فهرست مطالب

پژوهش نامه معارف حسینی - پیاپی 15 (پاییز 1398)
  • پیاپی 15 (پاییز 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/06/20
  • تعداد عناوین: 8
|
  • محمد رنجبرحسینی، ماجده حائری صفحه 7
    پیامبر اکرم(ص) احادیث بسیاری را در مدح امام حسین(ع) و فضائل ایشان بیان کرده اند. یکی از معروفترین آن ها، که بر درب ورودی حرم امام حسین (ع) نقش بسته حدیث: «حسین منی و انا من حسین احب الله من احب حسینا حسین سبط من الاسباط» است . نوشتار پیش رو با روش توصیفی- تحلیلی، و شیوه کتابخانه ای به بررسی اعتبار و دلالت این حدیث پرداخته که حاصل آن چنین شد: این حدیث در منابع معتبر شیعه و اهل تسنن ذکر شده و از نظر محدثان اهل تسنن این حدیث دارای اعتبار بوده و حسن شمرده شده است.
     مدلول حدیث متضمن سه نکته است: الف: اشاره به وحدت و یگانگی روحی امام حسین(ع) و پیامبر اکرم(ص). ب:  محبت به امام حسین(ع) موجب محبوب شدن نزد خداوند است. ج:  امام حسین(ع) خود به تنهایی، امتی است و نسل وصایت پیامبر(ص) از ایشان امتداد می یابد.
     

    کلیدواژگان: پیامبر(ص)، حسین منی و انا من حسین، امام حسین(ع)، اهل بیت(ع)، محبت امام حسین (ع)، سبط من الاسباط
  • طاهره محسنی، خدیجه احمدی بیغش صفحه 27
    قرآن، کتاب انسان سازی است که انسان ها را به سوی سعادت و کمال هدایت می کند. حسین (ع) عدل و شریک قرآن است. این شراکت او با قرآن را پیامبر در حدیث ثقلین تبیین نموده اند. کتاب قرآن، صامت است و امام، قرآن ناطق. حسین بن علی(ع) به جهت ویژگی های خاصی که میان دیگر معصومان(ع) داراست، مورد توجه ویژه رسول اکرم(ص) و ائمه(ع) بوده است. در پژوهش حاضر می کوشیم به این پرسش پاسخ دهیم که دیدگاه های مفسران فریقین درباره منزلت امام حسین(ع) در قرآن، و نقش آن در اربعین حسینی چیست؟ بررسی تحلیل آیات متعددی در قرآن کریم حاکی از آن است که بسیاری از آیات این کتاب الهی، به صورت مستقیم یا غیر مستقیم، و با بیان تفسیر یا تاویل، در شان و منزلت سیدالشهدا(ع) نازل، و مورد توجه مفسرین فریقین قرار داشته و جایگاه والای ایشان را در این منابع اصیل اسلامی تبیین می نمایید.

    کلیدواژگان: امام حسین(ع)، تفسیر، تاویل، تفاسیر، فریقین
  • فاطمه معتمدلنگرودی صفحه 47
    به مدد معماری هوشمندانه و شجاعت امام سجاد(ع)، یاد و خاطره شهدای کربلا زنده ماند. این مقاله در صدد است تا راهبردهای امام را به منظور پاسداشت فرهنگ عاشورا مورد بررسی قرار دهد. از این رو سوال این پژوهش آن است که راهبردهای امام سجاد(ع) در زنده نگه داشتن و ترویج فرهنگ عاشورا و شهیدان دشت کربلا چه بود؟ این پژوهش به شیوه توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای صورت گرفت.. نتایج حاصل از پژوهش آن است که با توجه به شرایط زمانی امام و قتل و سرکوب شیعیان توسط خلفای اموی و کارگزاران ایشان، امام سجاد(ع) از حربه سیاسی (مبارزه منفی) و فرهنگی بهره برده و موفق شدند فرهنگ عاشورا را زنده نگه داشت و به نسل های بعد انتقال دهند.

    کلیدواژگان: راهبرد، امام علی بن الحسین(ع)، عاشورا، عزاداری، فرهنگ
  • اکبر ساجدی، اکبر حسنی صفحه 67
    اهداف قیام امام حسین (ع)، بیان درس ها، شعارها و پیام های مکتب حسینی و در نهایت تبیین مبانی اعتقادی حرکت حضرت همواره مورد توجه اندیشمندان، مورخان و نویسندگان فراوانی قرار گرفته، به طوری که سهم فراوانی از ادبیات عاشورایی را در کنار ادبیات مرثیه به خود اختصاص داده است. در میان آثاری که این نوع نگاه را به قیام حسینی داشته اند، می توان دوبیتی خواجه معین الدین چشتی را طرح نمود. خواجه با خلق و سرایش شعری کوتاه عناصر مهم اعتقادی و ارزش های والای نفسانی را مطرح کرده و تفسیر زیبایی از حرکت امام حسین (ع) ارائه کرده است. خواجه معین الدین از عرفای قرن ششم و هفتم بوده و در تبلیغ دین اسلام در شبه قاره هند توفیق فراوانی یافته است. مقام و بارگاه خواجه در میان مردمان هندوستان از اهمیت بالایی برخوردار است. این نوشتار ضمن معرفی این شاعر، مبانی اعتقادی و کلامی دوبیتی او را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده و به این نتیجه رسیده است که خواجه به مبانی اصیل اعتقادی حرکت امام حسین اشراف داشته و تفسیر صحیحی از آن ارائه نموده است. خواجه روی عناصری مثل احیای دین، عزت و آزادگی تاکید کرده و پیوند معناداری بین عزت حسینی و توحید الهی برقرار نموده است.
    کلیدواژگان: معین الدین چشتی، پیشینه اسلام در هند، دوبیتی شاه است حسین، عزت حسینی، توحید
  • قدرت الله قربانی صفحه 91
    واقعه و نهضت عاشورا مشحون از وجوه گوناگون معنای زندگی مطلوب برای انسان است. این معنا با تاکید بر رویکرد فراطبیعت گرایی در مولفه هایی مانند، خداباوری، آخرت باوری، اخلاق، هدف از زندگی، جایگاه انسان و مساله شر قابل بازیابی است. درواقع، با بازخوانی نهضت عاشورا می توان نقش برجسته مولفه های مذکور را به روشنی ملاحظه کرد تا بتوان معنای زندگی را به معانیی چون ارزش، هدف و کارکرد زندگی مورد فهم و بازاندیشی قرار داد. جستجوی معنای زندگی در نهضت عاشورا، به معنای عبور از لایه های ظاهری و جنبه شعائری آن و نفوذ در لایه های زیرین و آموزه های متعالی اصلی آن است. درواقع تقرب ما شیعیان به ارزش ها و آموزه هایی مانند آزادی خواهی، عدالت طلبی، ظلم ستیزی، مظلوم دوستی، امر به معروف و نهی از منکر در پرتو تعالیم عاشورا است که تلاش و تقلای ما را در این جستجو ارزشمند می سازد. پس، دست یافتن و التزام عملی به آموزه های متعالی فوق در نهضت عاشورا است که جستجوی معنای زندگی را برای ما ارزشمند می سازد.

    کلیدواژگان: معنای زندگی، فراطبیعت گرایی، خداباوری، ارزش زیستن، اخلاق
  • روح الله زینالی، علی فرزین صفحه 113
    پژوهش و تآمل در چیستی عزاداری بر سرور و سالار شهیدان؛ امام حسین(ع)، از جمله مسائل مهم برای هر انسان آزاده ای است که می خواهد علل و عوامل قیام حضرت را بداند. لذا با رویکرد دانستن چیستی عزاداری در این جستار به سیره «علمی» و «عملی» معصومین(ع) پرداخته، به این معنا که؛ به صورت خلاصه و علمی به واژه شناسی کلمات«ماتم»، «المناحه»، «عزا»، «الجزع» و ««عویل» پرداختیم تا «معرفت افزایی» داشته باشیم و در قسمت بعدی به «سیره عملی» اهل بیت(ع) اشاره کردیم تا وظیفه ما مشخص شود. در پژوهش حاضر مشخص شد که، عزاداری کاملا وجه علمی، دینی، مذهبی و عقلانی داشته و موجب حفظ دین و ولایت الهی می باشد. و از نظر تاریخی نیز چهره درخشانی به خود گرفته است و صفحات سفید و نورانی تاریخ، از عشق و علاقه و محبت درونی مومنین و آزاد مردان جهان نسبت به عزاداری امام حسین(ع) پر است.
    کلیدواژگان: معصومین، سیره، سوگواری، عزاداری، گریه شیعه، امام حسین(ع)
  • محمدحسین مردانی نوکنده صفحه 133
  • محمدرضا فخر روحانی صفحه 139
|
  • Dr. Muhammad Ranjbar Husayni, Majedeh Haaeri Page 7
    The Prophet Muhammad issued several hadiths in favor of Imam al-Husayn and his virtues. One of such hadiths that is inscribed on and over the inner portico of Imam al-Husayn's holy shrine in Karbala reads thus [in translation]: " Al-Husayn is from me and I am from al-Husayn, al-Husayn is a respectable descendant." Library research proves that this piece of hadith qualifies as both authoritative and reliable accirding to both Shiite and Sunnite hadith criteria. The very hadith implies the spiritual unity of Imam al-Husayn and the Prophet Muhammad, expressing one's love toward Imam al-Husayn brings forth being respected by Allah, and the infallibe progeny of the Prophet Muhammad lies in the descendants of Imam al-Husayn. 

    Keywords: The Prophet Muhammad, Imam al-Husayn, the Ahl al-Bayt, love for Imam al-Husayn, the Prophet's progeny
  • Dr. Tahereh Mohseni, Dr. Khadijeh Ahmadi Bighash Page 27
    The Holy Quran is the book of education for mankind and directs people to felicity and perfection. Imam al-Husayn has been one of the infallible counterparts of the Holy Quran, as it is well expressed in the al-Thaqalayn (two precious phenomena) hadith of the Prophet Muhammad. The Holy Quran is eloquent in the words of Imam al-Husayn. The present paper seeks to study the high status of Imam al-Husayn in the Quran tafsirs developed by both Shiite and Sunnite authorities. It has shown that many Quranic verses refer to Imam al-Husayn and his high status in Islamic classics. 

    Keywords: Imam al-Husayn, Quran tafsirs, the two main sects, Shiites, Sunnites
  • Fatemeh Mo'tamed Langaroudi Page 47
    It was Imam al-Sajjad's foresightful and brave methods that the memory of the Karbala martyrs has since survived. The present study attempts to shed light on the methods Imam al-Sajjad utilized for keeping and making the memory of the Ashura episode ever alive. To achieve this, he resorted to accomplishing indirect but cultural struggles, hence he communicated its messages to the posterity.
    Keywords: Method, Imam Ali b. al-Husayn al-Sajjad, Ashura, mourning, culture
  • Dr. Akbar Sajjadi, Dr. Akbar Hasani Page 67
    The sublime aims of Imam al-Husayn, his lessons, slogans, and messages have made a considerable portion of Ashura-Husayni literature in addition to the marthiyahs composed in his favor. Khwaja Muin al-Din Chishti's famous Persian couplet portrays a beautiful vista of Imam al-Husayn's movement. Khwaja Muin al-Din (6-7 th/ 12-13th) was a Muslim mystic in India, hence his tomb and mausoleum are venerated. He rendered a faithful picture of the philosophy of Imam al-Husayn's struggles such that he achieved a fine equilibrium between Imam al-Husayn's self-esteem and the Islamic doctrine of the Divine unicity.
    Keywords: Muin al-Din Chishti, Islam in India, Husayni self-esteem, Divine unicity
  • Dr. Qodrat Allah Qorbani Page 91
    The Ashura movement is imbued with various aspects of the meaning of desired life for mankind. This is understandable from belief in Allah, in the Resurrection, moralities, aim of life, the status if man, and the question of the evil. Reconsidetation of the various aspects of the Ashura episode shed light on the value, aim, and significance of life. Contemplation over this episode takes man from the outer, superficial levels to the inner and more meaning-oriented aspects of life, hence Shiites' attention to opposing tyranny, supporting the oppressed, and other religious aspects of life. In sum, Ashura aims to direct us to a higher-level meaning of life.
    Keywords: the meaning of life, belief in Allah, the value of life, moralities
  • Rouh Allah Zeiali, Ali Farzin Page 113
    Mourning Imam al-Husayn's martyrdom triggers everybody to learn about the reasons for his movement. First, various Arabic and Persian words related to the mourning are discussed, followed by the practices of the Ahl al-Bayt in this connection. Mourning is justified on scholarly, religious, and rational grounds and reinforces one's true belief in Islam. On the other hand, it symbolizes public attention and belief in the original religious values.
    Keywords: the Infallibles, conduct, mourning, Shiites' shedding tears, Imam al-Husayn