فهرست مطالب

  • پیاپی 4 (بهار و تابستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/05/26
  • تعداد عناوین: 7
|
  • مائده رضایی، مصطفی فقیه اسفندیاری، غلام رضا رئیسیان صفحات 5-42
    موضوع مقاله پیش‌رو «تاویل از دیدگاه نصر حامد ابوزید و علامه طباطبایی و بررسی نسبت آن با مبانی هرمنوتیک در تفسیر» است. نصرحامد از متخصصان ادبیات عرب و اندیشمند معاصر مصری است که درباره اصالت و کارایی و روش فهم قرآن به خصوص تاویل، دیدگاه‌هایی متاثر از فلاسفه غرب به ویژه هرمنوتیک گادامر دارد. وی در آثارش تعاریف متفاوتی از تاویل ارائه کرده که باعث انکارکارایی بخشی از آیات و در نتیجه گمراهی مردم می‌شود. او برخلاف علامه طباطبایی تاویل را حقیقت ملکوتی و لوح المحفوظی همه قرآن و مختص به معصومان‰ ندانسته و بعضی از آیات را فاقد تاویل می‌داند. آگاهی از آراء وی و نقد آن‌ها راه را بر انحراف فکری در فهم قرآن می‌بندد.
    کلیدواژگان: نصرحامد ابوزید، علامه طباطبایی، تاویل، هرمنوتیک، تفسیر، قرآن
  • اعظم رحمت آبادی، سیده زهرا موسوی صفحات 43-68
    آیاتی در قرآن کریم وجود دارد که ولایت و امامت علی† بعد از پیامبر… را اثبات می‌کند، اما علما و مفسران اهل سنت در دلالت این آیات شبهه ایجاد می‌کنند؛ از آنجا که فخررازی یکی از مفسران بسیار برجسته اهل سنت است که امامت بلا فصل علی† را رد کرده و به خلافت ابوبکر بعد از پیامبر… معتقد است، بررسی و رد آرای نادرست او اهمیت بالایی دارد. در این پژوهش، تمام شبهات فخررازی در این مورد که ذیل 12 آیه از قرآن مطرح شده از تفسیر کبیر استخراج و به ترتیب آیات مصحف، نقد و بررسی شده است.
    فخررازی در ذیل شبهات، از علی† با احترام و تکریم یاد نموده است و اگر در مواردی، نام حضرت را بدون دعا آورده به خاطر بی‌احترامی به حضرت نبوده است چرا که در مورد دیگر صحابه پیامبر… مانند: ابوبکر، عمر و عثمان نیز این گونه سخن گفته است.
    کلیدواژگان: علی (ع)، ابوبکر، فخررازی، مفاتیح الغیب، تفسیر کبیر، امامت بلا فصل
  • هادی رستگار مقدم گوهری، مریم زارعی صفحات 69-95
    در طول تاریخ موضوع غلو همواره جریان داشته و این‌گونه نبوده که تنها در اسلام و برای مسلمانان ثابت بوده باشد، بلکه قبل از اسلام نیز مطرح بوده است. مسئله مورد پژوهش این است: آن‌گاه که غلو صورت می‌گیرد چه بازتابی در گفتار و رفتار فرد و یا افرادی که در مورد آنان غلو می‌شود، می‌توان مشاهده نمود؟ و اصولا نحوه موضع‌گیری ائمه‰ نسبت به غالیان چگونه بوده است؟ این پژوهش به دنبال شناسایی منطق رفتاری و نحوه برخورد حضرات ائمه دین‰ در برابر ادعاهای جریان غلو می‌باشد.
    نحوه مواجهه اهل بیت‰ با غالیان چنین به دست می‌آید که ائمه معصومین‰ با هیچ‌یک از افراد جریان غلو، هیچ مناظره‌ای نداشتند. زیرا معتقد بودند که برای هر مناظره و گفت‌وگویی باید یک هدف عقلایی و نتیجه و هدایتی وجود داشته باشد، حال آن که غالیان نسبت به اعتقادات باطلشان تعصب می ورزیدند از سوی دیگر، حضرات ائمه افکار و اعتقاد صحیح را در مقابل افکار و اعتقادات ناصواب، بیان می‌داشتند. روشن است ایشان در این فرایند، اعتقادات غالیان را باطل اعلام نموده و از اعتقاد آنان ابراز انزجار می‌کردند و گاه آن‌ها را طرد و لعن و تکفیر کرده و گاهی هم دستور قتل آن‌ها را صادر می‌نمودند. بنا براین اساسا نمی‌توان غالیان را در زمره شیعیان و یا حتی مسلمانان واقعی قرار داد.
    کلیدواژگان: غلو، غالیان، افراط گرایی، فرقه گرایی، هاشمیان، علویان
  • مائده رضایی، معصومه نوروزی عنبرکه صفحات 97-114
    تحقیق حاضر با عنوان «تفسیر قرآن کریم در کلام امام سجاد†» سعی در بررسی روش‌های تفسیری ایشان دارد که منظور از آن‌، روش‌های کشف مراد خدا از آیات است. این روش‌ها عبارتند از: روش نقلی (قرآن به قرآن، روایی) و روش اجتهادی (عقلی، ادبی) و روش جری و تطبیق. روش تفسیری امام سجاد† از جامعیت علمی و تنوع روشی برخوردار است. به دلیل تاثیرگذاری روش‌های تفسیری امام† در فهم درست قرآن و حل مشکلات فرهنگی و علمی ضروری است که این روش‌ها مورد تحلیل و بررسی علمی قرار گیرند. مطالب این مقاله با روش‌های تحلیلی و توصیفی منابع تدوین یافته‌اند.
    کلیدواژگان: تفسیر، روش تفسیری، امام سجاد†، جری و تطبیق
  • زهرا سادات کبیری، زینب درجاتیانی صفحات 115-148
    خداوند در بخشی از آیه‌ 33 سوره احزاب خطاب به برخی زنان پیامبر… می‌فرماید: «ولا تبرجن تبرج الجاهلیه الاولی» یعنی همچون مردمان جاهلیت نخستین ظاهر نشوید. طبق نظر برخی مفسران قید اولی علاوه بر جاهلیت اول، حمل بر جاهلیت دوم نیز می‌شود. چرا که قید اولی خبر از جاهلیت دیگری می‌دهد که در آینده رخ خواهد داد. امروزه ما شاهد جاهلیت نوع دوم هستیم که به جاهلیت مدرن معروف است. این جاهلیت بسی عمیق‌تر و ریشه‌دارتر از جاهلیت اول است زیرا جاهلیت علم و تکنولوژی است. در این نوشتار برخی از مولفه‏های جاهلیت اول از منظر امام علی† و مصادیق آن در جاهلیت دوم مورد بررسی قرار گرفته است. روش جمع‌آوری اطلاعات در این پژوهش کتابخانه‏ای و روش تحقیق، توصیفی تحلیلی است.
    حاصل این پژوهش در وجود مولفه‏های رفتاری و اعتقادی خلاصه می‌گردد. این مولفه‌ها در عصر جاهلیت اول، شرک و خرافه‌پرستی، فرزند کشی، تعصب‏های قبیله‏ای و فخر فروشی و... بوده و از آنجا که این مولفه‏ها محدود به زمان و مکان خاصی نیست می‌توان از مصادیق آن، در جاهلیت دوم به فراموشی هویت انسانی، اومانیسم، سکولاریسم، نسل‌کشی، فساد، فخر فروشی و... اشاره کرد.

    کلیدواژگان: جاهلیت اول، جاهلیت دوم، نهج البلاغه، امام علی
  • محمد میرزایی، فاطمه صلاحی صفحات 149-174
    این مقاله با بهره‌گیری از روش کتابخانه‌ای به بررسی مبانی و اصول مبارزه با جنگ نرم از منظر قرآن کریم می‌پردازد و هدف از آن اثبات این حقیقت مهم است که راه پیروزی بر پدیده جنگ نرم، بازگشت به تعالیم ناب قرآنی در همه عرصه‌های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی است. چرا که به دلیل اثرگذاری عمیق و پنهان جنگ نرم، اتخاذ مبانی و اصول خدشه ناپذیر در مبارزه با آن ضروری است.
    در این راستا قرآن کریم با توجه به ماهیت شیطانی و ضد انسانی جنگ نرم لزوم برخورداری از مبانی‌ای چون، قائل بودن به هدفمندی آفرینش انسان و هدایت او، رعایت موازین اخلاقی و انسانی، احترام به آزادی و حریت انسان‌ها و استکبارستیزی و... را متذکر شده و اصول مبارزه با دشمن را در تشکیل حکومت الهی برای اجرای احکام الهی و ایجاد قدرت بازدارندگی سیاسی و فرهنگی، مردم مداری، و مقاومت مقتدرانه در برابر دشمن تعریف می نماید.
    می‌توان گفت: راهبرد کلان قرآن در مبارزه با جنگ نرم، پیشگیری از تاثیرگذاری هجوم نرم دشمن و حفاظت از هویت دینی و اسلامی جامعه اسلامی می‌باشد.
    کلیدواژگان: : جنگ نرم، قدرت نرم، قرآن، هویت دینی، دشمن
  • صفحات 175-181
|
  • Maedeh Rezaei, Mostafa Faghih Esfandiari, Gholam Reza Ra’isian Pages 5-42
    The subject of the forthcoming article is “Interpretation from the perspective of Nasr Hamed Abu Zayd and Allameh Tabataba’i and its relation to the principles of Hermeneutics in commentary”. Nasr Hamed is a specialist in Arabic literature and a contemporary Egyptian thinker who has views influenced by Western philosophers, in particular the Gadamer Hermeneutics about the authenticity, efficiency and the method of understanding Quran especially the Interpretation. He presents different definitions of interpretation in his works which results in the denial of efficiency of some verses and, as a result, misleads the public. Contrary to Allameh Tabataba’i, he doesn’t consider the interpretation as the truth of the Quran and the guardian of all Quran and specific to the Infallibles. He believes that some of the verses are without interpretation.
    Knowing his views and criticizing them will block the way to deviation of thought in understanding the Quran.
    Keywords: Nasr Hamed Abu Zayd, Allameh Tabataba’i, Interpretation, Hermeneutics, commentary, Quran
  • Azam Rahmat Abadi, Seyyedeh Zahra Mousavi Pages 43-68
    There are verses in the Holy Quran that proves the leadership and Imamate of Ali (PBUH) after the Holy Prophet. The Sunni scholars and interpreters raise doubts about the indication of these verses. Since Fakhr-e-Razi is one of the most prominent Sunni interpreters who rejected the immediate Imamate of Ali (PBUH) and believed in the caliphate of Abu Bakr after the Prophet, review, and rejection of his misconceptions is of great importance. Therefore, present study has reviewed all doubts of Fakhr-e-Razi, according to the Kabir interpretation regarding the 12 verses from the Quran that are associated with this subject in order of verses of the Holy Quran. Fakhr-e-Razi has referred to Ali (PBUH) with respect and reverence following the doubts. However, in some cases, he hasn’t mentioned the name of Ali (PBUH) with pray that couldn’t be due to the disrespect to the majesty, since he has refered to other companions of the Prophet, such as Abu Bakr, Omar, and Osman in the same way.
    Keywords: Imam Ali (PBUH), Abu Bakr, Fakhr-e-Razi, Mafatih al-Ghaib, Kabir Interpretation, Immediate Imamate
  • Hadi Rastegar Moghaddam, Maryam Zarei Pages 69-95
    Throughout history, the issue of exaggeration has always existed not only among Muslims but also before Islam. But what is been under investigation is that at the time of exaggeration, how much interaction can be observed in the speech and behavior of the individual or those who are been exaggerated? And how was of the Imams’ (PBUT) interaction against exaggerators? This study identifies the behavioral logic and the Holy Imams’ (PBUT) interactions against claims of the exaggerators.
    The result is that Ahl al-Bayt (PBUT) had no debate with any of exaggerators. Since they believed that rational purpose and conclusion are a requisite for every debate and dialogue. On the other hand, they expressed true beliefs against untrustworthy thoughts and beliefs. Obviously, they denounced and expressed their disgust of exaggerators’ beliefs, and if the rejected belief was precisely attributed to a individual or group of individuals from the exaggerators, those majesties would reject, reproach, and excommunicate them.
    Keywords: Exaggeration, Exaggerators, Extremism, Sectarianism, Hashemite, Alevite
  • Maedeh Rezaie, Masoumeh Norouzi Anbarkeh Pages 97-114
    The present research, titled "Interpretation of the Holy Quran in the words of Imam Sajjad (PBUH)", attempts to examine his interpretative methods, which are the methods to discover God's significance of verses. These methods inculde narrative (Quran to Quran, narrative), ijtihad (rational, literary), and the method of discussion and accommodation. Imam Sajjad’s (PBUH) interpretative method is comprehensive and diverse. It is essential to analyze these methods due to the influence of Imam’s interpretive methods for understanding Quran and solving the cultural and scientific issues. The present study had been benefitted from descriptive-analytical method.
    Keywords: Interpretation, Interpretative method, Imam Sajjad (PBUH(, discussion, accommodation
  • Zahra Sadat Kabiri, Zeynab Darjatiani Pages 115-148
    The first ignorance of verse 33 of the Ahzab surah indicates another ignorance that will take place in the future. Nowadays, we are facing with the second type of ignorance known as modern ignorance. This ignorance is much deeper and more radical than the first ignorance since this is the ignorance of science and technology. In this paper, some of the components of first ignorance according to Imam Ali's viewpoint and its instances in the second ignorance are investigated. Data are collected via the library method and research method is descriptive-analytical and the result is summarized in the presence of behavioral and belief components. These components are in the age of first ignorance including, polytheism, superstitions, filicide, tribal fanaticism, and boasting, etc. And since these components are not limited to a specific period and place, it can be observed from the instances of second ignorance as, oblivion of human identity, humanism, secularism, genocide, corruption, boasting, and etc.
    Keywords: First Ignorance, Second ignorance, Nahj al-Balaghah, Imam Ali (PBUH)
  • Mohammad Mirzaie, Fatemeh Salahi Pages 149-174
    This study examines the foundations and principles of the soft war against the enemy from the perspective of the Holy Quran using the library method. The aim of this study is to show that, returning to the pure Quranic teachings in all cultural, social and political arenas is a way to triumph over the soft war phenomenon. Because of the profound and invisible influence of the soft war, it is essential to adopt inviolable foundations and principles.
    In this regard, the Holy Quran, considering the inhuman and satanic nature of the soft war that attempts to mislead human beings, mentions the principles: being committed to the purpose of human creation and guidance, observance of ethical and human standards, respect for freedom and humanity, and fighting against arrogance, and defines the principles of combating against the enemy in the formation of a divine government for the implementation of divine rules and the creation of the power of political and cultural deterrence, the diplomacy, and the aggressive resistance against the enemy.
    It is notable that the Quran's main strategy in the soft war is to prevent the impact of the enemy's soft attack and protect the religious and Islamic identity of the Islamic society.
    Keywords: Soft War, Soft Power, Quran, Principles, Enemy