فهرست مطالب

  • سال یازدهم شماره 1 (پاییز 1395)
  • تاریخ انتشار: 1397/12/01
  • تعداد عناوین: 6
|
  • جواد حمزه ئی، افشار آزادبخت*، سید محسن سیدی صفحات 5-15

    هدف از انجام این آزمایش مطالعه تاثیر تاریخ های کاشت مختلف 15 مهر، 15 آبان و 15 آذر بر رشد، عملکرد و اجزای عملکرد پنج رقم جو محلی همدان (شاهد)، آبیدر، والفجر، بهمن و ماکویی بود. آزمایش به صورت فاکتوریل بر پایه بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دانشگاه بوعلی سینا همدان انجام شد. در این تحقیق ارتفاع بوته، تعداد سنبله در متر مربع، تعداد دانه در سنبله، وزن هزار دانه، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت ارزیابی شدند. نتایج نشان داد، بیشترین عملکرد دانه (82/420 گرم بر مترمربع) در تاریخ کاشت اول به دست آمد. همچنین بیشترین عملکرد بیولوژیک (33/906 گرم بر متر مربع) در تاریخ کاشت 15 مهر ماه حاصل شد. بین ارقام جو از نظر عملکردهای دانه و بیولوژیک تفاوت معنی دار وجود داشت. رقم والفجر با میانگین 83/382 گرم در متر مربع بیشترین عملکرد دانه را تولید نمود و این رقم با سایر ارقام تفاوت معنی دار داشت. اثر متقابل تاریخ کاشت در رقم تنها بر صفت تعداد دانه در سنبله معنی دار بود. در این بررسی مناسب ترین تاریخ کاشت و رقم جو برای منطقه همدان تاریخ کاشت 15 مهر ماه و رقم والفجر شناخته شد.

    کلیدواژگان: اجزای عملکرد، تاریخ کاشت، جو، دیم، عملکرد دانه
  • حلیمه پیری* صفحات 17-31

    امروزه تغییرالگوی کاشت به سمت اهمیت گیاهان مقاوم به کم آبی برای مقابله باخشکی مطرح شده است. یکی از این گیاهان مقاوم به خشکی گیاه چای ترش می باشد. در این تحقیق اثر سطوح مختلف آب آبیاری، کود نیتروژن و کود پتاسیم بر چای ترش مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش به صورت طرح کرت های دوبار خرد شده با چهار سطح آب آبیاری (I1، I2، I3 و I4 به ترتیب معادل25، 50، 75 و 100 % نیاز آبی گیاه) و سه سطح نیتروژن(N1، N2 وN3به ترتیب معادل 50، 75 و 100 % نیاز کودی نیتروژن) در کرت های فرعی و سه سطح پتاسیم(K1، K2 وK3 به ترتیب معادل 50، 75 و 100 % نیاز کودی پتاسیم) در کرت های فرعی فرعی قرار گرفتند. صفات ارتفاع گیاه، وزن کپسول، عملکرد خشک، مقدار آنتوسیانین و بهره وری آب آبیاری مورد سنجش و اندازه گیری قرار گرفت. نتایج نشان داد اثرات ساده آب آبیاری و کود پتاسیم در سطح احتمال یک و پنج درصد بر تمامی صفات اندازه گیری شده و کود نیتروژن بر تمامی صفات به غیر از بهره وری آب آبیاری معنی دار گردید. بیشترین عملکرد از تیمارهای 100% مصرف کود و 100% نیاز آبی به دست آمد اما از این نظر بین تیمار 100 و 75% نیاز آبی تاثیر معنی دار مشاهده نشد. بیشترین بهره وری آب آبیاری در تیمار 75% نیاز آبی و 100% مصرف کود نیتروژن و پتاسیم به دست آمد اما از این نظر بین تیمارهای مختلف کود نیتروژن تفاوت معنی دار حاصل نشد. بنابراین باتوجه به وضعیت آب منطقه وکاهش منابع آبی به کاربردن75%نیازآبی باعث صرفه جویی در مصرف آب می گردد بدون آن که تاثیر معنی دار در کاهش عملکرد داشته باشد. همچنین با توجه به شرایط آب و هوایی خشک منطقه سیستان استفاده از کود پتاسیم و نیتروژن می تواند باعث تعدیل خسارات ناشی از تنش خشکی در چای ترش شود.

    کلیدواژگان: بهره وری آب آبیاری، عملکرد خشک، آنتوسیانین
  • رضا صدرآبادی حقیقی*، سیده شیما سخاوتی صفحات 33-41

    به منظور بررسی اثر محلول پاشی عناصر روی، آهن و منگنز بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم نان رقم پیشگام آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 8 تیمار و 3 تکرار در سال زراعی 1395-1394 در تربت جام به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایش شامل محلول پاشی با آهن، روی، منگنز، آهن+روی، آهن+منگنز، روی+منگنز، آهن+روی+منگنز و شاهد بود. محلول پاشی با استفاده از کلات عناصر کم مصرف به میزان یک در هزار در دو مرحله ساقه دهی و گلدهی صورت پذیرفت. نتایج آزمایش نشان داد محلول پاشی بر ارتفاع بوته، طول سنبله، تعداد دانه در سنبله و شاخص برداشت معنی دار بود. محلول پاشی باعث افزایش ارتفاع بوته ها گردید. بیشترین ارتفاع گندم در تیمارهای آهن+منگنز، آهن+منگنز+روی، منگنز+روی حاصل شد. بیشترین طول سنبله در تیمارهای آهن+روی، آهن+منگنز به دست آمده که البته با تیمار شاهد اختلاف معنی داری نداشتند. تعداد دانه در سنبله در تیمارهای روی و روی+ آهن+ منگنز نسبت به سایر تیمارهای شاهد بیشتر بود. البته هیچ یک از تیمارهای محلول پاشی با عناصر نتوانست عملکرد دانه را نسبت به تیمار شاهد افزایش دهد.

    کلیدواژگان: ارتفاع بوته، طول سنبله، تعداد دانه در سنبله، شاخص برداشت
  • علی رضا دادیان* صفحات 43-55

    به منظور بررسی تعیین شاخص های تنش خشکی برای بررسی تیمار کودی مناسب در گیاه ذرت علوفه ای، هیبرید ماکسیما آزمایش هایی جداگانه طی سالهای 1393 و 1394 در اراک انجام شد. این آزمایش به صورت اسپلیت اسپلیت پلات و در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی با چهار تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل آبیاری در دو سطح آبیاری کامل (I0) و کم آبیاری (I1) به عنوان عامل اصلی، نیتروکسین در سه سطح 0، 5/0 و 1 لیتر به ازاء هر 30 کیلوگرم بذر و نیتروژن در سه سطح 0، 125 و 250 کیلوگرم در هکتار بود که به عنوان عوامل فرعی در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد از میان شاخص های مورد مطالعه,STI GMP و MP مناسب ترین شاخص ها برای تعیین تیمار کودی برتر، برای رسیدن به بالاترین مقدار عملکرد علوفه تولیدی در هر دو شرایط آبیاری مطلوب و اعمال تنش خشکی می باشد. با توجه به این که بیشترین مقدار عملکرد علوفه تحت هر دو شرایط آبیاری مطلوب و تنش خشکی از ترکیب تیماری مصرف 1 لیتر نیتروکسین به ازاء 30کیلوگرم بذر همراه با 250 کیلوگرم نیتروژن در هکتار (No2N2) به دست آمد، این تیمار به عنوان مطلوب ترین ترکیب تیماری گزینش شد.

    کلیدواژگان: ماکسیما، کم آبیاری، نیتروکسین، نیتروژن
  • آقامحمد علی جانی*، جهان فر دانشیان، سعید سیف زاده، امیر حسین شیرانی راد صفحات 57-67

    به منظور بررسی تاثیر محلولپاشی عناصر ریزمغذی آهن، روی و بر در دو رژیم مختلف آبیاری بر خصوصیات زراعی سویا لاین M9، آزمایشی به صورت طرح پایه بلوک های کامل تصادفی با 8 تیمار در 3 تکرار در منطقه الشتر، استان لرستان طی دو سال زراعی 1393-1392/1394-1393 به صورت دو آزمایش جداگانه انجام گردید. در آزمایش اول، آبیاری بعد از 50 میلی مترتبخیر از تشتک و در آزمایش دوم آبیاری بعد از 100 میلی مترتبخیر از تشتک انجام گرفت. عناصر ریزمغذی شامل عدم محلول پاشی ریزمغذی، محلولپاشی عناصر ریزمغذی روی، آهن، بر، روی+آهن، روی+بر، آهن+ بر و روی+آهن+ بر بودند. نتایج نشان داد اثر آبیاری بر صفات ارتفاع بوته، تعداد گره، تعداد غلاف در بوته، وزن هزار دانه، عملکرد روغن و عملکرد دانه در سطح احتمال یک درصد معنی دار بود. اثر محلول پاشی عناصر ریزمغذی بر صفات ارتفاع بوته، تعداد گره، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، وزن هزار دانه و عملکرد دانه در سطح احتمال یک درصد و بر صفت تعداد ساقه جانبی در سطح احتمال پنج درصد معنی دار گردید. بیشترین عملکرد دانه مربوط به تیمار آبیاری پس از 50 میلی مترتبخیر از تشتک و محلول پاشی توام عناصر ریزمغذی روی، آهن و بر با میانگین 2561 کیلوگرم در هکتار و کمترین عملکرد دانه مربوط به تیمار پس از 100 میلی مترتبخیر از تشتک و عدم محلولپاشی عناصر ریزمغذی با میانگین 1086 کیلوگرم در هکتار بود.

    کلیدواژگان: سویا، رژیم آبیاری، عناصر ریزمغذی، خصوصیات زراعی و عملکرد دانه
  • محمد شریف مقدسی*، سعید عزیزی صفحات 69-76

    این تحقیق به منظور بررسی اثرات روش‏های مختلف خاکورزی حفاظتی و محلول پاشی با عناصر ریز مغذی بر اجزاء عملکرد و عملکرد ذرت علوفه‏ای هیبرید 704 سینگل کراس به عنوان کشت دوم پس از گندم انجام شد. آزمایش به صورت اسپیلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‏های کامل تصادفی و با سه تکرار در منطقه بابلسر در سال 1392 انجام شد. نتایج نشان داد شاخص جوانه زنی در همه تیمارها مشابه بود. نوع شخم اثر معنی داری بر وزن خشک گیاه در تمام دوران رشد گیاه گذاشت و موجب کاهش آن در روش بدون شخم و سطح آهن کود و روی صفر گرم بر لیتر شد. اما در همین روش شخم و با سطح کود آهن 30 میلی‏گرم بر لیتر و سطح روی مایع 40 میلی‏گرم بر لیتر عملکرد به طور معنی‏داری افزایش یافته و بطور معنی‏داری عملکرد آن با عملکرد گیاه در روش شخم و دیسک قابل مقایسه بود. شاخص سطح برگ از روند مشابهی پیروی کرد. قطر ساقه در روش‏های مختلف شخم بطور معنی‏داری متفاوت بود. سایر نتایج به دست آمده نشان داد مصرف کودهای میکرو به ویژه کلات روی موجب افزایش عملکرد ذرت علوفه‏ای گردید. با توجه به نتایج فوق محلول‏پاشی عناصر ریز مغذی روی و آهن در دو زمان ساقه رفتن و ظهور گل تاجی برای افزایش عملکرد ذرت هیبرید 704 در بابلسر در روش بدون شخم و حداقل شخم زراعی توصیه می‏شود.

    کلیدواژگان: روش شخم، عملکرد ذرت علوفه ای، عناصر کم مصرف، ماده خشک بیوماس، اجزاء عملکرد
|
  • J. Hamzeei, A. Azadbakht? *, S. M. Seyedi Pages 5-15

    The aim of this research was to study the effect of planting dates of 6 Oct., 5 Nov. and 5 Dec., 2013 as S1, S2 and S3 treatments, respectively, on growth, yield and yield components of five barely cultivars (C1; Mahally as a control, C2; Abidar, C3; Valfagr, C4;Bahman and C5; Makoyei). A factorial experiment was done based on randomized complete block design with three replications at the Agricultural Research Station of Bu- Ali Sina University. Traits of plan height, number of spike m-2, number of grain spike-1, 1000- seed weight, grain yield, biological yield and harvest index (HI) were evaluted. Results showed that planting date treatment had significant effects on all traits. Maximum grain yield (420.82 g m-2) was attained at S1 treatment. S3 treatment in comparison with S1 treatment decreased grain yield up to 46.5%. At the late planting date (S3) due to exposure of plants with heat and drought of late season, grain yield of barley decreased. Also, maximum biological yield (906.33 g m-2) was achieved at planting date of 6 Oct. (S1). Between barley cultivars for traits of grain and biological yields was different significant. Valfagr cultivar with average of 382.83 g m-2, produced the highest value of grain yield and this coutivar had significant difference with other cultivars. The interaction of planting date × cultivar was significant only for grain number spike-1. Maximum and minimum values for grain number spike-1 were achieved at S1×C3 and S3×C1 treatments, respectively. In this study the most suitable planting date and barley cultivar for Hamadan region was determine planting date of 6 Oct. and Valfajr cultivar.

    Keywords: Yield components, Planting date, Barely, Rainfed, Grain yield
  • H. Piri * Pages 17-31

    Today, changing the pattern of planting towards water deficit resistant  plants is proposed as a solution to drought. One of the plants resistant to drought is roselle. In this research, the effects of different levels of irrigation water, nitrogen fertilizer and potassium fertilizer on Roselle were investigated. The experiments were carried out in a split plot design with four levels of irrigation water depths (I1, I2, I3 and I4 with 25, 50, 75 and 100% of the plant water requirement respectively) and three levels of nitrogen (N1, N2 and N3 with 50, 75 and 100% nitrogen respectively) as a sub plots and three levels of potassium (K1, K2 and K3 respectively 50, 75 and 100% potassium) as subplots. At the end of the experiment, plant height, capsule weight, dry yield, anthocyanin content and irrigation water productivity were measured. The results of the experiment showed that the effects of irrigation water and potassium fertilizer were significant at 1% and 5% probability level on all measured parameters and nitrogen fertilizer on all parameters except for irrigation water productivity. The highest yield was obtained from 100% fertilizer application and 100% water requirement, but no significant effect was observed between treatment of 100 and 75% of water requirement. The highest irrigation water productivity was obtained in 75% water treatment and 100% nitrogen and potassium fertilizer application, but no significant difference was found between different treatments of nitrogen fertilizer. Therefore, considering the status of the water in the area and the reduction of water resources, the use of 75% of the water requirement will save water consumption without having a significant effect on the reduction of yield. Also, due to dry weather conditions in Sistan province, the use of potassium and nitrogen fertilizer can alleviate the drought stress damages in Roselle.

    Keywords: Irrigation water use, Dry matter yield, Anthocyanin
  • R. Sadradi Haghighi *, S. S. Sekhavati Pages 33-41

    In order to evaluate the effects of foliar application of elements such as Zinc, Iron and manganese on yield and yield components of bread wheat cv. Pishgam an experiment was conducted based on a RCBD with three replications at Torbat-e-jam in 2015-2016. Factors were foliar application including Iron, Zinc, Manganese, Iron+Zinc, Iron+Manganese, Zinc+Manganese, Iron+Zinc+Manganese and control treatment. Foliar application was done using micronutrients chelates at the amount of one per thousand at stem elongation and flowering stages. The results showed that foliar application had significant effect on plant height, spike length, the number of grains per spike, and harvest index. Foliar application increased plant height significantly. The highest plant height obtained from application of Iron+Manganese, Iron+Zinc+Manganese and Zinc+Manganese. The maximum length of the spike was seen in foliar application of Iron, Zinc, Iron+Manganese which had not significant difference with control treatment. The number of grains per spike in Zinc and Zinc+Iron+Manganese treatments were higher than control. Generally, it seems that none of foliar application treatments could increase the grain yield compared to control treatment.

    Keywords: Micronutrients chelate, Plant height, Spike length, Number of grains per spike, Harvest index
  • A. R. Dadiyan * Pages 43-55

    In order to investigate drought indices used to identify the appropriate fertilizer treatments in forage corn, hybrid Maxima (Zea mays var maxima) Separate experiments were conducted during 2014 and 2015 in Arak. The experiment was a split-split plot in a randomized complete block design with four replications. Irrigation treatments consisted of two irrigation levels (I0) and deficit irrigation (I1) as the main factor, Nytroxin in three levels: 0, 0.5 and 1 ml per 30 kg of seed and nitrogen levels of 0, 125 and 250 kg per hectare, which was considered as a minor factor. The results shown that STI, GMP and MP most appropriate indicators to determine the best fertilizer treatments is applied, to achieve the highest production yield both normal irrigation and stress. The maximum yield under both traditional irrigation and drought conditions the treatment combination of 1 ml per 30 kg seed Nitroxin with 250 kg Nitrogen per hectare (No2N2), respectively, which was selected as the most favorable treatment combination.

    Keywords: Maxima, Deficit Irrigation, Nitroxin, nitrogen
  • A. M. Alijani *, J. Daneshian, S. Seifzadeh, A. H. Shiranirad Pages 57-67

    In order to investigate the effect of foliar application of Iron, Zinc and Boron micronutrient elements on two different irrigation regimes on soybean characteristics of M9 cultivar, a RCB design was conducted with 8 treatments in 3 replications. The experiments were done in Aleshtar, Lorestan province of Iran during two growing years between 2014 to 2016 in two separate experiments. The first irrigation was carried out after 50 mm from the pan and in the second experiment after irrigation after 100 mm from the pan. The investigated factor were micronutrient elements including micronutrient spraying, micronutrient spraying of Zinc, Iron, Boron, Zinc& Iron, Boron + Iron, Boron + Zinc and Zinc + Iron + Boron. The results showed that irrigation effect on plant height, number of nodes, number of pods per plant, 1000 seed weight, oil yield and grain yield were significant at 1% probability level. The effect of foliar application of micronutrient elements on plant height, number of nodes, number of pods per plant, number of seeds per pod, 1000 seed weight and grain yield at 1% probability level and significant number of lateral branches at 5% probability level were significant. The highest grain yield was obtained from irrigation treatments after 50 millimeters from the pan and the addition of Zinc, Iron and Boron micronutrients, with a mean of 2561 kg ha-1, and the lowest grain yield related to treatment after 100 mm of pan and lack of foliar application of micronutrient elements with an average of 1086 kg ha-1.

    Keywords: Soybean, irrigation regime, micronutrient elements, agronomic characteristics, grain yield
  • M. Sharif Mogaddasi *, S. Azizi Pages 69-76

    To evaluate the effect of tillage methods and levels of Fe and Zn as microelements on yield and yield fractions of filed corn single cross 704 cultivar, factorial experiment based on completely randomized design with three replications was performed. Experiments were carried out in 2013 in Babolsar in Mazandaran province in Iran. According to the variance analysis results tillage has statistical significant effect (P<0.01) on plant height, stem diameter, leaf length, leaf area index, forage yield and dried forage yield. Fe 30 mg/lit and 40 mg/lit Zn significantly affected the plant height, stem diameter, forage yield and dried forage yield, but did not affected leaf length and leaf area index. The results showed that tillage enhances yield and yield fractions and tillage with disk has highest effect. The highest amount of leaf area index was obtained at disk tillage with different levels of Fe and Zn.

    Keywords: Tillage, Corn, Microelements, Biomass, Yield components