فهرست مطالب

تحلیل اجتماعی نظم و نابرابری اجتماعی - سال هفتم شماره 68 (بهار و تابستان 1394)
  • سال هفتم شماره 68 (بهار و تابستان 1394)
  • تاریخ انتشار: 1394/06/30
  • تعداد عناوین: 6
|
  • سوسن باستانی، مژگان بهشتی زواره صفحات 1-37
    پژوهش حاضر مطالعه موردی است که هدف آن بررسی رابطه بین ویژگی های شبکه اجتماعی و انگیزش به کار افراد با استفاده از رویکرد شبکه های کل (کامل) است. در این پژوهش روابط رسمی و غیر رسمی کلیه کارکنان یک سازمان غیر دولتی[1] بررسی شده و مورد تحلیل قرار گرفته است. جمع آوری داده ها با استفاده از دو پرسشنامه شبکه و انگیزش به کار صورت گرفت، و برای تحلیل اطلاعات از نرم افزارهای UCINET،SPSS وEXCEL استفاده شد. بر اساس یافته های پژوهش، بالارفتن میزان مرکزیت درجه در انواع پیوند ها، موجب بالا رفتن انگیزش به کار افراد شده است. از میان انوع پیوندهای بررسی شده، پیوند های دوطرفه (بده بستانی) از اهمیت بیشتری برخودارند. نتایج، حاکی از آن است که مرکزیت درجه افراد در شبکه های مشورتی، زمانی با انگیزش به کار یا ابعاد آن ارتباط دارند که پیوندها بده بستانی(دو سویه) باشند.
    [1] . شرکت خصوصی توس، متشکل از 8 شرکت زیر مجموعه است که به صورت یک گروه پیوسته همکاری می نمایند و تعداد 63 نفر کارمند دارد.
    کلیدواژگان: شبکه کل، مرکزیت درجه، پایگاه رسمی، پایگاه غیررسمی، انگیزش به کار
  • بیژن زارع، مهوش لطفی صفحات 37-66
    این تحقیق در پی آن است که به بررسی وضعیت عوامل اجتماعی موثر بر تحرک اجتماعی در شهر کرمانشاه بپردازد. در این جا منظور از تحرک، تحرک بین نسلی است که اطلاعات مربوط به آن با استفاده از روش تحقیق پیمایش از یک نمونه 300 نفری و به روش نمونه گیری خوشه ای، از طریق پرسشنامه و با مصاحبه حضوری جمع آوری شده است. شاخص تحرک، متفاوت بودن رتبه منزلت شغلی فرزند در مقایسه با پدر است. براساس این شاخص، 7/18 درصد افراد پاسخگو دارای تحرک صعودی، 7/25 درصد تحرک افقی، 7/29 درصد دارای تحرک نزولی بوده و 26 درصد پاسخگویان نیز از هیچ گونه تحرکی برخوردار نبوده اند. در مجموع، یافته ها نشان می دهند که متغیر سرمایه فرهنگی دارای ضریب مثبت با متغیر وابسته است و اثر افزاینده ای بر تحرک اجتماعی داشته است، در حالی که متغیر تقدیرگرایی دارای ضریب منفی است و اثر کاهنده بر تحرک اجتماعی بین نسلی داشته است. هم چنین، بر اساس نتایج آزمون رگرسیون چند متغیره، در حدود 14 در صد از تغییرات متغیر وابسته تحقیق توسط متغیرهای مستقل و زمینه ای تحقیق توضیح داده شده است.
    کلیدواژگان: تحرک اجتماعی، سرمایه فرهنگی، اقلیت قومی، اقلیت دینی، تقدیرگرایی و تحرک بی، ن نسل، ی
  • سید حمیدرضا عریضی سامانی، هاجر براتی صفحات 67-95
    پژوهش های اجتماعی، حاکی از وخامت سلامت روان شناختی افراد مناطق نابرخوردار است. راهبردهای کنترلی اشتیاق به هدف، می تواند در تبیین چرایی این وضعیت کارگشا باشد. پژوهش حاضر با همین هدف، یعنی پیش بینی سلامت روان شناختی بر مبنای نظریه راهبردهای کنترل در پهنه زندگی در مناطق برخوردار و نابرخوردار انجام شده است. نمونه پژوهش شامل 1188 نفر از کارکنان سازمان ها و شرکت های مختلف از سراسر ایران بوده است که از دو منطقه برخوردار و نابرخوردار انتخاب شدند. برای تعیین این مناطق، از نتایج حاصل از یک پژوهش دیگر استفاده شد که قبلا انجام شده بود. دانشجویان روان شناسی دانشگاه اصفهان، بر اساس محل سکونت، در جمع آوری داده ها شرکت جستند. در انتخاب، از شیوه تصادفی استفاده نشد و با توجه به اهداف پژوهش شیوه همتاسای به کار گرفته شد. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس های تقاضاهای کاری، راهبردهای کنترلی و سلامت روان شناختی بودند. یافته ها نشان داد که سطوح تغییر در تقاضاهای کاری، استفاده از راهبردهای کنترلی اشتیاق به هدف و عدم اشتیاق به هدف در مناطق نابرخوردار بیشتر و سلامت روان شناختی در این مناطق کمتر است. رابطه بین تقاضاهای کاری و راهبردهای کنترلی عدم اشتیاق به هدف در این مناطق با سلامت روان شناختی، منفی بود و این رابطه در مورد اشتیاق به هدف، مثبت بود. بنابراین استفاده از راهبردهای کنترلی در شرایط محرومیت، می تواند اثرات منفی تغییر تقاضاهای مربوط به کار را در کوتاه مدت کاهش دهد اما در درازمدت به سلامت روان شناختی پایین تر منجر می گردد.
    کلیدواژگان: تقاضاهای مرتبط با کار، راهبردهای کنترلی اشتیاق به هدف، سلامت روان شناختی، مناطق نابرخوردار
  • علی اکبر علی وردی نیا، عرفان یونسی بروجنی صفحات 97-129
    پژوهش حاضر با این هدف انجام شده است تا با تکیه بر نظریات سه گانه (نظریه پیوند اجتماعی هیرشی، نظریه عمومی جرم گاتفردسون و هیرشی و نظریه فشار عمومی اگنو)، تاثیر همزمان متغیرهای مستخرج از نظریه های مذکور بر رفتارهای انحرافی دانشجویان مورد بررسی قرار گیرد. در این راستا سعی شد با تکیه به پیشینه نظری و تجربی پژوهش، مدلی تدوین گردد که از آن طریق بتوان روابط ساختاری بین متغیرها و سازه های مورد پژوهش را مورد آزمون قرار داد. برای دستیابی به این هدف440 نفر از دانشجویان دانشگاه های تهران و علامه طباطبائی با روش نمونه گیری تصادفی ساده، به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند و پرسشنامه های مورد نظر برای آنها اجرا شد. شاخص های تعیین برازش مدل نشان داد که مدل معادلات ساختاری مربوط به متغیر فشار عمومی، به عنوان متغیر مستقل برونزا و متغیرهای خودکنترلی و پیوند اجتماعی، به عنوان متغیرهای میانجی گر و متغیر رفتار انحرافی به عنوان متغیر وابسته، برازش مطلوبی با داده های کلی پژوهش داشته است و این امر بیانگر این است که داده های تجربی با مدل مفروض، برازش داشته است. بر اساس ضرایب مستقیم و غیرمستقیم مسیر، فشار عمومی و مولفه های آن و پس از آن پیوند اجتماعی، بیشترین نقش تبیین کنندگی را داشته اند، درحالی که خودکنترلی کمترین مقدار را به خود اختصاص داده است.
    کلیدواژگان: رفتار انحرافی، نظریه پیوند اجتماعی، نظریه فشار عمومی، خودکنترلی پایین
  • اسدالله نقدی، امید علی احمدی، محمود سلطانی عزت صفحات 131-154
    ایران کشوری چند قومیتی است و موضوع همگرائی یا واگرائی قومی در ارتباط با انسجام اجتماعی و وفاق اجتماعی عام بسیار مهم است. نوشتار حاضر، سعی کرده است از منظر جامعه شناختی میزان همگرایی را بین قومیت های فارس، ترک و لر در استان همدان بنگرد و نیز عوامل موثر بر آن را شناسائی و تحلیل نماید. جهت تبیین نظری این موضوع از نظریه نوسازی (توسعه فرهنگ و ارتباطات)، ایده جامعه مدنی درباره شهروندی و دیدگاه احساس محرومیت نسبی استفاده به عمل آمده است. روش تحقیق حاضر پیمایشی و نمونه گیری خوشه ایچند مرحله ای و متناسب با حجم جامعه آماری تعداد 384 نفر از شهروندان استان بر اساس سه فرضیه اصلی؛ وضعیت فرهنگی و ارتباطی افراد، میزان پذیرش اصول شهروندی توسط آنان و میزان احساس محرومیت نسبی مورد بررسی و آزمون قرار گرفته است. البته جهت سنجش سطوح تعاملات بین افراد از طیف فاصله اجتماعی بوگاردوس استفاده شده است. از جمله مهم ترین نتایج این تحقیق، شناخت مهم ترین عوامل تاثیرگذار بر همگرایی قومی شامل: میزان سرمایه اجتماعی، میزان پذیرش اصول شهروندی، میزان رضایت مندی از زندگی، میزان مشارکت در امور اجتماعی و سیاسی، سن، وضعیت فرهنگی و ارتباطی افراد، میزان احساس محرومیت نسبی و میزان دسترسی به رسانه های ارتباطی و عدم ارتباط بین وضعیت تاهل، وضعیت اشتغال و خاستگاه اجتماعی افراد با میزان همگرایی قومی آنان بوده و نتایج تحلیل مسیر نیز بیانگر تبیین مقدار 8/0 از میزان همگرایی قومی توسط متغیر های تاثیرگذار فوق بوده است.
    کلیدواژگان: همگرایی قومی، قومیت، استان همدان
  • فیض الله نوروزی، مریم بختیاری صفحات 155-186
    دانشگاه به عنوان سازمان اجتماعی نهاد علم، یکی از سازمان هایی است که در جامعه پذیر نمودن افراد نقش بسیار مهمی دارد. اخلاق علمی به معنی رعایت هنجارهای موجود در محیط علمی است و تخطی از این هنجارها انحراف علمی محسوب می شود. این تحقیق با هدف بررسی میزان پایبندی دانشجویان به اخلاق علمی و عوامل دانشگاهی موثر بر آن انجام شده است. در این راستا از نظریات هوی تارتر، اندرسون، نانیس و سونیفت، چلبی و نظریه شبکه استفاده شده است. این تحقیق به روش پیمایش در بین دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی و آزاد واحد تهران شمال با حجم نمونه 387 نفر انجام شده است. میانگین اخلاق علمی 47/3 از 5 است. نتایج تحقیق نشان می دهد: متغیرهای ارزیابی فایده از اخلاق علمی، هنجار ذهنی، احساس تعلق به محیط تحصیلی، احساس عدالت آموزشی، اخلاق آموزشی اساتید، فشار روانی تحصیلی، جامعه پذیری علمی، ارتباط صمیمی با اساتید، با پایبندی به هنجارهای دانشجویی اخلاق علمی رابطه معنادار داشته و به میزان 53 درصد تغییرات اخلاق علمی را توضیح می دهند.
    کلیدواژگان: اخلاق علمی، انحراف علمی، ارزیابی فایده از اخلاق علمی، احساس عدالت آموزشی، اخلاق آموزشی اساتید
|
  • Susan Bastani, Mojgan Beheshti Pages 1-37
    This research is a case study that investigates the relationship between the characteristics of social network and people’s work motivation using a whole network approach. In this research, formal and informal ties of all the employees working in a non-governmental organization were analyzed. The Data collection process was conducted using network and work motivation questionnaires, and data analysis was performed using UCINET, SPSS and Excel Software. According to our Findings, an increase in the degree of centrality of various types of links led to greater work motivation among employees. Of the various types of links examined, dyadic links (reciprocal links) are of more significant. The results also indicated that the degree of centrality in consulting networks had a significant effect on employees’ work motivation and its’ dimensions when the links were dyadic.
  • Bizhan Zare, Mahvash Latifi Pages 37-66
    The present research aims to examine the social factors influencing intergeneration social mobility in the city of Kermanshah. By mobility, we mean intergeneration mobility data about which was obtained through survey method. The research sample consisted of 300 subjects selected through stratified sampling method and via questionnaire and interview. The mobility index refers to the difference between a child’s occupational status compared to his father. Based on this index, 18.7% of the respondents had demonstrated ascending mobility, 25.7% had demonstrated horizontal mobility, and 29.7% had demonstrated descending mobility, with the remaining 26% demonstrating no mobility at all. Overall, the results showed a positive correlation between the cultural capital variable and the dependent variable, thus contributing to social mobility. However, the fatalism variable showed a negative correlation with the dependent variable, reducing the impact on intergenerational social mobility. Furthermore, according to the results obtained from the multivariate regression test, about 14% of changes in the dependent variable could be explained by the independent and background variables.
  • Hamidreza Oreyzi, Hajar Barati Pages 67-95
    Social research has raised serious concerns regarding mental health among people living in deprived areas. Goal engagement control strategies can be useful in explaining the reason(s) behind this situation. The present study was conducted with the explicit aim of predicting mental health based on the life span theory of control strategies in advanced and deprived areas. The research sample consisted of 1188 employees working for different organizations and companies from all over Iran, who had been selected from both advanced and deprived areas. Results obtained from a previous study were used for determining these areas. Given their geographical proximity, students of psychology at the University of Isfahan participated in data collection. Research instruments included work-related demands, control strategies & mental health scales. Findings showed that changes in levels of job demands, goal engagement and lack of goal engagement control strategies is high and mental health is low in deprived areas. There was a negative correlation between work-related demands and lack of goal engagement control strategies in such areas with the mental health variable. There was also a positive correlation between goal engagement control strategies and mental health. Thus, the use of control strategies under conditions of deprivation can mitigate the negative effects of changes in work-related demands in short term, but will lead to lower long-term mental health.
  • Akbar Aliverdinia, Erfan Younesi Boroujeni Pages 97-129
    The present study has been done based on three theories, namely Hirschi’s Social Bond Theory, Gottfredson and Hirschi’s General Theory of Crime, and Agnew’s General Strain Theory, to investigate the effect of variables associated with these theories on deviant behavior among Tehran and Allameh Tabatabai university Students. To this end, attempt was made to develop a conceptual model based on the theoretical and empirical background of the present study for analyzing the structural relationships among the variables and constructs under investigation. Therefore, 440 students from the universities of Tehran and Allameh tabataba’i were selected using random sampling method, and the questionnaires were administered to them. Goodness of fit indices in the structural equation modeling showed that when general strain variables are considered as exogenous independent variables, self- control and social bond variables are considered as mediators variables and the deviant behavior variable is considered as the dependent variable, the model-data fit will besatisfactory, indicating fitness between the empirical data and the hypothetical model. Based on indirect and direct coefficients, general strain and its components and social bond have had the greatest role in accounting for the dependent variable, with self-control having the smallest effect.
    Keywords: Deviant Behavior, Social Bond Theory, General Strain Theory, Low Self Control
  • Asadollah Naghdi, Omid Ali Ahmadi, Mahmood Soltani Ezzat Pages 131-154
    Iran is a multiethnic country and the issue of ethnic convergence and divergence is very important in terms of social cohesion and social consensus. The present paper is an attempt to study convergence between Persian, Turkish and Lor ethnic groups in Hamedan province in Western Iran from a sociological perspective, as well as to identify and analyze the factors affecting it. To develop the theoretical framework, the modernization theory (development of culture and communication), the idea of civil society perspective on citizenship and sense of relative deprivation were used. This study follows a survey-based approach. Using stratified multistage cluster sampling, 384 participants living in Hamedan province were selected based on three main criteria, namely their cultural and communication status, their acceptance of citizenship principles and their sense of relative deprivation. Furthermore, Bougardos’s social distance spectrum scale was used to assess the level of interaction among people. The present study, among other things, helps identify the main factors contributing to ethnic integration including social capital, adoption of principles of citizenship, life satisfaction, social and political participation, age, cultural and communications status, sense of relative deprivation and access to mass media, and finally lack of correlation between people’s marital status, employment status and social origin with their ethnic convergence. Finally, path analysis showed that 0.8% of the observed ethnic convergence could be accounted for using the afore-mentioned variables.
    Keywords: convergence ethnic, ethnicity, Hamedan province, social consensus
  • Feyzollah Norouzi, Maryam Bakhtiari Pages 155-186
    As a social organization, universities play a crucial in the process of socialization. Academic ethics means compliance with the accepted norms in a scientific context and a violation of such norms would be considered as deviations. The purpose of this study was to evaluate the student's commitment to academic ethics and factors affecting it. The theoretical framework consists of theories proposed by Hirsch, Hoy WK,Tarter, Anderson, Nonis SA, Swift, Chalabi and the network theory. The study was conducted using a survey-based method. 387 students from Shahid Beheshti University, and the Islamic Azad University of Northern Tehran were selected using stratified sampling. The mean value of academic ethics among students was 3.47 of 5. In general, it can be argued that academic ethics is influenced by demographic, social and academic factors. In this study, 8 hypotheses were tested. Results indicated a significant positive correalation between scientific ethics and variables such as outcome evaluation,subjective norm, sense of institutional belonging, sense of educational justice , academic ethics among faculty members, academic stress, academic socialization , and intimate relationship with the faculty on the other hand, and adherence to the norms associated with academic ethics (r=0/53). this means that 0/53% of the changes in academic ethics can be explained using the above factors.
    Keywords: Academic ethics, academic misconduct, outcome evaluation, sense of educational justice, faculty academic ethics, academic socialization