فهرست مطالب

نقد کتاب اطلاع رسانی و ارتباطات - پیاپی 16 (زمستان 1396)
  • پیاپی 16 (زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1397/03/15
  • تعداد عناوین: 20
|
  • سخن نخست
  • نقد اطلاع رسانی
  • اطلاعات از وادی نظریه پردازی تا عرصه روش شناختی / نقدی بر کتاب نظریه و روش در اطلاعات
    محمدرضا فرهادپور صفحه 5
    اطلاعات بن مایه هر فعالیت علمی و رفتار عالمانه، دارای قدرت تاثیر بر تصمیمات و کاهش عدم قطعیت است و در حوزه های مختلف کاربرد، ارزش های مختلفی بر آن مترتب است. ازجمله حوزه های بسیار پرکاربرد و ارزشمند اطلاعات حوزه سیاست، علوم نظامی و مسائل امنیتی است. در این حوزه ها گاهی ارزش های مترتب بر اطلاعات، متفاوت از آن چیزی است که در مسائل علمی و پژوهشی مطرح هستند. به عنوان مثال، در حوزه علمی ارزش اطلاعات در نشر و توزیع آن است، درحالی که در حوزه های سیاسی و امنیتی ارزش اطلاعات در پنهانی بودن آن است؛ ازاین رو، موفقیت رفتار مرتبط با اطلاعات در حوزه های مختلف نیازمند، درک بنیان های نظری و دیدگاه های حاکم بر اطلاعات، چشم اندازهای فرارو و شناخت روش های موجود در آن است که موضوع کتابی است که در این مقال به بوته گذاشته شده است. کتاب مجموعه ای از مقالات ترجمه شده از نویسندگان مختلف است که به دلیل شیوه چینش نه چندان مناسب فصل ها هماهنگی و انسجام را ندارد. مسئله مهم دیگر، استفاده از منابع دیگر در فصل اول کتاب، بدون ارجاع است. درکل، کتاب مذکور به لحاظ چاپ، صفحه آرایی و انتخاب موضوع، اثر ارزشمندی است که می تواند برای مطالعه محققان و دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی مناسب باشد.
    کلیدواژگان: اطلاعات، نظریه های علم اطلاعات، چالش های نظری اطلاعات، اطلاعات و سیاست، اطلاعات و مسائل امنیتی، روش شناسی اطلاعات
  • رحمان معرفت صفحه 13
    یکی از پرسش هایی که همواره درخصوص کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی مطرح می شود و این مراکز اغلب درمعرض این پرسش قرار دارند، این است که براساس هزینه هایی که برای گردآوری، سازمان دهی و اشاعه اطلاعات در این مراکز می شود، کیفیت خدمات آن ها چگونه است و این مراکز در برآورده کردن نیازهای کاربران خود چقدر موفق بوده اند؟ برای پاسخ به این مهم، به ناچار باید به سنجش و ارزیابی کیفیت و کمیت خدمات اطلاعاتی ارائه شده در این مراکز پرداخت. برهمین اساس، آشنایی با انواع خدمات ارائه شده در کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی در کنار شناخت مبحث کیفیت می تواند راهگشا باشد. همچنین علاوه بر این مباحث، توجه به انواع شیوه های ارزیابی خدمات و مدل های ارزشیابی موجود یا قابل اکتشاف در فرایند پژوهش های مرتبط با این حوزه می تواند در توصیف و تحلیل فرایند سنجش و ارزیابی خدمات اطلاعاتی بسیار مفید باشد.
    اثر حاضر ضمن معرفی کتاب سنجش و ارزیابی خدمات اطلاعاتی و نقد آن، اطلاعات مختصر و مفیدی درباره حوزه سنجش و ارزیابی خدمات اطلاعاتی در اختیار خوانندگان قرار می دهد. اثر حاضر که در هفت فصل تنظیم شده است، تلاشی برای آشناکردن مخاطبان اثر با حوزه سنجش و ارزیابی خدمات کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی است که براساس محتوای موجود توانسته به اهداف خود نائل شود.
    کلیدواژگان: خدمات اطلاعاتی، سنجش و ارزیابی، کیفیت خدمات، رضایت مندی کاربران
  • ملیحه درخوش صفحه 25
    فناوری های نوین تاثیر زیادی بر نحوه برنامه ریزی، انتخاب انواع خدمات و شیوه اطلاع رسانی در کتابخانه های دانشگاهی داشته است و همگام شدن با توسعه فناوری های نوین می تواند باعث افزایش گرایش و رضایت مراجعه کنندگان این کتابخانه ها شود. این تغییرات در کتابخانه های دانشگاهی، موضوع مقالات و کتاب های بسیاری است. در این مقاله با بررسی آثار منتشرشده در ایران، به نقاط قوت و ضعف کتاب خدمات نوین در کتابخانه های دانشگاهی پرداخته می شود. این کتاب شامل شش مقاله است که همگی به خدمات جدیدی پرداخته اند که به واسطه ورود فناوری های نوین در کتابخانه های دانشگاهی به وجود آمده اند. کتاب یادشده دارای محتوای تخصصی است و به لحاظ ارائه مطالب مرتبط و نیز شیوه ارائه آن ها مناسب قلمداد می شود. از نکات موردنقد می توان به عدم استفاده از پانویس های توضیحی، استفاده محدود از یک منبع برای بخش زیادی از مطلب و عدم ارائه مقدمه ای جامع اشاره کرد.
    کلیدواژگان: فناوری، کتابخانه دانشگاهی، خدمات کتابخانه ای
  • یعقوب نوروزی صفحه 35
    بحث خدمات در رابطه با کتابخانه دیجیتالی ازجمله شاخص های ممیز آن با کتابخانه های سنتی است. به نحوی که در برخی تعاریف صورت گرفته ازسوی متخصصان امر بر این مطلب به عنوان یک شاخص تاکید می شود؛ بنابراین علی رغم اتخاذ تدابیری برای راه اندازی خدمات مبتنی بر محیط دیجیتال و شبکه، ارزیابی آن ها و ارزشیابی میزان حصول موفقیت در رابطه با آن ها خود از چالش هایی است که متخصصان حوزه را درگیر کرده است. ازاین رو، ازیک سو ارائه مدل های ارزیابی و بهینه سازی مدل های موجود برای ارزیابی کتابخانه های دیجیتالی ضروری است و ازسوی دیگر باید سازوکارهای به کارگیری آن ها را نیز شناخت. کتاب حاضر سعی کرده است با اشراف به این مسئله، خواننده را با مدل های ارزیابی خدمات کتابخانه های دیجیتالی آشنا کند و مطالبی را در اختیار مخاطبان خود قرار دهد، اما در یک برداشت کلی می توان گفت، آن چنان که باید ازعهده این رسالت خود به خوبی برنیامده است. هرچند قضاوت بیشتر در این رابطه برعهده خواننده خواهد بود.
    کلیدواژگان: کتابخانه های دیجیتالی، مدل های ارزیابی، خدمات کتابخانه ای، ارزیابی کیفیت
  • ابراهیم عمرانی صفحه 43
    نگهداری و مدیریت اسناد و داده های آرشیوی، یکی از مهم ترین دغدغه های متخصصان و کارشناسان اطلاعات است و در دهه گذشته، برنامه های متعددی در کشورهای پیشرفته، طراحی و اجرا شده است؛ تا رشد روزافزون و تصاعدی منابع الکترونیکی را کنترل و مدیریت کند. مورک، استاندارد نگهداری و مدیریت پیشینه های آرشیوی است که ویرایش 2010 آن به صورت دسترسی آزاد عرضه شده و کتاب حاضر ترجمه این ویرایش است. در ترجمه کتاب وسواس زیادی به خرج داده شده و از زاویه زبانی، ترجمه روان و سلیسی ارائه شده است؛ تنها مشکل کنار هم قرار گرفتن لغات متعدد مرتبط با فناوری است که خواندن متن را مشکل می سازد. در مواردی مترجمان، برای واژه هایی که کاملا جا افتاده اند، معادل های دیگری انتخاب کرده اند و استفاده از واژه های معمول می توانست مفیدتر باشد. یکی از ضعف های کتاب، ارائه نشدن معادل های انگلیسی در پانویس است که فهم آنها را مشکل کرده است. تفکیک نشدن فصل های کتاب، و نبودن صفحه سفید در بین فصل ها، درک حد فاصل بین فصل ها را با مشکل همراه می سازد. برای آشنایی با این استانداردها پیشنهاد می شود، به جای ترجمه کامل این متون، کتاب های راهنمایی تولید شود تا امکان استفاده از نرم افزارهایی که بر پایه این استانداردها نوشته شده، فراهم شود.
    کلیدواژگان: استاندارد مورک، مدیریت اسناد، مدیریت داده های آرشیوی، مدیریت پیشینه های آرشیوی
  • علی صادق زاده وایقان صفحه 53
    کتاب شناسی های شخصیت محور از زمان های قدیم علاوه بر منبع مرجع برای رفع نیاز های پژوهشگران، نشان دهنده عظمت و شکوه علمی فرهنگ و تمدن یک منطقه، جامعه و دانشمندان است و مطالعه آن ها خالی از لذت نیست. کتاب شناسی یغمای جندقی ازجمله این کتاب شناسی ها است؛ زیرا یغمای جندقی از شعرای غزل سرای سده سیزدهم ایران در عهد محمدشاه قاجار است که زندگی اش فراز و نشیب های فراوانی دارد؛ همچنین چند نسل از فرزندان او در طول دو سده اخیر، از نام آوران و ادامه دهندگان این مسیر بوده اند. ازجمله مزایای این اثر تدوین کلیه آثار این خاندان است. از نوآوری و ابتکارات این کتاب شناسی اختصاص فصلی به «سرگذشت نسخه های خطی» است. پدیدآور کتاب که از این خاندان است و بیش از 50 سال دراین زمینه تحقیق کرده و آثار متعدد و ارزشمندی تدوین و چاپ نموده، در جامعیت اثر نقش به سزایی داشته است و سبب شده اطلاعات بیشتری از برخی منابع به خواننده ارائه شود. استفاده از شیوه استاندارد به منظور یکدستی در ارائه اطلاعات، تفکیک اسناد و دست نویس ها از نسخه های خطی، تفکیک کتاب های چاپ سنگی از سایر منابع چاپی، برقراری ارتباط بین استنادات درون متنی با فهرست منابع، مستندسازی اسامی، استفاده از علائم سجاوندی برای تفکیک مولفه های کتاب شناسی، تکمیل بعضی از اطلاعات ناقص ازجمله مواردی است که اگر در چاپ های بعدی رعایت شود، بر غنای اثر و مزایای آن خواهد افزود.
    کلیدواژگان: کتاب شناسی، یغما، یغمای جندقی، نسخه های خطی، خور و بیانک، شاعران، قاجاریه
  • نقد ارتباطات
  • حسن بشیر صفحه 67
    گفتمان، یکی از مفاهیم اساسی سه دهه اخیر است. این مفهوم اگرچه به صورت عملیاتی قرن ها وجود داشت و می توان از مطالعات تاریخی به نوعی به گفتمان های مختلف دست یافت، اما مباحث علمی و تحلیلی آن محصول تحقیقات نیمه دوم قرن بیستم است. علی رغم این که این مفهوم به شدت به شکل میان رشته ای درحال به کارگیری است، اما به هیچ وجه یک تعریف موردتوافقی درمورد آن وجود ندارد. یکی از دلایل آن، گستردگی معنایی آن است که می تواند مصادیق مختلفی داشته باشد. گفتمان، به هرحال، می تواند یک فکر، اندیشه، سیاست یا پارادایم مسلط باشد که خصلت ایدئولوژی و هژمونی دارد. همان طورکه تعاریف گفتمان متعدد است، روش های تحلیلی آن نیز گوناگون است. آن چه در این روش ها اهمیت دارد، کشف دال های پنهان و درحقیقت معنا های غیرآشکار متن است و چگونگی ارتباط آن ها با بینامتن های مختلف و بیناگفتمان های گوناگون است. ازسویی دیگر، بحث گفتمان با نگاه میان رشته ای با حوزه های سیاست، فرهنگ و ارتباطات، نوعی از دیپلماسی را به وجود می آورد که نگارنده آن را «دیپلماسی گفتمانی» می خواند. دیپلماسی گفتمانی، فراتر از دیپلماسی عمومی درصدد ایجاد گفتمان های مختلف در سطح ملی، منطق های و جهانی برای دست یابی به اهداف موردنظر است. در این نوشته درصددیم که یکی از کتاب هایی را که در زمینه مباحث گفتمان توسط آقای علیرضا دباغ درباره تحلیل گفتمان صفحه فیس بوک آقای دکتر محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران نوشته شده است، بررسی و ارزیابی کنیم و «دیپلماسی گفتمانی» را که درحقیقت مهم ترین شیو های است که وزیر امور خارجه در طی دوره وزارت درمورد پرونده هسته ای ایران به کار گرفته اند، ارائه دهیم.
    کلیدواژگان: گفتمان، تحلیل گفتمان، دیپلماسی گفتمانی، محمدجواد ظریف
  • محمدعلی حکیم آرا صفحه 87
    از قدیمی و ماندگارترین نهادهای اجتماعی بشر، نهاد دین است. دین نه تنها می کوشد به پرسش های بنیادی بشر درباره چرایی پیدایش آفرینش جهان پاسخ دهد، بلکه افزون بر معنادادن به هدف زندگی انسان، به نظم اجتماعی نیز کمک می کند. در پی ظهور دین یهود و به دنبال آن، مسیحیت، از قرن شانزدهم، شاخه ای از دین عیسی مسیح موسوم به پروتستانتیسم با گرایش خاص یهودی سر برآورد. در میان اعتقادات خاص این نهضت دینی، کار و سختکوشی به عنوان عبادت است. در طول چند قرن، این شاخه از مسیحیت با تسلط بر منابع اقتصادی، و نیز با استفاده از رسانه های جمعی، بسترساز تحقق ایده آرماگدون است؛ همان جنگ منتهی به ظهور مسیح و سرآمدن آخرالزمان! کتاب تعامل رسانه و پروتستانتیسم 1950-2012، می کوشد این پدیده مذهبی و چگونگی حضورش را از ابتدای تاریخ پیدایش مسیحیت، انشعاب آن از بدنه مذهب کاتولیک، و پیامدهای اجتماعی و سیاسی آن را توضیح دهد؛ به ویژه آن جا که کوشش های خصومت آمیز در بستر ارتباطات رسانه ای و تبلیغات دینی نمایان می گردد. به دوراز تحلیل و نقد تاریخی، بررسی و بحث درباره سه اصطلاح ترکیبی، شامل تبلیغ دینی، رسانه دینی و دین رسانه ای، بایه نقد کتاب حاضر است. بااین که نویسنده کوشیده است برای توضیح این روند تاریخی از منابع معتبر بهره ببرد و کم وبیش به آن ها ارجاع داده است ، اما به دلیل برخی درهم آمیزی ها در روند طرح مباحث، آشفتگی و کمبودها در شیوه ارجاع و منبع نویسی، از ارزش کتاب به عنوان یک منبع پژوهشی درباره پروتستانتیسم کاسته است.
    کلیدواژگان: دین و رسانه، رسانه دینی، تبلیغ دینی، مسیحیت، پروتستانتیسم
  • محمدرضا دهشیری صفحه 105
    دیپلماسی گفتمانی با تاکیدبر تعامل همگرا میان سیاست، فرهنگ و ارتباطات به ویژه ازمنظر نرم افزاری و در چارچوب نظریه سازه انگاری تلاش دارد، ضمن مفهوم سازی نوین از رهگذر برقراری پیوند میان حوزه های سیاسی، فرهنگی و ارتباطی، نحوه اجتماعی شدن دیپلماسی را بازنمایاند. در این دیپلماسی، گفتمان سیاسی و گفتمان فرهنگی با رویکرد پیام رسانی تولید و ازطریق رسانه ها توزیع می شود. نویسنده با تاکیدبر مدل تکمیلی همگرایی سیاست و فرهنگ در پرتوی بازنمای ارتباطی معتقد است که دیپلماسی گفتمانی نه تنها حوزه های نظری، بلکه عرصه های عملکرد از قابلیت برقراری تعامل میان سه حوزه سیاست، فرهنگ و ارتباطات بهره مند است، درصورتی که بتواند تعامل متوازن در ساختارهای دولتی و مردمی برقرار سازد.
    کلیدواژگان: دیپلماسی گفتمانی، فرهنگ، سیاست، ارتباطات، سازه انگاری
  • عباس اسدی صفحه 113
    کتاب سواد رسانه ای و آگاهی های نشانه شناختی که توسط الیوت گینز نوشته شده است، کوشیده تا با تحلیل نشانه های موجود در تعدادی از فیلم های خبری و سریال های سرگرم کننده تلویزیونی آمریکا، به خواننده نشان دهد که این فیلم ها و سریال ها چه چیزهایی را توانسته اند یا نتوانسته اند، بیان کنند؟ پیام های شان را چگونه شکل داده اند؟ برای انتقال این پیام ها به مخاطبان خود از چه فنونی استفاده کرده اند؟ و چگونه می توان معنای پیام های صریح یا ضمنی و خودآگاه یا نیمه خودآگاه آن ها را دریافت کرد؟ به طورکلی، قصد کتاب حاضر، یافتن چگونگی فرایندهای ارتباطی در زندگی روزمره و درک رسانه ای آن بوده تا بتوان به شناخت درست و موثری دست یافت؛ اما نویسنده کتاب، علی رغم تلاشی که برای شناساندن ابعاد نشانه شناختی کرده است، عدم انسجام مطالب و پراکنده گویی، او را در رسیدن به اهدافش ناکام گذاشته و به خصوص، ترجمه ناهموار آن نیز، مزید بر علت شده، چنان که در مواردی، اصل موضوع، یعنی سواد رسانه ای هم به حاشیه رانده و حتی فراموش شده است. درحالی که گینز می توانسته هنر نشانه شناسی خود را در کتاب به رخ خواننده بکشد؛ بدین صورت که به جای پراکنده گویی، با کمترین نشانه ها، بیشترین معنا ها را نشان بدهد، اما هرگز این امر رخ نداده است.
    کلیدواژگان: رسانه، سواد رسانه ای، نشانه شناسی، مخاطب، گفتمان، ایدئولوژی
  • یوسف خجیر صفحه 133
    امروزه شبکه های اجتماعی مجازی به عنوان گونه ای از رسانه های اجتماعی حضور هردم افزونی و پررنگی در زندگی اجتماعی بشر دارند. به نوعی که حوزه های گوناگون زندگی از سیاست تا فرهنگ را تحت تاثیر خود قرار داده اند. اما باید بر این نکته تامل داشت که این فناوری های نوظهور دارای کارویژه ها و در عین حال دژکارکردی های متعددی هستند. به همین دلیل استفاده بهینه از این رسانه نوظهور نیازمند شناخت صحیح از نقاط قوت و ضعف؛ فرصت ها و تهدیدهای آن برای جامعه ایرانی است. در این مقاله سعی می شود ضمن معرفی کتاب «شبکه های اجتماعی مجازی؛ فرصت ها و تهدیدها» به بررسی و معرفی شبکه های اجتماعی مجازی و سایت های شبکه های اجتماعی و تفاوت آن با رسانه های اجتماعی، آشنایی با جایگاه این فناوری نوظهور در کشور و فرصت ها و تهدیدهای آن در برخی حوزه ها پرداخته شود.
    کلیدواژگان: رسانه های اجتماعی، شبکه های اجتماعی مجازی، فرصت ها، تهدیدها
  • نقد حوزه بین رشته ای
  • مهدی محمدی صفحه 147
    مجلات علمی به عنوان یکی از ابزارهای اطلاع رسانی علمی و یکی از مشخصه های اصلی ورود یک نظام اجتماعی به دوره توسعه یافتگی تلقی می شوند و در شکل دهی به شبکه پیچیده تبادل اطلاعات در سطح جهان نقش ویژه ای دارند. دراین بین، نشریات دانشجویی به جهت این که یک کارگاه عملی و تجربی برای پروراندن پژوهشگران آینده به شمار می روند، اهمیت دوچندانی دارند. به منظور آشنایی دانشجویان با اصول و ضوابط راه اندازی یک نشریه دانشجویی و شناخت شیوه ها و معیارهای فنی و گرافیکی نشریه، کتاب اصول و مبانی نشریات دانشگاهی به قلم یکی از صاحب نظران متخصص در 10 فصل تدوین شده و در اختیار علاقه مندان قرار گرفته است. مرور مطالب بیان شده در فصل های ده گانه به همراه بیان نقاط قوت و کاستی های کتاب، محتوای مقاله حاضر را تشکیل می دهد.
    کلیدواژگان: نشریات دانشجویی، طراحی نشریه، گرافیک نشریه، خانه نشریات دانشجویی
  • حمید قاضی زاده صفحه 159
    یکی از کارکردهای ویژه رسانه ها، به ویژه شبکه های مجازی، نقش آفرینی آن ها در تمام بدنه جامعه و بسیاری از مشاغل اقتصادی است. با این مضمون، کتاب سازمان های یادگیرنده با تکیه بر مدیریت دانش و شبکه های مجازی نقد و بررسی می شود. نتایج واکاوی نشان می دهد که کتاب از نکات برجسته و مهمی مانند شبکه های اجتماعی از نظر سطوح تحلیلی، ذکر معیارهای سنجش شبکه، میزان کارکرد متنوع آن ها و تحت پوشش قراردادن همزمان سه موضوع کلی در یک موضوع برخوردار است که به نوبه خود کاری نو محسوب می شود. ازسوی دیگر، مشکلاتی نظیر عدم شناخت مولفان نسبت به تعادل محتوای کتاب به منظور اثرگذاری بیشتر، هماهنگ نبودن میان هجانویسی کلمات فارسی و انگلیسی، ناهماهنگی بین منابع کتاب شناختی درون متن با فهرست پایانی منابع، ایراد در ارجاع درون متنی، نبود تصاویر و درنهایت فقدان نمایه در انتهای کتاب، وجود دارد که در نقد حاضر به آن پرداخته شده است.
    کلیدواژگان: مدیریت دانش، شبکه های مجازی، سازمان یادگیرنده
  • حمید محسنی صفحه 171
    عنوان کتاب به اندازه کافی گویاست: درآمدی به تاریخ نشر کتاب از آغاز تا آستانه انقلاب. رویکرد غالب برای تنظیم محتوای کلی کتاب و حتی در هر 62 مقاله، تاریخی و اجتماعی است. برهمین اساس، محقق ناچار است که به یک نگاه خطی و زمان مکان دار کم وبیش وفادار باشد، اما گستردگی مباحث مرتبط با نشر و تاثیر بی چون وچرا و بی اغراق هرگونه وقایع اجتماعی در سطح ملی و جهانی بر نشر به گونه ای است که مطالعه و پژوهش درباره مسائل نشر و حتی دسته بندی و ساختاردهی به محتوا و نتایج را در چنین بستر تاریخی دشوار می کند. این را اضافه کنید به کمبود آزاردهنده منابع و محتوا در حوزه تاریخ ایران و نشر که آذرنگ بارها در این اثر به آن اشاره کرده است. نقد این اثر بدون توجه به چنین محدودیت ها و برجسته کردن برخی از کمبودها بی شک بی انصافی است و به بی راهه می رود. اتفاقا باید نقطه قوت آن را در همین مسئله دانست که درآمدی به تاریخ نشر کتاب در ایران است و ادعای نویسنده نیز همین است. این اثر بیش از هر چیز داشته ها و ناداشته ها را برجسته کرده و از آن مهم تر فرضیه هایی را برای وحدت بخشی به مطالب و دامنه گسترده نشر و تعامل یا ارتباط متقابل نشر و اجتماع مطرح کرده است: مانند بیشتر کارهای آذرنگ (در همین
    زمینه
    «تاریخ شفاهی نشر در ایران»، مجله بخارا، نشر ققنوس؛ «تاریخ ترجمه در ایران»، بخارا، ققنوس؛ «نشر و تمدن» بخارا. ازطرف دیگر باید آن را مکمل دیگر آثار آذرنگ در همین زمینه دانست. آذرنگ براساس یک نقشه راه، بسیاری از مسائل نشر و موضوعات مرتبط با آن را با رویکردی عمدتا تاریخی و اجتماعی برجسته کرده است. نتیجه این مطالعات نیز نقشه راه و درآمدی بر مطالعات این حوزه و حوزه فرهنگ، تمدن و اجتماع است.
    کلیدواژگان: تاریخ نشر، ایران، آذرنگ
  • شایسته ترجمه
  • گلنسا گلینی مقدم صفحه 183
    دینامیک علم و پژوهش و بروندادهای علمی پژوهشی در سال های اخیر توجه زیادی را به خود جلب کرده است. یکی از دلایل این امر، اهمیت بالای ارزیابی فعالیت های علمی و پژوهشی، به ویژه ارزیابی کیفیت پژوهش است. شاخص ها، نمایه ها و مولفه های مختلفی برای ارزیابی کمی و کیفی دینامیک علم و بروندادهای پژوهشی خلق شده اند. ازسوی دیگر، ریاضیات و مدل های آماری کاربرد زیادی در این فرایند پیدا کرده اند. کتابی که نقد آن را پیش رو دارید، از سلسله کتاب های چاپ اشپرینگر درخصوص تحلیل کمی و کیفی علم و ارتباطات علمی و پژوهشی است و از چشم انداز ریاضیات کاربردی به رشته تحریر درآمده است. این کتاب در سه بخش و شش فصل و برای سه گروه از مخاطبان نوشته شده است. نویسنده تلاش کرده تا با تبیین انواع مفاهیم، شاخص ها، نمایه ها، مدل های آماری و ریاضی به زبانی ساده و قابل فهم به مخاطبان کمک کند تا دینامیک علم و تولیدات پژوهشی را بهتر درک کنند.
    کلیدواژگان: دینامیک علم، تولیدات پژوهشی، کیفیت پژوهش، مدل های آماری، مدل های ریاضی
  • حمیده جعفری پاورسی صفحه 193
    کتاب تحلیل احساس در شبکه های اجتماعی در شانزده فصل به تحلیل مباحث مربوطه می پردازد. در این فصل ها ابتدا خواننده را با چالش های مربوط به تحلیل احساسات در شبکه های اجتماعی آگاه می کند و او را برای درک کامل و دقیق مشکلات و راه حل های ارائه شده در فصل های بعدی آماده می سازد و سپس کاربرد روش های معنایی در تحلیل احساس را به تفصیل بررسی می کند. این کتاب متشکل از موارد ذیل است: توضیح فرایندهای روان شناختی و جامعه شناختی که اساس تعاملات شبکه های اجتماعی هستند؛ دیدگاه مدل های داده های پیوندی نظیر مارل و اونیکس برای مدل سازی معناشناختی از احساسات؛ رویکرد یادگیری ماشینی در تحلیل احساسات؛ ارائه نحوه خلاصه سازی نظرات موجود در متن؛ بسط[i] به ابزار مدیریت ارتباط با مشتری هوشمند؛ معرفی ایستگاه هوش تجاری SpagoBI؛ تشخیص هرزنامه ها و اسپم ها؛ مجموعه تحلیلی رسانه های دیجیتالی و اجتماعی با مالکیت اختصاصی KRC.
    کلیدواژگان: تحلیل شبکه های اجتماعی، تحلیل احساس، نظرکاوی، داده های پیوندی، مدل سازی معناشناختی، مارل، اونیکس
  • شایسته خواندن
  • محمدرضا فرهادپور صفحه 205
    اطلاعات مفهومی پیچیده و درعین حال چندبعدی است. ازجمله حوزه هایی که اطلاعات با آن ها پیوند ناگسستنی یافته است، حوزه سیاست، امنیت و امور نظامی و دفاعی است. ازاین رو، یکی از چالش های مرتبط با اطلاعات در این حوزه ها، پیگیری مباحث مرتبط با آینده اطلاعات و چالش های مترتب بر آن است. این همان چیزی است که در این کتاب، با بیان شرایط موجود اجتماعی سیاسی، ملی و بین المللی فضای کاربردی اطلاعات، عوامل زمینه ساز چالش های اطلاعاتی معرفی و سپس شرایط اطلاعات و مسائل مبتلابه آن در آینده به همراه لوازم، سازوکارها و موانع موجود به بحث گذاشته شده است. این اثر به لحاظ ترجمه، شرایط چاپ و صفحه آرایی مناسب است، اما با توجه به این که ترجمه مجموعه مقالات از نویسندگان مختلف است، فاقد انسجام و یکپارچگی بین مطالب فصل های مختلف است. به لحاظ نگارشی نیز خطاهای ریزودرشتی در متن دیده می شود که باید در چاپ های بعدی مدنظر مترجمان باشد.
    کلیدواژگان: چالش های اطلاعات، آینده شناسی اطلاعات، آینده اطلاعات، آینده سازمان های اطلاعاتی، آینده مراکز اطلاعاتی
  • جستار
  • گردن دان شایر، میرنا ویلر ترجمه: دکتر حمید کشاورز صفحه 217

    در طی دهه گذشته اقدامات فراوانی درجهت یکپارچه سازی فراداده های کتابخانه ای در وب معنایی صورت پذیرفته است. درحالی که بیشتر این اقدامات در قالب تدوین واژه های مهارشده ای مانند «داده های پیوندی» تجلی یافته اند، اما به تازگی تلاش هایی در راستای ارائه مدل های کتابخانه ای استاندارد برای فراداده های کتاب شناختی در شکل هایی هماهنگ با فناوری های وب معنایی آغاز شده است. مقاله حاضر درصدد است، مروری بر این اقدامات داشته باشد و رابطه بین آن ها در وب معنایی را بررسی کند. این مقاله بر استانداردهای توسعه یافته توسط ایفلا مانند فربر، فراد و آی.اس.بی.دی تمرکز دارد. در مقاله بر اهمیت توسعه فراداده های غنی کتابخانه ای، استنتاج آماری، ارائه واژه های مهار شده ای مانند طبقه بندی ها و سرعنوان های موضوعی، مستندهای نام و واژه شناسی های محتوایی در محیط های چندزبانه تاکید شده است. مقاله مروری کلان است بر اقدامات جدید در راستای یکپارچه سازی استانداردهای کتابخانه ای، وب معنایی و کنترل کتاب شناختی جهانی.

    کلیدواژگان: وب معنایی، فراداده های کتاب شناختی، استانداردهای کتابخانه ای، کنترل کتاب شناختی، واژگان مهارشده، سازمان دهی اطلاعات وب
|
  • Mohammad Reza Farhadpour Page 5
    Information is the core of each scientific activity and the rational behavior which also has the power to influence on decisions and reduce uncertainty, and in different fields of application, it has different values. One of the areas that information has been widely used is the field of politics, military science and security. In these domains, the value of information is sometimes different in comparison with their role in scientific and research fields. For example, in the scientific field, the value of information is distribution and dissemination, while in the political and security fields the value of information is to keep them isolated. Therefore, the success of information-related behavior in various fields requires understanding the theoretical foundations and the viewpoints on information, also the prospects and the methods available to them, which are the subject of the book this article regards. The book is a collection of articles translated from various authors, which is not coordinated and coherent due to the lack of proper arrangement of chapters. Another important issue is the use of other sources without reference in the first chapter. In general, the book is a valuable work for its type of publishing, cataloging, and selecting a topic that can be used by scholars and graduate students to study.
    Keywords: Information, Information Science Theories, Theoretical Challenges of Information, Information, Policy, Information, Security, Information Methodology
  • Rahman Marefat Page 13
    One of the most frequently asked questions about libraries and information centers is that by regarding the cost of gathering, organizing, and disseminating information at these centers, what is their service quality, and how these centers can met user’s needs? To answer this, it is inevitable to assess the quality and quantity of information services provided at these centers. Therefore, familiarity with the types of services offered in libraries and information centers along with defining quality issue could be helpful. In addition to these discussions, attention to a variety of evaluation methods and evaluation models or available evaluation criteria in the research process related to this area can be very helpful in describing and analyzing the process of measuring and evaluating the information services. The present paper introduces the book “survey and evaluation of information services and its critique” and also bring useful and brief information about the field of survey and evaluation of information services. The present work, set in seven chapters, is an attempt to acquaint the audience with the field of s and evaluation of library services and information centers that can achieve their goals based on existing content.
    Keywords: Information services, Measurement, evaluation, Quality of service, User satisfaction
  • Miliheh Darkhoush Page 25
    New technologies have had a great influence on the way of planning, choosing a variety of services and the way of information dissemination in university libraries. Being coherence with the development of new technologies, it can increase attractions and satisfaction of the libraries. These changes in academic libraries are the subject of many articles and books. This article, by reviewing the works published in Iran, addresses the strengths and weaknesses of the book “modern services in academic libraries”. The book consists of six papers, all of which focus on new services created by the introduction of new technologies in academic libraries. The book involves specialized content and intended to provide relevant contents, also the presenting method is well. But as shortages we can refer to absent of explanatory footnotes, the limited use of just one source for a large part of the content, and the lack of a comprehensive introduction.
    Keywords: Technology, university library, library services
  • Yaqoub Norouzi Page 35
    The services of digital library is one of the main differences which they had with traditional ones. However, in some definitions given by experts, they emphasizes this as an indicator; therefore, despite the adoption of measures to set up digital and network -based services, evaluating them and evaluating the extent to which they are successful in their own right, is one challenges of this field. Therefore, it is necessary to present models for assessing and optimizing existing models for the evaluation of digital libraries, and the other mechanisms should be used to implement them.
    The book is intended to familiarize the reader with the evaluation models of digital library service and present the content to audience, but in a general impression it can be said that it failed in this aim. However, more judgments will be made by the reader.
    Keywords: Digital libraries, evaluation models, library services, quality assessment
  • Ebrahim Omrani Page 43
    Maintenance and management of archival documents and records is one of the main concerns of experts and information experts. In past decade, several programs have been designed and implemented in advanced countries to control and manage the increasing growth of electronic resources. MoReq is the standard of maintaining and managing records archives, which its 2010 editing has been released for free. And the book is the translation of this edition. There is a lot of precise in the book’s translation, and from the language sense, it is totally clear and neat translation; the only problem is the combination of multiple words related to technology that makes text difficult to read. In some cases, translators have chosen other equivalents for words that are well-established, and the use of common words could be more useful. One of the eaknesses of the book is the lack of the English equivalents in the footnote, which made them difficult to understand. Separating the chapters of the book, and the absence of a white page between chapters, adds another difficulty to aware of interval between chapters. To familiarize with these standards, it is suggested to prepare guidance books instead of a full translated version of these texts, in order to allow the use of software on the basis of these standards.
    Keywords: MoReq Standard, Document Management, Archival Record Management, Archival History Management
  • Ali Sadeqzadeh Vayqan Page 53
    Character-oriented bibliographies from ancient times were used as reference source to meet the needs of researchers, also represent the greatness and magnificence of the culture and civilization of a region, society and scientists; and it is pleasant to read. Jhandaghi’s bibliography is among these bibliographies because Jangdaghi is one of the poets of the thirteenth-century Iranian poetry during the Qajar Mohammad Shah, and his life has many ups and downs. Also, several of his generations, followed him, and during the last two centuries got famous. Among the benefits of this work, we should note that it is the compilation of all the works of this family. From the innovations and initiatives of this bibliography, the chapter “story of manuscripts” is very considerable. The author of this book researching over 50 years and producing and publishing numerous and valuable works. He is vital to get this much comprehensiveness and has provided readers with more information from some sources. But, to enrich the book in next edition there are some suggestions: using the standard method to ensure uniformity in the presentation of information, the separation of documents and manuscripts from manuscripts, the separation of lithograph books from other print sources, the relation between the internal citations with the list of references, the documentation of names, the use of punctuation marks for the separation of components Bibliography and completion of some incomplete information.
    Keywords: Bibliography, Yaghma, Jangdegh, Manuscripts, Khor, Biabanak, poets, Qajar
  • Hasan Bashir Page 67
    Discourse is one of the basic concepts of the last three decades. This concept, albeit is operatively centuries-old and we can derive from historical studies in some way different discourses, but its existence as a scientific and analytical issues is the product of the research of the second half of the twentieth century. Despite the fact that this concept is interdisciplinary, there is no general agreed definition of it. One of the reasons is that semantic extensions can have different meanings. Discourse, however, can dominate a thought, politics or paradigm, which has the character of ideology and hegemony. As the definitions of discourse are numerous, its analytical methods are also varied. What matters in these methods is the discovery of the hidden logos and in fact the non-obvious meanings of the text and how they relate to different interests and different intertextual context. From the other hand, the discussion of discourse with an interdisciplinary base, at the fields of politics, culture and communication, creates a kind of diplomacy that the author calls “discursive diplomacy.” Discourse diplomacy, beyond public diplomacy, is seeking to create various discourses at the national, regional and global levels to achieve the desired goals. In this essay, we intend to review and evaluate a book by Alireza Dabbagh on discourse discussions shaped around Facebook page of Dr. Mohammad Javad Zarif, the foreign minister of the Islamic Republic of Iran, and also review the “discursive diplomacy” which is ,in fact, the most important way he used during the course of the ministry’s term on the Iranian nuclear case.
    Keywords: Discourse, Discourse Analysis, Discourse Diplomacy, Mohammad Javad Zarif
  • Mohammad Ali Hakimara Page 87
    The oldest and most enduring social institutions of mankind is the institution of religion. Not only religion respond to the fundamental questions of humanity about the cause of the creation of the world, but also arrange the social order; in addition to the meaning of the purpose of human life. Following the advent of the Jewish religion, followed by Christianity, from the sixteenth century, a branch of the religion of Jesus Christ, known as Protestantism, with a particular Jewish tendency, came to an end. Among the beliefs of this religious movement, labor and hard work have been valued as worship. Over the centuries, this branch of Christianity, dominated by economic resources, as well as by the mass media, is the creator of the realization of the idea of Armageddon; that is, the battle leading to the advent of Christ and the end of the apocalypse! The Book “Media Interaction and Protestantism 1950- 2012” attempts to explain this religious phenomenon and its way of life from the beginning of the history of the emergence of Christianity, its split from the body of Catholic religion, and its social and political consequences; especially as the hostile endeavors in the context of media communication and Religious propaganda. Base of the critique of this book, beyond the historical analysis and critique, is the review of three synthetic terms, including religious propaganda, religious media and media-like religion, . Although the author has tried to use the authoritative sources to explain this historical process and has referred to them reluctantly, but the credit of the book as a source of research on Protestantism has diminished because of some controversy in the process of discussion, the turmoil and shortcomings in the method of referral and source-writing.
    Keywords: Religion, media, religious media, religious propaganda, Christianity, Protestantism
  • Mohammad Reza Dehshiri Page 105
    Discursive diplomacy, with emphasis on convergent interaction between politics, culture and communication, especially in terms of software and within the framework of constructivist theory, attempts to represent the way of the socialization of diplomacy through the new conceptualization by connecting political, cultural and communicative spheres. In this diplomacy, political discourse and cultural discourse are produced in messaging-oriented syle, and distributed through media. Emphasizing on the complementary model of policy-culture convergence in the context of the communicative representation, the author believes that discursive diplomacy is not only the theoretical domain, but also the realms for actualization of interaction between the three areas of politics, culture and communication, in a condition of creating balance interaction in state/people structures.
    Keywords: Discourse diplomacy, culture, politics, communication, constructivism
  • Abbas Asadi Page 113
    The book “media literacy and semiotic awareness” written by Elliot Gaines, attempted to show how the films and the serials could or did not succeed in analyzing the signs; using examples from number of news and television series in the US. How did they form their messages? What techniques have been used to convey these messages to their audience? And how do you get the meaning of explicit or implicit messages, or self-conscious or semi-conscious? In general, the intention of the present book is to find how communication processes works in everyday life and how media percepts, in order to gain a proper and effective understanding. However due to the inconsistencies in content and dispersion, the author of the book, in spite of his attempt to identify semiotic dimensions, failed at his project; and in particular its rugged translation decrease the quality of book in a way that, in some cases, the subject matter, media literacy has been marginalized and even forgotten. While Gaines could draw the art of semiotics in his book, and instead of scattering he could say much by fewest signs, but never did so.
    Keywords: Media, media literacy, semiotics, audience, discourse, ideology
  • Yusouf Khojir Page 133
    Today, social networking as a form of social media has an everlasting presence in human social life. In a way that affects different domains of life from politics to culture. But it should be noted that these emerging technologies have many features and, at the same time, many flaws. Therefore, the optimum use of this medium requires proper understanding of the strengths and weaknesses; its opportunities and threats to the Iranian community. In this paper, we try to introduce the book “Virtual Social Networks, Opportunities and Threats” to evaluate and review the virtual social networks and social networking sites and their differences with social media. Also explaining the status of this emerging technology in the country and its opportunities and threats in some areas.
    Keywords: Social media, virtual social networks, opportunities, threats
  • Mehdi Mohammadi Page 147
    Science and knowledge studies, University of Qom Scientific journals are considered as one of the tools of scientific information and one of the main mark of a social system stepped into development era, and they have a special role in shaping the complex network of information exchange, worldwide. In this regard, student publications have two-dimensional advantages in terms of being a practical and empirical workshop for future researchers. In order to get students familiar with the principles and criteria for launching a student publication and to know the technical and graphic techniques of the publication, the book “the principles and foundations of academic journals” has been written by one of the experts in 10 chapters and is available to interested parties. The review of the material presented in the book, along with the explanation of the strengths and shortcomings of the book, is the content of the present article.
    Keywords: Student publications, Journal design, Graphic design, Student publications
  • Hamid Qazizadeh Page 159
    One of the special functions of the media, especially social networks, is their role in the entire body of society and many of the economic activities. With this theme, the book “learning organizations with knowledge management and virtual networks” is reviewed and criticized. The results show that the book features important points such as social networks by analytical levels, the criteria for measuring the network, their varying performance, and covering simultaneously and three general issues in one subject, which is new. From other side, there are problems such as lack of knowledge of the authors about the balance of the content of the book in order to be more effective, the coincidence between the spelling of Persian and English words, the inconsistency between the bibliographic resources within the text with the end-of-book reference, the lack of internal referencing, the lack of images, and, finally, the lack of index at the end of the book. In this overview we cover them.
    Keywords: Knowledge management, social networks, learning organization
  • Golnesa Gal Yani-Moqaddam Page 183
    in recent years, The dynamics of science and research and scientific outputs have attracted much attention. One of the reasons rooted in the importance of evaluating scientific and research activities, especially the evaluation of research quality. Indices, profiles and various components have been created for quantitative and qualitative evaluation of the dynamics of science and research outputs. On the other hand, mathematics and statistical models have found great application in this process. The book is of the series of Springer publishing books about the quantitative and qualitative analysis of science and communication of science and research, using perspective of applied mathematics. The book is written in three sections and six chapters, and is written for three groups of readers. To help audiences for better understanding the dynamics of science and research products, the author explained various types of concepts, indicators, profiles, statistical models and mathematical models in a simple and easy way.
    Keywords: Dynamics of science, research products, research quality, statistical models, mathematical models
  • Mohammad Reza Farhadpour Page 205
    Conceptual information is complex and, at the same time, multi-dimensional. Among the areas where information has been interwoven, there is the area of politics, security and military and defense affairs. Hence, one of the challenges associated with information in these areas is to follow up on the issues related to the future of information and the challenges it poses. This book, by presenting the socio-political, national and international conditions of the applied information space, introduce the factors that underlie the introduction of information challenges, explain the conditions of information and issues in the future, along with the existing equipment, mechanisms and barriers. This work is well in respect of translation, print conditions and layout; but since the translation of the collection of articles comes from different authors, it lacks the coherence and integrity of the contents in various chapters. From writing stand point, there are also fine-grained errors in the text that should be considered in the future editions.
    Keywords: Information challenges, Futurism of information, Future of information, Future of information organizations, Future of information centers