فهرست مطالب

تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران - سال پنجاهم شماره 1 (بهار 1398)
  • سال پنجاهم شماره 1 (بهار 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/01/31
  • تعداد عناوین: 16
|
  • اسماعیل پیش بهار*، رویا فردوسی، فرشته اسد الله پور صفحات 1-17
    مطالعه حاضر به بررسی چگونگی انتقال قیمت گوشت مرغ در ایران می پردازد. برای این منظور از آمار هفتگی قیمت مرغ در کشتارگاه و قیمت جوجه یک روزه و قیمت کنجاله سویا در سال های 1391-1386 استفاده شده است. با توجه به اینکه سری های زمانی متغیرهای مورد مطالعه غیرخطی هستند، نمی توان از مدل های خطی برای آزمون انتقال قیمت استفاده کرد. بنابراین باید از مدل های غیرخطی نظیر مدل های آستانه ای یا مدل مارکوف سوئیچینگ بهره جست. که به دلیل انعطاف پذیری مدل مارکوف سوئیچینگ و اینکه انتقال رژیم ها به صورت احتمالی و برون زا تعیین می گردد، در این پژوهش مدل مارکوف سوئیچینگ به کار گرفته شده است. نتایج حاصل از برآورد مدل انتخابی (MSMAH(3)-AR(2)) با سه رژیم (کاهش قیمت، کاهش ملایم قیمت و افزایش قیمت) و دو وقفه نشان می دهند که تمامی متغیرها معنی دار می باشند. انتقال قیمت نامتقارن بوده و افزایش قیمت نهاده های تولیدی گوشت مرغ نسبت به کاهش قیمت نهاده ها سریع تر به قیمت گوشت مرغ منتقل می شود. به احتمال 46 درصد شرایط کاهش قیمت بر گوشت مرغ حاکم خواهد بود، به احتمال 71 درصد قیمت گوشت مرغ افزایش می یابد. رژیم غالب اقتصادی رژیم کاهش ملایم قیمت است و از این رو به احتمال 90 درصد قیمت گوشت مرغ به طور ملایم در حال کاهش خواهد بود. با توجه به یافته ها پیشنهاد می گردد که سیاستگذاران بخش طیور عدم تقارن در انتقال قیمت در این بخش را در سیاستگذاری های خود مد نظر قرار دهند.
    کلیدواژگان: انتقال قیمت، ایران، گوشت مرغ، مارکوف سویچینگ اتورگرسیو (MSAR)
  • سعید یزدانی*، مرتضی حسنکی، حسین نوروزی صفحات 19-28
    یکی از مباحثی که همواره ذهن سیاست گذاران بخش کشاورزی را به خود مشغول کرده، تعیین راهبرد تولیدی کشور و انتخاب بین دو راهکار مزیت نسبی یا خودکفایی به عنوان راهبرد تولید محصولات این بخش است. از یک سو راهبرد مزیت نسبی که مبتنی بر اصول اقتصادی است، و در سوی دیگر، خودکفایی در تولید محصولات کشاورزی راهبردی است، که اگرچه یک هدف غیر اقتصادی است اما از نظر سیاسی اهمیت ویژه ای دارد. در این پژوهش کوشش خواهد شد عوامل موثر بر سطح زیر کشت محصولات راهبردی جو دیم، جو آبی، گندم دیم، گندم آبی، ذرت دانه ای آبی، چغندرقند، پنبه، سیب زمینی و پیاز که دارای خرید تضمینی هستند، در دوره زمانی1393-1385در قالب یک الگوی اقتصاد سنجی پنل پویا با استفاده از برآوردگر آرلانو- باور/ بلاندل- باند مورد بررسی قرار گیرد. نتایج نشان داد که متغیرهای قیمت تضمینی و وقفه سطح زیرکشت دارای اثر مثبت و معنی داری و متغیر هزینه تولید اثر منفی و معنی داری بر سطح زیرکشت محصولات راهبردی دارند. مطابق با نتایج، با افزایش یک درصدی در قیمت تضمینی انتظار می رود به شرط ثبات سایر شرایط، سطح زیرکشت 5/13% درصد افزایش خواهد یافت. همچنین افزایش یک درصدی هزینه ی تولید در هر هکتار، به شرط ثبات سایر شرایط، کاهش 14% درصدی سطح زیرکشت را در پی خواهد داشت.
    کلیدواژگان: برآوردگر آرلانو-باور، بلاندل-باند، الگوی پنل پویا، محصولات راهبردی، قیمت تضمینی
  • محمدعلی اسعدی، حامد نجفی علمدارلو* صفحات 29-43
    در سال های اخیر دشت دهگلان، به علت پدیده خشکسالی و برداشت بیش از حد از منابع آب، با افت شدید سطح آب زیرزمینی و فرونشست زمین مواجه بوده است. باتوجه به این مهم، یکی از مهمترین راهکارهای مدیریت مصرف آب، مدیریت الگوی کشت است که در شرایط خشکسالی این راهکار در رفع بحران کم آبی اهمیت بیشتری پیدا می کند. این دشت با وسعت 4/62 هزار هکتار و مختصات ‘10 047 تا ‘44 048 طول جغرافیایی شرقی و ‘00 035 تا ‘32 035 عرض جغرافیایی شمالی در شرق استان کردستان قرار دارد. این پژوهش با هدف تدوین الگوی بهینه کشت محصولات زراعی (گندم، جو، یونجه، پیاز، سیب زمینی، شبدر و اسپرس) تحت شرایط کم آبی به منظور ارائه برنامه بهینه آبیاری، جهت حصول بیشینه سازی سود ناخالص مزرعه طرح ریزی و اجرا شد. به این منظور، از آمار و اطلاعات سال زراعی 96-1395 به عنوان ورودی های مدل برنامه ریزی ریاضی اثباتی (PMP) استفاده گردید. نتایج نشان داد که با تدوین الگوی بهینه کشت محصولات زراعی، مقدار صرفه جویی آب در سناریوی اول تا سوم به ترتیب به میزان 1/22، 5/30 و 5/35 درصد و سود ناخالص مزرعه به ترتیب 6/4، 3/9 و 8/14 درصد کاهش می یابد. لذا می توان گفت که اعمال سیاست کم آبیاری در مراحلی از رشد محصولات که حساسیت کمتری نسبت به تنش کم آبی دارند، باعث می شود که کشاورزان الگوی کشت محصولاتی را انتخاب نمایند که منافع اقتصادی بالایی در مقایسه با کشت سایر محصولات دارند.
    کلیدواژگان: کم آبیاری، برنامه ریزی اثباتی، آب زیرزمینی، دشت دهگلان
  • علی سردارشهرکی*، ندا علی احمدی، قاسم لیانی صفحات 45-63
    هدف از انجام این پژوهش ارزیابی کارایی بهره برداران انگور منطقه سیستان با استفاده از روش های ناپارامتری می باشد. اندازه گیری کارایی انگورکاران و مقایسه عملکرد آنها نقش مهمی در ارتقاء سطح کارایی و بهره وری آنها داشته و پشتوانه ای برای برنامه ریزی بهره برداران این محصول نوبرانه در منطقه سیستان می باشد. یکی از روش های معمول اندازه گیری کارایی، روش تحلیل پوششی داده ها است. این روش علیرغم مزایایی که دارد، در زمانی که تعداد واحدهای تصمیم گیری کم است، به خوبی قادر به اندازه گیری کارایی نیست. لذا، با استفاده از رویکرد تحلیل پوششی پنجره ای تعداد واحدهای تصمیم گیرنده افزایش پیدا می کند و به خوبی می توان کارایی بهره برداران را اندازه گیری کرد. در این پژوهش با استفاده از رویکرد تحلیل پنجره ای داده ها در بازه زمانی 1395-1390 کارایی انگورکاران سیستان تعیین خواهد شد. با توجه به نتایج بدست آمده در مورد کارا و یا ناکارا بودن بهره برداران، شهرستان های زابل و هیرمند و زهک مقدار کارایی آنها کمتر از یک می باشد که نشان دهنده ناکارا بودن بهره برداران انگورکار می باشد و همچنین مقادیر شاخص بهره وری مالم کوئیست نشان می دهد که بیشترین میانگین تغییرات بهره وری کل برای شهرستان زهک با مقدار 05/1 در طی دوره مذکور است. یکی از موثرترین عوامل در تغییرات بهره وری کل در کشاورزی، تغییرات تکنولوژی بوده است. پیشنهاد می شود که برای افزایش کارایی و بهره وری محصول انگور در منطقه از فناوری جدید تکنولوژی کشاورزی (یکپارچه سازی باغات و استفاده از آبیاری نوین) استفاده شود.
    کلیدواژگان: بهره وری، شاخص مالم کوئیست، روش تحلیل پوششی داده ها و رویکرد تحلیل پنجره ای داده ها، کارایی
  • محمدرضا غلامیان*، عبدالحکیم طاغان زاده صفحات 65-78
    از آنجا که گندم از کالاهای راهبردی و مهم به شمار می آید، برنامه ریزی و مدیریت زنجیره آن نیز اهمیت بالایی دارد. کشور ما سالانه میلیون ها تن گندم از کشورهای دیگر خریداری می کند. به طوری که دانه گندم عمده ترین کالای وارد شده به کشور در سال 1393 بوده است. همچنین گندم و فرآورده های آن جزو کالاهایی به حساب می آید که بیشترین حمل ونقل را در سطح کشور دارا هستند. در همین راستا، این مطالعه مدل بهینه سازی جهت طراحی شبکه زنجیره تامین آرد را ارائه می نماید که به دنبال مشخص کردن تصمیمات راهبردی واردات و تصمیمات میان رده تخصیص است. به علاوه این مقاله برخلاف اکثر مدل های ارائه شده در این زمینه، با مدنظر قرار دادن ظرفیت های موجود برای تولید آرد، اقدام به یک پارچه کردن زنجیره گندم و آرد می نماید. مدل مشخص می کند که در کدام ماه، چه میزان گندم از کدام کشور خریداری و حمل گردد و از طریق کدام مبدا وارداتی به کدام استان ارسال شود. همچنین میزان ذخیره سازی گندم در استان ها و میزان حمل گندم داخلی بین استان ها و میزان آرد تولیدی در هر استان و جابجایی آن بین استان ها تعیین می گردد. نتایج عددی بدست آمده از استقرار مدل و آزمایش های تحلیل حساسیت به همراه موارد مدیریتی ارائه شده است.
    کلیدواژگان: انتخاب تامین کننده، برنامه ریزی واردات گندم، مدل بهینه سازی، طراحی شبکه، زنجیره تامین آرد
  • حبیب اله سلامی*، سهراب صدفی آبکنار صفحات 79-95
    مشاهده افلاتوکسین در پسته ایران در مقاطی از زمان از یک سو و تداوم جایگزینی پسته آمریکا بجای پسته ایران در بازار آلمان این فرضیه را تداعی می کند که ممکن است تغییراتی در ترجیحات مصرف‎کنندگان آلمانی به ضرر پسته ایران رخ داده باشد. تحقیق حاضر به دنبال آن است این فرضیه را مورد آزمون قرار دهد. در این راستا، اطلاعات و آمار مربوط به واردات پسته آلمان از ایران و آمریکا طی دوره 2015-1988 با استفاده از رهیافت ناپارامتریک بر مبنای اصول ضعیف و قوی  ترجیحات آشکار شده بررسی شده است. به علاوه، برای اطمینان از معنی‎داری نقض‎های احتمالی مشاهده شده از آزمون K-W کمک گرفته شده است. نتایج نشان داد اولا، تغییرات ساختاری در ترجیحات مصرف‎کنندگان آلمانی پسته ایران به ضرر پسته ایران رخ داده است. ثانیا، منشاء  اصلی بروز این رخداد ملاحظات بهداشتی ناشی از مشاهد افلاتوکسین در پسته ایران بوده است. بنابراین، بدست آوردن دوباره بازار آلمان برای صادرکنندگان ایرانی کاری دشوار است. اطمینان از تداوم صادرات پسته سالم و تضمین آن توسط مسئولین رسمی بهداشتی شاید بتواند کمکی به بازگرداندن بازار آلمان به صادرکنندگان پسته ایران باشد.
    کلیدواژگان: پسته، رهیافت ناپارامتریک، آزمون K-W، WARP، SARP
  • زینب شکوهی* صفحات 97-107
    دام های شیری نسبت به تنش های گرمایی ایجاد شده در نتیجه تغییرات آب و هوایی، بسیار حساس هستند و این مسئله مستقیما بر کارایی و سود آوری این واحدها اثر گذار است. علی رغم اهمیت بالای این موضوع اما مطالعات اقتصادی که به تحلیل ارتباط کارایی واحدهای تولید شیر و تغییرات اقلیمی پرداخته باشد بسیار محدود است. بنابراین هدف از این مطالعه بررسی اثر تغییرات اقلیمی بر کارایی هزینه واحدهای تولید شیر در نظر گرفته شد. برای این منظور با استفاده از اطلاعات 11 منطقه پر تولید کشور در سالهای 1368، 1372، 1379، 1386، 1392 و 1395، تابع هزینه مرزی تصادفی در فرم ترانسلوگ با لحاظ شاخص دما-رطوبت به عنوان شاخصی از تغییرات اقلیمی، براورد گردید. نتایج نشان می دهد که استان های اصفهان، قم و تهران با کارایی معادل 54/0 دارای کمترین و استان های آذربایجان شرقی، مازندران و گلستان با کارایی تقریب به 75/0 دارای بیشترین سطح کارایی هزینه تولید شیر هستند. همچنین تغییرات شاخص THI بر کارایی هزینه در استان های مورد مطالعه دارای اثر منفی و معنادار است. بنابراین لازم است در سیاست اصلاح نژاد تنها به انتخاب ژنتیکی برای افزایش تولید شیر توجه نشود، بلکه سازگاری آن با شرایط اقلیمی نیز مد نظر قرار گیرد.
    کلیدواژگان: کارایی هزینه، گاوداری های شیری، مرزی تصادفی، تغییر اقلیم، تنش گرمایی
  • محمدحسین ذوقی پور، حیدر قلی زاده*، محمدرضا نظری، نرگس مرادخانی صفحات 109-121
    پدیده گردوغبار در کنار سایر پدیده های اقلیمی بخش کشاورزی را تحت تاثیر قرار داده و بر سود و رفاه کشاورزان تاثیر گذاشته است. در دهه های اخیر پدیده گردوغبار به ویژه در غرب ایران به یکی از معضلات محیط زیستی تبدیل شده است. در پژوهش حاضر تاثیر متغیرهای اقلیمی و پدیده گردوغبار بر رفاه ذرت کاران استان خوزستان در دوره 1395-1379 بررسی شد. بدین منظور، مدل ریکاردین با استفاده از داده های تابلویی برآورد شد. نتایج نشان داد که متغیر گردوغبار بر روی رانت ذرت کاران خوزستانی تاثیر منفی و معنی داری داشته به طوری که گردوغبار، در هر دوره تولید، موجب کاهش رانت به میزان 2381 هزار ریال در هر هکتار می شود. از میان متغیرهای اقلیمی استفاده شده متغیرهای دما و رطوبت اثر کاملا معنی دار بر رانت دارند. بدین صورت که با افزایش یک درجه دما نسبت به میانگین آن (9/32 درجه سانتی گراد)، رانت 9405 هزار ریال در هر هکتار افزایش می یابد و نیز افزایش یک درصد رطوبت هوا، باعث افزایش درآمد خالص به مقدار 2272 هزار ریال در هکتار می شود. همچنین، نتایج نشان داد، متغیرهای کود، سموم و سهم آب سطحی در آبیاری اثر مثبت و معنی دار و متغیرهای بذر، نیروی کار و کل سطح زیرکشت ذرت اثر منفی و معنی دار بر رانت زمین داشتند.
    کلیدواژگان: گردوغبار، ذرت، رانت، روش ریکاردین
  • ابوالفضل رنجبر، ژیلا دانشور عامری*، خلیل کلانتری صفحات 123-136
    با وجود توانمندی‎های مناسبی که استان مرکزی در تولید محصولات باغی و توسعه صنایع وابسته به آن را دارد، چالش‎هایی از قبیل فقدان راهبردهای مناسب توسعه صنایع فرآوری محصولات باغی موجب شده که این استان نتواند به طور مناسب از ارزش افزوده تولیدات باغی خود بهره‎مند شود. از این رو پژوهش حاضر با هدف تدوین راهبردهای توسعه صنایع فرآوری محصولات باغی در استان مرکزی انجام شد. برای این منظور در این مطالعه از روش تحلیلSWOT  استفاده شد. این تحقیق از نوع تحقیقات پیمایشی است که داده‎های آن به وسیله پرسشنامه جمع آوری شده و با استفاده از نرم افزار  SPSSمورد تحلیل قرار گرفت. جامعه آماری این تحقیق را 41 نفر از کارشناسان صنایع کشاورزی و مدیران و صاحبان صنایع فرآوری باغی استان مرکزی تشکیل می‎دهند. نتایج نشان داد که ارزش افزوده نسبتا بالای تولیدات صنایع فرآوری باغی و بالا بودن هزینه نهاده‎های تولید برای صاحبان صنایع فرآوری به ترتیب به عنوان مهم ترین نقاط قوت و ضعف و همچنین وجود گرایش و عزم ملی در سطوح تصمیم گیری قوای سه گانه برای حمایت از صنایع فرآوری و نیاز بالای صنایع فرآوری باغی به سرمایه در گردش در فصل کاری به ترتیب به عنوان مهم ترین فرصت‎ها و تهدیدهای توسعه این صنایع در استان مرکزی شناسایی گردیدند. توسعه صنایع فرآوری محصولات باغی در قطب‎های تولید محصولات باغی، نوسازی صنایع فرآوری باغی و تجهیز آن ها به فن‎آوری مناسب و توانمندسازی نیروی انسانی شاغل در بخش صنایع باغی، از جمله راهبردهایی هستند که برای توسعه این صنایع در استان مرکزی تدوین شد.
    کلیدواژگان: تحلیل SWOT، بازاریابی مواد خام، سرمایه درگردش، نوسازی صنایع فرآوری
  • فریماه امیدی، کیومرث ابراهیمی*، هاجر فضل الهی صفحات 137-146
    امروزه با توجه به محدودیت های کمی و کیفی منابع آب، تعیین ارزش واقعی آب می تواند تاثیر به سزایی در مدیریت  تقاضا و مصرف آن داشته باشد. در این پژوهش برای تعیین دقیق قیمت آبآب، یک مدل ریاضی بومی توسعه داده شد. داده های منطقه صوغان، از استان کرمان برای اجرای مدل مورد استفاده قرار گرفت و قیمت آب برای هر یک از محصولات، به دست آمد. قیمت به دست آمده برای آب از روش قیمت گذاری بر اساس نوع محصول در منطقه صوغان، برای پسته بیشترین قیمت و برابر با 47577 ریال بر متر مکعب و برای سیب زمینی کمترین قیمت و برابر با 683 ریال بر متر مکعب می باشد. همچنین نتایج اجرای مدل نشان داد که قیمت به دست آمده برای آب از روش هایی که بر اساس نوع محصول و با در نظر گرفتن عواملی مانند مساحت و حجم آب مصرفی به صورت وزنی قیمت آب را تخمین می زنند، از قیمت به دست آمده برای آب از روش هایی که نوع محصولات را لحاظ نمی کنند بیشتر است. از ویژگی های این مدل محاسبه دقیق قیمت آب کشاورزی، خاصیت انعطاف پذیری مدل و قابلیت کاربر دوست بودن مدل می باشد. این مدل را می توان به عنوان ابزاری برای محاسبه سریع و دقیق قیمت آب کشاورزی به کار گرفت.
    کلیدواژگان: قیمت آب آبیاری، ارزیابی اقتصادی، مدیریت عرضه و تقاضا، مدل ریاضی
  • نفیسه صلاحی مقدم*، روح اله رضایی، حسین شعبانعلی فمی صفحات 147-160
    هدف از این پژوهش توصیفی- همبستگی، بررسی تاثیر سرمایه اجتماعی بر مدیریت دانش با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل 272 نفر از کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی در استان البرز بود که با توجه به جدول کرجسی و مورگان، تعداد 213 نفر از آنان از طریق روش نمونه گیری طبقه ای با انتساب متناسب برای انجام پژوهش انتخاب شد. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه‎های استاندارد استفاده گردید. روایی صوری پرسشنامه با نظر پانلی از متخصصان مورد تایید قرار گرفت و روایی سازه و پایایی ترکیبی ابزار پژوهش نیز از طریق برآورد مدل اندازه‎گیری و پس از انجام اصلاحات لازم به دست آمد. داده های گردآوری شده با استفاده از روش چند متغیره مدل‎سازی معادلات ساختاری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج پژوهش نشان داد که سرمایه اجتماعی، اثر مثبت و معنی داری بر متغیر وابسته پژوهش داشته و در مجموع 61 درصد از واریانس مدیریت دانش در سازمان جهاد کشاورزی استان البرز را تبیین کرد. با توجه به یافته های پژوهش، می‎توان نتیجه گرفت که تقویت سرمایه اجتماعی به طور مستقیم منجر به بهبود مدیریت دانش در سازمان جهاد کشاورزی می شود.
    کلیدواژگان: سرمایه اجتماعی، مدیریت دانش، سازمان جهاد کشاورزی، کارشناسان
  • زینب فراشی، سعید غلامرضایی*، رضوان قنبری موحد صفحات 161-171
    امروزه صنعت آبزی پروری به عنوان یکی از مهمترین زیر بخش های اقتصادی در تامین امنیت غذایی، تجارت، اشتغال زایی و محرومیت زدایی مناطق روستایی در جهان از جایگاه ویژه ای برخوردار است. هدف این مطالعه بررسی عوامل موثر بر آبزی پروری پایدار در استان لرستان می باشد. این تحقیق کاربردی به شیوه پیمایشی انجام شده است و از نوع تحقیقات توصیفی- همبستگی می باشد. جامعه آماری شامل کلیه آبزی پروران در استان لرستان بوده است که با استفاده از فرمول کوکران، حجم نمونه 101 نفر تعیین شد. در این تحقیق، پایداری مزارع آبزی پروری از ترکیب شاخص های سه گانه پایداری (اکولوژیکی، اقتصادی، اجتماعی) حاصل شده است. نتایج حاصل از بررسی سطح پایداری، حاکی از پایداری متوسط در این مزارع می باشد. همچنین مشخص گردید که ارتباط مثبت و معناداری بین ویژگی های فنی آبزی پروران و فعالیت های آموزشی - ترویجی و پایداری کل مزارع آبزی پروری وجود دارد و نیز تاثیرگذارترین متغیرها بر پایداری کل، میزان استفاده مجاز از ضدعفونی کننده ها، تعداد دوره آموزشی حین فعالیت، دمای آب ورودی به مزرعه، تعداد دوره آموزشی قبل از فعالیت و هزینه آب بها بوده اند که جمعا 3/44 درصد از تغییرات متغیر میزان پایداری کل را تبیین می کنند. در این راستا جهت ارتقای پایداری این مزارع، برگزاری دوره های آموزشی مدیریت تغذیه، مدیریت هزینه، مدیریت مواد ضد عفونی کننده، تشکیل تعاونی های آبزی پروری و رعایت ملاحظات فنی کارشناسان شیلات پیشنهاد می گردد.
    کلیدواژگان: پایداری، آبزی پروری پایدار، استان لرستان
  • محمد بادسار*، مقصود شاهی جاجان، اسماعیل کرمی دهکردی صفحات 173-188
    پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش عوامل مدیریتی، فنی و ساختاری بر موفقیت و استمرار فعالیت کلینیک های گیاه پزشکی از دیدگاه بهره برداران در شهرستان های جنوبی استان تهران انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی کشاورزان و بهره برداران ساکن در شهرستان های جنوبی استان تهران (13222N=) بود. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران برابر با 193 تن انتخاب شد که از میان داده های جمع آوری شده تعداد 191 مورد وارد داده پردازی شد ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه بود و تجزیه و تحلیل داده ها نیز با استفاده از نرم افزار SPSS20 و AMOS20 انجام شد. نتایج حاصل از آمار توصیفی نشان داد 3/73 درصد از پاسخگویان سطح استمرار فعالیت و 3/50 درصد سطح موفقیت کلینیک های گیاه پزشکی را در حد متوسط ارزیابی کردند. نتایج حاصل از بررسی عوامل موثر بر موفقیت و استمرار فعالیت کلینیک های گیاه پزشکی با استفاده از تحلیل مسیر نشان داد که اثر هر سه دسته از عوامل مدیریتی، فنی و تخصصی و ساختاری و نهادی بر سطح موفقیت و استمرار فعالیت کلینیک های گیاه پزشکی معنی دار بوده و این عوامل تبیین کننده 60 درصد از تغییرات سطح موفقیت کلینیک های گیاه پزشکی و همچنین 47 درصد از تغییرات سطح استمرار فعالیت آن ها در میان پاسخگویان می باشند.
    کلیدواژگان: موفقیت، استمرار، کلینیک های گیاه پزشکی، استان تهران
  • مهنوش شریفی، احمد رضوانفر*، سید محمود حسینی، سید حمید موحد محمدی صفحات 189-200
    این پژوهش با هدف شناسایی و اولویت بندی گزیدارهای تجاری سازی تحقیقات دانشگاهی کشاورزی در دو مرحله به انجام رسیده است. در مرحله اول تحقیق، با انجام مطالعه دلفی، شش گزیدار و هشت معیار برای تجاری سازی تحقیقات دانشگاهی شناسایی گردید. پس از ترسیم درخت تصمیم گیری، داده ها از طریق تکمیل 15 پرسشنامه توسط اعضای هیات علمی با تجربه در زمینه تجاری سازی تحقیقات، بر مبنای مقایسه های زوجی، گردآوری و از نرم افزار Expert Choice برای تحلیل داده ها استفاده شد. گزیدارهای شناسایی شده برحسب وزن نسبی به ترتیب زیر اولویت بندی گردید: (1) سرمایه گذاری مشترک دانشگاه با صنایع و بخش خصوصی برای بهره برداری تجاری از یافته های تحقیقاتی؛ (2) راه اندازی شرکتی به صورت تعاونی یا سهامی زیر نظر دانشگاه برای بهره برداری تجاری از یافته های تحقیقاتی؛ (3) فروش حقوق مالکیت دارایی های فکری برآمده از تحقیقات دانشگاهی؛ (4) ارایه خدمات فنی و مهندسی توسط اعضای هیات علمی؛ (5) ثبت واگذاری امتیاز بهره برداری از اختراعات برآمده از تحقیقات دانشگاهی؛ و (6) راه اندازی شرکت های مستقل از دانشگاه توسط اعضای هیات علمی برای بهره برداری تجاری از یافته های تحقیقاتی.
    کلیدواژگان: تحقیقات دانشگاهی کشاورزی، تجاری سازی تحقیقات، فن دلفی، تحلیل سلسله مراتبی
  • عبدالمطلب رضایی*، سارا جلیلیان صفحات 201-218
    مقاله حاضر با استفاده از روش پیمایش، مطالعات میدانی و تعیین نقاط قوت، ضعف، فرصت ها و تهدیدها به شیوه SWOT به ارائه راهبرد در جهت توسعه پایدار گردشگری در مناطق روستایی کرمانشاه پرداخته است. به این منظور ابتدا نسبت به شناسایی عوامل درونی و بیرونی تاثیر گذار بر مدیریت گردشگری روستایی استان کرمانشاه اقدام و در مرحله ی بعد به تجزیه و تحلیل و تدوین راهبرد موردنظر با استفاده از ماتریس QSPM پرداخته شد. روایی ابزار تحقیق با استفاده از نظر کارشناسان تایید و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ محاسبه گردید. جامعه مورد بررسی شامل کارشناسان و مدیران سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان به تعداد 50 نفر بود که 17 نفر از آنان به طور هدفمند انتخاب گردیدند. یافته های تحقیق نشان داد از میان راهبردهای چهار گانه برای توسعه ی گردشگری روستایی از نظر جامعه آماری مورد مطالعه راهبرد های تهاجمی مناسب ترین راهبرد می باشد. با توجه به نتایج ماتریس کمی راهبردی می توان راهبردهای ذیل را به منظور مدیریت هرچه موثرتر گردشگری روستایی درنظر گرفت. ترتیب اولویت راهبردها براساس میزان و وزن کلی آن ها در اصلاح و حرکت به سمت توسعه ی پایدار است. برای نمونه راهبرد" بازنگری جهت استفاده بهینه و هدفمند از منافع گردشگری"، جذابیت بالایی به لحاظ اجرای مدیریت گردشگری پایدار روستایی دارد. همچنین نتایج نشان داد که بنابر نظر مدیران و کارشناسان، راهبرد اصلی شناسایی شده، راهبرد بازنگری (WO) با نمره 61/3 می باشد.
    کلیدواژگان: گردشگری روستایی، SWOT، گردشگری پایدار، استان کرمانشاه
  • علی اسدی*، مصطفی مرادی صفحات 219-229
    با توجه به پراکندگی مناطق روستایی و لزوم استقرار شبکه ترویج در این مناطق، طرح مددکاران ترویجی به منظور زمینه سازی و تسریع در ارائه خدمات آموزشی- ترویجی توسط معاونت ترویج و نظام بهره برداری وزارت جهاد کشاورزی تدوین شده است. هدف کلی پژوهش حاضر بررسی اثربخشی طرح مددکاران ترویجی در شهرستان کرمانشاه بود. تحقیق به لحاظ هدف از نوع کاربردی، به لحاظ گردآوری داده ها پیمایشی و از نوع پژوهش های ارزشیابی بود. جامعه آماری پژوهش مددکاران ترویجی در شهرستان کرمانشاه در سال 1395 بودند (443N=) که 205 نفر از آنان با استفاده از جدول کرجسی و مورگان با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای با انتساب متناسب انتخاب شدند. به منظور گردآوری داده ها، از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد که روایی آن با استفاده از نظر متخصصان دانشگاهی و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ (ضریب آلفای کرونباخ برای تمامی موارد بالاتر از 7/0 بود) تایید گردید. جهت تجزیه وتحلیل داده ها از نرم افزار آماری  SPSS21استفاده شد. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که طرح مددکاران ترویجی در شهرستان کرمانشاه نتوانسته است در دستیابی به اهداف خود موفقیت چندانی به دست آورد و در حد متوسط (به میزان 27/46 درصد) اثربخش بوده است. از این رو، انجام اقدامات لازم در جهت شناسایی و رفع مشکلات از سوی مسئولین مربوطه در راستای بهبود اثربخشی طرح ضرورت می یابد.
    کلیدواژگان: اثربخشی، شهرستان کرمانشاه، مددکاران ترویجی
|
  • Esmaeil Pishbahar *, Roya Ferdousi, Fereshte Assadollahpour Pages 1-17
    The purpose of this study is to examine how the transfer price of chicken meat in Iran. For this purpose, weekly prices statistics for chicken slaughter chickens at a fast and soy meal prices in 2007-2012 have been used. Note that the time series variables are non-linear, linear models cannot be used to test the transfer price. Therefore, nonlinear models such as Markov switching models or threshold models utilize. Due to the flexibility of the Markov switching model and that, the regimes transition is determined probability by exogenous, Markov switching model have been used in this study. Results of model selection (MSMAH (3)-AR (2)) with three regimes (lower prices, light lower prices and higher prices) and two interrupt indicates that all variables are significant. Price transmission is Asymmetric and rising in the prices of production inputs faster than reduce in the prices of production inputs being transmitted to the price of poultry meat. Chicken meat prices are likely to be reduced by 46%, probably 71% of the price of chicken increases, and the prevailing economic regime is light lower regime that prices probably will decreases slowly 90% in the price of chicken.
    Keywords: transfer price, Iran, chicken, Markov switching autoregressive (MSAR)
  • Saeid Yazdani *, Morteza Hasnaki, Hossein Norouzi Pages 19-28
    One of the issues faced by policy makers of the agricultural sector is determining the production strategy of the country as well as choosing between either relative advantage or self-sufficiency as a strategy for producing the crops in agricultural sector. The relative advantage strategy is based on economic principles, and on the other hand, the self-sufficiency in strategic agricultural crops, although it is an uneconomic goal, But it is politically important. In this research, the factors affecting the cultivated area of rain-fed barley, irrigated barley, rain-fed wheat, irrigated wheat, irrigated corn, sugar beet, cotton, potatoes and onions with guaranteed prices will be assessed during the period 2006-2014 in the form of a dynamic panel econometric model using Arellano–Bover/Blundell–Bond estimator. The results showed that variables of guaranteed price and lag in cultivated area had a positive and significant effect, but the production cost variables had a negative and significant effect on cultivated area of strategic crops. According to the results, with a 1% increase in the guaranteed price, it is expected that the cultivated area would increase by 0.135%, provided that other conditions are constant. Also, 1% increase in production costs per ha would result in a 0.14% decrease in the cultivated area if other conditions to be constant.
    Keywords: Arellano–Bover, Blundell–Bond estimator, Dynamic panel model, Strategic products, Guaranteed Price
  • Mohammad Ali Asadi, Hamed Najafi Alamdarlo * Pages 29-43
    In recent years, the Dehgolan plain has been faced by a sharp drop in groundwater and land subsidence due to the drought and over-harvesting of water resources. Hence, one of the most important water management practices is management of cultivating pattern that has more importance in drought situations in order to reduce water super-crisis. This plain with an area of 62.4 thousand hectares and the coordinates of 10' 470 to 44' 480 eastern longitudes and 00' 350 to 32' 350 northern Latitudes is at the eastern of Kurdistan province. This research was designed to develop an optimal cropping pattern (wheat, barley, alfalfa, onion, potato, clover and sainfoin) for under low water conditions. Moreover, this paper presented an optimal irrigation program for maximizing the gross profit of the farm. For this purpose, data from the crop years of 2016-2017 was used as input of Positive Mathematical Programming Model. The results showed that in the optimum conditions for plant production, the amount of water saving in the first to third scenario was 22.1%, 30.5%, and 35.5%. On the other hand, the gross profit of the farm decreased 4.6%, 9.3% and 14.8% respectively. Consequently, it can be said that applying irrigation policy in stages of growth of products that are less susceptible to dehydration results in farmers to select a cultivation pattern that has high economic benefits compared to cultivating other product.
    Keywords: Deficit Irrigation, Positive Mathematical Programming, Groundwater, Dehgolan Plain
  • Ali Sardar Shahraki *, Neda Aliahmadi, Ghasem Layani Pages 45-63
    The purpose of this research is to evaluate the efficiency of grape harvesters in Sistan region using non-parametric methods. Measuring the efficiency of grapevine and comparing their performance play an important role in improving their level of efficiency and productivity and provide support for planning the exploitation of this product in Sistan. One of the common methods of measuring efficiency is data envelopment analysis. This method, despite its advantages, is not suiteble to measuring efficiency when the number of decision-making units is few. Therefore, using the window envelopment analysis approach, the number of decision-maker units is increased and the efficiency of the users can be well measured. In this research, using windouw data analysis in the period of 2011-2016, the efficiency of Sistan grapevine will be determined. According to the results obtained regarding the efficient or inefficient exploiters, Zabol and Hirmand and Zahak have a yield of less than one that indicates inefficiency in grape harvesting. Also, according to Malmquest index, the average of total productivity changes for Zahak city is 1.05 during the mentioned period. One of the most effective factors in total productivity changes has been technological changes. It is suggested that new technology (gardener integration and new irrigation) be used in agriculture to increase the efficiency and productivity of grape product in the region.
    Keywords: Productivity, Malmquist Index, Data envelopment analysis, and Window Data Analysis Approach, Performance
  • Mohammad Reza Gholamian *, Abdolhakim Taghanzadeh Pages 65-78
    Since wheat is an important and strategic commodity, planning and managing its supply chain is also important. Yearly, million tons of wheat are purchased from other countries whereas food grain was the main imported community into the country in 2014. On the other hand, wheat and its products are considered among the highest good transportation in the country.  In this regard, this study presents optimization model for bread flour supply chain network design with the aim of strategic decisions on imports and tactical decisions on allocation. In addition, in spite of the most presented papers in this area, in this paper bread flour supply chain is integrated with attention to current capacities to produce flour. The model determines that in which months, what amount of the wheat should be purchased and transported from which country and through which point of import were sent to which province. Also, the stock size of the wheat in provinces and the inter-provincial transportation of wheat and flour produced in every province and its movement between provinces was determined The numerical results of the model and sensitivity analysis experiments along with important managerial insights were brought.
    Keywords: Supplier Selection, Wheat Import Planning, Optimization Model, Network Design, Bread Flour Supply Chain
  • Habibollah Salami *, Sohrab Sadafi Abkenar Pages 79-95
    Observing aflatoxin in Iranian pistachio from time to time and continuing substitution of U.S. pistachios instead of the Iranian one in the German market suggests that changes in the preferences of German consumers may have occurred against Iran's pistachios. The present study seeks to test this hypothesis. Given that, data on imports of pistachios from Iran and the United States during the period of 1988-2015 have been examined using a nonparametric approach based on the weak and strong axiom of revealed preferences. In addition, the K-W test has been used to test the significance of the observed violations. Results showed that, structural changes have occurred in the preferences of German consumers against Iranian pistachios. Additionally, the main reason for the observed preference changes roots in the health considerations by the German consumers. Hence, it would be difficult for Iranian exporters to regain the German market. Ensuring the continuity of healthy pistachio production and its guarantee by the official health authorities may help to restore the German market to Iranian pistachio exporters.
    Keywords: Pistachio, Nonparametric approach, K-W Test, WARP, SARP
  • Zeinab Shokoohi * Pages 97-107
    Dairy cows are very sensitive to heat stress caused by climate change, and this directly affects the efficiency and profitability of these farms. Despite the importance of this issue, economic studies that analyze the relationship between the efficiency of dairy farms and climate change are very limited. Therefore, the purpose of this study was to evaluate the effect of climate change on the cost productivity of dairy farms. The information of 16 main production provinces in 1990, 1993, 2000, 2007, 2013 and 2016 was used and the stochastic frontier cost function was estimated by considering THI index. The result indicates that the average cost efficiency of dairy farms is about 0.70 and its highest and lowest values are 0.78 and 0.50 for east Azerbaijan and Esfahan provinces respectively. Also, the changes in the THI index have a negative and significant effect on cost efficiencies in the studied provinces. Therefore, it is not necessary to consider genetic selection for raising milk production in the breeding policy, but also its adaptation to climate conditions.
    Keywords: cost efficiency, dairy farms, stochastic frontier, climate change, heat stress
  • Mohammad Hossein Zoghipour, Heydar Gholizadeh *, Mohammad Reza Nazari, Narges Moradkhani Pages 109-121
    The dust phenomenon, along with other climatic phenomena affects the agricultural sector, income and welfare of farmers. In recent decades, the dust phenomenon, especially in the western Iran, has become one of the environmental problems. In this study, the effect of climatic variables and the dust phenomenon on maize farmers has been investigated in Khuzestan province during 2000-2016. For this purpose, the Ricardian model has been estimated using panel data approach. The results show that the dust variable has a negative and significant effect on Khuzestan maize farmer’s rents, so that, dust reduces rents 2381 thousand Rials per hectare per crop year. Among the climatic variables, the temperature and humidity variables affect rents significantly. That way, increasing 1˚C in temperature over its mean (32.9˚C), will increase rents by 9405 thousand Rials per hectare, and also increasing 1% in the air moisture over its mean (29.9%) will reduce rents by 2272 thousand Rials per hectare. The effects of other climatic variables (rainfall and wind speed) were not significant. The results also show that fertilizer, pesticides, and the share of surface water in irrigation have a positive and significant effect on the rents and sees, labor and total area under maize cultivation have a negative and significant effect on the rents.
    Keywords: Dust Phenomenon, Maize, Rents, Ricardian Method
  • Abolfazl Ranjbar, Ghila Daneshvar *, Khalil Kalantari Pages 123-136
    Despite the capabilities of Markazi province in horticultural products, and development of related industries, the challenges such as the lack of proper strategies for development of Horticultural Crops Processing Industries, has led to failing in utilization of Value-Added Benefits of its products in the province. Therefore, the present study was conducted to formulate strategies for the development of Horticultural Crops Processing Industries in Markazi province. For this purpose, the SWOT analysis method was used in this research. The data of this survey research was collected by questionnaire and analyzed by SPSS software. The statistical population of this research include 41 managers and experts of agricultural industry and horticultural processing industry owners in Markazi province. The results showed that the high added value of horticultural industry products and the high cost of product inputs for processing industry owners were considered as the most important strengths and weaknesses respectively. The existence of national tendency at the three levels of decision-making to support of Agro-Processing industries and the need for horticultural processing industries to Capital in circulation in the working season, respectively, have been identified as the most important opportunities and threats for the development of these industries in the Markazi province. Development of Horticultural Crops Processing Industries in Horticultural production poles, modernization of horticultural processing industries and equipping them with appropriate technology and human resource empowerment in the field of horticultural industry are strategies that can development these industries in Markazi province.
    Keywords: SWOT Analysis, Marketing of raw materials, Capital in circulation, Modernization of processing industries
  • Farima Omidi, KUMARS EBRAHIMI *, Hajar Fazlolahi Pages 137-146
    Considering the quantitative and qualitative limitations of water resources, determining economic value of waters can have a significant impact on water demand and consumption management. For determine the economic value of water, a mathematical model has been developed in this research. The AWPM has been applied for Soghan in Kerman Province, Iran and water prices for each product were obtained. The highest price obtained for water from pricing method based on the type of product in the region of Sughan is 47577 (Rls / m3) for pistachios and the lowest price is 683 (Rls / m3) for potato. Also, the results of model implementation showed that the price obtained for water from methods that estimate the price of water based on the type of product and considering the factors such as the area and volume of water are more than methods that do not include product types. The features of this model are the exact calculation of agricultural water prices, the flexibility of the model and the user friendly of the model. This model can be used as a rapid and accurate tool for of agricultural water prices calculation.
    Keywords: Irrigation water price, economic evaluation, demand, supply management, mathematical model
  • Nafiseh Salahimoghadam *, Rohollah Rezaei, Hossein Shabanalifami Pages 147-160
    The main purpose of this descriptive- correlative research was to study the effect of social capital on knowledge management using Structural Equations Modeling (SEM). The statistical population of the study consisted of 272 experts of the Agriculture Jihad organization in Alborz province. According to the Krejcie & Morgan table, a sample size of 213 was selected using a stratified random sampling method. The standard questionnaires were used to collect the data. The content validity of the questionnaire was confirmed by a panel of experts. The construct validity and the composite reliability of the research instrument were tested by estimating the measurement model and they were satisfied after making necessary corrections. The data were analyzed using Structural Equation Modeling multivariate technique. The results showed that social capital had a positive and significant effect on dependent variable. All in all, social capital explained about 61 percent of the variances of knowledge management in the Agriculture Jihad organization of Alborz province. Based on the findings, it could be concluded that improving social capital directly results in reinforcing knowledge management in the Agriculture Jihad organization.
    Keywords: Knowledge management, Social Capital, Agriculture Jihad organization, Experts
  • Zeinab Farashi, Saeed Gholamrezai *, Rezvan Ghanbari Movahed Pages 161-171
    Today, the aquaculture industry has a special status as one of the most important economic sub-sectors in providing food security, trade, job creation and depriving rural areas of the world. This study was aimed to determine the factors affecting sustainable aquaculture in Lorestan province. This applied research is conducted in a survey method and its descriptive-correlative research type. The statistical population consisted of all fishery farms in Lorestan province. The sample size was determined by using Cochran formula. In this study, the sustainability of aquaculture farms is derived from the combination of three indicators of sustainability (ecological, economic, and social). Results show that the level of sustainability is moderate. It was also found that there is a positive and significant relationship between the farmers technical characteristics, the extensional education activities, total sustainability, the authorized use amount of disinfectants, the number of in-service training courses, the temperature of water entering the farm, the number of training courses prior to the activity and the water cost, totally explained of 44.3% of the total variations in depended variable. In order to sustainability increase of these farms, training courses about nutrition management, cost management, disinfectant management, fish farming cooperatives, and the technical considerations of fishery experts are recommended.
    Keywords: Sustainability, sustainable aquaculture, Lorestan province
  • Mohammad Badsar *, Maghsud Shahi Jajan, Esmail Karamidehkordi Pages 173-188
    This study had been conducted with the aim to investigate the role of managerial, technical and structural factors on the success and stability of plant clinics from the perspective of farmers in southern county of Tehran province. The population of study was the farmers in south of Tehran province (N = 13222). The sample size of 209 was chosen by Bartlett et al., (2001) that among the collected questionnaire 191 of them were useable. The data analysis was performed using SPSS20 and AMOS20 software’s. The descriptive result indicated that 73.3% and 50.3% of respondents respectively had assessed stability and success of plant clinic at moderate level. The result of investigate the factors influencing the success and stability of plant clinics by using structural model showed that the effect of all three managerial, technical and structural and institutional factors were significant on the level of success and stability of plant clinics. These factors explained 60% of the variance of plant clinics level of success in stability agricultural activities as well as 47% of the variance of plant clinics in their stability level among the respondents.
    Keywords: Success, Stability, Plant Clinics, Tehran Province
  • Mehnoush Sharifi, Ahmad Rezvanfar *, Seyed Mahmood Hosseieni, Seyyed Hamid Movahed Mohammadi Pages 189-200
    This two-phase research aimed to identify and prioritize alternatives of commercialization of university agricultural research. By a three-round Delphi study, the first phase was conducted in order to identify alternatives and criteria of alternative mechanisms for commercialization of university agricultural research. Using AHP, 6 alternatives and 8 criteria of commercialization of university agricultural research were prioritized in the second phase. Respecting these alternatives and criteria, a decision making tree was outlined. Data was collected through pair wise comparison 15 questionnaires filled by a sample of experienced agricultural faculty members and Expert Choice software used to analysis data. Based on the relative weight, the alternatives prioritized as: (1) Joint venture between university and industrial and private sector for developing and commercial exploiting of university research and technology, (2) Setting up a firm for commercial exploitation of university research and technology (Spin off), (3)Sale of intellectual property rights arising from university research, (4)Licensing patents arising from university research, (5) Delivering engineering and technical services and, (6) Setting up a firm by faculty members for commercial exploitation of university research and technology (start up or Spin out).
    Keywords: University Agricultural Research, Research Commercialization, Alternative Mechanisms, Delphi, AHP
  • Abdohmotaleb Rezaei *, Sara Jalilian Pages 201-218
    The present paper was done by using of survey method, field studies and determining strengths, weaknesses, opportunities and threats method (SWOT) to provide strategies for sustainable development of tourism in rural areas of Kermanshah province. For this purpose, at the first, the internal and external factors affecting on rural tourism management in Kermanshah province were identified and in the next step, the QSPM matrix was analyzed and formulated. The validity of the research tool was confirmed by the experts and its reliability was calculated by the Cronbach's alpha coefficient. The survey population included 50 persons of experts and managers of the Cultural Heritage and Tourism Organization of the Kermanshah province, that 17 person of them were purposely selected. Findings of the research showed that among the four strategies in order to develop rural tourism from the point of view of statistical population, offensive strategies are the most appropriate strategy. According to the results of the quantitative strategic matrix, we can consider the following strategies in order to manage the more effective rural tourism. The priority order of strategies is based on the overall weight and weight of those in modification and motion toward sustainable development. For example, "review for optimal and objective use of tourism benefits" strategy has a high appeal in terms of impleentation of sustainable rural tourism management. Also, the results showed that according to the managers and experts views, the central strategy is a revision strategy with 3.61 score (WO).
    Keywords: Rural tourism, SWOT, Sustainable Tourism, Kermanshah province
  • Ali Asadi *, Mostafa Moradi Pages 219-229
    Considering the dispersion of rural areas and the need of extension network establishment in these areas, the extension agent plicy was founded by extension deputy of agricultural ministry. This project also facilitate the extension and education services. This study was aimed to investigate the effectiveness of extension agent project in Kermanshah Township. This research is a practical research and gathering data was done in a survey way, and of course this research is categorized as an evaluation research. The statistical population of the study was extension agents in Kermanshah township in 1395 (N=443), which 205 of them were selected by Krejsi and Morgan table through stratified random sampling. A designed questionnaire was used to collect data, its validity was confirmed by academic experts and its reliability was confirmed using Cronbach’s alpha (Cronbach’s alpha for all of the goals was higher than 0.7). SPSSver21 software was used to analyze data. The results of the research showed that the project of extension agents in Kermanshah did not achieve its goals successfully, in other words its effectiveness was moderate (46.27 %). Therefore, it is necessary to take essential steps for identifying and resolving the current problems, in order to improve the effectiveness of the project.
    Keywords: Effectiveness, Kermanshah township, Extension agent