فهرست مطالب

پردازش و مدیریت اطلاعات - سال سی و چهارم شماره 3 (پیاپی 97، بهار 1398)
  • سال سی و چهارم شماره 3 (پیاپی 97، بهار 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/04/10
  • تعداد عناوین: 18
|
  • منصور شیدایی، سیروس علیدوستی*، مرتضی نبی میبدی صفحات 949-992

    رسیدن به پیشرفت های قابل توجه در زمینه فناوری ها، از جمله فناوری اطلاعات و ارتباطات، یکی از موضوع هایی است که همواره در اسناد راهبردی، به ویژه در سند چشم انداز جمهوری اسلامی ایران در افق 1404 هجری شمسی به آن تاکید شده است. دسته بندی جامع موضوع های راهبردی فناوری اطلاعات در سطح بین المللی و ملی روشی است که می تواند بینشی مناسب برای تصمیم سازان و سیاست گذاران فراهم آورد. این نوع بازنمایی اطلاعات، از یک سو موجب توصیف و درک بهتر این حوزه خواهد شد و از سوی دیگر، تصویر کلی موضوع مورد مطالعه را در اختیار سیاست گذار قرار می دهد.هدف این پژوهش دستیابی به چارچوب مفهومی موضوع های راهبردی است که با استناد به مستندات راهبردی منتشرشده از سوی کشورها انجام شده است. بدین منظور، 114 سند راهبردی فناوری اطلاعات با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی و با رویکرد استقرایی سازماندهی و تحلیل شده است. یافته های این پژوهش بیش از 900 موضوع راهبردی فناوری اطلاعات را در بر می گیرد که در 16 دسته اصلی تجارت الکترونیکی؛ سازمان الکترونیکی؛ دولت الکترونیکی؛ سلامت الکترونیکی؛ یادگیری الکترونیکی؛ سایر  نواحی کاربردی؛ فضای سایبری؛ اطلاعات و محتوای دیجیتال؛ منابع انسانی؛ صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات؛ جامعه اطلاعاتی و دانشی؛ زیرساخت؛ قوانین، مقررات، و خط مشی ها؛ اصلاحات فناوری اطلاعات و ارتباطات؛ تحقیق و توسعه؛ و ارتباطات از راه دور قرار دارند. این مقاله به یک نگاه جامع و همه جانبه در زمینه راهبردهای فناوری اطلاعات منجر می شود.

    کلیدواژگان: فناوری اطلاعات، اسناد راهبردی، راهبردهای فناوری اطلاعات، موضوع های راهبردی، تحلیل محتوای کیفی
  • حمید کشاورز*، فاطمه فهیم نیا، علیرضا نوروزی، محمدرضا اسمعیلی گیوی صفحات 993-1022

    پژوهش حاضر با هدف بررسی و مدل سازی معادلات ساختاری ارزیابی باورپذیری اطلاعات موجود در محیط وب توسط کاربران دانشگاهی بر مبنای یک مدل مفهومی بومی و برخاسته از ادبیات پژوهش انجام شده است. پژوهش به شیوه توصیفی-پیمایشی و با کاربرد یک مدل مفهومی تاییدشده توسط خبرگان به عنوان زیرساخت ایجاد ابزار پژوهش در یک نمونه آماری شامل 382 نفر از دانشجویان دانشگاه های برتر کشور به شیوه نمونه گیری تصادفی طبقه ای انجام شد. پرسشنامه ای با 80 گویه و روایی محتوایی و سازه ای مناسب و مقدار آلفای «کرونباخ» 962/. بین شرکت کنندگان توزیع شد. داده های به دست آمده با رویکرد مدل سازی معادلات ساختاری با کاربرد نرم افزارهای «اس پی اس اس 22» و «لیزرل 7/8» تجزیه و تحلیل شدند.  بررسی برازش مدل اندازه گیری و سنجش بارهای عاملی نشان از برازش داده های به دست آمده برای کاربرد مدل برای تحلیل داشتند. تمامی پرسش ها و روابط میان متغیرها در سطح اطمینان 95 درصد معنادار بودند. تمامی شاخص های برازش در دامنه قابل قبول بودند و بنابراین مدل ها تایید شدند. مقیاس باورپذیری اطلاعات وب فارسی از جنبه برازش مدل اندازه گیری از تناسب و کیفیت خوبی برخوردار بوده و برای بررسی در بسترهای پژوهشی مختلف از اعتبار برخوردار است. ابزار ساخته شده با مقداری مناسب از برازش، متغیرهای فرعی پژوهش، یعنی قابلیت اعتماد و تخصص را نمایندگی و سنجش می کند

    کلیدواژگان: ارزیابی باورپذیری اطلاعات، طراحی مدل رفتار اطلاعاتی، باورپذیری اطلاعات وب، اعتبارسنجی اطلاعات، اعتباریابی مدل
  • رویا پورنقی*، اکرم السادات حجازی صفحات 1023-1050

    تجاری سازی، فرایند تبدیل فناوری به محصولات موفق اقتصادی است که دانش تولیدشده را به محصولات قابل عرضه در بازار تبدیل می کند. این فعالیت، جزء اولویت های دانشگاه ها و پژوهشگا ه های جهان است. امروزه بقای دانشگاه ها و مراکز پژوهشی به ارائه دانش تولیدشده در قالب محصولات دانشی به جامعه و بازار بستگی دارد. هدف این پژوهش تعیین عوامل و الزامات موثر بر رشد و موفقیت تجاری سازی دانش از دیدگاه دانشجویان «دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی شهر تهران» است. روش پژوهش از نوع پیمایشی است؛ چراکه یکی از بهترین روش ها برای  بررسی مشکلات در شرایط واقعی است که امکان آزمودن متغیرهای مختلف را فراهم می آورد. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان تحصیلات تکمیلی «دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران» است. نمونه گیری به روش تصادفی طبقه ای و ابزار جمع آوری داده ها پرسشنامه نیمه محقق ساخته است که روایی آن با نظر اساتید خبره و پایایی آن نیز با آلفای «کرونباخ» 956/0 تایید گردید. تجزیه و تحلیل داده ها با نرم افزار «اس پی اس اس» و آزمون آماری «فریدمن» انجام شد. یافته های پژوهش نشان داد که از دیدگاه دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه مورد مطالعه، عوامل اقتصادی بیشترین (41/4)، و مکانیزم های آموزشی و پژوهشی کمترین (64/3) تاثیر را در رشد و موفقیت تجاری سازی دانش دارند. مدیران و سیاست گذاران دانشگاه باید برای تسهیل در ایجاد شرکت ها و تجاری سازی دانش، خط مشی گذاری تجار ی سازی دانش، و سیاست گذاری توزیع درآمد ناشی از تجاری سازی دانش فعالیت نمایند و در این راستا، شبکه های گسترده ایجاد ارتباط بین طرف های ذینفع و دارای نقش در فراگرد تجاری سازی دانش را توسعه دهند.

    کلیدواژگان: تجاری سازی دانش، دانشجویان تحصیلات تکمیلی، دانش، دانشگاه تربیت دبیر رجایی
  • مهدیه خزانه ها*، غلامرضا حیدری، اسماعیل مصطفوی صفحات 1051-1076

    چگونگی شکل گیری جریان های فکری، روش های تحلیل در علوم و روش شناسی ها از جالب ترین مباحث علم و فلسفه علم هستند. نظریه های علمی از واقعیاتی تشکیل می شوند که در ارتباط با هم گردآوری شده و انتظام یافته و مورد تامل قرار گرفته اند. هدف از پژوهش حاضر تحلیل ساختار مطالعات حوزه موضوعی «نظریه های علم اطلاعات» از طریق بررسی متون علمی این حوزه در پایگاه «وب آوساینس» بر اساس شاخص های تحلیل هم واژگانی مفاهیم و هم نویسندگی متخصصان و نظریه پردازان این حوزه از علم اطلاعات و دانش شناسی بر اساس سنجه های مرکزیت شبکه اجتماعی در مقالات است. پژوهش حاضر با استفاده از رویکرد کمی و شاخص های علم سنجی انجام شده است. برون دادهای علمی نظریه های علم اطلاعات در پایگاه اطلاعاتی «وب آوساینس» (1983-2017) با استفاده از روش های آمار توصیفی و تحلیلی در نرم افزارهای Premap، VOSviewer،   Ucinet و Excell  بررسی شده اند. یافته های حاصل از تحلیل های هم رخدادی واژگان و نویسندگان حاکی از آن است که از سال 2009 تا 2014 بیشترین مطالعات نظریه های علم اطلاعات در کشورهای آمریکا، آلمان، انگلستان، اسپانیا و کانادا بوده است. همچنین، در سال های اخیر کشورهایی مانند برزیل و چین پژوهش هایی را در این حوزه انجام داده اند. نویسندگانی همچون «یورلند»، «هارتل»، «وایت»، «بوشمن» و «برنر» بیشترین مقالات و «کیمبل»، «برنر»، «هرسینک»، «لوچس» و «ندرسن» دارای بیشترین همکاری علمی را در این دوره داشته اند. ضریب همکاری گروهی نویسندگان 3/0 است که حاکی از همکاری گروهی بالای نویسندگان است. مطالعات انجام شده در حوزه نظریه های علم اطلاعات به 9 خوشه تقسیم می شوند. حوزه های موضوعی نظریه های علم اطلاعات شامل استفاده از الگوریتم ها و مدل ها در نظریه ها، نظریه آنتروپی و کاربرد آن، نظریه های علم اطلاعات برگرفته از علوم دیگر، نظریه ترمودینامیک و فیزیک در علم اطلاعات، نظریه ارتباطات و مدل های ارتباطی، استفاده از نظریه های اطلاعات بین رشته ای، کارایی نظریه ها، ارزیابی نظریه ها، نقش اطلاعات و نقش میزبان و واردکننده نظریه ها در علم اطلاعات و دانش شناسی است.

    کلیدواژگان: نظریه های علم اطلاعات، علم سنجی، تحلیل هم واژگانی، تحلیل هم نویسندگی
  • امید علی پور*، شیما مرادی، سعید غفاری صفحات 1077-1102

    داده هوشمند، ماده خام بسیاری از فعالیت ها نظیر اتوماسیون ، سیستم های هوشمند، هوش مصنوعی و انقلاب صنعتی چهارم است. با توجه به اهمیت و کارایی داده های هوشمند، هدف این مطالعه تحلیل سیستمی و بررسی هرگونه الگوهای احتمالی تمامی پژوهش هایی است که از سال 1980 تا پایان سپتامبر 2017 در این حوزه منتشر شده اند. مقالات با بهره گیری از مدل جست وجوی «وینر، آمیک و لی» در سال 2008 و جست وجوی نظام مند در بانک اطلاعاتی «وب آوساینس» استخراج و 220 مقاله به عنوان جامعه نهایی این پژوهش انتخاب و با هدف تعیین نویسندگان، اهداف، جوامع، کشورها و دانشگاه ها، حامیان مالی، سال، محمل انتشار، وضعیت استناد، کلیدواژه ها، موضوع، قالب و زبان و وضعیت چندنویسندگی بررسی شده اند. یافته ها نشان می دهند که «سن سومیا» (63/3 درصد) بیشترین تعداد مقاله در این حوزه را داشته است. هدف 72/47 درصد از مقالات، کاربردهای داده هوشمند بود و 54/84 درصد بر جوامع غیرانسانی مطالعه کرده اند. آمریکا با (63/33 درصد)، دانشگاه پرینستون با (18/3 درصد)، و بنیاد ملی علوم طبیعی چین با (72/2 درصد) به ترتیب، نخستین کشور، دانشگاه، و موسسه با بیشترین تعداد مقالات در این حوزه بوده اند. بیشتر پژوهش های این حوزه (9/20 درصد) در سال 2016 انجام شده و نشریه «همایش های آی تریپل ای در ارتباطات رایانه ای» بیشترین مقالات این حوزه (18/3 درصد) را منتشر کرده است. متوسط دریافت استناد 4/4 استناد بوده و کلیدواژه «سیستم« (18/3 درصد) بیشترین فراوانی را داشته است. 54/39 درصد مقالات منتشرشده مربوط به حوزه علوم رایانه و 18/98 درصد مقالات به زبان انگلیسی بوده است. 52/64 درصد مقالات در قالب همایش منتشر شده، 90/5 درصد مقالات به صورت تک نویسنده و 94 درصد آن ها به صورت چندنویسنده نگاشته شده اند. نتایج نمایانگر روزآمدی، تنوع، و گستردگی مولفه های مورد بررسی در این پژوهش است.

    کلیدواژگان: داده هوشمند، بررسی مروری، تحلیل سیستمی، علم سنجی، فراتحلیل
  • خدیجه شبانکاره، علی حمیدی* صفحات 1103-1124

    پژوهش حاضر بر آن بوده که با بررسی مقالات منتشرشده در مجلات حوزه علم اطلاعات و دانش شناسی در ایران در یک دوره ده ساله، میزان توجه به فرایند سنجش روایی ابزار پژوهش را در این حوزه مورد ارزیابی قرار دهد. در این پژوهش مقالات هشت مجله علمی-پژوهشی حوزه علم اطلاعات و دانش شناسی فارسی در ایران که در فاصله سال های 1385 تا 1394 منتشر شده، به شیوه تحلیل محتوا مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع، محتوای 1763 عنوان از مقالات پژوهشی مربوط به 211 شماره از مجلات، تحلیل و ابزارهای پژوهش و روش های تعیین روایی ابزار مورد استفاده آن ها بررسی شد. بر اساس یافته های پژوهش در 87/36 درصد از مقالات مورد بررسی هیچ گونه اشاره ای به تعیین روایی ابزار نشده بود. در 22/23 درصد از مقالات تنها به بیان این نکته که روایی ابزار تایید شده است، بسنده کرده و روش و فرایند تعیین روایی ذکر نشده بود. در 31/4 درصد از مقالات، پژوهشگران اظهار کرده بودند که روایی ابزار در مطالعات پیشین تایید شده و بنابراین، خود به تعیین روایی ابزار نپرداخته اند. تنها در 375 عنوان مقاله (38/32 درصد)، روش تعیین روایی ابزار ذکر شده بود. از نظر روش های مورد استفاده جهت سنجش روایی ابزار نیز نتایج بیانگر آن بود که 66/16 درصد مقالات به روش صوری و 30/20 درصد به روش روایی محتوایی اعتبار ابزار خود را مورد ارزیابی قرار داده بودند. از سایر انواع روایی، روایی معیار کمترین فروانی را داشته و تنها 2 عنوان مقاله (17/0 درصد) جهت  ارزیابی اعتبار ابزار خود از این روش بهره گرفته بودند. 26/5 درصد مقالات نیز از روایی سازه که بالاترین سطح سنجش روایی است استفاده کرده بودند. همچنین، نتایج نشان داد که تعداد بسیار اندکی از مجلات جامعه پژوهش به انتشار مقالات مرتبط با سنجش روایی ابزار پژوهش پرداخته اند. بر این ساس، مجلات این حوزه لازم است با توجه بیشتر به چاپ مقالات مرتبط با سنجش روایی ابزار پژوهش، زمینه را جهت آشنایی بیشتر پژوهشگران با این فرایند و اهمیت آن در طراحی ابزار فراهم کنند. همچنین، مجلات این حوزه لازم است در فرایند داوری مقالات با حساسیت بیشتری به ضرورت گزارش فرایند سنجش روایی ابزار پژوهش در بخش روش شناسی مقالات بپردازند.

    کلیدواژگان: روایی سازه، روایی صوری، روایی محتوا، روایی معیار، سنجش روایی، علم اطلاعات و دانش شناسی، مجلات علمی-پژوهشی
  • مهدی شامی زنجانی، نرگس فرزانه کندری* صفحات 1125-1154

    هدف این پژوهش شناسایی عوامل ساختاری لازم برای تحقق حکمرانی دانش بوده است. برای تحقق این هدف از یک راهبرد دومرحله ای استفاده شد. در مرحله اول، روش فراترکیب انجام شد. با جست وجو در پایگاه های داده 319 مقاله یافت شد که در مراحل ارزیابی در نهایت، 25 مقاله مورد تایید قرار گرفت. با مطالعه کامل این مقالات، 25 کد و هشت مفهوم (شامل ساختاری برای مدیریت دانش، سیستم تشویقی، سیستم ارتباطات، رسمیت، تمرکزگرایی، ساختار حامی مدیریتی، فرهنگ، و رویه های کاری) برای سوال پژوهش استخراج گردید. پس از تایید روایی و پایایی نتایج، در مرحله دوم به منظور دریافت نظر خبرگان از روش «دلفی» استفاده شد. به همین منظور، از خروجی فراترکیب محتوای لازم برای طراحی پرسشنامه «دلفی» تامین شد و تا جایی فرایند «دلفی» ادامه یافت که نظرات خبرگان در مورد پاسخ به سوالات به اجماع رسید. 10 نفر از خبرگان بر اساس روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند و روش «دلفی» تا سه مرحله انجام شد. در نهایت، برای پاسخگویی به سوال عوامل ساختاری برای تحقق حکمرانی دانش در سازمان، 14 اصل راهنما در قالب اصول ساختاری و سیستمی ارائه گردید. میانگین نظر خبرگان «دلفی» نشان داد که به منظور تحقق حکمرانی دانش بایستی نقش ها و مسئولیت های دفتر مدیریت دانش را تعریف کرد، ساختار مشوق خلاقیت و چابکی ایجاد نمود، سیستم های ارتباطی موثر برای دفتر مدیریت دانش ایجاد کرد، سیستم تعامل با ذینفعان را ایجاد نمود، دفتر مدیریت دانش را با هویتی مستقل به وجود آورد، ساختار تیم محور و مشوق همیاری ایجاد کرد، نقش مدیر ارشد دانش را در سلسله مراتب سازمان تعریف و مشخص نمود، اختیارات مربوط به مدیریت دانش را تفویض کرد، ساختاری مدیریتی برای پشتیبانی از مدیریت دانش (مانند کمیته حکمرانی دانش یا شورای مدیریت دانش) ایجاد نمود، ساختار دفتر مدیریت دانش را به صورت رسمی شکل داد، به سیستم ها و فرایندها رسمیت بخشید، سیستم های تشویق و پاداش مرتبط با مدیریت دانش ایجاد کرد، روابط کاری با سایر واحدهای کسب وکار تعریف و ایجاد نمود، فرهنگ سازمانی مشوق خلق و تسهیم دانش ایجاد کرد. طبق بررسی پژوهشگر هیچ مقاله ای که تمهیدات ساختاری برای ایجاد حکمرانی دانش را با این روش فراترکیب و «دلفی» شناسایی نماید، یافت نشد. به همین دلیل، پژوهش حاضر دارای نوآوری در موضوع و روش مورد استفاده برای آن است.

    کلیدواژگان: عوامل ساختاری، حکمرانی دانش، فراترکیب، دلفی
  • نسیم انصاری، حسین وکیلی مفرد*، محرم منصوری زاده، محمدرضا امیری صفحات 1155-1186

    افزایش حجم چشمگیر داده ها و استفاده از آن ها جهت بهبود کیفیت تصمیمات مدیریتی از معضلات کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی هست. در این میان ابزار پرتوان داده کاوی می تواند با تحلیل داده ها به منظور پیش بینی و تحلیل تراکنش های کاربران و جلوگیری از اتلاف وقت آن ها در جهت استفاده از اطلاعات مفید از انبوه داده ها به تشخیص الگوهای معتبر و رابطه های نامعلوم بپردازد و کتابخانه ها را در تصمیم گیری های راهبردی و مدیریت اثربخش یاری رساند. این مطالعه با استفاده از رویکرد قوانین انجمنی که یکی از روش های داده کاوی است درصدد تحلیل تراکنش های امانت کاربران و کشف الگوی دسترسی آنان هست. در  این مطالعه توصیفی که از نوع مقطعی است، داده های موردنیاز از تراکنش های کاربران کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی دانشگاه علوم پزشکی همدان جمع آوری شد و پس از اعمال پیش پردازش بر روی این داده ها درنهایت تراکنش های6636 نفر از کاربرآن که به میزان 132833 تراکنش بود به روش سرشماری، طی بازه زمانی سه ساله موردبررسی قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که بیشترین تراکنش ها و مراجعات با نمره 4/24 ± 7/20، مربوط به دانشجویان و بیشترین دیرکرد و مدت زمان امانت به ترتیب با نمره 9/1396 ±3/884 و3/1765± 7/885 مربوط به اعضای هیئت علمی بوده است. همچنین قوانین حاصل از الگوریتم Apriori توانست الگوی دسترسی کاربران را بر اساس اطلاعات جمعیت شناختی و همچنین وابستگی موضوعی منابع اطلاعاتی ارائه دهد و به عنوان الگویی مناسب در تحلیل و پیش بینی تراکنش کاربران مورداستفاده قرار گیرد. لذا با بهره گیری از رویکرد قوانین انجمنی می توان اقدام به طراحی سیستم توصیه گر کتاب در کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی نمود و نیز مدیران و سیاست گذاران می توانند با استفاده از این الگوها و قواعد، گام های تهیه و عرضه منابع اطلاعاتی خود را با نیازهای واقعی اعضاء همسو نمایند و به طور قابل توجهی در امور فراهم آوری، مجموعه سازی، مدیریت و خدمات کتابخانه از آن بهره جویند.

    کلیدواژگان: داده کاوی، قوانین انجمنی، الگوریتم Apriori، کاربران کتابخانه، تراکنش های امانت، کتابخانه های دانشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی همدان
  • ناهید گویلی کیلانه، سیدمهدی طاهری*، مریم شکفته، مریم کازرانی صفحات 1187-1210

    پژوهش حاضر با هدف بهبود مدیریت فراداده های سازمانی و طراحی ثبت فراداده برای مجموعه کتابخانه های «دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی» با رویکرد تحلیلی-سیستمی انجام شد. جامعه پژوهش را پیشینه های فراداده ای موجود در 23 کتابخانه (مرکزی، دانشکده ای و بیمارستانی) وابسته به «دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی» تشکیل می دهند. برای گردآوری داده های مربوط به اهداف و نیازهای بومی کتابخانه های یادشده برای تولید پیشینه های فراداده ای و مدیریت آن ها، از پرسشنامه طراحی شده توسط پژوهشگر استفاده شد. پرسشنامه توسط مدیران کتابخانه ها و کتابداران بخش پردازش و سازماندهی، و نیز با استفاده از روش مشاهده طراحی شده پایگاه های فراداده ای کتابخانه های عضو جامعه پژوهش توسط پژوهشگر تکمیل گردید. بر این اساس، اهداف، ویژگی ها و نیازهای بومی کنونی کتابخانه ها در زمینه تولید و مدیریت فراداده ها، و نیز خط مشی ها و انتظارات آن ها در آینده استخراج شد. یافته های پژوهش نشان می دهد که انسجام و یکدستی در تولید و مدیریت فراداده ها به منظور توصیف و سازماندهی اشیای محتوایی، و همخوانی فراداده ها متناسب با اهداف و نیازهای بومی کتابخانه های مورد مطالعه در سطح مطلوبی قرار ندارد. به نظر می رسد عدم همخوانی یاد شده ناشی از چند عامل بوده است که می توان به مشخص نبودن تمامی ویژگی ها و نیازهای بومی کتابخانه ها (به طور کلی بافت سازمانی) و نبود خط مشی های مدون برای مدیریت فراداده ها، همچنین نبود دقت در تعیین اهداف و کارکردهای بومی مد نظر آن ها از مدیریت فراداده ها اشاره کرد. در ادامه، برای مدیریت بهینه فراداده ها، «فرانمای ثبت فراداده کتابخانه های «دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی» متناسب با اهداف و نیازهای بومی شناسایی شده آن کتابخانه ها و بر اساس سیاهه وارسی طراحی شده مبتنی بر استانداردهای فراداده ای، شامل اهداف فرانما (بافت بومی و موجودیت های داده ای)، اجزای رسمی توصیف (تعریف فرانما و فرانمای پیاده سازی) و اجزای فرانما (فرانمای فراداده ای و پروفایل کاربردی فراداده ای) طراحی گردید.

    کلیدواژگان: مدیریت فراداده، طراحی فرانمای ثبت فراداده، استانداردهای فراداده ای، بافت سازمانی، کتابخانه های دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
  • محمد ربیعی، سیدمهدی حسینی مطلق*، بهروز مینایی بیدگلی صفحات 1211-1234

    رده بندی متون پژوهشی به منظور شناسایی و تحلیل عرضه و تقاضای پژوهشی در حوزه های مختلف علوم اهمیت ویژه ای دارد. در این میان رده بندی پژوهش های حوزه محیط زیست به دلیل اهمیت فراوان آن در کشور و  نیز میان رشته ای بودن آن ضروری است. این پژوهش روش رده بندی تک رده ای متون پژوهشی این حوزه را با استفاده از ماشین بردار پشتیبان ارائه می دهد و به ارزیابی پارامترهای مهم تاثیرگذار در کیفیت این رده بندی می پردازد. نتایج نشان می دهد که استفاده از مجموعه داده هسته توصیفی در یادگیری مدل، کارایی بهتری نسبت به هسته محتوایی دارد. همچنین، استفاده از هسته چندجمله ای و وزن دهی دودویی واژه ها در ماتریس بردار ویژگی ها نتایج بهتری نسبت به حالت های معمول دیگر ارائه می کند. در این مطالعه، روش جدید وزن دهی با نام NG-TF معرفی و ارائه شده است که نتایج ارزیابی آن نسبت به روش های دیگر، به ویژه در معیار دقت، برتری قابل توجهی دارد. از این رو، می توان از این روش وزن دهی برای تعیین واژگان نماینده یک حوزه پژوهشی استفاده کرد.

    کلیدواژگان: محیط زیست، رده بندی تک رده ای، ماشین بردار پشتیبان، متن کاوی، وزن دهی NG-TF
  • عبدالحسین فرج پهلو*، فریده عصاره، سید مصطفی فخر احمد، لیلا دهقانی صفحات 1235-1264

    رویکرد تحلیل چهریزه ای از اوایل قرن بیستم تاکنون روند رشد مستمری داشته است. هدف این مقاله مرور سیستماتیک پژوهش ها و مستندات طرح های سازماندهی چهریزه ای و نیز تقسیم بندی موضوعی و زمانی این مطالعات است. با مرور صورت گرفته، روند رشد و توسعه کاربردهای این رویکرد در ابزارهای سازماندهی و بازیابی اطلاعات شناسایی و پیشنهاداتی برای پژوهشگران آینده ارائه گردید. برای این منظور در گام اول، جست وجوی جامع در منابع و بررسی اولیه اسناد؛ در گام دوم، طبقه بندی و پالایش اسناد؛ و در گام سوم، طبقه بندی زمانی و موضوعی اسناد و تحلیل متون و شناسایی  شکاف های موجود و در نهایت، پیشنهاداتی برای پوشش این شکاف ها صورت گرفت. حاصل تلاش های انجام شده قبلی، توسعه رده بندی های چهریزه ای، اصطلاحنامه ها و سرعنوان های چهریزه ای و نظام های بازیابی اطلاعات چهریزه ای بود که به طوری گسترده تا دهه 1990 میلادی ادامه داشت؛ اما بعد از آن با توسعه سیستم های کامپیوتری و وب، چهریزه ها نقش دیگری در بازیابی اطلاعات در پایگاه داده بر عهده گرفتند. در این دوره مجموعه ای از مدل ها، فراداده های چهریزه ای، رابط های کاربری چهریزه ای و آنتولوژی های چهریزه ای شکل گرفت و نرم افزارهای متعددی در این زمینه توسعه یافت. رویکرد تحلیل چهریزه ای از حدود اوایل قرن بیستم تا سال 1990 میلادی بر مبنای نظام منطقی (پیشینی) طبقه بندی علوم پیش رفته است. اما از آن سال به بعد، به دلیل گسترش توانایی های کامپیوتری و رشد نیازهای کاربران، دیدگاه منطقی جای خود را به دیدگاه محاسباتی و کاربرمدار (پسینی) سپرد. ایجاد ساختار چهریزه ها در محیط وب معنایی و ایجاد استانداردهای جدید، بهره برداری از روش های موثرتر درک رفتار کاربران و توجه به توسعه و تحول تاریخی علم، شکاف هایی است که هنوز نیاز به مطالعه و بررسی بیشتر دارد. پوشش این شکاف ها، تاثیر پایدار فرایند تحلیل چهریزه در آینده را نوید می دهد.

    کلیدواژگان: سازماندهی دانش، بازیابی اطلاعات، چهریزه، تحلیل چهریزه ای، مرور سیستماتیک
  • وحید دلاوری، شعبان الهی*، علیرضا حسن زاده، محمد کاظم اکبری فتیدهی صفحات 1265-1298

    تحقیقات مروری نظام مند به عنوان مصداق بارز تحقیقات مبتنی بر شواهد توانسته اند نقش کلیدی در ارتقای سطح علمی و رشد بازار ابری ایفا نمایند. تاکنون تحقیقات نظام مند فراوانی در حوزه رایانش ابری منتشر شده، اما سوال اساسی این است که آیا این تحقیقات بر اساس فرایندی دقیق و با تمرکز کامل روی چالش های کاربردی رایانش ابری انجام شده؟ و از همه مهم تر، از نتایج سازگاری برخوردار هستند؟ بر همین اساس، در این تحقیق و در پاسخ به این سوال قصد بر این است که برای اولین بار با انجام یک مطالعه مرتبه سوم در حوزه رایانش ابری، تحقیقات مروری در این حوزه شناسایی و از دو منظر روش شناسی و محتوایی ارزیابی و تفسیر شود. جهت انجام تحقیق از روش تحقیق مروری نظام مند شامل دو گام اصلی استفاده گردید. در گام اول، پس از جست وجو در پایگاه های اطلاعاتی معتبر بین سال های 2011 تا 2016 ، 94 مقاله مروری بر اساس معیارهای مشخص انتخاب گردید و در نهایت، پس از ارزیابی کیفی آن ها با استفاده از یک ابزار معتبر، 76 مقاله تایید شد. در گام دوم، بر اساس روش استنتاج مضمون، دو زمینه تحقیقاتی اصلی فناوری و کسب وکار در حوزه رایانش ابری شناسایی و پس از آن نگاشتی از مفاهیم و موضوعات مرتبط با هر زمینه ترسیم و سرانجام، با استفاده از روش «دلفی» سه مرحله ای مشتمل بر 12 خبره اعتبارسنجی  گردید. از منظر روش شناسی، نتایج این تحقیق نشان داد که طی سال های اخیر تعداد و کیفیت مقالات مروری افزایش یافته و همچنین، استفاده از مراجع راهنمای معتبر و ابزارهای نرم افزاری می تواند فرایند تحقیق را تسهیل نماید. از نظر محتوا، در این مطالعه معلوم شد که بیشتر مقالات مروری روی جنبه های فناوری از جمله چالش های امنیتی ابر، تامین منابع زیرساخت ابری مقیاس پذیر مطابق با سطح سرویس توافق شده، افزایش تعامل پذیری بین سرویس ها جهت کاهش وابستگی به فروشندگان ابری تمرکز نموده اند. در نهایت، در این مطالعه معلوم شد که انجام تحقیقات مروری بیشتر با تمرکز بر روی مباحث کسب وکاری و حاکمیتی ابری مورد نیاز است.

    کلیدواژگان: رایانش ابری، تحقیق مبتنی بر شواهد، مرور نظام مند، مطالعه مرتبه سوم، استنتاج مضمونون
  • فاطمه تقی پناهی، محسن نوکاریزی*، محمد حسین دیانی صفحات 1299-1320

    پژوهش حاضر با هدف شناخت تجربه کاربر در تعامل با اطلاعات در شبکه اجتماعی اینستاگرام انجام شده است. پژوهش با بهره گیری از دو نظریه درگیر کردن (اشتیاق کاربر) و تجربه خوشایند در صدد بود به تحلیل مشخصه های تصویر و مضامین نهفته در پرپسند ترین پست های ارائه دهنده محتوای تخصصی و آموزشی در شبکه اجتماعی اینستاگرام بپردازد و میزان ربط این مضامین را با محتوای اختصاصی این صفحه ها مورد بررسی قرار دهد. این پژوهش با روش کیفی-اکتشافی با بهره گیری از تحلیل مضمون و نمونه هدفمند بر اساس رویکرد افزارسنجی رقابتی از راهبردهای پژوهش معماری اطلاعات انجام شد.تحلیل 270 پست که در ردیف 9 مطلب ارسالی پرپسند 30 صفحه مورد بررسی در سال 2017 بودند، نشان داد که استفاده از تصویر تصویر انسان، شخصیت های برجسته هنری، علمی و ادبی و طبیعت در بخش مشخصه های تصویر و مضامین خانواده، عشق، و مذهب در این پست ها وجود داشتند. همچنین، بیش از 80 درصد محتوای پسند شده از سوی کاربران به موضوع اختصاصی صفحه های مورد بررسی اختصاص داشت.نتایج نشان داد که در محتوای موفق در درگیر کردن کاربر و ایجاد تجربه خوشایند در وی، مشخصه های تصویر مشترکی وجود دارد که در هنگام تولید محتوا باید به آن ها توجه کرد و آن ها را به کار گرفت. این مشخصه ها در این پژوهش مشخص شده اند. همچنین، 80 درصد محتوای موفق در کسب اشتیاق کاربر مرتبط با محتوای صفحه است که نشان دهنده توجه کاربران به تخصصی بودن صفحه مورد نظر است.

    کلیدواژگان: نظریه درگیرکردن کاربر، پسند، اینستاگرام، تحلیل مضمون، افزارسنجی رقابتی، لایک، نظریه تجربه خوشایند
  • عادله اسعدی شالی*، جواد عباس پور صفحات 1321-1342

    هدف کلی این پژوهش تعیین وضعیت وب سایت روزنامه های سراسری ایران بر اساس شاخص های بهینه سازی موتورهای کاوش (سئو) است. این پژوهش از نوع کاربردی و به روش تحلیل محتوای رایانه ای بر روی 110 وب سایت روزنامه سراسری ایران از طریق وب سایت تحلیل کننده «سئو» (سئو چک آپ) به لحاظ رعایت شاخص های عمومی، سرعت بارگذاری و امنیت «سئو» و نیز مجموع سه شاخص انجام شد. یافته ها نشان داد که میانگین نمره کل «سئو» وب سایت های روزنامه های سراسری ایران (08/54) با نمره مطلوب برای سئو وب سایت (75 درصد) فاصله ای معنا دار دارد. تنها 5 روزنامه «پیروزی»، «فرصت»، «جام جم»، «امین» و «پیام ما» نمره بالاتر از 75 کسب کردند. همچنین، نتایج بررسی شاخص های عمومی، سرعت بارگذاری و امنیت «سئو» وب سایت روزنامه های سراسری ایران نشان داد که میانگین نمرات دسته شاخص های فوق با هم به صورتی معنا دار متفاوت بوده و شاخص های عمومی «سئو»، نسبت به شاخص های سرعت بارگذاری و امنیت از اهمیت بیشتری برخوردارند.

    کلیدواژگان: بهینه سازی موتورهای کاوش، سئو، وب سایت روزنامه های سراسری ایران، شاخص های ارزیابی وب سایت، رتبه بندی نتایج موتورهای کاوش
  • محبوبه ریواده، آمنه خدیور* صفحات 1343-1370

    توسعه نرم افزار به دلیل تعداد عوامل درگیر از جمله عوامل انسانی،  پیچیدگی محصول در حال توسعه، تنوع سطوح توسعه و مشکلات مدیریتی پروژه های بزرگ فرایندی پیچیده است. در پیش بینی هزینه توسعه نرم افزار با تعداد زیادی متغیر مواجه هستیم که در طول زمان تغییر کرده و بر هم تاثیر متقابل دارند و عمل پیش بینی را مشکل می سازند. برای حل این مشکل، در این پژوهش مدلی برای پیش بینی هزینه های توسعه نرم افزار با استفاده از رویکرد پویایی شناسی سیستم ها و نرم افزار «ونسیم» طراحی و ارائه گردیده است.در این پژوهش از منطق فازی و رویکرد پویایی شناسی سیستم ها برای مدل سازی استفاده شده است. جامعه آماری اول در این پژوهش، مدیران فناوری اطلاعات و مدیران پروژه های توسعه نرم افزار و جامعه آماری دوم، خبرگان شرکت «مگفا» است. ابزار مورد استفاده برای جمع آوری داده ها پرسشنامه است و داده ها و اطلاعات مربوط به پروژه توسعه نرم افزار هوش تجاری در شرکت «مگفا» بوده و اطلاعات آن نیز از افراد دخیل در پروژه جمع آوری شده است.پس از شبیه سازی و تست مدل، سه سناریو برای کاهش هزینه های توسعه نرم افزار تعریف گردید که عبارت اند از: افزایش تجربه پرسنل و افزایش تجربه مدیران پروژه، افزایش قابلیت ها و شایستگی های نیروی انسانی، و تغییر مدل چرخه حیات سیستم از مدل آبشاری به متدولوژی چابک. یافته ها حاکی از آن است که شرکت مورد مطالعه با استفاده از مدل چرخه حیات چابک، کاهش بیشتری در هزینه های توسعه نرم افزار خود شاهد خواهد بود.

    کلیدواژگان: پیش بینی هزینه های توسعه نرم افزار، رویکرد پویایی شناسی سیستم ها، مدل سازی دینامیکی، ونسیم، منطق فازی
  • سیدمحمد زرگر* صفحات 1371-1398

    اینترنت اشیا حاصل تکامل در فناوری اینترنت است که امکان اتصال اشیا به هم را فراهم ساخته و می تواند به شکلی گسترده فرایندها و نحوه خدمات دهی کتابخانه ها را تغییر دهد. با وجود کاربردهای فراوان اینترنت اشیا در کتابخانه ها، موانع زیادی بر سر راه استقرار آن قرار دارد. این تحقیق با هدف ارزیابی موانع استقرار اینترنت اشیا در کتابخانه های ایران انجام شد. برای این منظور موانع استقرار اینترنت اشیا در کتابخانه ها از طریق مرور مبانی نظری و تجربی مرتبط با تحقیق استخراج شد و با بهره گیری از نظر خبرگان و با روش گروه کانونی در قالب عوامل مالی، امنیتی، انسانی و زیرساخت دسته بندی گردید. سپس، با استفاده از روش «دیماتل»، ارتباط میان عوامل مشخص و با استفاده از تکنیک فرایند تحلیل شبکه ای، این موانع رتبه بندی شد. نتایج به دست آمده نشان داد که برای استقرار اینترنت اشیا در کتابخانه های ایران مانع امنیت در رتبه اول و موانع زیرساخت، مالی و انسانی به ترتیب، در رتبه های بعدی قرار دارند.

    کلیدواژگان: فناوری اینترنت اشیا، تکنیک فرایند تحلیل شبکه ای، کتابخانه، تکنیک دیماتل
  • فائزه فرهودی* صفحات 1399-1422

    به این مقاله به شکل زیر استناد کنید: درون متن:  (فرهودی، زودآیند) در فهرست منابع: فرهودی، فائزه. زودآیند. تاثیر نگرش های فرهنگی دانشجویان کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی بر قضاوت ربط: بر اساس شاخص های نگرش فرهنگی هافستد. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات. (دسترسی در http://Jipm.irandoc.ac.ir روز/ماه/سال) فرهنگ بر ادراکات، رفتار مدیریتی و تصمیم گیری های انسان تاثیر به سزایی دارد. اطلاع یابی هم فرایندی است که در آن کاربر دست به انتخاب می زند و تصمیم می گیرید که کدام منابع اطلاعاتی مرتبط با نیاز اطلاعاتی او هستند. بافت فرهنگی هر کشور با کشور دیگر متفاوت است و حتی در یک کشور، بافت های فرهنگی متفاوتی وجود دارد. بنابراین، بررسی تاثیری که فرهنگ بر رفتار اطلاع یابی کاربران دارد، بسیار ضروری است و در صورت تایید وجود ارتباط بین نگرش های فرهنگی و قضاوت ربط، رویکرد بازیابی اطلاعات وارد مرحله ای جدید خواهد شد. هدف اصلی این پژوهش، بررسی تاثیر نگرش های فرهنگی دانشجویان کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی بر قضاوت ربط آن هاست. روش پژوهش پیمایشی-تحلیلی است و از دو پرسشنامه نگرش فرهنگی «هافستد» و تشخیص قضاوت ربط به عنوان ابزارهای پژوهش استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش، متشکل از 50 نفر از دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه خوارزمی است که ورودی سال های 1393 تا 1395 بودند. جهت توصیف داده های آماری از میانگین و انحراف معیار و جهت تحلیل داده ها از ضریب همبستگی «پیرسون» و تحلیل رگرسیون همزمان به منظور بررسی رابطه بین دو متغیر استفاده شد. دیدگاه اجتماعی-شناختی، تاثیر بافت و زمینه ای را که کاربر در آن رشد کرده در نتایج جست وجوی اطلاعات بررسی می کند؛ اما تاکنون پژوهشی انجام نشده که به طور ویژه به بررسی تاثیر بافت نگرش های فرهنگی کاربران بر قضاوت ربط آنان پرداخته باشد. لذا، پژوهشگر در این پژوهش در پی بررسی ارتباط این دو متغیر با یکدیگر است. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که بین شاخص های فرهنگی و قضاوت ربط رابطه معنادار وجود دارد و در ارزیابی مدارک بازیابی شده، نباید صرفا به ویژگی های نظام بازیابی اطلاعات اکتفا کرد، بلکه خود کاربر هم نقش اساسی در تصمیم گیری ایفا می کند. علاوه بر این، نه فقط ویژگی های فردی و حالات روانی کاربر، بلکه ویژگی های فرهنگی جامعه ای که فرد در آن زندگی کرده است نیز در این زمینه بسیار موثر خواهد بود. بر اساس نتایج این پژوهش، دانشجویانی که از نگرش فرهنگی فاصله قدرت کم برخوردارند (یعنی دانشجویانی که سعی می کنند تا حد امکان، نابرابری ها در قدرت، ثروت و رقابت را در بین خود کاهش دهند و از این نابرابری ها و تبعیض ها پشتیبانی نمی کنند)، قضاوت ربط خوبی دارند (r=0.315). بالاترین رابطه بین دو متغیر پژوهش مربوط به قضاوت ربط و شاخص جمع گرایی دانشجویان است (r=0.508). همچنین، مشخص شد که از بین شاخص های نگرش فرهنگی، نگرش زن سالاری است که با قضاوت ربط کمترین رابطه معنادار را دارد (r=0.212) و نیز تنها شاخصی که رابطه معکوس با قضاوت ربط دارد، اجتناب از عدم اطمینان است (r= -0.249).

    کلیدواژگان: دیدگاه اجتماعی-شناختی، دیدگاه شناختی، ربط، قضاوت ربط، نگرش فرهنگی
  • اورانوس تاج الدینی، فرامرز سهیلی، علی سادات موسوی* صفحات 1423-1452

    در این پژوهش با استفاده از رویکرد فردمحور و جمع محور، ساختار شبکه های هم نویسندگی پژوهشگران تحلیل و در ادامه، به بررسی رابطه بین سنجه های مرکزیت و عملکرد استنادی پژوهشگران پرداخته شده است. نوع پژوهش حاضر کتاب سنجی است و به منظور دیداری سازی شبکه های هم نویسندگی از فن تحلیل شبکه استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش را نویسندگان 24308 مدرک نمایه شده در «وب آوساینس» تشکیل می دهد. برای گردآوری داده های مربوط به عملکرد استنادی یک پژوهشگر از مقاله هایی که وی در یک دوره زمانی 3 ساله منتشر کرده استفاده شده و داده استنادی (بدون احتساب خوداستنادی) برای یک مقاله 3 سال پس از انتشار آن مقاله گردآوری گردید. نتایج نشان داد که میانگین تعداد هم نویسندگان هر مقاله 8/2 نویسنده به ازای هر مقاله و درصد مقاله های هم نویسی شده نسبت به مقاله های تک نویسی شده 4/89 درصد است. همچنین، شبکه هم نویسندگی مذکور  «جهان کوچک» و «بدون مقیاس» است. نتایج همچنین نشان داد که با افزایش در مقدار مرکزیت رتبه و مرکزیت بینابینی پژوهشگران، تعداد استنادات دریافتی آن ها نیز افزایش یافته، اما بین مرکزیت نزدیکی و تعداد استنادات دریافتی پژوهشگران رابطه ای معنا دار یافت نشد. در این بازه متغیر مرکزیت بینابینی با ضریب استاندارد بتا 289/0 توان پیش بینی معنا داری برای میزان عملکرد استنادی پژوهشگران داشته است (000/0p>). بنابراین، می توان گفت عملکرد استنادی پژوهشگران تحت تاثیر سنجه های مرکزیت بینابینی بوده و این سنجه نقش تعیین کننده ای در عملکرد استنادی پژوهشگران حوزه علوم و فناوری هسته ای در این بازه زمانی دارد. اشغال یک موقعیت مرکزی در یک شبکه هم نویسندگی، گرچه به پژوهشگر از لحاظ موقعیت نزدیکی اهمیت راهبردی می دهد، اما لزوما موجب بهبود عملکرد وی نمی شود. اظهار نظر قطعی درباره رابطه مرکزیت بینابینی و عملکرد استنادی طلب می کند که پژوهش های بیشتری برای بررسی این رابطه به عمل آید که آیا برای بررسی رابطه مرکزیت بینابینی و عملکرد استنادی نیاز به پل بندی بین کل مولفه های موجود در شبکه وجود دارد یا نه.

    کلیدواژگان: تاثیر پژوهش، عملکرد استنادی، سنجه های مرکزیت، رویکرد فردمحور، رویکرد جمع محور، هم نویسندگی
|
  • Mansoor Sheydaee, Sirous Alidousti*, Morteza Nabi Meybodi Pages 949-992

    Achieving significant advances in the field of technologies, like information and communication technology, is one of the issues that has been emphasized on in strategic documents, especially the documents of the vision of the Islamic Republic of Iran in 1404. Comprehensive categorizing of the strategic issues of information technology in the national and international scale is a procedure that can provide decision-makers and policy-makers a suitable view. On the one hand, this kind of information representation causes a better definition and understanding in this area, and on the other hand, gives the policy-makers a general picture on the subject being studied.The purpose of this research is to achieve conceptual framework of the strategic issues according to strategic documentation published by countries. For this, 11 4 strategic documents of information technology have been organized and analyzed by employing analyzing qualitative content method and inductive approach. The findings of this research encompasses more than 900 IT strategic issues that are in 16 main categories: e-commerce, e-organization, e-government, e-health, e-learning, other practical areas, cyberspace, information and digital content, human resources, ICT industry, information and knowledge society, infrastructure, laws, rules, procedures, information and communication technology reform, research and development and telecommunications. This article results in a comprehensive and overall look in the field of IT strategies.

    Keywords: Information Technology, Strategic Documents, IT Strategy, IT Strategic Issues, Qualitative Content Analysis
  • Hamid Keshavarz*, Fatima Fahimnia, Alireza Noruzi, Mohammad Reza Esmailie Givi Pages 993-1022

    The current research aimed to develop a localized and literature-dependent model related to credibility evaluation of web information as identified by students in top universities of Iran. In terms of its usability, the model then will be evaluated in a sample of student users in top universities of Iran. Finally, the research population for testing the model is students enrolled in top universities of Iran in curriculum year of 2016-2017. Data analysis conducted by software like LISREL 8.7 and SPSS20 which are developed for Structural Equation Modelling. Such statistic tests like confirmatory factor analysis, Pearson correlation ratio, Friedman Test, multivariate analysis of variance were used for data analysis according to each research question.  The Web Information Credibility Scale-Persian (WICS-P) was validated according to the structural and overall goodness of fit showing a high quality on measuring the variable in the context studied. There exists, however, differences among the dimensions. As the first research exploring the concept in Iran, the current research is a response to the lack of such a tool in related literature.

    Keywords: modeling, credibility evaluation, top universities, information behavior, web information
  • Roya Pournaghi*, Akramosadat Hejazi Pages 1023-1050

    Commercialization is the process of conversion of technology into successful economic products that transforms knowledge produced into marketable products and is a priority for the activities of universities and research institutes in the world. Today, the survival of universities and research centers depends on providing their knowledge in the form of knowledge products to society and the market. The main objective of this research is to determine the factors and requirements that affect the growth and success of knowledge commercialization from the viewpoint of the students of Shahid Rajaee Teacher Training University in Tehran.The research method used is survey because it is one of the best methods for studying problems in real conditions and testing different variables. The statistical population consists of all graduate students of Shahid Rajaee Teacher Training University of Tehran. A randomized stratified sampling method and a data gathering tool was a semi-researcher-made questionnaire whose validity was confirmed by the opinion of the professors and its reliability was confirmed by Cronbach's alpha of 0.956. Data analysis was performed using SPSS software and Friedman statistical test.The findings of the study showed that from the viewpoint of university graduate students, the most economic factors (4.14) and educational and research mechanisms have the least (3.64) effect on the growth and success of knowledge commercialization. Based on research findings, applied proposals were presented to improve the knowledge commercialization process at universities. Managers and policymakers of the university should act to facilitate the creation of companies and the commercialization of knowledge, the commercialization of knowledge and policies for distribution of income arising from the commercialization of knowledge, and in this regard, widespread networking of communication developing the role of stakeholders in knowledge-trading business process.

    Keywords: Knowledge Commercialization, Graduate Students, Knowledge, Rajaee Teacher Training University
  • Mahdieyh Khazaneha* Pages 1051-1076

    The formation of intellectual currents, methods of analysis in science and methodology are the most interesting topics of science and philosophy of science. Theories of science are made up of facts that have been gathered together, arranged and discussed. This study aims to analyze the articles regarding information theories based on the concepts of co-occurrence network analysis and centrality indicators published in Web of Science during 1983-2017. This is a descriptive study, using scientometric techniques. Its statistical population contains all clinical trials related to information theories in Web of Science during 1983-2017. The scientific research on theories of information existed from 2009 to 2014. Based on the scientific map of countries, theories of information have been active in some countries including USA, Germany, United Kingdom, Spain and Canada and Brazil and China have also been active in research on this filed in these years. The top authors in theories of information field in Web of Science during 1989-2017 are Kimball, Bruner, Hersink, Lochs, and Nendersen. The mentioned authors are considered the most scientific co-authorship. Likewise, Hjørland, Hartle, White, Bushman, and Bruner have the most abundant published articles. Also, the co-authorship ratio of these authors is 0.3, which indicates a relatively high level of corporate. The analysis of information theories also showed that based on co-word analysis there are 9 clusters. Among them cluster 1 is the largest and is related to algorithms and models in theories. Other clusters are information theories-related entropy theory and its application, information theorems derived from other sciences, thermodynamics theory and physics in information science, the theory of communication and communication models, the use of interdisciplinary information theories, the effectiveness of theories, the evaluation of theories, the role of information and the role of host and importer of theories in information science and science.

    Keywords: Scientometrics Method, Theory of Information, Visualizing the Structure of Information Theories, Theory of Information Co-word Analysis, Theory of Information Co-authors Analysis
  • Omid Aliour*, Shima Moradi, Saeed Ghaffari Pages 1077-1102

    Smart data is the raw material for many activities such as automation, intelligent systems, artificial intelligence and for the fourth industrial revolution. The purpose of this study is to systematically analyze all smart data related studies published from 1980 to the end of September 2017. Also, the study of probabilistic patterns is another purpose of this research. Regarding the search model of Winer, Amike and Lee in 2008, the articles of this study were extracted using a systematic search in the Web of Science database and 220 articles were selected as the final population. They were considered to identify authors, objective, population, countries and universities, funders, years, publication terms, citation status, keywords, subject, format, language, and authorship. The main findings show that Sen Soumya has the highest number of articles (63.3%) in this field, while the United States with 33.63 percent, Princeton University with 18.3 percent, and the National Science Foundation of China  with 2.72 percent have the largest share in countries, universities, and institutions. The objectives of 72.77% of articles were smart data applications and 84.54 percent of the articles have been made on nonhuman societies. Most research in this area (20.9%) was conducted in 2016. The IEEE Conference on Computer Communications Workshops has published most articles in this field (18.3%). Average citations received is 4.4. The keyword "system" (18.3%) is the most common. 39.44 percent of the published articles relate to computer science. 52/64 percent of the articles were published in the form of a conference. 18.88 percent of articles are written in English. 90.5 percent of the articles are written by single authors and 94 percent of them are written by several writers. The results of the current study indicate the variety and extent of the components studied.

    Keywords: smart data, review, system analysis, Scientomerics. Meta-analysis
  • Khadijeh Shabankareh, Ali Hamidi* Pages 1103-1124

    The present study has been conducted to evaluate amount of attention to validity assessment process of research tools, by reviewing the articles published in knowledge & information science journals in Iran over the past 10 years. In this research, articles of 8 Persian scientific and research journals in field of knowledge & information science in Iran, published between 2006 to 2015, were analyzed in a content analysis method. In total, 1763 research articles related to 211 issues of journals were analyzed and research tools and methods for determining the validity of research tools investigated. According to research findings, there was no reference to validity of research tools in 36.87% of reviewed articles. In 23.22% of articles, only validity of research tools was confirmed and method and procedure for determining the validity were not mentioned. In 4.31% of articles, researchers stated that validity of research tools was confirmed in previous studies and therefore they did not consider the validity. In 375 articles (32.38%), method of determining validity of tools was mentioned. In terms of the methods used to measure validity of tools, results indicated that 16.66% of articles evaluated their tool validity by face validity and 20.30% by content validity method. Of other types of validity, the criterion validity was lowest, and only 2 articles (0.17%) used this method to assess validity of their tools. 5.26% of articles also used construct validity, which has highest level of validity. Also, results showed that a very small number of journals in the research population have published articles related to psychometrics of research tools. So, the knowledge & information science journals are required to pay more attention to publish articles related to validity assessment of research tools for more familiarity with this process and its importance in designing tools by researchers. Also, journals in this area should be more sensitive on report of validity assessment process of research tools in the methodology section of articles in the process of reviewing articles.

    Keywords: Construct Validity, Content Validity, Criterion validity, Face Validity, Knowledge & Information Science, Scientific, Research Journals, Validity Assessment
  • Mehdi Shamizanjani, Narges Farzaneh Kondori* Pages 1125-1154

    The purpose of this study was to identify the structural factors necessary for the realization of knowledge governance. To achieve this goal, a two-step strategy was used. In the first step, the method of meta-synthesize was carried out. By searching the databases, 319 articles were found and in the evaluation process 25 papers were finally approved. By studying these articles 25 codes and 8 concepts (including the structure for knowledge management, incentive system, communication system, formalism, centralization, management support structure, culture and work procedures) were extracted for the research question. After verifying the validity and reliability of the results, Delphi method was used in the second phase to get expert opinion. For this purpose, the output of the content required to design the Delphi questionnaire was completed and Delphi process went on to the extent that the opinions of the experts reached a consensus on the answers to the questions. Ten experts were selected based on the purposeful sampling method and Delphi method was performed to three stages. Finally, in order to answer the question of structural arrangements for the realization of knowledge governance in the organization, 14 guiding principles were presented in the form of structural and system principles. The average of Delphi experts' opinions showed that in order to realize knowledge governance, it was necessary to define the roles and responsibilities of KM, create a construct for creativity and agility, create effective communication systems for the KM, interact with creative stakeholders, create an independent knowledge management office, create a team-centered structure and encourage collaboration, define and identify the role of senior manager of knowledge in the organization's hierarchy, empower knowledge management, provide a managerial structure for knowledge management support (such as the Knowledge Management Committee or the Knowledge Management Council) create, formalize the structure of the KM, formalize systems and processes, create incentive and reward systems for knowledge governance, define and create relationships with other business units, create an organizational culture to create and share knowledge. According to a research, no article was found that could identify structural arrangements for knowledge management by using this method and Delphi; therefore, the present research is innovative in the subject and method used.

    Keywords: Structural Factors, Knowledge Governance, Meta-synthesize, Delphi
  • Nasim Ansari, Hossein Vakili Mofrad*, Muharram Mansoori Zadeh, Mohamad Reza Amiri Pages 1155-1186

    Increasing massive amount of data and using them to improve the quality of management decisions are the problems of libraries and information centers. In the meantime, a powerful data mining tool can analyze data to predict and analyze user transactions and stop wasting time to use useful data from among massive data, identify valid patterns and unknown relationships, and help libraries in strategic decision-making and effective management assistance. This study using association rules technique, which is one of the data mining methods, seeks to analyze the transactions of user lending and discover their access pattern. In this cross-sectional descriptive study required data were collected from transactions of users of the libraries and information centers of Hamedan University of Medical Sciences and after preprocessing these data, the total number of 6636 user transactions was 132833 using a census method during a three-year period examined. The results of this study showed that most transactions and referrals with the score of 20.7±24.4 were related to the students and the highest delay and duration of loan respectively with the score of 884.3±1396.9 and 885.7±1765.3 related to the faculty members. Also, the rules derived from the Apriori algorithm showed by providing a users access pattern based on demographic information and determining subject dependence of information resources could be used as an appropriate pattern for analyzing and predicting user transactions.  Using association rules technique and implementing the Apriori algorithm, the best rules governing the data set were extracted. Therefore, using association rules technique can be designed as a book advisory system in libraries and information centers. Managers and policy-makers can also use these patterns and rules to align their supply and information resources with the real needs of their members, and can benefit greatly from library procurement, collection, management and services.

    Keywords: Data mining, Association rules, Apriori algorithm, library users, Library Circulation Records, Academic Libraries, Hamedan University of Medical Sciences
  • Nahid Gavili Kilaneh, Seyed Mahdi Taheri*, Maryam Shekofteh, Maryam Kazerani Pages 1187-1210

    The present study aimed to improve the management of the organizational metadata and the design of metadata registry for the library complex of ShahidBeheshti University of Medical Sciences using analytical-asystematic approach. The statistical population of the study included the metadata records from the 23 libraries (central, college, and hospital libraries) affiliated to the ShahidBeheshti University of Medical Sciences. A researcher-made questionnaire was used to collect the data on the goals and local needs of the above-mentioned libraries to generate metadata records and their management. The questionnaire was completed by the managers of the libraries and librarians in the processing and organization department using the method of observation designed by the researcher on the metadata databases for the studied libraries. Accordingly, the goals, features, and local needs of the current libraries were extracted in the field of the creation and management of metadata, as well as their policies and expectations for the future.The research findings indicate that the coherence and consistency in the creation and management of metadata is not at a desirable level for the description and organization of the content objects, as well as the consistency of metadata in accordance with the goals and local needs of the studied libraries. It seems that this inconsistency is due to some factors including the lack of clarity of all features and local needs of libraries (in general, the organizational context) and the lack of codified policies for the metadata management, as well as the lack of precision in defining their native goals and functions from the perspective of metadata management. In order to optimize the management of metadata, "the metadata registry schema of the libraries of ShahidBeheshti University of Medical Sciences" was designed in accordance with their goals and the identified local needs based on thechecklist designed in accordance with the metadata standards, including the schema objectives (the native context and data entities), formal description components (schema definition and the implementation schema), and the schema components (the metadata schema and metadata application profiles).

    Keywords: Metadata management, Designing of metadata Schema registry, Metadata standards, Organizational context, Shahid Beheshti university of medical sciences’ libraries
  • Mohammad Rabiei, Seyyed Mahdi Mahdihosseini Motlagh*, Behrouz Minaei Bidgoli Pages 1211-1234

    The classification of research studies is important in order to identify and analyze the research supply and demand in various fields of science. In particular, the classification of environmental research is essential because of its importance in Iran and its interdisciplinary nature. This research proposes One-Class Classification (OCC) method to classify the research studies in this domain using Support Vector Machine (SVM) and consequently evaluates important parameters affecting the quality of this classification. The results show that the use of descriptive metadata has better performance than the content metadata in order to make a core data set to learn the model. Moreover, the use of the polynomial kernel and the binary weighing of words in the features vector matrix leads to better results than other states. In this paper a new weighing method has been proposed which is superior to the other methods especially in precision criterion. We call this weighing method as NG-TF, which can be used in term-document matrix to determine the indicator terms of scientific domains.

    Keywords: Environment, One-Class Classification, Support Vector Machine (SVM), Text Mining, NG-TF Weighting
  • Abdolhossein Farajpahlou*, Farideh Osareh, Seyed Mostafa Fakhrahmad, Leila Dehghani Pages 1235-1264

    Facet analysis approach (FAA) has exhibited a continuous growth trend since the early 20th century. The present paper is aimed to systematically review the studies and documents of the faceted organization plans as well as thematic and temporal classification of these works. This review led to the identification of the growth and development trends of applying this approach in the information organization and retrieval tools, followed by providing some suggestions for researchers in future works. Accordingly, the steps to be taken in the present work were as follows: The first step included a comprehensive search in relevant references as well as a primary review of the documents, followed by classification and refinement of the documents in the second step. The third step addressed temporal and thematic classification of the documents, analysis of the literature, and identification of the existing gaps. In the final step, some suggestions were provided for covering these gaps. The outcomes of the previous works included the development of faceted rankings, faceted glossaries and headings, and faceted information retrieval systems, the extensive use of which continued until 1990s. Subsequently, with the development of computer systems and web, the facets took another role in the retrieval of the data available in the database. During this period, a set of models, faceted metadata, faceted user interfaces, and faceted ontologies was made, which was followed by the development of several software in this field. The facet analysis approach has been developing since the early 20th century to 1990 based on the logical system (a priori) of science classification. However, since then, due to the development of the computer capabilities and growth of the users' needs, the logical perspective was replaced by the computational and user-oriented (a posteriori) perspective. Creating the structure of facets in semantic web environments and formulation of new standards, utilizing more effective methods to perceive user behaviors, and taking historical development and changes of sciences into account are the gaps that still require further studies. Covering these gaps promises sustainable effectiveness of the facet analysis process in future.

    Keywords: knowledge organization, information retrieval, facet, Facet analysis, Systematic review
  • Vahid Delavari, Shaban Elahi*, Alireza Hassanzadeh, Mohammadkazem Akbari Fatidehi Pages 1265-1298

    Systematic reviews, as a prime example of evidence-based research, have been able to play a critical role in promoting the scientific level and the growth of cloud market. So far, many systematic reviews have been published in the field of cloud computing, but the fundamental issue is whether these researches are based on a precise process, with a full focus on the issues and challenges of cloud computing, and also have consistent results, or not? Accordingly, in response to this challenge, this research intends to identify, evaluate and synthesize systematic reviews in the field of cloud computing from the methodological and contextual perspectives by conducting a tertiary study for the first time. A systematic review method covering two main steps was used to conduct the research. In the first step, after searching the popular digital libraries between 2011 and 2016, 94 articles were included based on specific criteria. Finally, after qualitative evaluation, 76 papers were qualified using a specific tool. In the second step, based on the thematic synthesis, two main research themes including technology and business in the field of cloud computing were identified and finally, mapping of the concepts and issues related to each area were drawn up and validated using a three-step Delphi method consisting of 12 experts. From the methodological point of view, results of this study showed that over recent years the number and quality of review articles have increased, as well as the use of guidance references and software tools can facilitate the research process. From the contextual perspective, the study also found that the review research has been focused more on technical aspects including cloud security challenges, providing scalable cloud infrastructure according to service levels agreements, and increasing interoperability between services to reduce dependency on cloud vendors. Finally, the study described the need for more review research focusing on business and governance issues of the cloud.

    Keywords: Cloud computing, Evidence-based research, Systematic Review, Tertiary study, Thematic synthesis
  • Fatemeh Taghi Panahi, Mohsen Nowkarizi*, Mohammad Hossein Dayyani Pages 1299-1320

    The purpose of this study was to find out the user experience in the most liked posts in educational pages on Instagram, using two theories of user engagement and flow. Analyzing user experience can help success in content creating and sharing on social networks.This was a qualitative and exploratory study, carried out through thematic analysis using competitive benchmarking approach and analyzed the characteristics of the image and the latent themes in the most liked posts by users in the educational content on Instagram and examined the relevance of their themes to the specific subject of content in these pages.The results of the study on 270 posts, which included 9 most-liked posts in 2017 from 30 pages surveyed, showed human image, artistic, scientific and literary outstanding personalities and nature, and were the most characteristics of the image and there were themes of the family, love, religion in them. Also, more than 80 percent of the most-liked posts were dedicated to the specific subject of these pages.It can be concluded that in successful content in engaging user and making an optimal experience in them, there are common image characteristics that should be considered when creating content. These characteristics are indicated in this study.

    Keywords: instagram, user engagement, flow theory, like, image characteristics
  • Adeleh Asadi*, Javad Abbaspour Pages 1321-1342

    The purpose of this research is to determine the status of Iran's national newspaper websites based on the search engine optimization measures. This is an applied research and has been done by computer content analysis method. 110 Web sites of Iran's national newspapers was reviewed through the SEO analytics web site (SEO) in terms of general SEO, website speed, website security and total three measure. The findings of this study showed that the SEO average total score of Iran's national newspapers websites (54.08) had a significant difference from the optimal SEO score for Web site (75%). Only five newspapers named Pirozi, Forsat, JameJam, Amin and PayameMa had a score above 75. Fifty seven websites scored between 51 and 75, and 48 websites scored between 0 and 50. Also, the results showed that there is a significant difference between 3 category of Seo measures (SEO general measures, loading speed and SEO security) of Iran's national newspapers website. The mean scores of the above-mentioned categories were significantly different and the general SEO measures are more important than speed loading and security measures.

    Keywords: search engines Optimization, SEO, Iran's national newspapers website, website evaluation measures, ranking of search engines results
  • Mahbubeh Rivadeh, Ameneh Khadivar* Pages 1343-1370

    Software development is a complex and intricate process due to the number of factors involved, such as human factors, the complexity of developing products, the diversity of development levels, and the management problems of large projects. In Software development cost estimation, we are faced with many variables that change over time, interact with each other and make prediction difficult. In order to solve this problem, using systems and software dynamic approach, a model for estimation software development costs has been designed and implemented in this research.In this research, the system dynamics approach and fuzzy logic are used to modeling. This research consists of two statistical populations. The first statistical population in this research includes IT managers and software development project managers. The second population in this research includes experts of Magfa Company. The tool used to collect data is a questionnaire. The data and information related to the project of development of BI-software (Business intelligence software) were at Magfa Company and has been gathered from the people involved in the project. After simulating and testing the model, three scenarios have been defined to reduce software development costs, which include: increasing personnel experience and increasing the experience of project managers, increasing the capabilities and competencies of manpower and changing the lifecycle of the system from cascading to agile methodology scenario. The findings indicate that the company will see a further reduction in software development costs by using the agile life cycle model.

    Keywords: Software cost, Software Development, System dynamics, Fuzzy Logic
  • Seyyed Mohammad Zargar* Pages 1371-1398

    The internet of things is the result of evolution in internet technology that made possible to connect things, and can greatly change the processes and ways of service in libraries. However internet of things has many applications in libraries but there are many barriers to its establishment. This research was conducted to assess barriers to the establishment of the internet of things in libraries in Iran. To this end, the barriers of internet of things establishment in libraries were extracted through reviewing related literature then by using expert’s opinion it was classified into four categories: financial, security, human and infrastructure. Then using the DEMATEL technique, the relationship between the factors was determined and the barriers ranked by using the analytic network process. The results showed that to establish the internet of things in Iranian libraries, security was the most important factor, and the infrastructure, financial and human were ranked next.

    Keywords: Internet of things, analytic network process, library, DEMATEL technique
  • Faezeh Farhoodi* Pages 1399-1422

    Culture affects our concepts, management behavior and decision making. In information retrieval process, users recognize which records are related to their information needs. On the other hand, users from different countries have different culture and even there are users with different culture from one country. So it's necessary to know if there is significant relationship between user's cultural attitude and their information behavior? If this relationship is proved, information retrieval researches will enter to new phase.In this research, analytical-survey has been used and there are 2 questionnaires (Hofstede cultural attitude dimensions & relevance judgment) as the research tools. 50 master students of Knowledge and Information Science in Kharazmi University (1393-1395), are research society. For data description average and standard deviation, and for data analysis Pearson Correlation Coefficient and simultaneous-entry regression analysis have been used. Socio-cognitive attitude focuses on effect of users social environment on relevance judgment, but there isn’t any researches to distinguish relationship between cultural attitude and relevance judgment.Findings show that users have important role in decision making and besides, not only user's personality characteristics play effective role, but also cultural situation of users who live in that society is important. Results show that students with low power distance, have high relevance judgment (r=0.315). The maximum relevance judgment belongs to variables collectivism and relevance judgment (r=0.508). There is the lowest significant relationship between femininity and relevance judgment (0.212). Uncertainty avoidance is the only dimension that has inverse significant relationship with relevance judgment (r=-0.249).

    Keywords: socio-cognitive attitude, cognitive attitude, relevance, relevance judgment, cultural attitude
  • Oranus Tajedini, Faramarz Soheili, Ali Sadatmoosavi* Pages 1423-1452

    In this study, the structure of co-authorship networks was analyzed using the Macro-level and Micro-level Approach. The study also examined the relationship between centrality measures and citation performance.The research reported here favors a bibliometric approach aiming to visualize the co-authorship networks building on the network analysis method. The population of the research consisted of 24308 authors of the indexed papers in the WOS database. To collect the data pertaining to the citation performance of a given researcher, the articles the given researchers published in a period of three years were taken into account. The citation data (excluding the self-citation) of a given article were gathered considering a three-year lapse after its publication.  The results suggested that the mean of co-authorship for each article was 2.8 authors and the ratio of co-authored articles to single-authored was 89.4%. Also, this said co-authorship network was a network of “small world” and lacked “scale”. The achieved findings illustrated that any increase in the rate of centrality and betweenness centrality of articles led to an increase in the amount of received citations. That said, no significant relationship was found between closeness centrality and the amount of received citations in this area. In this period, the variable of closeness centrality was able to predict the significance for the citation performance of the researchers with Beta coefficient of 0.289 (p> 0.000). Therefore, it is safe to say that researchers’ citations performance was affected by betweenness centrality measures and this measure played a pivotal role in the researchers’ citation performance at this period of time. Although in a co-authoring network occupying a central position by the researcher, it is of strategic importance in terms of its proximity but it does not necessarily improve his performance. A definitive commentary on the relation between interstitial centrality and citation performance, more research is needed.

    Keywords: Research Impact, Citation Performance, Centrality Measures, Macro-level Approach, Micro-level Approach, Co-authorship