فهرست مطالب

  • پیاپی 59 (مهر 1397)
  • تاریخ انتشار: 1397/07/06
  • تعداد عناوین: 17
|
  • محمد مهدی اردبیلی* صفحات 1-14
    جایگاه و نقش خداوند در فلسفه هگل به یکی از مناقشه برانگیزترین مسائل فلسفی و تفسیری در دو قرن گذشته بدل شده است. شیوه پاسخ به این پرسش یکی از عناصر اصلی تمایزبخش میان دو جریان هگلیان راست گرا و چپ گراست. هگل، برخلاف روند حاکم بر فلسفه مدرن که رفته رفته به دنبال کمرنگ کردن جایگاه و نقش هستی شناسانه خداوند در تبیین عالم بود، دوباره پای خداوند را به فلسفه باز کرد، براهین اثبات وجود خدا را احیا کرد و خدا را با عنوانی تازه در صدر نشاند: روح مطلق. حال پرسش اصلی این است که روح مطلق هگلی چه نسبتی به خدای مسیحی دارد؟ آیا هگل فلسفه را الهی کرد یا الهیات را فلسفی؟ آیا هگل خدا را به جایگاه والایش بازگرداند، یا برعکس، با تغییر دادن معنایش، خدای عرفی-کلامی ادیان ابراهیمی را به کلی نفی کرد؟
    کوئنتین لویر در کتاب مفهوم خدا از نظر هگل می کوشد تا به این پرسش ها بپردازد. اگرچه مخاطب کتاب نیز نهایتا پاسخ سرراستی به نفع یکی از طرفین این مسئله دریافت نمی کند، اما همراه با نویسنده با تحلیل هگلی مفهوم خداوند و در نتیجه، به طور کلی، با طرحی کلی از متافیزیک هگلی آشنا می شود که از قضا به لحاظ فرم بیان و شیوه استدلال ها نیز بی شباهت به خود سبک استدلالی هگل نیست.
    کلیدواژگان: خدا، هگل، کوئنتین لویر، روح مطلق، عقل
  • محمد اصغری* صفحات 15-35
    این مقاله به معرفی و ارزیابی کتاب نیچه و فلسفه (Nietzsche and philosophy) نوشته ژیل دلوز می پردازد. کتاب نیچه و فلسفه دلوز که اولین بار در فرانسه در سال 1962 منتشر شد بعدها در 1983 به انگلیسی ترجمه شد. این کتاب در دهه 60 میلادی واکنشی علیه هگل گرایی غالب کوژوی وژان هیپولیتی فرانسه است و دلوز در این اثر سعی دارد نیچه را در مقابل هگل قرار دهد تا نشان دهد که فلسفه هگل نافی فلسفه تفاوت، کثرت و نیرو و سرزندگی زندگی است. این کتاب همانند مقدمه ای است که مضامین کتاب های بعدی دلوز ریشه در آن دارند. سه متفکر در اندیشه دلوز نقش محوری دارند: اسپینوزا، برگسون و نیچه. اگر اسپینوزا پدر است، برگسون پسر، بی شک نیچه روح القدس خواهد بود. اما این مقاله در عین حال که به ارزیابی فلسفه دلوز در این کتاب پرداخته ولی می خواهد نشان دهد که دلوز شکل دیگری از دیالکتیک هگلی را با رنگ و لعاب نیچه ای روایت می کند و لذا دلوز گریز و گزیری از تفکر دیالکتیکی هگلی ندارد.
    کلیدواژگان: تفاوت، نیرو، نیچه، دیالکتیک هگل، دلوز
  • جلال پیکانی* صفحات 37-50
    نوشتار حاضر به نقد و بررسی کتاب تاریخ: چیستی و چرایی آن، نوشته بورلی ساوث گیت اختصاص دارد. در این مقاله نشان داده ایم که این اثر نه یک کتاب اجتهادی و نوآورانه، که صرفا یک متن درسی تالیفی است در باب یکی از مهم ترین پرسش های فلسفه تاریخ، یعنی این پرسش که آیا تاریخ از عینیت برخوردار است یا نه؟ مولف به خوبی توانسته است دیدگاه متقدمان و متاخران، یعنی متفکران باستان و متفکران بعد از عصر روشنگری را تبیین و توصیف نماید. همچنین توانسته است به خوبی نشان بدهد که تاریخ چگونه از سایر حوزه های علوم انسانی تاثیر می پذیرد. سادگی و استواری بیان و نظم منطقی کتاب از نقاط قوت آن است. موضع نسبی گرایانه و سوبژکتویستی نویسنده، که به نفی عینت تاریخ منجر می شود، امری است که همچنان در فضای فکری ایران جز موضوعات چالش برانگیز به شمار می آید. اما از سوی دیگر، نگارنده این مقاله کهنگی اثر و محدود بودن موضوعات بحث را از نقاط ضعف اثر می داند.
    کلیدواژگان: بورلی ساوث گیت، فلسفه تاریخ، پست مدرنیسم، عینیت تاریخ
  • بهناز عقیلی دهکردی* ، حسین کلباسی اشتری صفحات 51-71
    نقد فلسفی دلوز بر اسپینوزا که در کتاب اسپینوزا و مساله ی بیان آمده است، اثر بسیار مهمی است زیرا نتایجی که در آن کتاب به دست آمده اند بنیادهایی فراهم می اوردند برای تاملات مابعدالطبیعی بعدی دلوز درباب طبیعت قدرت، بدن، تفاوت و شباهت. دلوز و اسپینوزا، نخستین کتابی است که به بررسی نظرات فلسفی دلوز می پردازد در جاهایی که تلاش می کند فلسفه اسپینوزا را ارزیابی کند و استدلال های وی را درباب مسائلی مانند امر مطلق، فلسفه ی ذهن، معرفت شناسی و فلسفه ی اخلاق و سیاست به چالش بکشد. نویسنده اگرچه دلوز را تحسین می کند، با او سر مخالفت دارد و بر آن است که استدلال های وی نه تنها به ماتریالیسم حذفی و گونه ای سیاست هابزی می انجامند، بلکه مبهم گویی و مبهم کردن را رواج می دهند. وی ضمن مخالفت با نظریه پردازان فمینیست که مفاهیم دلوز را راهی برای نجات نظریه های فمینیستی می دانند، پیشنهاد می کند چرخش به سوی مارکسیسم و نظریه ی انتقادی بهترین راهگشای فمینیسم خواهد بود.
    کلیدواژگان: دلوز، اسپینوزا، فمینیسم، ماتریالیسم، نظریه ی انتقادی
  • عطیه زندیه * صفحات 73-96
    هر علمی از طریق مبانی آن شناخته می شود. یکی از مبانی علم که در شناخت آن بسیار اثرگذار است «غایت» علم است. در فلسفه نیز فلاسفه بر اساس تعریفی که از آن دارند غایتی برای فلسفه در نظر می گیرند. در این مقاله بر نظر ویتگنشتاین در مورد غایت فلسفه تمرکز شده است. محور اصلی برای وصول به این مقصد، کتاب ویتگنشتاین و غایت فلسفه: نه نظریه و نه درمان، اثر دنیل هوتو است که وی در آن به بیان «غایت فلسفه» از نظر ویتگنشتاین می پردازد. هوتو بحث خود را از منطق آغاز می کند. سپس تفاسیر قدیمی تر در خصوص غایت فلسفه درنظر ویتگنشتاین را مطرح کرده و آنها را به چالش می کشد. وی، ابتدا، تفسیر نظریه ای و مابعدالطبیعی وسپس تفسیر درمانی را که بنابر آن بسیاری از ملاحظات رساله بی معناست، نفی می کند و در پایان، تفسیری نو از غایت فلسفه در نظر ویتگنشتاین ارائه می کند که مبتنی بر توصیف، و براساس عمل گرایی در زندگی روزمره است. البته به این تفسیر هوتو نیز انتقاداتی وارد است ولازم است تا برخی مولفه های آن مورد بازبینی قرار گیرد.
    کلیدواژگان: ویتگنشتاین، غایت، تفسیر نظریهای، تفسیر درمانی، توصیف، روشن سازی
  • زهره سعیدی* صفحات 97-109
    فلسفه ی اشراق به مثابه حدفاصل فلسفه ی ابن سینا و ملاصدرا، از اهمیت به سزایی برخوردار است. از این رو هر کتابی که بخواهد تلاش خود را معطوف به معرفی و تحلیل آن سازد، در خور بررسی و نقد است. نویسنده در کتاب پیش‏روپس از تبیین زمینه ی پیدایش فلسفه‎ی اشراقی – استدلالی شیخ اشراق، با زندگی نامه، آثار و روش فلسفی وی آغاز کرده است. آنگاه به نقدهای شیخ اشراق بر فلسفه‎ی مشاء پرداخته و سپس به دو حوزه‎ی معرفت شناسی و هستی شناسی در حکمت اشراق ورود پیدا کرده است. ویدر این کتاب مبنای کار خود را آثار شیخ اشراق قرار داده و ضمن معرفی خلاصه وار آثار وی، به توصیف موجز فلسفه‎ی اشراق بر اساس کتاب اصلی او – حکمه الاشراق- پرداخته است. در این مقاله - به درخواست شورای بررسی متون و کتب علوم انسانی –برآنیم با معرفی کلی اثر و ارائه ی خلاصه ای از محتوای آن، نقاط قوت و ضعف آن را در ابعاد صوری و محتوایی نشان دهیم و با طرح پیشنهادهایی به بهبود آن – در صورت چاپ بعدی - یاری رسانیم.
    کلیدواژگان: فلسفه، فلسفه اشراق، سهروردی، حسن معلمی، نقد
  • سید مصطفی شهرآیینی، عزیزه زیرک باروقی* صفحات 111-134
    مقاله پیش رو به نقد و بررسی کتاب Descartes Embodied: Reading Cartesian Philosophy through Cartesian Science نوشته دنیل گربر اختصاص دارد. گربر از برجسته ترین پژوهش گران فلسفه دوران مدرن و دکارت شناس معاصر، کتاب را به سال 1980 نوشته و دانشگاه کمبریج آن را منتشر کرده است. این اثر به زبان فرانسوی نیز به چاپ رسیده اما ترجمه فارسی از آن در دست نیست. اثر مجموعه مقالاتی است که نویسنده پیش از این جدا جدا نوشته و آن ها را در نشریات معتبر فلسفی منتشر کرده است. موضوع اتحاد بخش مقالات، پیوند میان علایق فلسفی و علمی دکارت می باشد. در این مقاله می کوشیم نخست معرفی اجمالی از نویسنده کتاب به دست دهیم و در ادامه، به ادبیات مربوط به موضوع در زبان انگلیسی بپردازیم و جایگاه کتاب حاضر را در این ادبیات نشان دهیم. در بخش اصلی مقاله، به معرفی، نقد و بررسی خود کتاب می پردازیم. این بخش را در دو بخش فرعی تر صوری و محتوایی تنظیم کرده ایم که نخست از جنبه صوری و شکلی، و سپس از منظر محتوایی و تخصصی به نقد و ارزیابی اثر می پردازیم.
    کلیدواژگان: شک، روش، فیزیک، مابعدالطبیعه، نفس، جسم، خدا
  • مریم صانع پور*، امیر صادقی صفحات 135-155
    در عصر ارتباط فرهنگ های متکثر با یکدیگر یکی از مسئولیت های فیلسوفان اخلاق، جلوگیری از نزاع های اخلاقی است تا فرهنگ های مختلف با به رسمیت شناختن یکدیگر، و با تکیه بر اشتراکات بشری، روابطی اخلاقی و عدالت محورانه را در سراسر جهان نظریه پردازی کنند. در مراودات فرهنگی فراگیر از طریق فضای مجازی، تبعیض های نژادی، قومی، و جنسیتی امنیت جهانی را به خطر خواهد انداخت از این رو باید به نگرش های وحدت بخش اخلاقی اعم از دینی و غیر دینی اندیشید که مداراگر، بردبار، و اهل تعامل با دیگران هستند. در این مقاله، کتاب فلسفه اخلاق:یک رویکرد تکثرگرا به نظریه اخلاقی اثر «لارنس ام. هینمان» در سه بخش جداگانه، تبیین، تحلیل، و نقادی شده است. دیدگاه علمی و غیرجانبدارانه نویسنده، روش منطقی وی در پاسخ به مسائل مورد بحث، و نظام سوالاتی که در پایان هر فصل، اطلاعات خوانندگان را ارزیابی می کند از جمله مزایایی است که نگارنده مقاله، این کتاب را منبعی مناسب برای واحدهای دانشگاهی فلسفه اخلاق معرفی می کند و ترجمه این اثر را به فارسی پیشنهاد می نماید.
    کلیدواژگان: اخلاق تکثرگرا، جهانی سازی یادگیری، اوامر الهی، مدارا، عدالت، حق طبیعی
  • مجید صدرمجلس* صفحات 157-176
    نوشته پیش رو بدنبال معرفی کوتاه جلد نخست تاریخ فلسفه راتلج: از آغاز تا افلاطون، می کوشد تا ترجمه فارسی اثر به قلم آقای حسن مرتضوی را از دو چشم انداز صوری و محتوایی، بررسی نماید. شایان ذکر است که علاوه بر بررسی قسمت های مقدماتی و پایانی کتاب، بندهایی را از هر دوازده فصل متن اصلی، بطور کورکورانه گزینش کرده و سپس ترجمه را با آنها، تطبیق داده ایم. در بررسی صوری به مواردی مانند عنوان کتاب، ترتیب مطالب و کم و کاستی در ترجمه ، نگریسته ایم. در بررسی محتوائی هم، به جنبه هایی مانند غلط های چاپی، ضبط اعلام، رسایی یا مفهوم بودن و اعتبار ترجمه توجه کرده ایم. از توصیه های این بررسی با توجه به برخی آسیبهای تشخیص داده شده، عبارت است از عنایت بیشتر مترجم محترم به تعالیم فلسفی حوزه یونان باستان، بازنگری متن ترجمه از سوی خود ایشان و بهره گیری از ویراستار متخصص. وجود سهوهای قلمی در کار ترجمه، امری است ناخواسته و کم یا بیش، هر متنی که ترجمه شود، دچار آنها خواهد بود. همانطوریکه خود نوشته اصلی به عنوان کار بشری، از چنان سهوهائی پیراسته نخواهد بود. اما هر گونه کوشش برای برطرف ساختن آن سهوها و رساندن آنها به کمترین میزان ممکن، احساس وظیفه اخلاقی و فکری مترجمان در قبال نویسندگان و خوانندگان متن ترجمه شده را نشان می دهد.
    کلیدواژگان: ترجمه فارسی، تاریخ فلسفه، جلد نخست تاریخ فلسفه راتلج: از آغاز تا افلاطون، حسن مرتضوی
  • یحیی صولتی * صفحات 177-194
    این جستار، به نقد و بررسی کتاب پدیدارشناسی و عرفان اثر آنتونی. جی. استاین باک (Steinbock.Anthony j) می پردازد. نویسنده در این کتاب سعی نموده تا بر اساس روش پدیدارشناسانه و با کمک گرفتن از مفاهیمی همچون: «بداهت»، «تاویل پدیدارشناسی» و «قصدیت»، به تبیین تجارب دینی (religious experiences)، و تجارب عرفانی (mystical experiences)، بپردازد. دغدغه ی اصلی استاین باک، بررسی تعامل و کنش متقابل بین پدیدارشناسی و الهیات است تا بر این اساس، بین طیف گسترده ای از باورهای دینی و مسائل فلسفی، همچون: «بداهت» (Evidence)، «فردیت» (selfhood)، و «غیریت» (otherness)، پیوند و ارتباط برقرار نماید. این در حالی است که تذبذب دیدگاه فکری استاین باک، عدم قدرت تحلیل کافی، تناقض گویی و... موضع گیری وی را در این کتاب سست نموده است. علاوه بر این، کتاب، دارای اشکالات محتوایی و نگارشی بوده که این عدم انسجام، به عنوان نقطه ضعف جدی تلقی می گردد.
    کلیدواژگان: بداهت، پدیدارشناسی، تجربه ی دینی، استاین باک، تجربه ی عرفانی، امور بدیهی
  • حسن فتحی* صفحات 195-208
    فلسفه ی اسلامی در پیدایش اولیه ی خودش در سده های نخست هجری از جهات گوناگونی تحت تاثیر فلسفه ی مسیحی بوده است. اوضاع امور علمی در دو جهان مسیحیت و اسلام به گونه ای پیش رفته است که جهان اسلام در سده ها سوم تا هفتم هجری (نهم تا سیزدهم میلادی) در برتری آشکار بر جهان مسیحیت قرار گرفته و محافل علمی و سپس فلسفی به اصطلاح دوره ی مدرسی را سخت تحت تاثیر قرار داده است. در میان چهره های مسلمان تاثیرگذار بر جهان مسیحیت ابن سینا جایگاه ویژه ای دارد. کتاب تاثیر ابن سینا بر فلسفه ی دنس اسکوتوس به قلم دکتر مهدی عباس زاده در صدد است، به عنوان مطالعه ای موردی، تاثیر ابن سینا را بر روی یکی از فیلسوفان مدرسی نیمه ی دوم سده ی سیزدهم نشان دهد. کتاب جامعیت صوری خوبی دارد؛ به قلم روان نوشته شده است؛ خواننده می تواند چیزهای زیادی از آن یاد بگیرد. با استفاده از همه ی آثار دنس اسکوتوس، و با پرهیز از اندکی پیش داوری و مبالغه درباره ی عمق و گستردگی تاثیر ابن سینا بر دنس اسکوتوس (که در سرتاسر اثر به چشم می خورد) می توان ارزش و اصالت اثر را ارتقا بخشید.
    کلیدواژگان: فلسفه ی اسلامی، فلسفه ی مسیحی، ابن سینا، دنس اسکوتوس، مهدی عباس زاده
  • صبا فدوی*، محی الدین قنبری صفحات 209-229
    هدف از بررسی کتاب عرفان و فلسفه اثر والتر ترنس استیس (1967)، نقد و تحلیل پیش فرض ها، خاستگاه و نظریه کتاب در حل تناقض آمیز بودن تجربه عرفانی در منطق و ذهنی یا عینی بودن آن است. کتاب حاضر تجربه عرفانی و عرفان را با دیدگاه تجربه گرایی فلسفی و مسائل آن پیوند داده است. تجربه عرفانی در این اثر، تجربه ای فراعینی و حتا فراذهنی و ورای منطق است؛ حال آن که با طرح نظریه منطق فازی پس از استیس امکان بازنگری در این نتیجه وجود دارد. مغایرت پیش فرض های استیس در امکان درک حقایق توسط عرفان و بنای او بر داشتن نگرش فلسفی نسبت به موضوع و همچنین توجه نامتوازن کتاب در پردازش عمده به سنتهای عرفانی مسیحی و بودایی در مقایسه با عرفان های یهودی و اسلامی با توجه به نگرش ذات گرایانه استیس و در عین حال تاثیرگذاری متغیرهای دیگر بر تجربه عرفانی از دیگر نقدهای وارد بر کتاب پیش رو است.
    کلیدواژگان: عرفان، فلسفه، تجربه عرفانی، تجربه گرایی، والتر ترنس استیس
  • مجید معارف، حسین تقی پور* صفحات 231-253
    قرآن کریم کتابی معرفت بخش و واقع نما است که حسب آیات قرآن، روایات و عقل، نیاز به شرح و تفسیر دارد. در طول تاریخ مفسران بسیاری بر اساس روش ها، گرایش و مکاتب مختلف تفسیری، به شرح و تفسیر این کتاب آسمانی روی آورده اند. بر همین اساس تفسیر قرآن سیر تکاملی به خود گرفت و تا عصر حاضر که تفاسیر کامل یا برخی از اجزاء قرآن به نگارش در آمده، تفسیر نویسی ادامه یافته است. در این میان کتاب تفسیر یازده سوره از قرآن کریم اثر آقای قدرت الله مشایخی از سوی انتشارات سمت برای درس تفسیر ترتیبی گرایش علوم قرآن و حدیث رشته الهیات به تالیف در آمده است. در این مقاله محاسن و معایب کتاب مذکور از جنبه شکلی و محتوایی مورد نقد و ارزیابی قرار می گیرد و با توجه به نواقص موجود، پیشنهاد می شود پس از اعمال ویرایش علمی به عنوان منبع درس تفسیر ترتیبی در مقطع کارشناسی مورد استفاده گیرد.
    کلیدواژگان: قرآن کریم، تفسیر ترتیبی، روش های تفسیری قدرت الله مشایخی
  • حمیدرضا محبوبی آرانی* صفحات 255-270
    فیلسوفان همواره نظریه هایی درباره ی چیستی بهروزی به دست داده اند اما از روانشناسی غافل بوده اند و روانشناسان نیز در بحث های خود از بهروزی، هیچ نظریه ای درباره ی چیستی آن در اختیار نداشته اند. مایکل بیشاپ در کتاب زندگی خوب: یکپارچه سازی فلسفه و روانشناسی بهروزی می کوشد تا این دو حوزه ی ظاهرا از هم جدا را با یکدیگر و تحت رویکردی جامع متصل سازد و حاصل نیز تقریر چارچوب نویی برای فهم زندگی خوب و بهروزی است. این چارچوب، نظریه ی شبکه ای است، شبکه ای خودکفا و خودبسنده از احساسات و عواطف مثبت، نگرش های مثبت، ویژگی های مثبت، دستاوردهای مثبت و تعامل سازنده و کامیاب با جهان که چارچوبی علی و معلولی فراهم می آورد. مقاله ی کنونی به طور خاص با تاکید بر رویکرد جامع نویسنده و نظریه ای شبکه ای علی، کتاب را معرفی می کند. در انتها نیز به طور خاص نکاتی انتقادی را در خصوص روش شناسی نویسنده و نیز محتوای نظریه ی شبکه ای وارد می سازد که بیشتر به مساله ی اعتبار هنجارگذارانه ی این نظریه در قیاس با سایر نظریه های درباره ی بهروزی مربوط می شود.
    کلیدواژگان: بهروزی، فلسفه، روانشناسی مثبت نگر، رویکرد جامع، نظریه ای شبکه ای
  • قاسم پورحسن* صفحات 271-298
    نظریه عقلانیت یکی از رهیافت های مهم و بنیادین در تاریخ فلسفه دین شمرده می شود. مناقشه عقل و ایمان، تاریخ طولانی دارد، اما دفاع از عقلانیت در دوره سلطه ایمان گرایی در مسیحیت در وضع جدید، رویکردی موثر و پر اهمیت است. سویین برن با تدوین اثری نیرومند با عنوان ایمان و عقل کوشید تا اهمیت رهیافت عقلانی به باورها و گزاره های دینی را جان تازه ای بخشد. سویین برن در ایمان و عقل تلاش کرد تا از نظریه عقلانیت باور، تبیین دوباره ای فراهم سازد و الهیات طبیعی را مورد بازخوانی قرار دهد. این اثر که سومین نوشته سویین برن در مجموعه سه گانه خداباوری است، اهمیت عقلانی باور دینی را به نحوی خاص نشان داده است و نقش بنیادین عقل در توجیه معرفتی باورهای دینی را مورد التفات قرار می دهد. پرسش اصلی سویین برن در این اثر این است که ایمان و باور دینی را چگونه باید توجیه کرد و با چه سنخی از ادله عقلی می توان باور را مدلل ساخت؟ در این نوشتار ضمن بررسی ویژگی های کتاب ایمان و عقل، کوشش خواهد شد تا اهمیت توجیه عقلی باورهای دینی نزد سویین برن مورد بررسی و نقد قرار گیرد.
    کلیدواژگان: سویین برن، ادله عقلی، کتاب ایمان و عقل، توجیه برهانی، باورهای دینی
  • هادی وکیلی* صفحات 299-311
    دایره المعارف جنبش های دینی نوظهور ویراست پیتر بی. کلارک به ارائه ی یک دیدگاه به راستی جذاب و معتبر از جنبش های دینی نوظهور در یک پس زمینه ی جهانی می پردازد. این دایره المعارف، حاوی 428 مقاله از دانشگاهیان برجسته است که به بررسی نمونه هایی قابل توجه از جنبش های دینی نوظهور در هر یک از قاره می پردازند. کلارک به عنوان ویراستار، یک درآمد عالی با عنوان «ادیان جدید به عنوان پدیده ای جهانی»، یک «راهنمای منابع مطالعات جدن» و مقاله ای مفید با عنوان «گونه شناسی ادیان جدید» در این دایره المعارف گنجانده است. این دایره المعارف، یک مرجع برجسته، تحقیقی، روزآمد، مهم و ارزشمند برای کتابخانه های دانشگاهی به شمار می رود. با این حال، این دایره المعارف از اشکالات و معایبی رنج می برد. از جمله این معایب، وجود تناقضات آشکار در نمایه ها، بروز اغلاط تاریخی، چاپی و غیره در متن آن و یکی دانستن جدن ها با فرقه ها، گروهک ها و گروه های ضد فرهنگ را می توان نام برد.
    کلیدواژگان: جنبش های دینی نوظهور، جدن ها، فرقه، گروهک
  • حوریه شجاعی باغینی* صفحات 313-331
    هر علمی اصطلاحات و زبان فنی مخصوص خود را دارد که ابزار درک متون آن علم به شمار می رود. در این میان فرهنگ نامه ها ابزاری کاربردی برای محققان و طالبان علم هستند تا هم به فهم صحیح و سریع این اصطلاحات و مطالب برای هماهنگی با جامعه علمی کمک نمایند و هم یاری رسان آنها در جستجو و پژوهش بعدی باشند. موضوع این مقاله نقد و بررسی کتاب فرهنگ اصطلاحات علم کلام؛ کلام اسلامی، کلام جدید، ادیان و مذاهب اثر مسلم محمدی دانش آموخته رشته کلام و فلسفه است. بنابراین ضمن معرفی کلی کتاب، به برخی از ویژگی های ساختاری و محتوایی و جنبه های مثبت و منفی آن اشاره می شود. در نگاهی نقادانه، مقالات کتاب از جهت اتقان متن، صحت و قوت مستندات و میزان بهره گیری از منابع و مآخذ معتبر وارسی شدند، حاصل آن که در کتاب از نظر شکل، محتوا و هم چنین رعایت اصول روش تحقیق برخی اشکالات یافت شد؛ در نتیجه نتوانسته است رسالت خود را در تبیین و توصیف برخی ازاصطلاحات علم کلام به خوبی به انجام برساند و کلیت آن نمی تواند منبعی مورد اعتماد برای گزینش دانش پژوهان باشد. در پایان، پیشنهادهایی برای رفع کاستی هاو اعتلای اثر مذکور ارائه شده است.
    کلیدواژگان: فرهنگ اصطلاحات، کلام اسلامی، کلام جدید، ادیان و مذاهب، مسلم محمدی
|
  • Mohammad Mehdi Ardebili * Pages 1-14
    Place and role of God in Hegel’s philosophy have become one of the most controversial problems in philosophy and interpretation for the past two centuries. The main distinction between the two Hegelian movements (the left and the right wing) depends on how we answer this issue. Contrary to the development of modern philosophy which has gradually diminished the place and role of God in explanation of the world, Hegel brought this concept into the center of philosophy once again; he revived the arguments, and put it on the throne, although with a new name: Absolute Spirit.
    At the moment the most important question is the relationship between Hegelian Absolute Spirit and Christian God. Did Hegel make philosophy theological or theology philosophical? Did Hegel bring God into its high place or did he negate the common-theological concept of God?
    In Hegel’s Concept of God, Quentin Lauer attempts to deal with these questions. Although the reader cannot derive explicit answers for these questions, he or she can understand the approach of the writer about Hegelian analysis of the concept of God, and consequently grasp a brief impression of Hegelian metaphysics.
    Keywords: God, Hegel, Quentin Lauer, Spirit, Reason
  • Muhammad Asghari * Pages 15-35
    This article introduces and evaluates Nietzsche and Philosophy by Gilles Deleuze. Deleuze's book, first published in 1962 in France, was later translated into English in 1983. In the 1960s, the book was a reaction to the predominating Hegelianism of France's Alexandre Kojève and Jean Hyppolite, and Deleuze attempts to put Nietzsche against Hegel to show that Hegel's philosophy is a philosophy of difference, plurality, and vitality and vitality of life. This book is just like an introduction to all themes of Deleuze's next books. Three thinkers have a central role in Deleuze's thought: Spinoza, Bergson and Nietzsche. If Spinoza is a father, Bergsonwill be son and Nietzsche will be Holy Spirit. But this article, while analyzing Deleuze's philosophy in this book, seeks to demonstrate that Deleuze narrates another form of Hegelian dialectics in Nietzsche's syle, and thus Deleuze's does not escape from the Hegelian dialectical thinking.
    Keywords: difference, force, Nietzsche, Hegel dialectic, Deleuze
  • Jalal Paykani * Pages 37-50
    This paper is Review of History: What and Why?byBeverleySouthgate. Our findings show that this book is not an original work which contains speculations of the author, but is an elementary text book about one of the most important questions of the philosophy of history, i.e. has history any kind of objectivity? In a good manner, he gathered views of the formers as well as latters. Also, he shows that how the history, as a disciplineis affected by other fields of humanities. Its language is simple and has a logical structure. But relativistic and subjectivist approach of the author is one of the challenging aspects of this book in Iranian philosophical atmosphere. This book is old and its subject matters are very limited.
    Keywords: BeverleySouthgate, philosophy of history, postmodernism, the objectivity of history
  • Behnaz Aghili Dehkordi *, Hossein Kalbasi Ashtari Pages 51-71
    Deleuze's philosophical commentary on Spinoza is a critically important work because its conclusions provide the foundations for Deleuze's later metaphysical speculations on the nature of power, the body, difference and singularities. Deleuze and Spinoza is the first book to examine Deleuze's philosophical assessment of Spinoza and appraise his arguments concerning the Absolute, the philosophy of mind, epistemology and moral and political philosophy. The author respects and disagrees with Deleuze the philosopher and suggests that his arguments not only lead to eliminativism and a Hobbesian politics, but that they also cast a mystifying spell.Opposed to feminist philosophers whofind Deleuze's theories practical for third wave feminism, Gillian Howie propose that a turning to Marxism and critical theory would be an answer.
    Keywords: Deleuze, Spinoza, Feminism, Materialism, Critical Theory
  • Atieh Zandieh * Pages 73-96
    Identifying the end of a science is one of the criteria for knowing that science. This article represents Wittgenstein’s view on the end of philosophy in Hutto’s words. Hutto begins his argument with the issue of ‘logic’. Afterwards, he challenges the former interpretations on this issue: First, a theoretical interpretation - which smacked of metaphysics - is rejected and then, a therapeutic interpretation - upon which many Tractatusremarks are meaningless - is denied. In the end, Hutto’s new interpretation, which is based on descriptionand activism in daily life, is presented. This article discusses that there are also criticisms on Hutto’ new interpretation and a close scrutiny on the components of this new interpretation is required.
    Keywords: Wittgenstein, end of philosophy, theoretical interpretation, therapeutic interpretation, description
  • Zohreh saeidi * Pages 97-109
    Philosophy of Eshragh is too importantasmiddle MullaSadra and Ibn Sina’s philosophy. Thus every book that introduces and analyzesit,canbe assess. in this book, The author, after propounding development ground of the logical – illuminated philosophy of Eshraghfocus on biography, compilations and philosophical method. Then he debates Suhrvardi’scritiqueto Masha’s philosophy and afterwards indicates two realm of the ontology and epistemology in wisdom of Eshragh.using the Suhrvardi’s compilations, especially wisdom of Eshragh, he presents philosophy of Eshragh in summary. In this essay, introduce the book and present it’s summary as well as indicatingpositiveandnegative aspects and suggesting points to imptove it.
    Keywords: Philosophy, Philosophy of Eshragh, Suhrvardi, HasanMoallemi, Critique
  • Seyed Mostafa Shahraeeni, Azizeh Zirak Baroogi * Pages 111-134
    The present article deals with introducing and critically studying of the book Descartes Embodied: Reading Cartesian Philosophy through Cartesian Science by Daniel Garber. Garber, one of the most prominent researchers of modern philosophy and contemporary Descartes-scholar, wrote the book in 1980 and it was published by Cambridge University Press. This work has been released in French; yet there is no Persian translation available. It is a collection of articles written separately by author and published in credible philosophical journals. The unifying subject of the articles is the relationship between Descartes’ philosophical and scientific areas of interest.
    This article intends to introduce the author and covers the literary style of the book in English in brief. The article mainly addresses the introduction and critical analysis of the book itself, in two parts successively: form and content.
    Keywords: doubt, method, physics, metaphysics, soul, body, God
  • Maryam Saneapour*, Amir Sadeghi Pages 135-155
    This article introduces, analyzes, and critiques the work of Lawrence M. Hinman, Ethics: A Pluralistic Approach to Moral Theory. Hinman is a Philosopher of Ethics in the multimedia learning. He believes that multiculturalism is important factor of nowadays so the most important responsibility of philosophers of Ethics is prevention of moral conflict. The global communication and information in 21 century needs global tolerance and respect of various nations , cultures, and moralities together because Different people and societies have a common human nature and common natural rights that obligate to justice and moral relationship between different people and various societies believe throughout the world. Moral communication in multiculturalism approach is against to racial, gender, national and ethnic prejudice. Hinman believe in moral dialogue and global learning allover different cultures . The book of Ethics: A Pluralistic Approach to Moral Theory has a proper category of new ethical problems, and candid standpoint of author is considerable. He has a logical method and in the end of every part of book there are some questions for evaluation of students learning. So this book is proper for ethical field in universities.
    Keywords: pluralistic ethics, global learning, divine commands, tolerance, natural right
  • Majid Sadrmajles* Pages 157-176
    In the present essay we first briefly introduce the book Routledge History of Philosophy: From the Beginning to Plato. Its Persian translation is by HasanMortazawi and published in Iran at the year 1390. AH (2011. AD) byCheshme Press.After introductory matters my study focuses on two aspects: the formal aspect of printed translation and 2- the content of Persian translation. Of course this study of the Persian translation is based on the original English text and a comparison between them. On the formal aspect I consider factors as title, order and completion or deficiency of translation. At the study on the content of the Persian translation in comparison with the original text, I consider factors as printing errors, names’ spelling in Persian, fluency and validity of the translation text. The result of this study demonstrates that the Persian translation of the first volume of Routledge History of Philosophy: From the Beginning to Plato is subjected to some unwanted deficiencies. Of them are these: 1- Sometimes the Persian spelling of the special names especially Greek names are not exact or correct. 2- Some of the philosophical terms arenot translated in uniformity. 3- The text of Persian translation is not edited by an editor that is expected to be specialist in the ancient Greek philosophy and maybe 4- Translator’s nonsufficient acquaintance with the Greek philosophy. Translation of philosophical works as other subjects in theoretical disciplines is a technical work and in addition to the skills of writing and grammar needs special information of the subject matter. I’ll be glad if this essay may include some useful points for Mr. H. Mortazawi in revising his translation at the second edition.
    Keywords: Routledge History of Philosophy: From the Beginning to Plato, Persian translation, H. Mortazawi
  • Yahya solati* Pages 177-194
    This Article criticizes of the book “Phenomenology and Mysticism” by Anthony J. Steinbock. The Writer has tried to identify religious and mysitical experiences by the use of phenomenological’s style and helping from concepts such as “evidence”, “phenomenologi’s reduction” and “intention”. Steinbock’s main concern is to concider the reaction between the phenomenology and theology to make a connection and relation among the vast range of religious beliefs with philosophical problems such as “evidence”, “selfhood” and “otherness”. This is while that lack of stability in his point of view, inability in sufficient analytic, contradiction in terms and so on, weaken his attitude in this book. Furthermore, this book contain problems in content and writing that is consider as a serious downside.
    Keywords: Evidence, Phenomenology, Religious Experience, Steinbock, Mystirical Experience, Evidences
  • Hassan Fathi* Pages 195-208
    Islamic philosophy in its first formation has been widely influenced by Christian philosophy. After several centuries, however, Islamic world take the upper hand, and Islamic Scientific and philosophical school influenced Christian ones; especially and intensely in so-called Scholastic era. The most influencing figure, from this point of view, was Avicenna. Avicenna’s Influence on Duns Scotus’ Philosophy, by Mahdi Abbaszade, intends to expose an example the aforesaid influences, as a case study: Avicennna’s on Duns Scotus. Abbaszade’s book is relatively comprehensive and very informative. DrAbbaszade could have a better work by seeing all of scotus’ philosophical writing, and by refraining from some prejudices and exaggerations.
    Keywords: Islamic philosophy, Christian philosophy, Aricena, Duns Scotus, Mahdi Abbaszade
  • Saba Fadavi*, Mohyeddin Ghanbari Pages 209-229
    Critique and analysis of preconception, origin and theory to solve the paradoxical of mystical experience in the logic and subjective or objective this experience are purpose for this study Mysticism and Philosophy by Walter Terence Stace (1967). In this book, mystical experience and mysticism with philosophical empiricism has linked, and mystical experience is beyond the logical understanding, but after Stace when the theory of fuzzy logic proposed, the possibility of revision for this results has provided. Other criticisms leveled against this book are Stace's preconceptions contradiction for possibility to understand the realities of mysticism with his emphasis on having a philosophical attitude towards the subject, also with regard to Stace essentialist attitude and the influence of other variables on mystical experience, unbalanced his attention to main processing to Christian and Buddhist mystical traditions compared with Jewish mysticism and mystical Islam.
    Keywords: mysticism, philosophy, mystical experience, experience orientation, Walter Terence Stace
  • Majid Ma'aref, Hossein Taghipour* Pages 231-253
    The Holy Qur'an is a knowledgeable and realistic book which, according to Qur'anic verses, narrations and wisdom, needs to be elaborated and interpreted. Throughout the history of many commentators, based on the methods, trends, and various interpretive schools, they have interpreted this celestial book. Accordingly, the Qur'an's interpretation has evolved and until the present day, complete interpretations or some parts of the Qur'an have been written, interpretation has continued. Among these, the book "The Interpretation of the Eleventh Surah from the Holy Qur'an" by Mr. DharullahMashayekhi, by the side publications, has been compiled for the course of the disciplinary interpretation of the Qur'anic verses and the theology of theology. In this article, the advantages and disadvantages of this book are criticized and evaluated in terms of its form and content. Due to existing deficiencies, it is suggested that after applying scientific editions as the source of the course of interpretive interpretation in the baccalaureate.
    Keywords: Qur'an, the orderly interpretation, the interpretative methods of the power of Allah Mashayekhi
  • Hamidreza Mahboobi Arani* Pages 255-270
    Philosophers defend theories of what well-being is but ignore what psychologists have learned about it. And psychologists learn about well-being but lack a theory of what it is. In The Good Life: Unifying the Philosophy and Psychology of Well-Being, Michael A. Bishop marries these complementary investigations under what he regards as an “inclusive approach” and the result is a new framework for understanding well-being and the good life, that is “the network theory”. This theory identifies well-being with instantiating a self-sustaining network of positive feelings, attitudes, behaviors, traits and accomplishments: a positive causal network. When doing well, you are embedded in a self-reinforcing web of positive internal and external states and events; when doing badly, you are caught in a "rut" or "vicious cycle" of negative interactions. Well-being isn't just one component of a positive causal network, such as pleasure, desire-fulfillment, or virtuous activity. Well-being is the network itself. The current paper introduces the book with an emphasis on these two main foci. Then conclude with some objection to both methodology and substantive aspect of theory which mainly concerns its power of normativity.
    Keywords: Well-being, philosophy, Positive Psychology, Inclusive Approach, the Network Theory
  • Ghasem Pour Hasan* Pages 271-298
    The Rationality theory is considered as one of the most important and fundamental approaches in the history of philosophy of religion. The conflict of reason and faith has a long history. Defending rationality against the domination of the faithism in Christianity should be regarded as an effective and important approach. Swin burne with an important book titled “Faith and Reason” tried to restudy the importance of rational approach to religious beliefs and prepositions. In this book, he tried to provide a reinterpretation of the theory of rationality of belief. This work is the third collection of his writings in theism. He aims to show the fundamental role of reason in Epistemic justification of religious beliefs. His main question in this book: how to justify faith and religious beliefs with what kind of rational evidence, a belief can be justified?
    Keywords: Swin burne, rational evidence, Faith, reason, argumental justification, religious beliefs
  • Hadi Vakili* Pages 299-311
    Encyclopedia of new religious movements edited by Peter B. Clarke provides a truly engaging and authentic view of the emerging religious movements on a background of the universe. This encyclopedia, containing 428 articles from leading academics, studies the remarkable examples of religious movements emerging in each continent. Clarke as an editor has written a higher income as "New Religions as a global phenomenon", a "Resource guide of NRM" and an useful article entitled "Typology of new religions" in this encyclopedia. This encyclopedia is a leading, research, updating, important and valuable reference for academic libraries. However, the encyclopedia suffers from bugs and disadvantages. Among them we can refer to apparent contradictions in Index, the incidence of historical errors, print, etc., in its context and putting NRM indentified with the Cults, sects and counter-culture groups
    Keywords: New Religious Movements, NRMs, Cult, Sect
  • Hoorieh Shojaee* Pages 313-331
    Each science has its own terminology and technical language, which is a tool for understanding the texts of that science.Dictionaries are an application tool for researchers. The dictionaries help the correct and quick understanding of these terms in order to co-ordinate with the scientific community and also help them in their further search.The subject of this article is the critique of the book of “the dictionary of the terminology of theology, the Islamic theology, the new theology, the religions”by Moslem Mohammadi, a graduate of the trend of theology and philosophy.So, while introducing the book in general, it refers to some of the structural and content characteristicand its positive and negative aspects.In a critical review, the book's articles were checked for the authenticity of the text, the accuracy of the documentation, and the amount of utilization of valid sources.We conclude that the book has some drawbacks in terms of its form, content, and the observance of the principles of the research method. So this book has not fulfilled its mission in explaining and describing some of the terminology of theology.Therefore, its totality can not be a reliable source for the selection of scholars.In the end, suggestions are made to overcome the shortcomings and enhance the work.
    Keywords: the dictionary of the terminology, the Islamic theology, the new theology, the religions, Moslem Mohammadi