فهرست مطالب

علوم و فنون کشت های گلخانه ای - سال دهم شماره 38 (تابستان 1398)
  • سال دهم شماره 38 (تابستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/05/10
  • تعداد عناوین: 7
|
  • اشرف عباسی، علی رضا خالقی*، علی خدیوی، موسی سلگی صفحات 1-10
    پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر تیمار کوتاه ‏مدت 24 ساعته بنزیل آدنین (صفر و 0/1 میلی مولار) و اسید سالیسیلیک (صفر، 0/001، 0/01، 0/1 و 1 میلی مولار) بر عمر گلجایی لیلیوم رقم Fangio انجام شد. صفات مورد ارزیابی شامل وزن تر برگ ها (روزهای صفر، یکم، سوم و هفتم)، رنگیزه های آنتوسیانین، فلاونوئید، کاروتنوئید و محتوای کلروفیل های b، a و کل (در روزهای صفر و هفتم) و عمر گلجایی بود. نتایج نشان داد که بیشترین عمر گلجایی مربوط به تیمار یک میلی مولار اسید سالیسیلیک و صفر میلی مولار بنزیل آدنین است. به علاوه، درصد وزن تر برگ ها در تیمار یک میلی مولار اسید سالیسیلیک و 0/1 میلی مولار بنزیل آدنین از روز اول تا روز هفتم پس از تیمار، 9/67 درصد افزایش نشان داد. میزان رنگیزه های فتوسنتزی (کلروفیل های b، a و کل کاروتنوئید) در تیمار 0/1 میلی مولار بنزیل آدنین و 0/1 میلی مولار اسید سالیسیلیک در این مدت ثابت ماند. در تیمار 0/001 میلی مولار اسید سالیسیلیک و بدون بنزیل آدنین، بیشترین افزایش میزان رنگیزه آنتوسیانین نسبت به شاهد به دست آمد. بیشترین میزان فلاونوئید در تیمار صفر میلی مولار اسید سالیسیلیک به همراه 0/1 میلی مولار بنزیل آدنین مشاهده شد که طی روز اول تا روز هفتم پس از تیمار افزایش معنی داری داشت. بر اساس نتایج به‏دست آمده، تیمار یک میلی مولار اسید سالیسیلیک برای افزایش عمر گلجایی لیلیوم رقم  Fangio پیشنهاد می شود.
    کلیدواژگان: اسید سالیسیلیک، بنزیل آدنین، رنگیزه، شاخه بریده، عمر گلجایی
  • بهزاد عبداللهی پور، مریم حقیقی* صفحات 11-24
    مواد آلی به دلیل عوارض جانبی کمتر نسبت به مواد شیمیایی، برای استفاده در کاربردهای مختلف، از جمله تولیدات صنعتی و کشاورزی، روز به روز بیشتر مورد توجه قرار می گیرند. پژوهش حاضر در سال 1393 طی دو آزمایش جداگانه در قالب طرح کاملا تصادفی به منظور بررسی تاثیر سرکه چوب کاج بر ویژگی های رشدی و فیزیولوژیک گیاه ریحان با 6 تیمار (صفر، 1250، 2000، 2500، 3333 و 5000 میلی گرم بر لیتر)، با چهار تکرار، طراحی و اجرا شد. آزمایش اول به صورت آزمایشگاهی روی بذرهای ریحان به صورت پرایمینگ و آزمایش دوم به صورت گلدانی در گلخانه پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی اصفهان انجام شد. کاربرد سرکه چوب کاج روی بذر در تیمار 1250 میلی گرم بر لیتر موجب افزایش درصد جوانه زنی و در تیمار 2500 میلی گرم بر لیتر موجب تسریع در فرایند جوانه زنی شد. در آزمایش دوم، بیشترین حجم و طول ریشه در تیمار 3333 و بیشترین مقدار سطح ریشه در تیمار 5000 میلی گرم بر لیتر در ریحان اندازه گیری شد. غلظت عنصر نیتروژن در تیمار 3333، غلظت عنصر پتاسیم در تیمار 5000 و غلظت کلسیم و آهن در تیمار 1250 میلی گرم بر لیتر نسبت به تیمارهای دیگر در بالاترین سطح قرار داشت. میزان فلورسانس کلروفیل، شاخص سبزینگی (SPAD)، نشت یونی و کلروفیل a در تیمار 3333 میلی گرم بر لیتر بالاترین سطح را نشان دادند. با توجه به نتایج به دست آمده از آزمایش دوم، شاخص های رشدی گیاه ریحان با کاربرد سرکه چوب کاج در تیمار 3333 میلی گرم بر لیتر بیشترین میزان افزایش را نشان دادند. بنابراین، می توان این غلظت از سرکه چوب کاج را پیشنهاد کرد.
    کلیدواژگان: ریحان، عملکرد، جذب عناصر، کلروفیل، نشت یونی
  • هلن رزمی، رضا امیری *، بیژن کاوسی، اسد معصومی صفحات 25-40
    در توت فرنگی، به دلیل تکثیر غیرجنسی، تنوع ژنتیکی کم است. یکی از روش های افزایش تنوع ژنتیکی به عنوان ابزاری مهم در به نژادی گیاهان، استفاده از پرتوهای گاما برای القا جهش است. به منظور تعیین دز مناسب گاما برای ایجاد تنوع ژنتیکی در توت فرنگی رقم کردستان از طریق جهش و بررسی تاثیر دزهای مختلف اشعه گاما (صفر (شاهد)، 15، 30، 60 و 90 گری) بر ویژگی های مختلف توت فرنگی، این پژوهش در سال 92-1391 در دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج اجرا شد. نتایج نشان داد که گیاهان پرتودیده نسبت به شاهد، دارای مقادیر کمتری از نظر اغلب ویژگی های مورد بررسی، به جز ویژگی های تعداد برگ، قند میوه و آنتوسیانین میوه، بودند. با افزایش شدت اشعه گاما، سطح برگ، طول میوه، قطر میوه، وزن تر و خشک میوه، حجم میوه، شکل و میزان آب میوه کاهش یافتند. از طرفی، پربرگی و کوتولگی در گیاهان پرتودیده افزایش یافت. دز مناسب پرتودهی برای ایجاد جهش در توت فرنگی رقم کردستان در آستانه 50 درصدی تلفات گیاهان تحت تیمار اشعه گاما (LD50) بین 65 تا 70 گری بود. بنابراین، از پرتو گاما در محدوده پیشنهادی می توان برای ایجاد بیشترین تنوع ژنتیکی، با داشتن کمترین تلفات گیاهی، در برنامه های به نژادی توت فرنگی، از جمله برای افزایش کیفیت میوه، استفاده کرد.
    کلیدواژگان: توت فرنگی، جهش زاهای فیزیکی، کیفیت میوه، نسل جهش یافته
  • مریم حسن زاده، حمید رضا روستا، سید حسین میردهقان، واحد باقری* صفحات 41-53
    استفاده از بستر کشت مناسب می تواند یک راهکار برای کاهش خسارات ناشی از شوری در تولید سبزی ها باشد. به منظور تعیین بستر کشت مناسب برای فلفل دلمه ای رقم کالیفرنیا واندر در شرایط تنش شوری، آزمایشی به صورت فاکتوریل با طرح پایه کاملا تصادفی با چهار تکرار اجرا شد. آزمایش دارای سه فاکتور شامل بستر کشت در چهار سطح (کوکوپیت خالص، 50% پرلایت ریز+50% پرلایت درشت، ورمی کولیت خالص،50% پرلایت+50% پامیس)، کلرید سدیم در دو سطح (صفر و 100 میلی مولار) و سوپرجاذب در دو سطح (صفر و 2 گرم  در گلدان) بود. نتایج نشان داد که تیمار شوری، صفات رویشی مانند ارتفاع گیاه، تعداد برگ، سطح برگ، وزن تر اندام هوایی و وزن تر ریشه را به طور معنی داری کاهش داد. میزان عملکرد به دلیل کاهش در وزن و تعداد میوه تحت تنش شوری به طور معنی داری کاهش یافت. کمترین مقدار صفات رویشی و زایشی در بستر کشت پرلایت+ پامیس و بیشترین میزان آنها در بستر کشت پرلایت مشاهده شد. همچنین، بستر کشت ورمی کولیت تحت تنش شوری 100 میلی مولار کلرید سدیم کمترین میزان کاهش را در وزن تر اندام هوایی، وزن تر ریشه و ارتفاع گیاه از خود نشان داد.
    کلیدواژگان: پلیمر سوپرجاذب، تنش غیرزیستی، هیدروپونیک، ظرفیت نگهداری آب
  • حبیب اله موسوی، فضل اله رنجبران*، حامد نجفی صفحات 55-68
    ارزش گذاری آب یکی از مهم ترین ابزارهای اقتصادی برای مدیریت تقاضای روز افزون آب در بخش کشاورزی است. از این رو، هدف اصلی این پژوهش، برآورد ارزش اقتصادی آب در کشت گلخانه ای دشت قزوین است. برای تحقق اهداف مورد نظر، از روش برنامه ریزی ریاضی اثباتی (PMP) بهره گرفته شد. در این پژوهش، ابتدا ارزش اقتصادی آب کشاورزی در سطح منطقه مورد مطالعه تعیین شد. سپس، حساسیت هایی مانند تغییر در موجودی منابع آب، افزایش قیمت محصولات و کاهش هزینه های تولید روی ارزش اقتصادی آب تحلیل و ارزیابی شدند. داده های مورد نیاز برای سال زراعی 95-1394 به صورت پرسشنامه (میدانی) از بین گلخانه داران منطقه جمع آوری شد. پس از حل مدل، ارزش اقتصادی هر متر مکعب آب کشاورزی در سطح گلخانه ای دشت قزوین 24730 ریال براورد شد. نتایج نشان داد که هرچه موجودی منابع آب کاهش یابد، ارزش اقتصادی آب به مراتب افزایش می یابد. همچنین، با اعمال حساسیت های کاهش در هزینه تولید و افزایش در قیمت محصولات، ارزش اقتصادی آب روند افزایشی خواهد داشت. از این رو، بایستی با توجه به نتایج این پژوهش و برای صرفه جویی در مصرف آب و افزایش کارایی آبیاری، توجه به کشت های گلخانه ای مد نظر قرار گیرد.
    کلیدواژگان: ارزش اقتصادی آب، تحلیل حساسیت، برنامه ریزی ریاضی اثباتی
  • آزاده حبیبی*، بنفشه صفایی، رضا مستوفی زاده صفحات 69-78
    در این پژوهش تاثیر استفاده از نسبت های حجمی مختلف کمپوست-خاک بر وقوع مرگ گیاهچه گوجه فرنگی ناشی از  Pythium aphanidermatum با استفاده از آزمایش های گلخانه ای بررسی شد. برای تعیین مناسب ترین مقدار مایه بیمارگر، بذرهای گوجه فرنگی به طور جداگانه در مخلوطی از مایه بیمارگر و خاک (در نسبت های حجمی 5، 10 و 20 درصد) کاشته شدند. نتایج نشان داد که مناسب ترین غلظت بیمارگر برای مایه‎ زنی، غلظت 5% است. برای بررسی تاثیر استفاده از کمپوست بر وقوع مرگ گیاهچه های گوجه فرنگی، کمپوست در سه نسبت حجمی (10، 30 و 50 درصد) با خاک سترون مخلوط شد و برای کاشت بذرهای گوجه فرنگی به کار رفت. سپس، بذرها با استفاده از غلظت 5% بیمارگر مایه زنی شدند. وقوع بیماری با شمارش تعداد گیاهچه های مرده در بازه های زمانی دو روزه محاسبه شد. بررسی نتایج نشان داد که وقوع بیماری هنگام استفاده از کمپوست در نسبت های حجمی 30 و 50 درصد به طور معنی داری کاهش یافت؛ در حالی که کمپوست با نسبت حجمی 10% اثر معنی داری بر کاهش بیماری نداشت. بررسی اثر کمپوست بر وقوع بیماری پس از اتوکلاو کردن آن مشخص کرد که بازدارندگی کمپوست اساس زیستی داشته و ناشی از ریزجانداران آنتاگونیستی است که پتانسیل استفاده به عنوان آفت کش زیستی را دارند.
    کلیدواژگان: راهبرد زیستی، کمپوست، مدیریت بیمارگر های خاک زاد
  • جمالعلی الفتی*، تارا اکرام صفحات 79-87
    به منظور بررسی تاثیر دانه گرده و پیوند بر صفات مورفولوژیک و رنگ گوجه فرنگی، ارقام مختلف با رنگ های گوناگون کشت شدند و در سه آزمایش مورد بررسی قرار گرفتند. در آزمایش اول، رقم قرمز زیتونی به عنوان والد مادری و ارقام زرد گلابی، بنفش گیلاسی، زرد پالم گاردن و نارنجی زیتونی به عنوان والد های پدری در نظر گرفته شدند. در آزمایش دوم، رقم نارنجی زیتونی، والد مادری و ارقام زرد پالم گاردن، زرد گلابی و بنفش گیلاسی به عنوان والد های پدری در نظر گرفته شدند. در آزمایش سوم، رقم قرمز گیلاسی به عنوان پیوندک و ارقام قرمز بزرگ و زرد پالم گاردن به عنوان پایه و قرمز گیلاسی به عنوان شاهد بدون پیوند در نظر گرفته شدند. گرد ه افشانی در آزمایش های اول و دوم به صورت دستی انجام شد. بر اساس نتایج آزمایش اول، حجم میوه قرمز زیتونی گرد ه افشانی شده با ژنوتیپ های مختلف در سطح احتمال 5% دارای اختلاف معنی دار بود. در آزمایش دوم نیز وزن و حجم میوه گوجه فرنگی نارنجی زیتونی گرد ه افشانی شده با ارقام مختلف در سطح احتمال 5% دارای اختلاف معنی دار بود. در آزمایش سوم، گوجه فرنگی قرمز گیلاسی پیوند شده بر پایه های مختلف از نظر طول میوه دارای اختلاف معنی دار در سطح احتمال 5% بود. نتایج این پژوهش بیانگر امکان شناسایی میوه های هیبرید از خودگشن به کمک صفات حجم و وزن و همچنین موید تاثیر پایه بر صفات میوه بود.
    کلیدواژگان: خودگشنی، کاروتن، لیکوپن، متازنیا
|
  • A. Abbasi, A. Khaleghi*, A. Khadivi, M. Solgi Pages 1-10
    The current study was conducted to investigate the effect of 24-hour short treatment of benzyl adenine (zero and 0.1 mM) and salicylic acid (zero, 0.001, 0.01, 0.1 and 1.0 mM) on the vase life of Lily cv. Fangio. The measured traits were leaf fresh weight (on zero, first, third, and seventh days), the contents of anthocyanin, flavonoids, carotenoids, chlorophylls a, b and total (on zero and seventh day) and vase life. Results showed that maximum vase life was obtained in 1.0 mM salicylic acid and zero benzyl adenine. In addition, the leaf fresh weight was increased by 9.67% in 1.0 mM salicylic acid and 0.1 mM benzyl adenine from the first to the seventh day after treatment. The values of photosynthetic pigments (chlorophylls a, b and total, and carotenoids) remained constant in 0.1 mM benzyl adenine and 0.1 mM salicylic acid treatment during this period. The highest increase of anthocyanin content was observed in the 0.001 mM salicylic acid and no benzyl adenine treatment, as compared to control. The highest flavonoid content was observed in zero mM salicylic acid and 0.1 mM benzyl adenine, which was significantly increased during the first to the seventh days after treatment. In conclusion, 1.0 mM salicylic acid treatment is recommended to increase the vase life of Lily cv. Fangio
    Keywords: Salicylic acid, Benzyl adenine, Pigment, Cut flower, Vase life
  • B. Abdolahipour, M. Haghighi* Pages 11-24
    The use of organic materials is increasing in agriculture and industrial products due to their less side effects than chemical materials. In order to study the effect of pine wood vinegar (Pyroligneous acid) on growth and physiological traits of basil, two experiments were designed and conducted in 2014, based on a completely randomized design with 6 treatments (0, 1250, 2000, 2500, 3333 and 5000 mg/L) and 4 replications. The first experiment was conducted in the laboratory in order to study the wood vinegar priming on basil seeds and the second experiment was performed in the Research Greenhouse of College of Agriculture, Isfahan University of Technology. Application of 1250 mg/L wood vinegar increased germination percentage of the basil seeds and 2500 mg/L treatment speeded up the germination process. In the second experiment, maximum volume and length of roots were observed in the 3333 mg/L treatment and the highest root surface was measured in the 5000 mg/L treatment. Nitrogen concentration in the 3333 mg/L treatment, potassium concentration in the 5000 mg/L treatment, and calcium and iron concentrations in the 1250 mg/L treatment were at the highest level compared to other treatments. Chlorophyll fluorescence, SPAD, ion leakage and chlorophyll a content showed the highest levels in the 3333 mg/L treatment. Based on the results of the second experiment, most growth parameters of the basil were at the highest level by application of 3333 mg/L pine wood vinegar. Therefore, this concentration of pine wood vinegar can be recommended.
    Keywords: Basil, Yield, Uptake of elements, Chlorophyll, Ion Leakage
  • H. Razmi, R. Amiri Fahliani*, B. Kavoosi, A. Masoumi Asl Pages 25-40
    Genetic diversity in strawberry is low due to its asexual propagation. One method of increasing genetic diversity, as an important tool in plant breeding, is the use of gamma rays to induce mutation. In order to determine the appropriate dosage of gamma irradiation for genetic diversity creation by mutation in strawberry, Kurdistan cultivar, and to study the influence of various doses of gamma ray (zero (control), 15, 30, 60 and 90 gray) on different traits of strawbery, this research was conducted in Faculty of Agriculture, Yasouj University, in 2012-2013. Results showed that irradiated plants had a lower rates in comparison to the control plants for most of the studied characteristics, except for number of leaves, fruit sugar and anthocyanin. Leaf area, fruit length, fruit diameter, fruit fresh and dried weight, and fruit volume, shape, and juice decreased with an increase in the gamma irradiation dosage. Moreover, multifoliate and dwarfism were increased in the irradiated plants. The appropriate dosage of gamma irradiation for mutation induction in strawberry, Kurdistan cultivar, for threshold 50% plants mortality (LD50) treated by gamma ray, was approximately 65-70 gray. Therefore, gamma ray intensity in the recommended limit could be used for the highest genetic diversity creation with the lowest plant mortality in strawberry breeding programs such as in fruit quality improvement.
    Keywords: Strawberry, Physical mutagens, Fruit quality, Mutant generation
  • M. Hasanzadeh, H. R. Roosta, S. H. Mirdehghan, V. Bagheri* Pages 41-53
    The use of suitable substrate for vegetable production may reduce losses in production caused by salinity. In order to determine suitable substrate for bell pepper cv. 'California Wonder' under salinity stress conditions, a factorial experiment based on completely randomized design with 4 replications was performed. The experiment consisted of three factors of substrate (coconut fibre, 50% fine perlite+50% coarse perlite, vermiculite, 50% perlite +50% pumice), NaCl at two levels (0 and 100 mM) and super absorbent at two levels (0 and 2 g/pot). Results showed that salt treatment significantly reduced the growth traits such as plant height, number of leaves, leaf area, fresh weight of shoots and fresh weight of roots. The yield was significantly decreased because of the reduction in fruit weight and number of fruits under salinity stress. Minimum and maximum values of vegetative and reproductive traits were observed in perlite+pumice and perlite substrates, respectively.Inaddition, the vermiculite substrate showed minimum reduction in fresh weight of shoots, and roots and plant height under 100 mM NaCl salinity stress.
    Keywords: Super absorbent polymer, Abiotic stress, Hydroponic, Water holding capacity.te
  • H. Mosavi, F. Ranjbaran*, H. Najafi Alamdar Loo Pages 55-68
    Water valuation is one of the most important economic instruments for managing the increasing demand for water in agriculture. Hence, the main objective of this study is to estimate the economic value of water in greenhouse cultivation in Qazvin plain. To achieve the desired goals, the Positive Mathematical Programming (PMP) was used. In this research, the economic value of agricultural water was determined in the study area. Then, sensitivities such as changes in water resources inventories, increasing product prices, and lowering the production costs were analyzed and evaluated for the economic value of water. Data were collected for 2016-2017 agronomic year from greenhouse owners in a field survey questionnaire. After runing the model, the economic value of each cubic meter of agricultural water at the greenhouse level of Qazvin Plain was estimated to be 24730 Rials. Results showed that as the water supply decreases, the economic value of water will increase significantly. In addition, by applying the sensitivity of lowering the production costs and increasing the price of products, the economic value of water will increase. Therefore, considering the results of this research, more attention should be given to greenhouse crop production, in order to save water consumption and increase the irrigation efficiency.
    Keywords: Economic value of water, Sensitivity analysis, Positive mathematical programmingming
  • A. Habibi*, B. Safaie Farahani, R. Mostowfizadeh, Ghalamfarsa Pages 69-78
    The effect of different compost-soil ratios on the incidence of Pythium aphanidermatum causing tomato damping off was tested in a greenhouse experiment. The inoculum density of 5% was determined to be suitable for inoculation in compost experiments based on investigations of disease incidence with 5, 10 and 20% inoculum densities. To evaluate the effect of compost on incidence of tomato damping off, tomato seeds were sown in compost/soil mixtures at 10, 30 and 50% V:V containing 5% of P. aphanidermatum inoculum. The number of dead tomato seedlings was recorded in two-day intervals and disease incidence was calculated. Results showed that compost/soil mixtures at 30 and 50% ratios significantly suppressed Pythium damping off in tomato seedlings, while 10% compost/soil mixture had no significant effect on disease suppression. This suppression was biologically based since heat-sterilized compost offered little protection from the pathogen. There are antagonistic microorganisms in the composts which are potential biocontrol agents and can be used in bio-pesticides
    Keywords: Biocontrol strategy, Compost, Soil-borne pathogens management
  • J. Olfati*, T. Ekram Pages 79-87
    To evaluate the effects of pollen source and grafting on morphological characteristics and color of tomatoes, different cultivars with various fruit colors were grown and investigated in three experiments. In the first experiment, the red sweet olive cultivar was used as female parent and yellow pear, violet cherry, yellow palm garden and orange olive cultivars were used as male parents. In the second experiment, the orange olive cultivar was used as female parent and yellow palm garden, yellow pear and violet cherry cultivars were used as male parents. In the third experiment, the red cherry cultivar was used as scion and grafted on large red and yellow palm garden cultivars, and red cherry cultivar was used as control without grafting. Manual pollination was used in the first and the second experiments. Based on the results of the first experiment, different pollen sources significantly affected volume of fruit in red olive cultivar (P≤0.05). In the second experiment, different pollen sources significantly affected weight and volume of fruits in the orange olive cultivar (P≤0.05). In the third experiment, different rootstocks significantly affected fruit length of red cherry tomato cultivar (P≤0.05). Results of this research showed that selection of hybrid fruits is possible by fruit volume and weight and also rootstock affects scion fruit characteristics.
    Keywords: Self-pollination, Carotene, Lycopene, Metaxenia