فهرست مطالب

اسلام و پژوهش های مدیریتی - سال هفتم شماره 2 (پیاپی 16، بهار و تابستان 1397)
  • سال هفتم شماره 2 (پیاپی 16، بهار و تابستان 1397)
  • 120 صفحه، بهای روی جلد: 70,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1397/06/19
  • تعداد عناوین: 6
|
  • مجید هاشمی، محمدعلی بهشتی نیا، فاطیما سدادی صفحه 5
    یکی از مهم ترین عوامل رشد کشورهای توسعه یافته در مدیریت، اعتقادات و ارزش هایی است که انگیزه های رفتاری مردم را شکل داده است. مدیریت یک علم اجتماعی - اجرایی است که برای عملیاتی شدن، باید مقبول مردم قرار گیرد. این پژوهش پس از شناسایی عناصر قابل تطبیق اصول مدیریت با فرهنگ اسلامی، به اولویت بندی اجرای آنها با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) در سطحی از فرهنگ اسلامی می پردازد که متاثر از ویژگی های ایران است. بسترسازی برای تطبیق این اصول با فرهنگ مردم، موجب افزایش ضمانت اجرایی آنها خواهد شد.
    نتایج اولویت بندی الگوهای مدیریتی در ایران این گونه به دست آمد: 1. اگر مرتکب اشتباه شدید، در خصوص مشکل به وجود آمده نگرانی به خود راه ندهید و همین الآن برای رفع آن اقدام کنید، 2. نگویید چرا این کار انجام نمی شود، فکر کنید چگونه می توانید آن را انجام دهید. 3. محصولات یا خدمات را کاملا با نیازهای مشتریان تطبیق دهید.
    کلیدواژگان: مدیریت فرهنگی، مدیریت اسلامی، تولید ناب، کایزن، تحلیل سلسله مراتبی
  • علی عسکری وزیری، محمد مهدی نادری، حسن زارعی متین، محمدتقی نوروزی فرانی صفحه 21
    مدیریت جهادی راهبردی برای غلبه بر مشکلات داخلی نظام جمهوری اسلامی و تهدیدهای خارجی محسوب می شود. هدف این پژوهش تبیین مدیریت جهادی و طراحی الگوی عملی آن در نظام جمهوری اسلامی ایران است. این تحقیق از نوع «کیفی» با رویکرد «استقرائی» بوده و روش گردآوری اطلاعات آن «کتابخانه ای» است. محقق بعد از تبیین مفاهیم کلیدی و تعیین نسبت بین مدیریت جهادی و مدیریت اسلامی و با بررسی الگوهای رقیب و بیان علت رجحان الگوی سه بعدی، با تامل در دو تجربه جهاد سازندگی و دفاع مقدس، به جمع آوری مضامین مرتبط با مدیران موفق در این دو مجموعه و واکاوی دلایل موفق بودن آنها مبادرت ورزیده، سپس با روش «تحلیل مضمون»، مضامین به دست آمده را با اجرای فاز غربالگری و تقلیل داده ها، کدگذاری کرده، آنگاه کدهای به دست آمده را در مضامین فراگیر دسته بندی نموده و با انجام مصاحبه حضوری و غیر حضوری و هم اندیشی با استادان خبره، سرانجام مولفه های مدیریت جهادی را در سه بعد زمینه ای، ساختاری و رفتاری شناسایی و در سازه سه بعدی قرار داده است.
    کلیدواژگان: جهاد، مدیریت، مدیریت جهادی، نظام، الگو
  • محمدحسین شیخی، مجتبی درودی، سیدعلی حسینی تاش، علی رضاییان صفحه 37
    به منظور تبیین الگوی تحلیلی حمایت اجتماعی با رویکرد اسلامی، در گام نخست لازم است مبانی آن مطالعه و بررسی شود؛ زیرا الگوها و نظریه ها بر اساس مبانی و پیش فرض ها شکل می گیرند. اسلام به عنوان یک دین کامل، که نگرشی جامع به انسان و نیازهای او دارد، دارای مبانی متمایزی از رفاه و حمایت اجتماعی است که می توان با استفاده از مضامین قرآنی و روایات معصومان آن را تبیین نمود. هدف اصلی تحقیق، تبیین مبانی حمایت اجتماعی با رویکرد اسلامی است. به منظور پاسخ گویی به این سوال اصلی که مبانی حمایت اجتماعی در اسلام چیست؟ متن قرآن کریم و روایات وارد شده از سوی معصومان با استفاده از روش «تحلیل مضمون» مطالعه و بررسی شد. در این روش، با استفاده از واژگان به کاررفته در قرآن کریم و روایات، مضامین مرتبط با حمایت اجتماعی گردآوری و تحلیل شد. بر اساس مضامین به دست آمده، مبانی هستی شناسی، انسان شناسی و ارزش شناسی مرتبط با رفاه و حمایت اجتماعی بررسی و تحلیل شد.
    کلیدواژگان: مبانی هستی شناسی، مبانی انسان شناسی، مبانی ارزش شناسی، تامین اجتماعی، حمایت اجتماعی
  • رضا ابروش، محسن منطقی، محسن الویری، جعفر رحمانی صفحه 55
    مبانی هستی شناسی در آینده پژوهی بیانگر نگاهی است که آینده پژوه به هستی دارد. پیش از آینده پژوهی باید دیدگاه هستی شناسی به آینده مشخص گردد؛ زیرا تا دیدگاه آینده پژوهی به مبنای هستی شناسی آینده تعیین نشود، امکان درک مناسب و صحیح از آینده و گزاره های مربوط به آن وجود ندارد. حتی بدون داشتن یک رویکرد دقیق درباره هستی، نمی توان فرایند آینده پژوهی را به نحو مطلوب و اثربخش دنبال کرد. در این پژوهش، پس از ذکر رویکردهای مطرح در خصوص مبانی هستی شناسی آینده پژوهی، چهارچوب مفهومی براساس مبانی نظری ایجاد شد؛ سپس با مراجعه به منابع دینی و فلسفی، اطلاعات مورد نیاز احصا و با روش توصیفی – تحلیلی داده های گرد آوری شده تحلیل گردید. پس از توصیف گزاره ها و تحلیل آنها، سه مبنای: «تفاوت مراتب و نفس الامر هستی»، «وجود روابط علی در نظام هستی» و «تلازم زمان با حرکت به عنوان مبانی هستی شناسی آینده پژوهی» شناسایی شد.
    کلیدواژگان: آینده پژوهی، هستی شناسی، هستی شناسی اسلامی، آینده، واقعیت
  • ظاهر اکبری، ولی الله نقی پورفر صفحه 75
    یکی از انحرافات اجتماعی و فرهنگی در مسیر رسالت حضرت موسی گوساله پرستی بود. این انحراف با رفتن آن حضرت به میقات، عدم اطاعت از هارون  و ساخت گوساله سامری، به بحران تبدیل شد. مسئله اساسی این است که حضرت موسی چگونه بحران گوساله پرستی را مدیریت کرد؟ برای پاسخ به این مسئله، پژوهشگر به استخراج مولفه های مدیریت بحران در سیره حضرت موسی  از منظر قرآن کریم پرداخته است.
    در این پژوهش، داده ها به صورت کتابخانه ای جمع آوری گردیده و با روش اجتهادی، تجزیه و تحلیل شده اند. یافته های تحقیق نشان می دهد که حضرت موسی  برای مقابله با گوساله پرستی، راهبردهای ذیل را نسبت به هارون ، سامری و مردم اتخاذ کرد. جانشین خود هارون را به شدت مورد تنبیه بدنی قرار داد و از او پاسخ خواست؛ همچنین سامری را نفرین نمود؛ تبعید کرد و به عذاب اخروی وعده داد؛ سپس مردم را به خاطر ارتکاب ظلم، نقض عهد و گوساله پرستی، مستحق مرگ دانست و معبود آنان را آتش زد و در دریا انداخت. در پایان، موسی  مردم را به توبه و شکرگذاری دعوت کرد؛ همچنین از هارون دل جویی نمود و غفران و رحمت خدا را برای خود و او خواستار شد.
    کلیدواژگان: مدیریت بحران، زمینه ها، راهبردها، سیره حضرت موسی، قرآن کریم
  • عزیزالله خلیلی، علی اصغر پور عزت، محمدحسن جعفری صفحه 93
    «روش پژوهش» در همه علوم، از جمله علوم انسانی از اهمیت خاصی برخوردار است و اعتبار پژوهش به روش آن بستگی دارد. یکی از روش های قابل پی گیری در پژوهش های علوم انسانی، روش «استنباطی تحلیلی» است. روش «استنباطی تحلیلی»، روشی مرکب از روش «اجتهاد» مرسوم در حوزه های علمیه و روش «تحلیل مضمون» (Theme analysis) است. روش اجتهادی مرسوم در حوزه های علمیه، تبیین کننده سند روایات و دلالت آیات قرآن و روایات و همچنین دلالت سیره پیامبر و ائمه اطهار بر اساس سایر آیات و روایات و قواعد فقهی و اصولی است. بر اساس روش اجتهادی مرسوم، می توان کدها و زیر مقوله ها را استخراج کرد و با تحلیل بیشتر بر اساس روش «تحلیل تم» (مبتنی بر داده های متنی)، می توان مضمون ها را از زیر مقوله های به دست آمده در روش استنباطی استخراج نمود.
    این پژوهش، کوشیده است از یک سو، گام های «روش اجتهادی» و روش «تحلیل تم» و ترکیب آن دو را تبیین کند، و از سوی دیگر، امکان کاربست روش ترکیبی در پژوهش های مدیریتی بررسی شود. پژوهش حاضر بر اساس روش «اسنادی و تحلیلی» انجام گرفته و حاصل آن، طراحی روش مرکب از روش «اجتهادی» و «تحلیل تم» است. علاوه بر آن مراتب سازگاری این روش با پژوهش های مدیریتی و اسلامی بررسی شده، گام های این روش برای کار بست در پژوهش های مدیریتی بر شمرده است.
    کلیدواژگان: روش اجتهادی، روش تحلیل تم، روش ترکیبی، کاربرد روش استنباطی و تحلیلی، پژوهش های مدیریتی
|
  • Majid Hashemi, Mohammad Ali Beheshtiniya, Fatima Sadadi Page 5
    Some of the important factors in the growth of developed countries include their management, beliefs and values that have shaped people's behavioral motivations. Management is an executive- social science that, in order to become operational, needs to be accepted by people. After identifying the elements of the principles of management, that are adaptable with the Islamic culture, this research prioritizes their implementation using Analytical Hierarchy Process Method (AHP) at a level of Islamic culture, which is influenced by the characteristics of Iran. Establishing a framework for adapting these principles to the people's culture will increase their executive guarantee. The results of the prioritization of management patterns in Iran are as follow: 1. if you make a mistake, do not worry about the problem, and just put it right at once, 2. do not ask why a job is not done yet; instead, think how you can do it and 3. match the products or services completely with the needs of the customers.
    Keywords: cultural management, Islamic management, lean production, Kaizen, Analytical Hierarchy Process.(AHP)
  • Ali Askari Vaziri, Mohammad Mehdi Naderi, Hassan Zarei Matin, Mohammad Taghi Norouzi Farani Page 21
    Jihadi management is a strategic tool to overcome the internal problems of the Islamic Republic and the foreign threats. The purpose of this research is to explain jihadi management and design its practical model in the Islamic Republic of Iran. This research is "qualitative" type, follows an "inductive" approach, and uses "library-based" method for data collection. After explaining the key concepts, determining the relationship between Jihadi management and Islamic management, examining the rival patterns and expressing the advantages of the three-dimensional model, the researcher reflects on the two experiences of construction Jihad and sacred defense, examines the themes associated with successful managers in these two areas, and analyses the reasons for their success. Then, after screening and reduction of the data using the method of "thematic analysis", it encodes the obtained themes, categorizes the codes in general themes, and finally, by conducting in –person and phone interviews and consulting with qualified professors, it identifies the components of jihadi management in the three contextual, structural and behavioral aspects, and incorporates them in a 3D structure.
    Keywords: jihad, management, jihadi management, system, model
  • Mohammad Hossein Sheikhi, Mojtaba Doroodi, Seyyed Ali Hoseini Tash, Ali Rezaeian Page 37
    Since models and theories are formed based on fundamentals and assumptions, in order to explain the analytical model of social support with the Islamic approach, it is first necessary to study its foundations. As a complete religion, which has a comprehensive outlook on man and his needs, Islam has distinct foundations in social welfare and support that can be explained using the Quranic texts and the infallible Imams’ traditions. The main purpose of the research is to explain the foundations of social support with the Islamic approach. To answer the main question about the foundations of social support in Islam, the text of the Holy Quran and the traditions of the infallible Imams were studied using the method of "thematic analysis". In this method, using the words used in the Holy Quran and traditions, the themes related to social support were collected and analyzed. Based on the findings, the ontological, anthropological, and axiological foundations of social welfare and support were analyzed.
    Keywords: ontological foundations, anthropological foundations, axiological foundations, social security, social support
  • Reza Abravesh, Mohsen Manteqi, Mohsen Alviri, Jafar Rahmani Page 55
    The ontological foundations in futurology represent the perspective of the futurologist about existence. Before futurology, the ontological approach to future must be clarified, because only when the futurological perspective of the future is determined on the basis of the ontology of the future, one can gain a proper and accurate understanding of the future and its related propositions. Without a precise approach to existence, the process of futurology cannot be pursued in a desirable and effective manner. In this research, following the main approaches to the ontological foundations of futurology, a conceptual framework was created based on theoretical foundations, and then, by referring to religious and philosophical sources, the needed data were collected and analyzed by using the descriptive-analytical method. After describing the propositions and analyzing them, three foundations were identified: “the difference between the degrees and the actual fact of existence”, “the existence of causal relations in the system of being” and “the necessary concomitance of time and movement as the ontological foundations of futurology”.
    Keywords: futurology, ontology, Islamic ontology, future, reality
  • Zahir Akbari, Valiollah Nagi Pourfar Page 75
    One of the social and cultural deviations at the time of Prophet Moses’s (pbuh) prophethood was calf worship. This deviation turned into a crisis with the moving of Moses (AS) to the mountain, the disobedience to Aaron (AS) and the making of Samaria golden calf. The basic question is how Prophet Moses managed the calf worship crisis? In order to answer this question, the researcher has extracted the components of crisis management in the Prophet Moses’s life (AS) from the point of view of the Holy Quran. The data were collected using library sources, and analyzed through Ijtihadi method. The findings of the research show that Prophet Moses (AS) adopted the following strategies towards Aaron (AS), Samaria and people in order to deal with calf worship. He gave Aaron, his successor, a severe physical punishment, and held him accountable; he also cursed, exiled and promised the Samaria other-worldly punishment; then he told people that they deserved death for oppression, breaking the covenant and worshipping the golden calf. He burnt their deity and threw it in the sea. At the end, Moses called for repentance and giving thanks; he was also reconciled with Aaron (peace be upon him), calling for God's grace and mercy for himself and for him.
    Keywords: crisis management, contexts, strategies, prophet Moses's (AS) life, the Holy Quran
  • Azizollah Khalili, Ali Asghar Pur Ezzat, Mohammad Hassan Jafari Page 93
    In all sciences, including the human sciences, "research method" is of particular importance, and the validity of research depends on its method. One of the methods to be followed in the humanities research is the "inferential-analytical" method. "Inferential-analytical" is a method consisting of "ijtihad" method, that is conventional in seminary schools, and the "thematic analysis" method. The ijtihad method conventional in the seminary schools explains the authenticity of narrations and the implications of the verses of the Quran and narratives, as well as the implication of the Prophet and Imam’s teachings on the basis of other verses, traditions, and rules of Fiqh and Osul. Based on the conventional ijtihad method, one can extract the codes and subcategories. Then, by further analysis based on the "thematic analysis" method, themes can be extracted from the categories derived through the inferential method. This research, on the one hand, attempts to explain the steps of the "ijtihadi method”, the method of "theme analysis" and the combination of the two. On the other hand, it examines the possibility of using the combined method in management research. This research is conducted based on the "documentary and analytical "method and the result is the development of the combined method of "ijtihadi-thematic analysis". In addition, the degree of the compatibility of this method with the investigated management and Islamic studies, and the steps of this method for implementation in management studies have been discussed.
    Keywords: Ijtihadi method, thematic analysis method, combined method, application of inferential, analytical method, management studies