استفاده از روش مروری و بر اساس مطالعه جامع و نظام مند متون مرتبط با بازی وارسازی مولفه های مرتبط با طراحی یک نرم افزار بازی وارسازی کتابخانه ای استخراج شده است. در مرحله دوم، با توجه به مطالعات بخش نخست برای نخستین بار در کشور سامانه ای با نام «کتاب دان» با بهره گیری از سازوکارهای بازی وارسازی در کتابخانه های دنیا طراحی شده است. فرایند طراحی این سامانه نیز بر مبنای رویکرد شش مرحله ای ورباخ و هانتر انجام پذیرفت.
    یافته ها
    تجربه پیاده سازی سامانه کتاب دان نشان داد که برای طراحی چنین سامانه ها و نرم افزارهایی در وبسایت های کتابخانه ای باید در کنار توجه به مولفه های سه گانه بازی وارسازی (مکانیک ها، دینامیک ها، و ساختارهای بازی) به نظریه های انگیزشی رایج در این حوزه نیز اهتمام ویژه ای داشت. دو نظریه مطرح در این زمینه یعنی نظریه های خودتعیین گری و جریان می توانند در طراحی چنین نرم افزارهایی بسیار یاری رسان باشند.
    بحث و نتیجه گیری
    ضروری است در طراحی نرم افزارها و سامانه های بازی وارسازی کتابخانه ای به هدف اصلی بازی وارسازی، یعنی خوشایند ساختن فرآیندهای ملال آور روزمره برای کاربران و جذب هر چه بیشتر آنان توجه نمود. پژوهش حاضر در بخش طراحی نرم افزار یک پژوهش موردی است که طبیعتا از تجربه های مرتبط با آن می توان در پاره ای موارد دیگر نیز بهره جست. با این حال مدیران و کتابداران باید همواره به قابلیت ها و ویژگی های منحصربه فرد کتابخانه و کاربران خود در طراحی چنین نرم افزارهایی اهتمام لازم را داشته باشند.
    کلیدواژگان: بازی وارسازی، وب سایت های کتابخانه ای، نظریه های انگیزشی، مشارکت، کاربران
  • مقاله پژوهشی
  • رحمان معرفت*، یزدان منصوریان، محمد زره ساز صفحات 129-143
    مقدمه
    به منظور تعیین اولویت های پژوهشی در رشته علم اطلاعات و دانش شناسی، توجه به موضوعات پژوهش‏های انجام شده در دوره های زمانی مختلف در این حوزه، امری ضروری است. در این راستا، پژوهش حاضر مقالاتی را تحلیل کرده است که در ایران و جهان به شناسایی و تحلیل موضوعات پژوهش های علم اطلاعات و دانش شناسی به منظور دستیابی به اولویت های پژوهش در این رشته پرداخته اند.
    روش
    پژوهش حاضر با روش سندی-تحلیلی 73 مقاله را بررسی و تحلیل کرد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آمار توصیفی (فراوانی و درصد فراوانی) استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که بیشترین تعداد مقالات در ایران در طی سال های 1386-1390 و در خارج از ایران در سال های 2011-2015 منتشر شده است. فصلنامه مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات در ایران و مجله های و خارج از ایران بیشترین تعداد مقاله را داشتند. در بیشتر این پژوهش ها، از روش تحلیل محتوا و کتاب سنجی و از ابزار سیاهه وارسی استفاده شده است. بیشترین تعداد پژوهش ها به ترتیب در کشورهای ایران، امریکا، هند و نیجریه انجام شده است. جامعه مورد مطالعه در پژوهش های مورد بررسی بیشتر مقالات و پایان نامه ها بوده اند. گرایش موضوعی پژوهش ها در ایران به سمت موضوع «مطالعات مربوط به کتابخانه ها» و در خارج از کشور به سمت «فناوری اطلاعات» بود.
    بحث و نتیجه گیری
    نتایج بیانگر آن است که در هر زمان بسته به شرایط مختلف، گرایش های پژوهشی در رشته علم اطلاعات و دانش شناسی تغییر کرده اند. به بیان دیگر، در یک دوره زمانی خاص به بعضی از موضوعات بیشتر توجه شده و به نوعی بحث روز این رشته محسوب شده اند و در مقابل، به مباحثی نیز بی توجهی شده است و اهمیت خود را از دست داده اند. گرایش موضوعی پژوهش ها در ایران بیشتر متوجه مباحث و فعالیت‏های سنتی رشته؛ اما در خارج از کشور، متوجه مباحث کاربردی بوده است و موضوعات مرتبط با فناوری در اولویت موضوعی قرار داشته اند.
    کلیدواژگان: اولویت های پژوهش، علم اطلاعات و دانش شناسی، تحلیل محتوا، کتابداری و اطلاع رسانی
  • حسن مقدس زاده * صفحات 144-160
    مقدمه
    دسترسی به اطلاعات معتبر مربوط به سلامت و همچنین ارزیابی و استفاده بهینه از آن ها در راستای تامین سلامت خود و اطرافیان از اهمیت ویژه ای برخودار است. مهارت ها و توانمندی های متفاوتی میتوانند بر این مسئله تاثیرگذار باشند که از آن جمله مهارتهای سواد اطلاعاتی است. ازاینرو، پژوهش حاضر، رابطه بین سواد اطلاعاتی و سواد سلامت را میان کارکنان مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری بررسی می کند.
    روش
    روش پژوهش حاضر، توصیفی پیمایشی از نوع هم بستگی و ابزار گردآوری داده ها پرسش نامه است. جامعه آماری پژوهش کلیه کارکنان مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری است (103 نفر) که به روش نمونهگیری تصادفی ساده و با استفاده از جدول کرجسی و مورگان 80 نفر از آن ها به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای تجزیه و تحلیل داده ها نیز از آزمون t تک متغیره و هم بستگی پیرسون استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج به دست آمده نشان داد که میزان مهارت های سواد اطلاعاتی و همچنین سواد سلامت افراد تحت بررسی از حد متوسط بالاتر است. بین مهارت های سواد اطلاعاتی با سواد سلامت کارکنان رابطه معناداری وجود دارد.
    نتیجه گیری
    با توجه به یافته های پژوهش، به نظر میرسد، فراگیری مهارت های سواد اطلاعاتی برای افزایش سواد سلامت و در نتیجه به دست آوردن اطلاعات معتبر در زمینه مسائل بهداشتی و سلامت افراد و همچنین ارزیابی، تفسیر و استفاده درست از این اطلاعات، بسیار ضروری به نظر می رسد. لذا ارائه آموزش های مناسب در این زمینه، ضرورتی انکارناپذیر است.
    کلیدواژگان: سواد اطلاعاتي، سواد سلامت، کارکنان، مرکز منطقه اي اطلاع رساني علوم و فناوري
  • بهار قادری مهری پریرخ*، زهره سپهری شاملو، رحمت الله فتاحی صفحات 161-188
    مقدمه
    ریشه بسیاری از مشکل های روحی، هیجانی و رفتاری بزرگسالان در دوران کودکی است. نظریه رفتار درمانی عقلانی هیجانی (REBT) و داستان هایی که عناصر این نظریه را داشته باشند، می توانند با شیوه کتاب درمانی به پیشگیری یا کاهش این مشکل ها در کودکان یا تحول شناختی آنها کمک کنند. هدف این پژوهش شناسایی میزان هم خوانی داستان های گروه های سنی «ب» و «ج» و منتشرشده توسط ناشران برجسته (یعنی افق، کانون، نظر، پیدایش و قدیانی) در بخش کودک با عناصر نظریه رفتاردرمانی عقلانی هیجانی است.
    روش
    این پژوهش از نظر هدف کاربردی است که با روش پیمایشی و فن تحلیل محتوای کیفی انجام شد. برای گردآوری اطلاعات از سیاهه اطلاعات کتاب شناختی داستان ها و سیاهه وارسی عناصر و ابعاد و ویژگی های نظریه REBT استفاده شد. از 141 داستان به دست آمده، 80 داستان که حداقل عناصر نظریه REBT، یعنی A، B و C را داشتند، برای بررسی در نظر گرفته شد.
    یافته ها
    از میان داستان های بررسی شده، حدود 38درصد آنها تا مرحله پیامدها (C) پیش رفته است، یعنی شخصیت داستان به واسطه باور عقلانی یا غیرعقلانی پیامد سالم و سودمند یا پیامد ناسالم و ناسودمندی را تجربه کرده است. در چنین داستان هایی کودک با دیدن پیامد یا خودش باید بتواند مرحله به چالش کشیدن باور غیرعقلانی(D) را آغاز کند یا کسانی که با کودک کار می کنند (مانند روان شناسان، کتابداران، والدین و...) در رسیدن به این مرحله به او کمک کنند. در نزدیک به 63درصد داستان ها، شخصیت آن پس از رخداد فعال ساز دوم (2A) است که به چالش کشیدن باور غیرعقلانی و باور عقلانی موثر (E) در او شکل گرفته است و در نهایت، پیامد سالم و سودمندی را تجربه می کند (2C). با خواندن این داستان ها کودکان از طریق همانندسازی با شخصیت داستان می توانند به باورهای غیرعقلانی خود پی ببرند.
    بحث و نتیجه گیری
    نتایج این پژوهش نشان داد که این داستان ها، با نشان دادن باور غیرعقلانی و پیامد ناسودمند یا تغییر در باور، می توانند ابزار توانمندی برای کتاب درمانی و تحول شناختی در کودکان در نظر گرفته شوند. تولیدکنندگان داستان کودک و روان شناسان، کتابداران و والدین می توانند از پیشنهادهای کاربردی این پژوهش بهره گیرند.
    کلیدواژگان: نظریه رفتاردرمانی عقلانی هیجانی، نظریه REBT، نظریه آلبرت الیس، مدل ABCDE، کتاب درمانی، تحول شناختی، داستان های کودکان، تحلیل داستان، کتاب خوانی، خواندن، گروه سنی ب و ج
  • لیلا محمدپور، نجلا حریری* صفحات 189-204
    مقدمه
    امروزه کارکردهای کتابخانه های عمومی منبع اصلی برای خواندن سرگرم کننده است. تهیه رمان مناسب برای خوانندگان از امتیازات اصلی کتابخانه های عمومی است. به نظر می رسد عوامل متعددی در تهیه رمان مناسب برای خواننده دخیل باشند. ازاینرو، پژوهش حاضر به بررسی شناخت دیدگاه خوانندگان درباره کتاب داستانی مناسب درکتابخانه های عمومی از طریق اجرای یک مطالعه کیفی می پردازد. هدف از انجام این پژوهش شناخت دیدگاه خوانندگان در مورد کتاب داستانی مناسب درکتابخانه های عمومی از طریق اجرای یک مطالعه کیفی است.
    روش
    این تحقیق بر اساس یک مطالعه کیفی انجام شده است؛ برای گردآوری داده ها از مصاحبه نیمه ساختار یافته و برای تحلیل داده ها از روش تحلیل محتوا استفاده شده است. مصاحبه شوندگان تعداد 16 نفر از اعضای کتابخانه عمومی مرکزی استان اردبیل هستند که به شکل حضوری به کتابخانه مراجعه می کنند.
    یافته ها
    براساس یافته های پژوهش نام نویسنده مهم ترین معیار خوانندگان برای انتخاب کتاب و امانت آن در کتابخانه عمومی بود. نوع شناسی خوانندگان بر اساس گرایش های ادبی آنها صورت می گیرد که هر کدام از اینها دارای دیدگاه های متفاوت از هم نسبت به داستان مناسب و روش دسترسی به آن دارند.
    بحث و نتیجه گیری
    از آنجایی که کتابخانه های عمومی به عنوان مرکز اصلی فرآهم آوری متون تفریحی و خواندنی به حساب می آیند، لذا شناسایی خوانندگان این منابع متناسب با گرایش ادبی آنها در کتابخانه توسط کتابداران نقش موثری درانتخاب کتاب داستان مناسب برای آنها خواهد داشت.
    کلیدواژگان: کتابخانه های عمومی، جستجوی رمان، نوع شناسی خوانندگان، گرایش ادبی
  • مهدی زاهدی نوقابی، رحمت الله فتاحی*، جواد صالحی فدردی، محسن نوکاریزی صفحات 205-231
    مقدمه
    هدف این پژوهش بررسی تفاوت بین سبک یادگیری، سواد اطلاعاتی و سواد رایانه ای دانشجویان تحصیلات تکمیلی است.
    روش
    این پژوهش از نظر هدف کاربردی است و به صورت پیمایشی انجام شد. جامعه آماری این پژوهش، دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه فردوسی مشهد در نیم سال دوم تحصیلی 94-95 بودند و نمونه ای شامل 150 نفر به پرسشنامه های پژوهش پاسخ دادند. این پرسشنامه ها شامل سه پرسشنامه سبک یادگیری فلدر و سولومن، سواد اطلاعاتی و سواد رایانه ای بود.
    یافته ها
    یافته ها نشان داد که سطح سواد اطلاعاتی و رایانه ای دانشجویان زن و مرد با یکدیگر تفاوتی ندارند؛ همچنین بین مقطع تحصیلی و سطح سواد اطلاعاتی و رایانه ای دانشجویان تفاوت معناداری وجود ندارد. سطح سواد اطلاعاتی دانشجویان در حد متوسط بود. سبک یادگیری دانشجویان با توجه به مقطع تحصیلی، جنسیت و سن آنها تفاوت داشت. از سوی دیگر، بین سواد اطلاعاتی و سواد رایانه ای رابطه مستقیم و مثبتی وجود داشت.
    بحث و نتیجه گیری
    آموزش سواد اطلاعاتی و سواد رایانه ای بدون توجه به سبک یادگیری دانشجویان اثربخش نخواهد بود؛ بنابراین باید دوره های آموزشی مرتبط را برمبنای سبک یادگیری، نوع رشته و مقطع تحصیلی دانشجویان طرح ریزی، اجرا و عملیاتی کرد.
    کلیدواژگان: سبک یادگیری، سواد اطلاعاتی، سواد رایانه ای، دانشجویان تحصیلات تکمیلی، دانشگاه فردوسی مشهد
  • حسن بهزادی *، اعظم صفری، ایرج رداد صفحات 232-250
    مقدمه
    مدل ذهنی تصویری ذهنی است که کاربر از یک نظام وکارکردهایش خلق می کند تا به عملیاتش در آن نظام کمک کند. پژوهش ها مشخص کرده اند رفتار اطلاع یابی در افراد متفاوت است و این تفاوت را می توان از طریق بررسی مدل های ذهنی آنان تشریح کرد. در واقع، فکر، رفتار و کنش های افراد توسط مدل های ذهنی آنان در بافت های تعاملی هدایت می شود. بعلاوهعوامل مختلفی بر شکل گیری مدل ذهنی کاربران از یک نظام تاثیر دارد. بنابراین هدف از پژوهش حاضر تعیین عوامل تاثیرگذار بر سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل است.
    روش
    پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی، از نظر نوع توصیفی-پیمایشی و از نظر روش گردآوری داده ها ترکیبی است. جامعه پژوهش حاضر را دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه فردوسی مشهد در دو دسته علوم انسانی/اجتماعی و فنی -مهندسی تشکیل دادند که از هر گروه 15 نفر (30 نفر) به طور داوطلبانه در این پژوهش مشارکت کردند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل مصاحبه نیمه ساختاریافته (با استفاده از مقیاس کمال مدل ذهنی (لی، 2007))، پرسشنامه سبک یادگیری کلب، آزمون گروهی شکل های نهفته، و پرسشنامه ی سواد اطلاعاتی است. ابتدا با استفاده از مصاحبه، نمره مدل ذهنی دانشجویان مشخص شد و سپس رابطه آن با سایر متغیرهای پژوهش مطابق سوالات ذیل بررسی شد.
    !. آیا بین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل و سبک شناختی آنان (وابسته به زمینه، مستقل از زمینه) رابطه معناداری وجود دارد؟
    2. آیا بین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل در سبک های یادگیری مختلف (واگرا، هم گرا، انطباق یابنده، جذب کننده) تفاوت معناداری وجود دارد؟
    3. آیا بین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل و سواد اطلاعاتی آنان رابطه معناداری وجود دارد؟
    4. آیا بین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل، در دو گروه فنی- مهندسی و علوم انسانی/اجتماعی، تفاوت معناداری وجود دارد؟
    5. آیا بین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان از موتور کاوش گوگل، در دو گروه مردان و زنان، تفاوت معناداری وجود دارد؟
    یافته ها
    بین سبک شناختی و سطح کمال مدل ذهنی رابطه معناداری وجود دارد. دانشجویان با سبک شناختی مستقل از زمینه نسبت به دانشجویان وابسته به زمینه از مدل ذهنی کامل تری برخوردارند. با این حال بین سطح کمال مدل ذهنی و سبک یادگیری تفاوت معناداری مشاهده نشد. همچنین بین سطح کمال مدل ذهنی و سواد اطلاعاتی رابطه معناداری مشاهده نشد.اما بین سطح کمال مدل ذهنی و مولفه بازیابی اطلاعات، رابطه معنادار، مثبت و متوسطی وجود داشت.ازطرف دیگر بین سطح کمال مدل ذهنی و حوزه تحصیلی تفاوت معناداری وجود داشت و میانگین سطح کمال مدل ذهنی دانشجویان فنی-مهندسی نسبت به دانشجویان علوم انسانی/اجتماعی بیشتر بود. همچنین بین جنسیت و سطح کمال مدل ذهنی رابطه معناداری مشاهده نشد.
    بحث و نتیجه گیری
    توجه به مدل های ذهنی کاربران و عوامل موثر بر آن در طراحی رابط های کاربری کاربرپسندتر و شخصی سازی نظام ها و نیز در آموزش کاربران می تواند اثربخشی بیشتر نظام ها و آموزش ها را درپی داشته باشد. طراحی نظام ها با توجه به سبک شناختی کاربران می تواند باعث بهبود مدل ذهنی کاربران و اثربخشی بهتر کاوش ها و رضایت بیشتر کاربر گردد. توجه به حوزه تحصیلی دانشجویان در زمان آموزش کاربران می تواند اثربخشی آموزش ها را افزایش دهد. بعلاوه بررسی رابطه سبک یادگیری، سواد اطلاعاتی، و جنسیت با مدل ذهنی نیاز به پژوهش هایی بیشتر و با تعداد آزمودنی بیشتر دارد.
    کلیدواژگان: مدل ذهنی، موتور کاوش گوگل، مقیاس لی (2007)، سبک شناختی، سبک یادگیری، سواد اطلاعاتی، سطح کمال، حوزه تحصیلی، جنسیت
  • مهدی محمدی *، طاهره غلامی، نرگس خالقی صفحات 252-272
    هدف
    هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی کیفی وب سایت های کتاب فروشی های برخط ایران است.
    روش
    این پژوهش کاربردی با استفاده از روش ارزیابانه با رویکرد وب سنجی انجام شده است. جامعه آن را وب سایت 72 کتاب فروشی برخط معرفی شده از سوی خانه کتاب ایران تشکیل می دهد. برای گردآوری داده ها از سیاهه وارسی وب کیوای ام استفاده شد. داده های گردآوری شده با استفاده از نرم افزار اس پی اس اس تجزیه و تحلیل شدند.
    یافته ها
    یافته ها نشان داد که قدمت فعالیت حدود نیمی از کتاب فروشان کمتر از 10 سال است و بیشتر آنان متعلق به بخش خصوصی هستند. 82% از آنان در سه شهر تهران، قم، و مشهد فعال هستند و بقیه نیز در 8 شهر ایران مستقر هستند. بیش از نیمی از وب سایت ها با دامنه IR ثبت شده بود. همچنین، وب سایت ها از نظر شاخص «قابلیت استفاده» در وضعیت متوسط و در شاخص «قابلیت عملکرد» در حد خوب هستند. از نظر شاخص «قابلیت اطمینان»، در وضعیت عالی و در شاخص «کارایی» در وضعیت خیلی خوب ارزیابی شدند. ارزیابی کلی وب سایت ها حاکی از آن است که هیچ وب سایتی در وضعیت ضعیف قرار ندارد.
    بحث و نتیجه گیری
    به طور کلی می توان گفت وب سایت ها براساس معیارهای وب کیوای ام، در وضعیت متوسط قرار دارند.
    کلیدواژگان: کتاب فروشی برخط، قابلیت عملکرد، قابلیت اطمینان، قابلیت استفاده، شاخص کارایی، ارزیابی وب سایت، وب کیوای ام (روش ارزیابی کیفیت وب)
  • مرتضی دهقان سفیدکوه*، احمد شعبانی، سعید رجایی پور صفحات 273-291
    مقدمه
    اهمیت تسهیم دانش در کسب مزیت رقابتی و نقش خودکارآمدی در توانمندسازی کارکنان بر کسی پوشیده نیست. هدف از این پژوهش بررسی رابطه تسهیم دانش با خودکارآمدی (میل به آغازگری رفتار، تمایل به تلاش درجهت تکمیل رفتار، مقاومت در رویارویی با موانع) در پژوهشگران دانشگاه صنعتی مالک اشتر است.
    روش
    این پژوهش ازنظر هدف، کاربردی و روش آن، توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش کلیه پژوهشگران دانشگاه صنعتی مالک اشتر، شاهین شهر، در سال 1395 است (242 نفر). از این تعداد، با نمونه گیری تصادفی طبقه ای برحسب مجتمع، دانشکده یا پژوهشکده، 165 نفر به عنوان نمونه انتخاب شد. ابزار جمع آوری اطلاعات، سه پرسش نامه است: پرسش نامه محقق ساخته جمعیت شناختی؛ پرسش نامه محققساخته تسهیم دانش مبتنی بر مدل دیکسون (20 پرسش نامه) و نیز پرسش نامه استاندارد خودکارآمدی شرر و مادوکس بود. در نهایت 161 پرسش نامه پاسخ داده شده به صورت صحیح و کامل بهدست پژوهشگر رسید. برای سنجش روایی از روایی صوری و برای سنجش پایایی، از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد. پایایی پرسش نامه تسهیم دانش 89/0 و پرسش نامه خودکارآمدی 82/0 به دست آمد.
    یافته ها
    بین تسهیم دانش و خودکارآمدی در پژوهشگران دانشگاه صنعتی مالک اشتر رابطه معنا داری وجود دارد. این ارتباط برای همه سازوکارهای تسهیم دانش یعنی انتقال ترتیبی، نزدیک، دور، کارشناسی و راهبردی صدق می کند. بیشترین ارتباط میان تسهیم دانش ترتیبی و خودکارآمدی و کمترین ارتباط نیز میان تسهیم دانش راهبردی و خودکارآمدی به دست آمد.
    بحث و نتیجه گیری
    باتوجه به تایید رابطه تسهیم دانش با خودکارآمدی، مدیران و مسئولان دانشگاه صنعتی مالک اشتر بهتر است نگرش و دیدگاه خود درباره تسهیم دانش را ارتقا دهند. همچنین به نقش و تاثیر تعامل تیمی افراد در گروه های پژوهشی با استفاده از تعریف پروژه های مشترک برای افراد، اهمیت بیشتری بدهند.
    کلیدواژگان: تسهیم دانش، خودکارآمدی، خودکارآمدی پژوهشگران، انتقال دانش، دانشگاه صنعتی مالک اشتر
  • وحید احسانی، موسی اعظمی*، سید محمد باقر نجفی، فرامرز سهیلی صفحات 292-316
    مقدمه
    نظر به رشد چشمگیر تولیدات علمی ایران در حیطه کشاورزی و اهمیت بخش کشاورزی برای کشور، هدف مطالعه حاضر بررسی اثربخشی رشد فزآینده پژوهش های کشاورزی ایران بر توسعه کشاورزی کشور است. بدین منظور، تغییرات تعداد مقالات کشاورزی با تغییرات شاخص های توسعه کشاورزی کشور طی 3 دهه اخیر مقایسه شد.
    روش
    پژوهش حاضر از مطالعات علم سنجی و روش به کار گرفته شده، مطالعه تطبیقی است که طی آن روند تغییرات ایران از حیث «تعداد مقالات کشاورزی» و «شاخص های توسعه کشاورزی» با سایر کشورهای جهان مورد مقایسه قرار گرفته است. ابتدا مهم ترین شاخص های نشان دهنده وضعیت کشاورزی که داده های آنها برای یک بازه زمانی حداقل 30 ساله (2013 – 1984) موجود باشد انتخاب شدند. در مورد هر شاخص، کشورهایی که داده های مربوط به آنها برای بازه ای حداقل 30 ساله موجود بود انتخاب شدند. در هر گروه، روند تغییرات سهم و رتبه ایران از لحاظ تعداد مقالات کشاورزی با روند تغییرات سهم و رتبه کشور از لحاظ شاخص مربوطه مورد مقایسه قرار گرفت. داده های موردنیاز از پایگاه های معتبری چون وب آو نالج، سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد، بانک جهانی و تارنمای گلوبال اکونومی گردآوری شد.
    یافته ها
    در گروه اول با وجود 32 برابر شدن سهم تولیدات علمی کشاورزی، سهم ایران از لحاظ ارزش افزوده بخش کشاورزی به حدود یک سوم مقدار اولیه رسیده است. در گروه دوم علی رغم ارتقاء 53 رتبه ای جایگاه تولیدات علمی کشاورزی ایران، رتبه کشور از لحاظ ارزش خالص تولیدات کشاورزی تنها 5 پله صعود نموده است. در گروه سوم رتبه کشور از لحاظ تولیدات علمی و ارزش صادرات کشاورزی به ترتیب 50 و 34 پله ارتقاءیافته است. در گروه چهارم با وجود ارتقاء 51 رتبه ای جایگاه تولیدات علمی کشاورزی، رتبه ایران از لحاظ انتشار گازهای گلخانه ای ناشی از فعالیت های کشاورزی تنها 1 پله بهبود یافته است. در گروه پنجم علی رغم ارتقاء 35 رتبه ای جایگاه تولیدات علمی کشاورزی، رتبه کشور از لحاظ بهره وری کشاورزی 4 پله تنزل یافته است. در گروه ششم جایگاه تولیدات علمی کشاورزی ایران 49، و جایگاه کشور از لحاظ عملکرد غلات و حبوبات 11 رتبه بهبود یافته اند.
    بحث و نتیجه گیری
    یافته های پژوهش حاضر حاکی از آن است که رشد فزآینده برون دادهای پژوهشی ایران در حیطه کشاورزی بر شاخص های توسعه کشاورزی و لذا بر وضعیت بخش کشاورزی کشور اثربخشی ضعیفی داشته است. یافته ها موید آن است که طی دهه های اخیر، در فضای حاکم بر پژوهش های کشاورزی کشور تاکید عمده بر روی افزایش بروندادهای پژوهشی بوده و به آثار نهایی یا حتی پیامدهای اولیه مورد انتظار از کاربرد این پژوهش ها توجه چندانی نشده است. البته بر اساس نتایج حاصل نمی توان مشخص کرد که آیا علت اصلی کم اثر بودن پژوهش های کشاورزی ناکارآمد بودن این پژوهش ها بوده و یا اینکه برخی عوامل دیگر (مانند عملکرد ضعیف بخش اجرا) نقش اصلی را داشته اند. بنابراین، پیشنهاد می شود بررسی این مهم در مطالعات آتی مورد توجه قرار گیرد. نتیجه مطالعه حاضر اهمیت ارزیابی اثربخشی تولیدات علمی کشور در سایر حیطه های موضوعی را دو چندان کرده و بر بازبینی سیاست های نظام آموزش و پژوهش کشور تاکید می کند.
    کلیدواژگان: تولیدات علمی، علم سنجی، رشد پژوهش های کشاورزی ایران، اثربخشی پژوهش، اثربخشی پژوهش های ایران، ارزیابی تاثیر پژوهش های کشاورزی، شاخص های توسعه کشاورزی
  • مقاله مروری
  • علی اکبری *، محمدرضا داورپناه صفحات 317-337
    مقدمه
    اصول و قوانین، نقش بیان اساسی ترین ایده ها در یک علم و نیز ایجاد چارچوب و روش شناسی برای حل مسائل آن علم را بازی می کنند. این مقاله بر آن است تا با گذری بر مفاهیم و مراتب چهارگانه سیبرنتیک، به بررسی اصول حاکم بر این علم بر اساس رویکردهای فیزیک جدید و قدیم بپردازد.
    روش
    در نگارش مقاله رویکرد مروری تحلیلی مورد استفاده قرار گرفته است. این مقاله سعی دارد با بررسی متون علمی این حوزه از طریق روش کتابخانه ای، ابتدا گذری بر مفاهیم و مراتب چهارگانه سیبرنتیک داشته باشد، سپس اصول حاکم بر این علم از دو دیدگاه پوزیتیویستی و هرمنوتیکی بررسی نماید.
    یافته ها
    نحوه نگرش به جهان هستی موجب شکل گیری دیدگاه های مختلف در علم و در عین حال پیشرفت شناخت علمی شده است. در ابتدا دیدگاه پوزیتویستی بر اساس تئوری نیوتون و دیدگاه مکانیکی شکل گرفت. سپس پسا اثبات گرایان با توجه به دو اصل ضرورت و تصادف قوانین زیست شناسی را پی ریزی کردند. با ورود تئوری کوانتوم و نسبیت به عرصه فیزیک و آشکار شدن ناتوانی های فیزیک کلاسیک در چند مورد، برداشت از جهان و پدیده های آن به کلی متحول شد. گذر از فیزیک نیوتنی (فیزیک قدیم) به فیزیک کوانتومی (فیزیک جدید)، تحول تئوریک و فلسفی را موجب گردید. در سایه این چرخش، مبانی تئوریک علوم مختلف نیز دگرگون گردید. سیبرنتیک نیز از این نگاه متحولانه بهره مند شده است. تحلیل متون نشان می دهد، بن مایه فکری نسل ها و اصول سیبرنتیک آمیزه ای از رویکردهای پوزیتویستی، ارگانیستی، جهان بینی سیستمی، و فیزیک جدید است.
    بحث و نتیجه گیری
    راه حل های معمول سنتی دیگر جواب گوی آشفتگی های موجود در دنیای کنونی نیست و به راه حل های جدیدی نیازمندیم تا بتوانیم پیچیدگی های موجود در این دنیا و عصر حاضر را کنترل نماییم. سیبرنتیک یکی از این راه حل هاست. تفاوت در نوع نگاه به مفهوم مشاهده و مشاهده گر است که باعث شکل گیری رویکردهای متفاوت و جهان بینی های مختلف در علوم و متعاقب آن سیبرنتیک شده است. تا جایی که نقطه عطف شکل گیری فیزیک جدید را می توان مداخله دادن مشاهده گر در رویداد دانست. جهانی که در آن مشاهده کننده جدای از آنچه مشاهده می کند نیست، بلکه قسمتی از همان پدیده است در حالی که در فیزیک کلاسیک تمام پدیده ها مستقل از مشاهده گر همچون ساعتی دقیق و قانون مدار با نظم و ترتیب خاص رخ می دهند. بنابراین می توان گفت بن مایه فکری نسل ها و اصول سیبرنتیک آینده ای از رویکردهای پوزیتویستی، ارگانیستی، جهان بینی سیستمی و فیزیک جدید است. بر این اساس رویکردی سیبرنتیکی در طی عمر کوتاه آن متکی بر دیدگاه های حاکم متحول شده است.
    کلیدواژگان: اصول سیبرنتیک، مراتب سیبرنتیک، مفاهیم سیبرنتیک، فیزیک قدیم، فیزیک جدید
  • مقاله پژوهشی
  • اکرم فتحیان، اعظم صنعت جو *، سید مهدی طاهری، محسن کاهانی صفحات 338-365
    مقدمه
    هدف پژوهش حاضر، شناسایی نشانگرهای روابط در پیشینه های فراداده ای فهرست کتابخانه ملی ایران براساس استاندارد توصیف و دسترسی به منبع (آر.دی.ای.) است.
    روش
    برای اجرای پژوهش، از روش تحلیل محتوا استفاده شد. جامعه پژوهش، پیشینه های فراداده ای مربوط به کتاب های موجود در فهرست کتابخانه ملی ایران برای چهار خانواده کتابشناختی قرآن، نهج البلاغه، شاهنامه و مثنوی (در مجموع، 28213 پیشینه) هستند که از نظام جامع کتابخانه ملی ایران (رسا) استخراج شدند. روش گردآوری داده ها، شامل مشاهده ساختارمند و روش اسنادی است. ابزار گردآوری داده ها، یک سیاهه وارسی، و ابزار نمایش داده های تحلیل شده، یک ماتریس است.
    یافته ها
    از میان 544 نشانگر در پیوست های آی، جی، و ام در استاندارد آر.دی.ای. (شامل 150 نشانگر پیوست آی، 346 نشانگر پیوست جی و 48 نشانگر پیوست ام)، به طور کلی، 62 نشانگر از مجموعه نشانگرهای پیوست آی، 175 نشانگر از مجموعه نشانگرهای پیوست جی، و 48 نشانگر ارائه شده در پیوست ام (در مجموع، 285 نشانگر) در پیشینه های فراداده ای مورد مطالعه، شناسایی شدند. همچنین از میان انواع روابط ارائه شده در پیوست آی، برای نشانگرهای مربوط به ناشران و توزیع کنندگان (در سطح بازنمون عینی)، و در پیوست جی برای روابط بازنمون عینی همراهی، هیچ نشانگری در پیشینه های مورد بررسی ارائه نشده است. سایر انواع روابط در پیشینه ها شناسایی گردید.
    بحث و نتیجه گیری
    در پیوست آی، بخش نشانگرهای روابط برای ناشران و توزیع کنندگان، شامل نشانگرهایی است که مربوط به اشیای محتوایی غیرکتابی (فیلم، برنامه های رادیویی و تلویزیونی، و مانند آن) هستند و در محدوده جامعه پژوهش حاضر که پیشینه های مربوط به کتاب ها است، قرار نمی گیرند. بنابراین می توان این گونه استنباط نمود که جامعه پژوهش حاضر، انواع روابط ارائه شده مربوط به کتاب ها را در پیوست آی پوشش داده است. همچنین نتایج، بیانگر پوشش کامل نشانگرهای روابط ارائه شده در پیوست ام (روابط موضوعی) است. اما در مورد پیوست جی، جامعه پژوهش حاضر، پوشش کاملی از روابط ارائه شده در این پیوست را (در سطح «روابط بازنمون عینی همراهی»)، ارائه ننموده است. در نهایت، در این پژوهش به برخی از محدودیت ها و اشکالات موجود در پیشینه های فراداده ای فهرست کتابخانه ملی ایران اشاره شده است.
    کلیدواژگان: فهرست کتابخانه ملی ایران، نشانگرهای روابط، استاندارد توصیف و دسترسی به منبع (آر.دی.ای.)
|
  • Marziyeh Dabiran Keshavarzi, Dariush Matlabi *, Sediqeh Mohammad Esmaeil Pages 5-22
    INTRUDUCTION: Lifestyle is a set of beliefs, behaviors, habits and ways that people choose to live. Choosing a lifestyle requires information and knowledge and the library can play an important role in increasing people's awareness of it. The purpose of this study was to identify the role of public libraries of the Cultural Organization of Tehran Municipality in user’s lifestyle.
    Methodology
    This study was an applied research that used correlational method. The research population included all members of 81 libraries of the Art and Cultural Organization of Tehran Municipality. 382 library members were selected as the study sample based on the multi-stage cluster sampling from 22 regions located in Tehran. A two-part questionnaire was used for data collection including 7 items on using the library and 45 items on user's lifestyle. The reliability of the questionnaire with Cronbach's alpha coefficient was 96.7% and Pearson correlation coefficient was used to test the hypotheses.
    FINDINGS: The findings showed a significant correlation between leisure styles, cultural consumption and management style of body and the use of public libraries; and there was a direct relationship between these three variables and the use of public libraries. Then, the results showed that the use of public libraries changes the lifestyles of the public.
    Conclusions
    Public libraries have an important role in people’s lifestyle by increasing their knowledge and it is necessary to provide resources that promote the Iranian & Islamic lifestyle among people, especially the youth. Due to the importance of lifestyle and the role of libraries in its promotion, it is suggested that livestyle-related resources are provided for raising the awareness among users, and workshops and lectures are held with the presence of experts on the correct use of cultural products, and programs are predicted to fill the leisure times of people, especially the youth.
    Keywords: lifestyle, Public libraries, Art, Cultural Organization of Tehran Municipality
  • Abdorasool Khosravi, Nasrin Mahmoodi *, Reza Basirian Jahromi, Abdollah Hajivandi Pages 23-40
    INTRUDUCTION: The study aimed to explore the status of public libraries in Bushehr province in in helping people access the accurate health information by investigating the rate of the librarians’ preparation for proposing the health services and materials in the public libraries of Bushehr province.
    Methodology
    This research was an applied study that used a survey-descriptive method. Researcher-made questionnaire and checklist were used for data collection. The study population included all the public libraries and the librarians of Bushehr province.
    FINDINGS: The results indicated that the rate of the health materials was low (=2.5%) in the public libraries. The findings showed that the librarians had a little awareness of health information services.
    Conclusions
    Public libraries are suitable environments to give proper health information and could respond effectively to the people's health information needs. This can help to attract more and more users and re-creating the informational role of public libraries in the society. According to this, there is an urgent need for policy-making and planning by the Ministry of Health and Medical Education and Iran Public Libraries Association in order to satisfy user's health information needs.
    Keywords: Health information, Health information services, Librarians, Public libraries, Bushehr province
  • Zahra Kian Rad, Fatemeh Fahimnia *, Nader Naghshineh Pages 41-60
    INTRUDUCTION: The aim of this study is to evaluat the ancillary services of the libraries under supervision of Tabriz city’s Institution of Public Libraries, and their effects on developing the user's reading culture among children and teenagers.
    Methodology
    The current research is an applied study and the mixed approach was used to conduct it. According to the statistics given by the main office of the Institution of Public Libraries in Tabriz city in 2016, there are 20 public libraries in the city. All of the public libraries of the city were studied due to their limited number and because there was no exact figure about the library users of the ancillary services (children and teenagers), the available sample methodology was used. A research-made questionnaire was used which its validity was approved by experts and its reliability was verified by Cronbach's alpha.
    FINDINGS: The findings showed that the following ancillary activities are held in the public libraries: teaching Quran, story writing, book reading and painting contests, religious ceremonies and celebrations, summer holiday studies, literal associations, book fairs, storytelling, and book news. Movie show, music performance and reader groups are not active in any of the libraries. Most of the notices about the services are given via schools and the goal of most attenders is entertainment. There is a lot of satisfaction with the Quran learning programs, whereas with the reading and painting contests, the satisfaction is average.
    Conclusions
    Due to the findings, according to the users’ (children and teenagers) views, the quality of ancillary services of the public libraries: in development of rules layer with an average of 51/3 % is barely above average, in development of effects layer with an average of 44/3 % is just average, and in guiding the beliefs of users (children and teenagers) about reading and related concepts and emphasizing the values of reading, with an average of 58/3% is above average or good. Generally, we can conclude that the ancillary services of the public libraries in Tabriz from the aspect of developing reading culture of the users (children and teenagers) are in the average level. These libraries could elevate the reading culture by setting better rules and applying better methods.
    Keywords: Ancillary services, Public libraries, Tabriz city, Reading culture, Children, teenagers, Book reading
  • Malihe Fakhartabasi * Pages 61-76
    INTRUDUCTION: This study was conducted to identify the effective factors of children and adolescent's willingness to return to the library from the viewpoints of children and adolescent clients in the public libraries of Mashhad.
    Methodology
    This study is a survey and was conducted using the questionnaire. The study population is all children and adolescents (7-18 years old) referring to the public libraries of Mashhad during one month, and the study sample is included 80 of these children and adolescents who were chosen through two-stage cluster sampling method. The validity and reliability of the questionnaire were investigated and confirmed. Data were analyzed by binomial test, Friedman and Kruskal-Wallis test and Mann-Whitney test.
    FINDINGS: The main factors influencing willingness to return to the library, in order of priority are librarian’s behavior, library working hours, intrinsic motivations, environment and welfare facilitates, and information resources. Girls and boys have very different point of view on the "impact of environment and facilities" and "intrinsic motivations". This means that the girls consider these two factors more effective. Results of the Kruskal-Wallis test show that the older age groups consider the "working hours" factor more effective in comparison with the younger age groups.
    Conclusions
    It can be concluded that the willingness to return of children and adolescent clients to the library is a function of a set of factors. The results of this research can be useful in making the policy of public libraries, school libraries, and in general any kind of library that serves the children and adolescents. The results of this study can helpful for macro policies and public libraries, school libraries and in general any library that gives service to children and adolescents.
    Keywords: Willingness to return to the library, Public library users, Children, adolescents, Public libraries of Mashhad, Librarian's behavior
  • Zahed Bigdeli *, Shabnam Shahini Pages 77-93
    INTRUDUCTION: The attitude of different groups in the society towards public libraries is important, as it affects decision to use or not to use public libraries. The purpose of this study was to investigate the relationship between demographic characteristics and attitudes of the people of Ahvaz (Iran) towards public libraries.
    Methodology
    This survey is of a descriptive-analytical type. Using a researcher-made questionnaire, 410 people of Ahvaz were randomly selected through quota sampling method. The questionnaires were distributed in person among the settlers of the areas randomly selected. To analyze the data, descriptive statistics as well as one-sample t-test, two-independent samples t-test, ANOVA, and Kolmogorov-Smirnov test were applied.
    FINDINGS: Findings showed that total attitude of the respondents was positive and at “fairly desirable” level. Socio-cultural value of public libraries obtained the highest score, and facilities and equipment got the lowest score. People in different age groups and different economic-social groups were significantly different in their attitudes towards public libraries’ social status. However, there was no significant difference in respondents’ attitudes considering their educational level. Of the five variables studied, the variable “Library as a place of socio-cultural values” obtained the highest average (3.70).
    Conclusions
    More use of information and communication technologies will enable public libraries to use technical innovations to compete other media and keep their social status, while observing traditional values at the same time. In-person or virtual presence of users from various social and economic groups will lead to more interaction and trust among people and thus help to increase their social capital. One important limitation of the study is the lack of generalization to other types of libraries and other societies.
    Keywords: Public libraries status, Demographic characteristics, Ahvaz people's attitudes
  • Alireza Isfandyari-Moghaddam*, Mohammad Karim Saberi Pages 94-112
    Introduction
    The quality and capabilities of human resources are of the most important factors in the survival, stability and development of an organization. Therefore, the main purpose of this study was to find out the effects of librarian's empowerment components on the performance of Iran's public libraries.
    Methodology
    This survey was an applied research and used a descriptive, correlational and deductive approach. The main instrument which used in this survey was a questionnaire. To assess the validity of the questionnaire specialist's opinions were achieved and to evaluate its reliability, Cronbach's alpha coefficient was estimated. The research population consisted of all 5900 employees of the Iran's Public Libraries Foundation. Using proportional stratified sampling, 365 subjects were selected as the study sample. Data were analyzed using SPSS software in the form of descriptive and inferential statistics.
    FINDINGS: The results of Spearman nonparametric test showed that there was a significantly positive relation between "Specialized skills", "Performance-based remuneration", "Delegation of authority", and "organizational information'' and the performance of Iran's public libraries. The results of the multiple regression analysis showed that 0.58 of changes in the performance of public libraries was due to the impact of librarian's empowerment and other changes were related to other factors. Also, the results of regression analysis showed that "specialized skills training" with 0.31 has the most effect and "performance-based remuneration" with 0.14 has the least effect on the performance of Iran's public libraries.
    Conclusions
    With using empowerment models and analysis approach, the present study evaluated the effect of librarian's empowerment components on the performance of Iran's public libraries. Therefore, administrators, policy makers and planners can use the results of this research to enhance the effectiveness of public library services and performance.
    Keywords: Empowerment, Iran's public libraries, Librarians, Performance
  • Zahed Bigdeli, Gholamreza Haidari, Alireza Hajiyakhchali, Reza Basirian Jahromi * Pages 113-128
    Introduction
    Gamification is defined as “the use of game elements and techniques in non-game contexts”. It has been applied in various disciplines according to their different needs. In fact, gamification tries to present tedious and usual daily works in a manner which is displayed fantastic for users/players. This study aims to investigate the concept of gamification and its dimensions. Additionally, this research studies the place and role of gamification in library process and activities. Finally, Ketabdan software has been introduced as the first Library game website.
    Methodology
    This study was conducted in two steps. First, the gamification parameters were extracted by a review method as well as comprehensive and systematic study to assess in achieving the concept of gamification in accordance with the library environment. Second, Ketabdan software was designed based on the first step. This first library game portal was designed based upon Werbach and Hunter’s six-step approach.
    FINDINGS: The experience of Ketabdan software implementation indicated that we should pay enough attention to the three dimensions of gamification (game dynamics, mechanics and components) as well as motivation theories. Two well-used theories, “self-determination theory” and “flow theory” could assist designers to design such software.
    Conclusions
    Playful engagement is an important approach to help librarians to attract maximum audience in the new information landscape. To achieve this, gamification and its elements can play an important role. This case study research has a potential to apply for some other related cases. Library managers and librarians should pay attention to their libraries capabilities as well as their users to design such software.
    Keywords: Gamification, Library websites, Motivational theories, Engagement, Users
  • Rahman Marefat*, Yazdan Mansorian, Mohammad Zerehsaz Pages 129-143
    Introduction
    The main aim of this article is demonstrating the methodological approaches of articles published in the field of information literacy in Persian databases.
    Methodology
    This article uses Scinetometrics methods. Full-text articles in the area of information literacy which published in information science journals and indexed in some Persian databases such as Center for Scientific Information (Sid), Magiran and other Persian-language databases were collected. The research methodology of downloaded articles were examine. Excel software was used for data extraction.
    FINDINGS: The results showed that the mean number of authors of articles published during the period of study in the area of information literacy, is 2.4. From 180 authors in the area of information literacy, 96 (53.3%) were male and 84 (46.7%) were women. The findings also revealed that from 75 articles, only 62 articles (83%) has sued quantitative approaches only 13 (17%) was conducted using qualitative research methods. 61 article (81.3%) have sued a questionnaire as a data gathering tool and library studies (with 17.4%) on the second level remain as a data gathering tool. The findings also showed that two Islamic Azad University Branches (Sari and Ahwaz Medical Sciences), having the highest organizational affiliation (with 6 author), among other educational and research institutions. The Danshshnasy journal (Library and Information Science and Information Technology) and National Studies on librarianship and Information Organization journal (NASTINFO) via publishing ten articles, are the main journals which Iranian researchers tend to publish their articles in information literacy area.
    Conclusions
    according to results in published articles mainly quantitative approaches is used and it seems to pay attention to qualitative research in the area of information literacy is essential.
    Keywords: Information literacy, Scienctometrics, Methodological Review
  • Hassan Moghaddaszadeh * Pages 144-160
    Introduction
    The main objective of the study was to investigate the relationship between information literacy skills and health literacy skills of staff working in the Regional Information Center for Science and Technology.
    Methodology
    A descriptive- correlation survey method has been used in this study. For data collection, two questionnaires have been used. The population of the study included all 103 staff of the Regional Information Center for Science and Technology, Shiraz, Iran. Based on the simple random sampling method and with use of Krejcie and Morgan table, 80 employees were selected as the study sample. For data analysis and hypotheses testing, one-sample T test and Pearson correlation test have been used with the help of SPSS 22.
    FINDINGS: Results showed that the rate of staff's information literacy skills and health literacy skills has been higher than average. Also, there is a significantly positive relationship between staff's information literacy skills and their health literacy skills.
    Conclusions
    According to the research findings, it seems that to increase health literacy and obtain reliable information on health issues as well as the evaluation, interpretation and use of this information, it is necessary to increase information literacy skills. Therefore, providing suitable training courses in this area is inevitable.
    Keywords: Information literacy, Health literacy, Staff, Regional Information Center for Science, Technology
  • Bahar Ghaderi, Mehri Parirokh*, Zohre Sepehri Shamloo, Rahmatollah Fattahi Pages 161-188
    INTRUDUCTION: The aim of this study is to investigate the extent to which the elements of the REBT are embedded in children's stories published by four Iranian distinguished publishers.
    Methodology
    Data gathering for this survey study was carried out through the content analysis method. The population of this research consisted of all children's stories published by four Iranian distinguished publishers (i.e., Ofogh, Kanoon, Nazar and Paydayesh) during 2005-2014. The study sample which was selected by convenience sampling method covered 80 stories in which there were at least 3 elements of REBT, (i.e. A, B, C). Data gathering instruments were two checklists. One checklist was assigned to bibliographic information of children's stories and the other to the REBT elements identified in the sample stories through the content analysis.
    FINDINGS: Analysis of the collected data shows that children's stories with REBT elements have the capability of managing cognitive changes. Three REBT elements (i.e., A, B, C) were identified in about 37% of the sample of the study. That is, in the end, the main characters of these stories experienced the healthy and constructive consequences or unhealthy and unconstructive consequences (Stage C). In these stories, the children themselves should pass the disputing stage (D) or people who work with them (i.e., psychologists, librarians, parents etc.) should help them for it. However, in about 62% of them, after second activated events (A2), the main characters could realize that their beliefs are irrational and then they change them.
    Conclusions
    It can be concluded that children's stories are suitable instrument for bibliotherapy programs based on REBT. The suggestions by this research can help those involved in the production of children's stories. Based on the findings of this research, it is expected that creators of children's stories and publishers produce more suitable stories through which children can identify their personality problems and experience cognitive development. It is also expected that those working with children (i.e., librarians, psychologists, parents, etc.) can base their bibliotherapy programs on the samples of this research and help children prevent or reduce psychological problems and change their irrational beliefs to rational ones.
    Keywords: Rational Emotive Behavior Therapy, REBT, Ellis theory, ABCDE model, Bibliotherapy, Cognitive development, Children's stories, Story analysis, Reading
  • Leila Mmp, Nadjla Hariri * Pages 189-204
    INTRUDUCTION:Nowadays, the main function of public libraries is to be as a main source for reading and fun. Providing appropriate fictions for readers is of the main responsibilities of public libraries. It seems that some factors affect providing good fictions to library users. The present research aimed to investigate the characteristics of a good fiction from viewpoints of the users in public libraries based on a qualitative study.
    Methodology
    The research has been carried out using a qualitative method based on the semi-structured interview. The research population included 16 users of Ardabil central library. They answered the questions about their literal competencies and attitudes, what characteristics a good novel should have and how they access to the novels in the library.
    FINDINGS: The findings indicate that the author name is the most important criterion for choosing and borrowing fiction books in public libraries. Reader's typology is based on their literal competencies and attitudes. Readers have different ideas on fictions and accessing them.
    Conclusions
    Public libraries are the main centers for providing recreational and readable fictions, so recognizing different readers based on their literal competencies and attitudes play an important role in selecting appropriate books for them.
    Keywords: Public libraries, Fiction searching, Reader typology, Literal competencies, attitudes
  • Mahdi Zahedi Nooghabi, Rahmatollah Fattahi *, Javad Salehi Fadardi, Mohsen Nowkarizi Pages 205-231
    INTRUDUCTION: This research aimed to study the learning style, information literacy and computer literacy of graduate students.
    Methodology
    The survey method was used in this study. Study population consisted of graduate students majoring in Ferdowsi University of Mashhad in the academic year of 2015-2016. A sample of 150 students participated in the research. Data was collected by learning style questionnaire designed by Felder & Soloman, as well as information literacy (IL) and computer literacy (CL) questionnaires.
    FINDINGS: Research findings revealed that there is no difference between IL & CL among male and female students. Also, there is no difference between IL & CL among Master and PhD students. However, IL rate for students was in medium level. Students’ learning style depends on their educational grade, gender and age. There is a direct correlation between IL & CL.
    Conclusions
    In training IL & CL, educators should consider learning styles of students. Also training courses must be categorized based on student's academic fields, educational grades and gender.
    Keywords: Learning style, Information literacy, Computer literacy, Graduate students, Ferdowsi University of Mashhad
  • Hassan Behzadi *, Azam Safari, Iraj Radad Pages 232-250
    Introduction
    A user's mental model is his/her mental image of the system and how it operates. Studies have demonstrated that user's information seeking behavior is different and this difference is depended on the user's mental models of the system. Indeed, people’s thinking, behavior, and activities are guided by their mental models in the interactive contexts. Furthermore, there are different factors that influence mental model formation of the system. So, this study aims to investigate the factors affecting master students̓ mental model completeness level of Google web search engine.
    Methodology
    From the methodological perspective, this research is a practical one based on the survey method. The research sample consisted of 30 master students from Ferdowsi University of Mashhad majoring in engineering science and social/human sciences who were selected purposefully and participated voluntarily. The main tools for gathering data are semi-structured interviews (based on mental model completeness scale (Li, 2007)), group embedded figure test, Kolb learning style inventory and information literacy questionnaire. Therefore, student's mental models scores were measured by interviewing and after that the relationship between their scores and other research variables was investigated according to the following questions:1. Is there a significant relationship between students̓ mental model completeness level of Google web search engine and their cognitive style?
    2. Is there a significant difference between students̓ mental model completeness level of Google web search engine and their learning style?
    3. Is there a significant relationship between students̓ mental model completeness level of Google web search engine and their information literacy?
    4. Is there a significant difference between students̓ mental model completeness level of Google web search engine and their academic fields?
    5. Is there a significant difference between students̓ mental model completeness level of Google web search engine and their gender?
    FINDINGS: The results showed that there was a significant relationship between student's mental model completeness level and cognitive style. In other words, field independent students had more complete mental models than field dependent students. On the other hand, there was no significant difference between student's learning style and mental model completeness level. It was also observed no significant relationship between their mental model completeness level and information literacy, but there was a significantly, positive and moderate relationship between their mental model completeness level and information retrieval component. Also, there was a significant difference between student's academic field and mental model completeness level, so that the students majoring in engineering sciences had better mental models than students majoring in social/human sciences. On the other hand, there was no significant difference between student's gender and mental model completeness level.
    Conclusions
    According to the findings, it is important to consider factors affecting mental models in designing user-friendly interfaces, personalization of systems and user training. In such a way, our systems and user trainings become more effective. By designing systems based on the cognitive style, users can develop better mental models, have more effective search strategies and be more satisfied. Furthermore, investigating the relationship between learning style, information literacy, gender and mental model requires more researches with more participants.
    Keywords: Mental model, Google search engine, Li scale (2007), Cognitive style, Learning style, Information literacy, Completeness level, Academic field, Gender
  • Mahdi Mohammadi *, Tahereh Gholami, Narges Khaleghi Pages 252-272
    INTRUDUCTION: The current study aimed to evaluate the quality of the websites of the Iranian online bookshops.
    Methodology
    This study is an applied research which is conducted with using the evaluative method and webometric approach. The research population consisted of the websites of 72 online bookshops that were introduced by the Iran Book House. The WebQEM checklist was applied to data gathering and SPSS was used for data analysis.
    FINDINGS:The research results revealed that about half of the websites of the online bookshops have been operative less than 10 years and the majority of them are related to the private sector. 82 percent of them are operating in the three cities of Tehran, Qom, and Mashhad and the others are working in just 8 cities. More than half of the websites have been registered with the IR domain. Moreover, the websites were evaluated as average for the variable of "usability", as good for its "functionality", as excellent for the "reliability"and as very good for its"efficiency".
    Conclusions
    Generally speaking, the evaluation of the websites demonstrated that none of them was in a low status and therefore, it can be concluded that all websites are in an average status as to the WebQEM criteria.
    Keywords: Online Bookstore, Usability, Functionality, Reliability, Efficiency, Website evaluation, WQEM (Web Quality Evaluation Method)
  • Morteza Dehghan Sefidkooh *, Ahmad Shabani, Saeed Rajaeepour Pages 273-291
    INTRUDUCTION: The research aimed at investigating the relationship between knowledge sharing and self-efficacy (willingness to initiate behavior, willingness to expend effort in completing the behavior, persistence in the face of adversity) among researchers working at Malek Ahstar University of Technology (MUT).
    Methodology
    With regard to the objectives, the research is an applied one, its method is descriptive and its type is correlational. The research population comprised all 242 researchers at MUT in 2016. Through stratified random sampling and on the basis of collegiate complex, college or research center, 165 researchers were selected as the study sample for the present study. In order to obtain the required data, 165 questionnaires including a researcher-made demographic questionnaire, another researcher mad 20-item questionnaire based on Dixon’s model, and Scherer and Madox's self-efficacy standard questionnaire were provided and administered among the sample. Eventually, 161 fully completed questionnaires were returned to the researcher. The content validity used for determining the validity and Cronbach's alpha coefficients results were acceptable in indicating the reliability of the questionnaire that amounted to .89 for the knowledge sharing scale and .82 for the self-efficacy questionnaire.
    FINDINGS: The result of the research indicates that there is a significant relationship between knowledge sharing and self-efficacy among MUT researchers. The relationship was observable at all levels of knowledge sharing components including serial, near, far, expert and strategic transfer. The most powerful relationship was between serial knowledge sharing and self-efficacy while the lowest relationship was between strategic knowledge sharing and self-efficacy.
    Conclusions
    Considering the existence of a significant relationship between knowledge sharing and self-efficacy, the MUT management and authorities should promote their attitude to and perspective in on knowledge sharing and more consider the role and effect of individual’s team work interaction in research teams by means of defining joint projects for the individuals concerned.
    Keywords: Knowledge sharing, Self-efficacy, Researcher's self-efficacy, Knowledge transfer, Malek Ahstar University of Technology (MUT)
  • Vahid Ehsani, Musa Azami *, Seyed Mohammad Bagher Najafi, Faramarz Soheili Pages 292-316
    INTRUDUCTION: The purpose of this study is to assess the impact of the increasing growth of Iran's agricultural researches on its agricultural development indices.
    Methodology
    This research is a comparative study in which a group of countries that their data was available for at least 30 years was created for each agricultural development index. Then, in each group, the trend of Iran's rank and share based on the number of its agricultural articles was compared with the trend of the country’s rank and share in terms of the intended development indicator.
    FINDINGS: In the first group, despite 3200% growth of agricultural science production share, Iran’s share in terms of agricultural value-added was reduced to one-third of the initial value. In the second group, Iran’s agricultural science production position has been improved 53 ranks, but in terms of net production value its position improved just 5 ranks. In the third group, the country’s position has been improved 50 and 34 ranks based on agricultural articles count and agricultural exports value, respectively. In the fourth group, despite 51 ranks of improvement in agricultural science production, Iran’s position has been arose only 1 rank in terms of greenhouse gas emissions. In the fifth group, Iran's agricultural articles rank has been improved 35 ratings while in terms of agricultural productivity it fell 4 ranks down. In the sixth group, Iran’s position has been improved 49 and 11 ranks based on agricultural science production and cereals yield, respectively.
    Conclusions
    The results imply that Iran’s increasing growth of agricultural researches has only had a small impact on its agricultural development indices.
    Keywords: Science production, Scientometrics, Iran agricultural researches growth, Research impact, Effectiveness of Iran researches, Impact of agricultural researches, Agricultural development indices
  • Ali Akbari *, Mohamadreza Davarpanah Pages 317-337
    INTRUDUCTION: Principles and laws play the role of expressing the most basic ideas in a science field and establishing a framework or methodology for problem solving in the field. After an overview of the concepts and quadripartite orders of cybernetics, this paper tries to review the cybernetic principles based on the classical and modern physics approaches.
    Methodology
    This article tries to review related literature through analytical method. In the research, after a brief view on the concepts and fourth orders of cybernetics, the principles of this science from the point of view of positivist and hermeneutics approaches have been studied.
    FINDINGS: Attitude to the universe caused the formation of different perspectives on science as well as the advancement of scientific knowledge. Initially, the positivist approach was established, based on Newton's theory and a mechanical view. Then the post-positivists laid down the rules of biology according to the two principles of necessity and accident. With development of quantum and relativity theories in physics along with encountering the incapacities of classical physics in a few cases, the understanding of the world and its phenomena has been completely changed. The transition from Newtonian physics (classical physics) to quantum physics (modern physics) caused the philosophical and theoretical development. According to this rotation, the theoretical foundations of science were also changed. Cybernetics also benefits from this view. The review of literature was showed that the intellectual basis of the cybernetics principles is a combination of the approaches positivist, organistic, system worldview, and modern physics.
    Conclusions
    Traditional solutions do not respond to the turmoil in the current world. Therefore, we need new solutions to control the complexities of this world and the existing era. Cybernetics is one of these solutions. The difference in understanding the concepts of observation and observer is what led to the formation of different approaches and worldviews in the sciences and later in cybernetics, in an extent that the emergence of the new physics could be introduced as an intervention of the observer in the event. A world in which the observer is not separate from what he/she observes, but is part of the same phenomenon, while in classical physics, all phenomena occur independent of the observer as a precise and lawful clock with a particular order. Therefore, we can say that the intellectual basis of generations and principles of cybernetics is a future of positivist, organistic, systemic worldview and new physics perspectives. Accordingly, the cybernetic approach has relied on the dominant perspectives over its short life span.
    Keywords: Cybernetics principles, Order cybernetics, Cybernetics concepts, Classical physics, Modern physics
  • Akram Fathian, Azam Sanatjoo *, Seyed Mahdi Taheri, Mohsen Kahani Pages 338-365
    INTRUDUCTION: The aim of this study is to find out the relationship designators in the metadata records of the National Library and Archives of Iran (NLAI), based on the Resource Description and Access (RDA) standard.
    Methodology
    In this study, the content analysis method was used. The study population included metadata records for books in NLAI for four bibliographic families including Quran, Nahj al-Balagha, Shahnameh, and Masnavi (with a total of 28213 records) that were accessible through the NLAI OPAC, named RASA. In this study, the data gathering methods were structured systematic observation and documentary approach. A checklist is used for data gathering, and a matrix is used to display the analyzed data.
    FINDINGS:The results of the study showed that among the 544 relationship designators in appendices I, J, & M in RDA Toolkit (that includes 150 designators in appendix I, 346 designators in appendix J, and 48 designators in appendix M), 62 designators for appendix I, 175 designators for appendix J, and 48 designators for appendix M (In total, 285 designators) were detected in the selected NLAI metadata records. No relationship designators were detected in the selected NLAI metadata records in appendix I, for relationship designators related to "Publishers" and "Distributors" (in the Manifestation level), and in appendix J, for "Accompanying Manifestation Relationships". But other types of relationships were found to be existed.
    Conclusions
    In appendix I, the section of designators for "Publishers" and "Distributors" includes designators for non-book content objects (e.g. movies, radio & television programs, and so on) and don’t fit in the study population of this research, which are records of books. Therefore, it can be concluded that the study population has covered the variety of relationships provided for books in appendix I. The results also indicate the complete coverage of the relationship designators presented in Appendix M (subject relationships). In contrast, the study population does not provide a complete coverage of the relationships presented in appendix J (for "Accompanying Manifestation Relationships"). Finally, some of the limitations and drawbacks in the metadata records of the NLAI OPAC are mentioned.
    Keywords: National Library, Archives of Iran's OPAC, Relationship designators, Resource Description, Access (RDA)