فهرست مطالب

  • سال نهم شماره 30 (زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1397/09/11
  • تعداد عناوین: 7
|
  • غلام حسن اورکی ، الخاص ویسی صفحات 1-24
    زبان قرآن از آغاز نزول، تاکنون از جنبه های گوناگون مورد توجه دینداران و دین پژوهان واقع شده است. در این جستار کوشیده ایم تا بر حسب توانایی های زبان قرآن که فراتر از قالب های سنتی و بلاغی گذشته است، آن را از حیث ساختار معنایی در چارچوب رویکرد شناختی آمیختگی مفهومی با تکیه بر نمونه هایی از آیات مورد بررسی قرار دهیم. در همین راستا با استفاده از روش توصیفی تحلیلی، داده های پژوهش به شیوه ی کتابخانه ای و به کمک فیش برداری از جای جای قرآن گردآوری و مورد تحلیل واقع شده اند. پرسش اصلی این مقاله این استکه آیا با استناد به مبانی نظریهی آمیختگی میتوان ساختار معنایی آیات قرآن را تحلیل کرد؟بر پایه این سوال، فرض ما بر این است که با استفاده از چارچوب نظری آمیختگی میتوان ساختار مفهومی زبان قرآن را در این آیات تبیین نمود. یافته های پژوهش حاضر نشان می دهد که خداوند حکیم با بهره گیری از زبان عربی و محدویت های خاص آن، معارف بی کران وحی را در قالب مفهوم سازی متناسب و هماهنگ با اندیشه ی بشری، در قرآن بیان کرده است. بنابر ضرورت تدبر در قرآن و بهره گیری از مفاهیم عمیق آن، قابلیت چارچوب نظری این پژوهش در تحلیل ساختار معنایی آیات برگزیده شده بر پایهی تفکیک فضاهای دروندادی بر روی نمودار آمیختگی به اثبات رسیده، زمینهی ادراک مفاهیم نوین و نهفته در ورای ساختار ظاهری این آیات با استفاده از انگاره ی چندفضایی مطرحشده در این نظریه معلوم گشته است.
    کلیدواژگان: زبان قرآن، نظریه ی آمیختگی مفهومی، معناشناسی شناختی، ساختار معنایی
  • سید عبدالرسول حسینی زاده صفحات 25-50
    دانش اعراب از دانش های کلیدی برای فهم قران و راهی برای تجزیه و تحلیل ترکیب های آن به منظور دستیابی به معنای درست و عدم انحراف در تفسیر قرآن است. این دانش نقش ابزاری و ارتباط تنگاتنگی با فهم قرآن دارد که چه بسا غفلت از آن و کم توجهی به اصول و ضوابط ضروری در بهره گیری از آن در تفسیر قرآن، منجر به آسیب هایی در فهم آن شده است. این مقاله به روش توصیفی تحلیلی درصدد پاسخ به این پرسش است که آسیب های کارکرد اعراب در تفسیر قرآن چیست؟ و راه های برون رفت از آن چگونه است؟ از این رو ضمن برشمردن مهم ترین آسیب هایی که از ناحیه به کارگیری نادرست این دانش بر تفسیر قرآن وارد شده است با ذکر نمونه هایی عینی، به تبیین راه های برون رفت از آن ها می پردازد. برای رهایی و برون رفت از آسیب های مورد اشاره توجه به اصولی مانند توجه به ارتباط ناگسستنی اعراب و فهم درست از معنی؛ پرهیز از حمل کلام خدا بر سخن شاذ و غیرفصیح و به کار نگرفتن اعراب در جهت تحمیل دیدگاه های فردی وگروهی برقرآن لازم می باشد و به این نتایج دست یافتیم که با مراعات اصول یاد شده می توان ضمن بهره گیری از مزایای دانش اعراب در فهم و تفسیر قرآن از آسیب ها و چالش های آن از جمله کج فهمی و بد فهمی و تفسیر به رای در امان ماند. افزون بر این، وجوه مختلف اعراب در پاره ای از آیات زمینه ای است برای چند معنایی و برداشت های متعدد مشروط بر اینکه معانی یاد شده با هم منافاتی نداشته باشند.
    کلیدواژگان: اعراب قرآن، تفسیر قرآن، دانش نحو، قواعد تفسیر
  • حسین الیاسی ، علی fhrv طاهری نیا صفحات 51-80
    تحلیل گران انتقادی، گفتمان را کنشی اجتماعی می دانند که رابطه دیالکتیکی با ساختارهای کلان جامعه دارد و به خلق و بازتولید مناسبات قدرت کمک می کند، از این رو برای تحلیل بهتر متن باید بافت اجتماعی آن نیز مورد بررسی و کنکاش قرار گیرد و رابطه قدرت و ایدئولوژی در متن تشریح شود. ازمهمترین رویکردهای ارائه شده در تحلیل گفتمان رویکرد نورمن فرکلاف است که به تحلیل متن در سه سطح توصیف تفسیر و تبیین می پردازد. در این جستار به بررسی و تحلیل گفتمان شعری بشری بستانی در دو قصیده الحرکات و مکابدات لیلی از دیوان البحر یصطاد الضفاف (1988م) بر اساس این رویکرد و به روش توصیفی تحلیلی پرداخته شده است. پژوهش انجام شده نشان می دهد که شاعر در این دو قصیده با استفاده از واژگان استعاری و با بکارگیری تکنیک نقاب و ناسازواری ادبی و به کارگیری بینامتنیت که یک نوع عینیت به متن می بخشد، وبا برخی تصاویر هنری به نقد سلطه حاکم بر عراق پرداخته و این سلطه را به چالش کشیده است و با به تصویر کشیدن اوضاع نابسامان عراق که آن را نتیجه سیاست های ناکارآمد سلطه صدام می داند، سعی در مشروعیت زدایی از آن دارد و مردم را به مقابله با آن دعوت می کند. بشری بستانی در این گفتمان جنگ بین ایران و عراق را محکوم می کند و هم پیمانی صدام با آمریکا را نتیجه ضعف سیاست های وی می داند که نتیجه جز خسران و شکست برای وی نخواهد داشت.
    کلیدواژگان: بشری بستانی، الحرکات، مکابدات لیلی فی العراق، رویکرد فرکلاف، سلطه
  • کبری قلی پور حقیقی ، علی نظری، سید محمود میرزایی الحسینی صفحات 81-101
    تصویر یا (صورخیال) لفظی است که در زبان اروپایی از آن به ایماژ تعبیر شده است و یکی از مباحث بلاغی و عاملی مهم در پرورش تخیل است. زمینه اصلی آن را تشبیه، استعاره، مجاز و… تشکیل می دهد. تصویر پردازی به شیوه های بیانی گوناگون مانند مجاز، استعاره وغیره یکی از عوامل زیباشناسی است. طارق البکری یکی از نویسندگان کویتی حوزه ادبیات کودک است. وی بیش از پنج مجموعه داستان به چاپ رسانده است. این مقاله برآن است، تا به بررسی و ارزیابی جایگاه تصویر در قصه های کودکانه طارق البکری بپردازد، روش پژوهش، به شیوه توصیفی و تحلیلی و مطالعه کتابخانه ای و ارائه آمار و نمودار است.
    در این پژوهش، نخست عوامل تصویرساز تعریف شده، سپس با ذکر نمونه هایی به تحلیل و بیان زیبایی نهفته در آن پرداخته شده است. آگاه ساختن نویسندگان ادبیات کودک برخلق تصاویر هنری و خلاق، ضرورت پژوهش حاضراست. نتایج پژوهش حاضر نشان داد، این نویسنده از دو زبان فاخر و فصیح، سرشار از تعابیر ادبی مانند استعاره مکنیه، مجاز و… که بسامد بالایی دارند بهره گرفته و پویایی را برای مخاطب به ارمغان آورده است، این امر با وضعیت گروه سنی هشت تا دوازده سال که هنوز از تخیل بهره مندند؛ متناسب است. هم چنین طارق البکری برای تجسم و عینیت بخشی به مفاهیم اخلاقی که مفاهیمی انتزاعی هستند، از آرایه تمثیل استفاده کرده است.
    کلیدواژگان: طارق البکری، قصه کودک، تصویر، صور خیال
  • محمدعلی کاظمی تبار صفحات 103-126
    زبان عربی، به عنوان زبان وحی و وسیله ارتباط دو میلیارد مسلمان در جهان، جایگاه ویژه ای داشته و شیوه آموزش آن برای زبان آموزان و مدرسان اهمیت زیادی دارد، اما این موضوع با مشکلات و چالش های فراوانی روبرو است؛ زیرا دستور زبان عربی برای عرب زبانان نیز پیچیدگی هایی دارد و آن چه این موضوع را دشوارتر می سازد، فراموش کردن فلسفه پیدایش قواعد، تغییر کاربست آن از ابزار به هدف و کم توجهی به شرایط و نیازهای مخاطبان است. در این نوشتار به ارائه روشی جدید در آموزش قواعد زبان عربی به غیرعرب زبانان می پردازیم که مبتنی بر نظریه یادگیری فراشناختی است. این روش با ساختار و ویژگی های خاصش، می تواند تغییر نگرش اساسی در معلمان و فراگیران نسبت به قواعد ایجاد و آن را به ابزاری ارزشمند تبدیل نماید. مهم ترین شاخصه های این روش عبارتند از: 1- با طرح مساله و ایجاد انگیزه، فراگیران فایده و کاربرد درست هربخش از قواعد را به شکل دقیق در می یابند. 2-تنها آن بخش از قواعد که برای تقویت مهارت های شنیدن، خواندن، فهمیدن، نوشتن و صحبت کردن ضرورت دارد، به روشی ساده و شفاف آموزش داده می شود. 3- قواعد نه به عنوان هدف اصلی، بلکه به عنوان جزئی از یک کل و ابزاری ارزشمند درخدمت درک و فهم، ترجمه و…، آن هم با مشارکت فراگیران آموخته می شود. 4- باتمرین های شفاهی وعملی، مثال وتکرار وپیاده سازی قواعد، یادگیری به شکل عمیق، اصولی و کاربردی صورت می گیرد.
    کلیدواژگان: زبان عربی، آموزش کاربردی، قواعد، غیرعرب زبان
  • علی اکبر محسنی ، سمیه صولتی صفحات 127-157
    بر پایه الگوی سه بعدی نورمن فرکلاف در تحلیل گفتمان انتقادی، یک «متن» می تواند، توامان نقشی اساسی در بازتولید روابط قدرت و پیرو آن، تثبیت نابرابری های اجتماعی داشته باشد و یا آغازی برای یک راهبرد مخالف در برابر نابرابری باشد. برپایه این نظریه، در بیشتر جوامع «جنسیت» ، یکی از برجسته ترین نمونه های نابرابری است که توسط مولف و در گفتمان متون، تقویت و یا تضعیف می شود. هدف از این پژوهش، بررسی کلیشه های جنسیتی و تقابل مرد و زن در داستان «سجل انا لست عربیه» نوشته غاده سمان است، تا با روشی توصیفی-تحلیلی و با تاکید بر نظریه انتقادی فرکلاف و ابزارهای زبان شناختی ای که او برای بررسی مفاهیم قدرت، ایدئولوژی و نابرابری در متن ارائه می دهد، به این مهم دست یابد. بدین معنا که شخصیت های این داستان، دربرابر کلیشه هایی که گفتمان حاکم برای آنان در نظر گرفته، چه موضعی می گیرند؟ آیا با بازتولید گفتمان غالب جامعه سنتی در جهت تثبیت ایدئولوژی مردسالاری گام برمی دارند یا اینکه با شالوده شکنی، در برابر این گفتمان می ایستند؟ پس از بررسی متن در سه رویه زبان شناختی، گفتمانی و اجتماعی، به نتایجی دست یافتیم که بیانگر این است که نویسنده، با تاثیرپذیری از اندیشه های فمینیستی، خواننده را با تقابل های دوسویه جنسیتی، هویتی و در واقع چالش سنت و مدرنیته روبه رو ساخته که در پایان داستان با ساختارشکنی زن و غلبه موقتی هویت غربی به پایان می رسد.
    کلیدواژگان: ساختارشکنی، جنسیت، رویکرد انتقادی فرکلاف، داستان کوتاه «سجل انا لست عربیه»، غاده سمان
  • احمد محمدی نژادپاشاکی، احمدرضا حیدریان شهری ، کلثوم صدیقی، حسین سیدی صفحات 159-181
    نشانه شناسی به معنای امروزی، عمدتا تحت تاثیر نظریات پیرس، به رشته ای مستقل تبدیل شده است و به مثابه ی وجهی بین رشته ای در تحلیل متون مورد استفاده قرار می گیرد. تحلیل نشانه شناسانه ی آثار ادبی و به ویژه ادبیات فلسطین می تواند زمینه ساز خوانشی تازه از این متون و هویت بخش گفتمان پایداری و مناسبات بیرونی و درونی آن باشد. در این جستار با استمداد از رهیافت های مختلف نشانه شناسی، لایه های فکری و نشانه هایی همچون: بینامتنیت، زمان، مکان، شخصیت، روایت، مولف، شگردهای کشف معانی اضافی به همراه رمزگانهای موجود بعنوان مطالعه مورد پژوهانه در سروده های هارون هاشم رشید و معین بسیسو، مورد ارزیابی قرار می گیرد تا آفاق تازه‏ای را در راستای تصویر هویت بخش فلسطینی در برابر مخاطب سروده‏های آنان پدیدار سازد. بر اساس این رویکرد، رمزگانهای مربوط به خالق اثر، زیباشناسی کلام، روابط بینامتنی، زمان و مکان و فرم این سروده ها نمایان می شود و در شعر آن دو، شماری از نقش ها و نشانه ها روایت می شوند که ارتباطی استوار با یکدیگر دارند و دنیای پرتلاطم یک زندگی را بازسازی می کنند و میان نشانه های دلپذیر و ناخوشایند در نوسان است. سروده های این سرایندگان در برخی نمونه ها افزون بر سازه ها و عناصر درون متنی بر عناصر فرامتن و سوانح زندگی مولف تکیه دارد که از پربسامدترین نشانه های متنی شعر آنها می توان به نشانه زمان، شخصیت و مکان اشاره کرد.
    کلیدواژگان: نشانه شناسی پیرس، متن ادبی، شعر معاصر، هارون هاشم رشید، معین بسیسو
|
  • Gholamhassan oraki , Elkhas vaysi Pages 1-24
    The language of holy Qur’an, from its dissension up to now, attracted the attention of the theologians. The language of holy Qur’an goes beyond the rhetorical and traditional level as explored in the past. To this end, the present research aims at exploring the semantic structure of some collected verses of the manuscript within a theoretical framework of conceptual blending. To do this, required data provided and collected from multiple sources in the library. Then they were analyzed descriptively. The main research question demanding answer is that: is the conceptual blending notion applicable in studying the semantic structure of holy Qur’an? The implicit answer to this question is: The given notion can be applied in studying the semantic structure of holy Qur’an. The results made in this study also indicates that the Lord encoded unlimited sciences inspired by the revelation in accordance with the human thought via the Arabic language. Thus, it was evidentially demonstrated that the theoretical framework of the research seems to be applicable to achieve the related objectives of the study. Finally, the results show that multi-dimensional aspects of space related to the given notion can be also used to conceptualize the Qur’anic verses in on one hand, as well as to disclose the meaning beyond the surface level of the verses in other hand.
    Keywords: the language of Qur’an, Conceptual blending, Cognitive semantics, semantic structure
  • seyed abdorasol hosseinizadeh Pages 25-50
    Expressed knowledge is one of the key knowledges for understanding the Quran and way to analyze its compositions in order to achieve a non-diversion meaning in interpretation and understanding of Quran. This knowledge plays an important role in Quran understanding, which perhaps the neglect of its means dignity has led to the damages in Quran's interpretation. This article is written in a descriptive way and written using library resources and mention the damages which have been entered the Quran's interpretation from a region of extremes in this knowledge, explains the ways out of it. Hence, while highlighting the most important damage caused by the incorrect use of this knowledge on the interpretation of the Qur'an, it mentions the ways out of them by citing objective examples. In order to emancipate and to escape from the mentioned damages, attention to principles such as paying attention to the indissoluble connection of expressed knowledge and understanding of the meaning; avoiding carrying the word of God to rare and unfair words; and avoid applying expressed knowledge for imposing individual and group views. We have come to the conclusion that following principles mentioned above, it is possible to take advantage of expressed knowledge in understanding and interpreting the Qur'an from the damage and its challenges, including curtailment, ignorance, and persecution. In addition, various aspects of the of expressed knowledge are, in some respects, is basis for several meanings and multiple conceptions, provided that the meanings mentioned are not conflicting.
    Keywords: Qur'an Expressed, Qur'an interpretation, syntax knowledge, rules of interpretation
  • alibaqer taheri Pages 51-80
    Critical analysts are critical of mainstream linguistics because the non-social approach to language and And about the relationship between language, power and ideology does not talk and text analysis relies on formal features. Because they were of the opinion that can not provide correct analysis of the text by analyzing language features. in their opinion the Discourse is social practice and That there is a dialectical relationship with Socio-political structures And helps to create and reproduce power relations Hence the social context of the text should be exploring. Norman Fairclough's discourse analysis approach is the most important approaches in discourse analysis That analyzes the text on three levels (descriptions - Commentary- Explained). This article reviews and analyzes the poem of Bushra al-Bustani based on this approach. Poet in the odeby using the metaphorical words And using the mask and paradoxical techniques and the use of intertextuality that can bring an objectivity to text Criticism the domination Saddam and Challenged it. And by depict the chaotic situation in Iraq thatknows it the result of dysfunctional politics domination, Trying to delegitimization of it And invites people to deal with it. Poverty, backwardness domination, repression and destruction of freedom, including factors That was effective in shaping the discourse that seeks to reproduce the structures of power in Iraqi society.
    Keywords: Alharakat, Makabedat Lily in Iraq, Fairclough approach, domination , Bushra Al-Bustani
  • Kobra Gholi Poor Haghighi , Ali Nazari, Seyyed Mahmood Mirzaie Alhosseini Pages 81-101
    Image or picture is a term used by the Europeans to discuss imagery; it is one of the rhetorical topics and an important factor in fostering imagination. Its main content consists of comparison, imagery in various forms of its expression such as metaphor, conceit, which is one of the aesthetic elements. Tariq Al-Bekri is one Kuwaiti writer in the field of children literature who has published five collections of stories. This article aims at examining the place of imagery in Al-Bekri’s stories for children. The method used is based on library, statistics, and charts using a descriptive-analytical approach. In this article, primarily the factors in creating the images are defined; subsequently, some instances are put forth to be analyzed to consider their hidden aesthetics. Creation of artistic and innovative imagery to inform the writers of Children Literature is the focus of this article. The findings signify that the author has used a language rich in metaphor, extended metaphor, and so forth with high frequency to bring dynamism to its readers. This is appropriate for 8-12 years old children who still maintain the art of imagination. Tariq Al-Bekri has also employed allegory to bestow visualization and objectivity to moral terms which are abstract concepts.
    Keywords: Tariq Al-Bekri, Children’s story, Imagery, Imagination
  • Mohamad Ali Kazemitabar Pages 103-126
    Arabic language, as a language of revelation and a means of connecting two billion Muslims in the world, has a special place and its teaching method is very important to learners and instructors, but this is faced with many problems and challenges because Arabic grammar for Arabs is also There are complexities and what makes this more difficult, is to forget the emergence of the rules of philosophy, change its use from instrument to purpose, and neglect the audience's needs and circumstances. In this paper, we present a new method for teaching Arabic non-verbal language rules based on metacognitive learning theory.This method, with its specific structure and characteristics, can make a fundamental difference in the attitude of teachers and learners towards the rules and make it a valuable tool. The most prominent features of this method are :1. By designing a problem and motivating it, the learners find the right use of each part of the rules accurately. 2.Only one part of the rules that are necessary to strengthen the skills of hearing, reading, understanding, writing and speaking, are taught in a simple and clear way. 3.The rules are not taught as the main goal, but as part of a whole and valuable tool for understanding, translating, etc. with the participation of learners.4.Through oral and practical exercises, examples and rehearsals and implementation of rules, learning takes place in a profound, principled and applied manner.
    Keywords: arabic language, practical training, rules, non-verbal speakers
  • somaye solati Pages 127-157
    Norman Ferklaf's Theory of critical discourse analysis on the role of language in the reproduction of power relations and the consolidation of social inequalities, sexuality in this model one of the most instances of inequality in most societies, In this article we want gender stereotypes to the analytical method, the short story »Sajjel Ana Lasto Arabia «, in this regard we use theory Norman Ferklaf linguistic tools for the concept of ideology and power is specified. To answer these questions, we use theory Norman Ferklaf and tools for the concept of ideology and power is specified: how rientation heroine of the story, of the stereotypes that the dominant discourse he considered? Whether he is established or with anti-patriarchal ideology and deconstruction stand against this discourse? The author of this story influenced by the ideas of Simone de Beauvoir and Helen Cisco, the reader is faced with bilateral confrontation, conflict and confrontation between East and West identity, more importantly, the confrontation of man and woman and that the challenge of tradition and modernity depicts.
    Keywords: deconstructed, gender, critical approach Ferklaf, short story Sajjel Ana Lasto Arabia, Ghada al-Samman
  • Ahmad Mohammadi Nejad Pashaki, Ahmad Reza heidaryan shahri , Kolsoom Seddighi, hossion seyedi Pages 159-181
    Today semiotics mainly influenced by Peirce's thoughts has become an independent discipline which is used as an interdisciplinary aspect of text analysis. Semiotic analysis of the literary works, especially in the literature of Palestine, could lay the groundwork for a new reading of them and the identity in sustainability discourses and its external and internal relations. by using different semiotic approaches, the layers of thoughts and symptoms such as: Intertextuality, time, place, character, narration, author, methods of discovering additional meanings, along with encryption used in the works of Haroun Hashem Rashid and Muin Baseiso are evaluated to appear or reveal new horizons in the identity of Palestinian segment against the audience in their lyrics. Based on this approach, it also appears that encryption is related to the creator, aesthetics, text interrelationship, time, place and the form of these poems. Given the works of these two poets, a number of roles and symptoms are presented that rebuild a powerful relationship within a turbulent life, which is fluctuating between the pleasant and unpleasant symptoms. In some examples, the results show that there is a reliance on metatext(hypertext) elements and the events of the author's life in his poetry in addiotion to the text elements. However, of all the most frequent indices of their poetry, time, character, and the indications of locations can be noted.
    Keywords: Semiotics Peirce, poetry, Haroun Hashem Rashid, Muin Baseiso