فهرست مطالب

  • پیاپی 39 (تابستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/08/08
  • تعداد عناوین: 6
|
  • سیدمحمد معلمی *، احمد واعظی صفحات 7-24

    هیچ نظریه تفسیری بدون داشتن پیش‌فرضی نسبت به چیستی متن تحقق نمی‌یابد و حوزه تفسیر پدیده‌های اجتماعی، از این قاعده مستثنا نیستند. بر اساس نظریه اعتباریات علامه طباطبائی، متن اجتماعی عبارت است از: هویتی اعتبار که برای استخدام متقابل انسان‌های دیگر ایجاد شده است. با توجه به خصوصیات اعتبارات اجتماعی، متن اجتماعی امری زبان‌مند نیست و تابع قواعد تفسیر متن زبانی نمی‌باشد، بلکه متن زبانی از اقسام متن اجتماعی بوده و تابع قواعد عام تفسیر متن اجتماعی است. متن اجتماعی، زمینه‌مند است و دارای زمینه زمانی و مکانی می‌باشد. متن اجتماعی، ساختارمند است و در ذات دارای لوازم و ملزومات منطقی است که مستقل از اراده کنشگر می‌باشد. در نهایت، متن اجتماعی معطوف به هدف است. بر اساس این خصوصیات، خطوط کلی تفسیر متن اجتماعی عبارتند از: استقلال قواعد تفسیری از متن زبانی، تعیین نقطه آغازین، تفسیر متن اجتماعی به متن اجتماعی و لزوم تحلیل غایت‌شناختی. روش این تحقیق تحلیلی است.

    کلیدواژگان: نظریه متن اجتماعی، نظریه اعتباریات، قاعده مندی متن اجتماعی، سطح بین الاذهانی، ساختارمندی متن اجتماعی
  • غلام رضا پرهیزکار* صفحات 25-42

    فرهنگ در معنای مدرن خود، به تدریج به ایران وارد گردید و همراه با تغییراتی که این اصطلاح در غرب پیدا ‌کرد، تلقی‌های مختلفی از آن نیز در ایران رایج شد. بیشتر تلقی‌ها، آن‌گاه که به فرهنگ عمومی ‌رسید، به تدریج و در یک برداشت بومی از آن، به صورت انباشتی با هم سازگاری یافت و همزمان با آن در نظام اداری نیز جایگاهی برای آن تعریف گردید، اما در سطح نخبگانی این تلقی‌ها گاه منشا نزاع‌هایی شده است. در این مقاله که روش آن عمدتا توصیفی است، به شش تلقی از فرهنگ در ایران که عبارتند از: آموزش‌های عمومی و مدرن، مجموعه دستاوردهای بشری، میراث فرهنگی، هنر، اسلام و فرهنگ غربی، پرداخته شده و ضمن توصیف هر یک، در نهایت شش تلقی مذکور ارزیابی شده و به کمک برخی شواهد، دو تلقی اخیر از فرهنگ، به‌مثابه تلقی‌های اصلی و اثرگذار در ایران امروز معرفی شده‌اند.

    کلیدواژگان: تلقی های فرهنگ، ایران، آموزش عمومی، میراث فرهنگی، هنر، اسلام، فرهنگ غربی
  • محمد فولادی صفحات 43-60

    با رصد وضعیت‌ جمعیت در ایران، و فراز و فرودهای آن، فرایند رشد جمعیت با اجرای سیاست تنظیم خانواده، در مقطعی از تاریخ کشور، و در ادامه و رها کردن این سیاست، جامعه اسلامی را با مسئله بحران کاهش شدید باوری و پیری جمعیت مواجه ساخت. این رویکرد کاهش جمعیت، با اعلام رهبر فرزانه انقلاب در سال 1391 تغییر و به گفتمان افزایش جمعیت تبدیل گردید. از آن زمان تاکنون این سیاست آن‌گونه که باید، از سوی مسئولان نظام مورد توجه قرار نگرفت. علی‌رغم پیامدهای منفی کاهش باروری و جمعیت و خاکستری شدن آن، به نظر می‌رسد ایران در یک پیچ بزرگ و فرصت طلایی پنجره جمعیتی قرار دارد؛ فرصتی که بسیاری از کشورهای جهان مترصد آن هستند که اگر به درستی مدیریت شود، بسیاری از تهدیدات پیش روی جمعیت از بین خواهند رفت. این مقاله با روش تحلیلی و اسنادی،‌ به وضعیت‌شناسی ابعاد تحولات جمعیتی در ایران پرداخته، با واکاوی پیامدهای کاهش چمعیت، به فرصت طلایی پنجره جمعیتی اشاره دارد. یافته‌های پژوهش حاکی از این است که در پنجره جمعیتی با مدیریت صحیح می‌توان تهدید کاهش جمعیت را به فرصت تبدیل کرد و به توسعه کیفی سرمایه انسانی، افزایش عرضه نیروی کار، افزایش پس‌اندازها و سرمایه‌گذاری‌های مردم، کاهش فقر و مدیریت نوسانات سنی تولید و مصرف اقدام نمود.

    کلیدواژگان: جمعیت، کاهش جمعیت، پنجره جمعیتی، وضعیت شناسی جمعیت
  • سیدحامد عنوانی*، وحیده فخار، سیدمرتضی حسینی صفحات 61-78

    سبک زندگی سیاسی عبارت است از: «شیوه‌های مواجهه با مهم‌ترین وظایف به‌منظور نیل به اهداف در ساحت زندگی سیاسی». امام خمینی ره شخصیتی معاصر، متخلق و صاحب سبک است که اقدام بی‌نظیر ایشان در به ثمر رساندن انقلاب اسلامی و رهبری آن، زمینه‌ای مناسب برای بررسی سبک زندگی سیاسی ایشان را فراهم آورده است. با توجه به شکل‌گیری سبک از مبانی منحصر به فرد صاحب آن و همچنین نقش بسزای مبانی انسان‌شناسی در ترسیم سبک زندگی سیاسی، مسئله اصلی این پژوهش، بررسی مهم‌ترین مبانی انسان‌شناسی امام و تاثیر آنها در سبک زندگی سیاسی ایشان است. این پژهش، با روش توصیفی تحلیلی به بررسی آثار به جای مانده از امام خمینی ره می‌پردازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در سبک زندگی سیاسی امام، شیوه‌های مواجهه با وظایف سیاسی همچون اقامه عدل، مبارزه با ظلم و انظلام، بصیرت‌افزایی نسبت به عدم مشروعیت طواغیت و محاسن نظام دینی و غیره متکی بر مبانی انسان‌شناسی همچون سرشت الهی انسان، نامحدود بودن انسان از حیث ظهور کمالات، اختیار انسان در تعیین سرنوشت و اولویت حیات اخروی نسبت به زندگی دنیایی است.

    کلیدواژگان: امام خمینی ره، انسان شناسی، سبک زندگی سیاسی، جامعه توحیدی
  • محمدرضا مالکی*، عبدالحسین کلانتری صفحات 79-98

    سوال تاریخی پیرامون نسبت اراده و دانش این است که آیا اراده و در نهایت کنش، تابع معرفت و علم است یا این اراده است که معرفت را سامان می‌دهد؟ امتداد این پرسش، در ساماندهی یک نظریه اجتماعی به ‌طور عام، و نظریه ساخت اجتماعی واقعیت پیتر برگر و توماس لاکمن به‌ طور خاص چنین است که به چه میزان اراده در شکل‌گیری معرفت نقش ایفا می‌کند؟ ایجاد دوگانه اراده به ادراک معرفت و اراده به ایجاد معرفت، به ما کمک می‌کند با تحلیل و تشریح مفاهیم اساسی نظریه اجتماعی برگر، نشان دهیم در هر یک از مفاهیم این نظریه، نسبت اراده و معرفت چگونه است. در برخی مفاهیم، نه اراده به ادراک و نه اراده به ایجاد معرفت وجود ندارد. مثل موقعیت چهره‌به‌چهره. در برخی از مفاهیم هم اراده‌ به ایجاد معرفت و هم اراده به ادراک معرفت وجود دارد؛ مثل سنخ‌بندی. در برخی از مفاهیم در ابتدا اراده به ایجاد معرفت وجود دارد، اما در نهایت، اراده به ادراک معرفت تبدیل می‌گردد؛ مثل سنت و نهادسازی. این مقاله نشان می‌دهد که در جریان یک نظریه، معرفت به چه میزان متاثر از اراده است. این پژوهش از روش تحلیل عقلی بهره گرفته و با نقد و بررسی اسناد کتابخانه‌ای تنظیم گردیده است.

    کلیدواژگان: ساخت اجتماعی واقعیت، پیتر برگر، نسبت دانش و اراده، معرفت و اراده، علم و اراده
  • سیف الله فضل الهی صفحات 99-112

    قوم‌نگاری، یکی از روش‌های پژوهش کیفی است که در طول سال‌های گذشته طرفداران فراوانی یافته است. این نوشته به دلیل اطلاعات ژرف و گسترده‌ای که پیرامون محیط مورد بررسی خویش فراهم می‌سازد، در زمینه‌های گوناگون پژوهش‌های انسانی مورد استفاده قرار گرفته است. این تاثیرگذاری به اندازه‌ای بوده است که برخی پژوهشگران، قوم‌نگاری را به‌عنوان معادلی برای رویکرد کیفی پژوهش نام برده‌اند. این‌گونه پژوهش، بر اساس بودن در محیط واقعی پژوهش و برقراری ارتباط بسیار نزدیک با محیط پژوهش بنا نهاده شده است. در این پژوهش، با استفاده از روش قوم‌نگاری به واکاوی یکی از مدارس ابتدایی در یکی از روستاهای کنیا با نام اوریری (Uriri school in Kenya) پرداخته و به قوم‌نگاری کلاس‌ها، معلمان و دانش‌آموزان این مدرسه اشاره شده است. نتایج این پژوهش، بیانگر این است که مدارس ابتدایی کنیا بر اساس ارتباط نزدیک معلم و شاگرد و در کلاس‌های سنتی و بدون ابزارهای نوین رسانه‌ای شکل می‌گیرند. در این میان، مدرسه و فرهنگ حاکم بر آن به شدت با اوضاع اجتماعی و فرهنگ حاکم بر جامعه ارتباط داشته و از آن متاثر است و گونه‌ای در هم پیچی عمیق میان فرهنگ مدرسه و فرهنگ جامعه اطراف در جریان است. به‌گونه‌ای‌که میزان ثروت، فقر، مشکلات، بزهکاری، جرم، تقاضا و یا عدم تقاضا برای مدرسه رفتن در جامعه و خانواده‌ها بر مدرسه و فرهنگ علم‌آموزی دانش‌آموزان و ارتباط آنها با معلمان تاثیرگذار است و آن را نیز متاثر از خویش می‌سازد.

    کلیدواژگان: قوم نگاری، معلم، دانش آموز، مدرسه نور، روستای اوریری، کنیا
|
  • Seyed Mohammad Muallemi *, Ahmad Vaezi Pages 7-24

    No interpretative theory can be realized without presupposing what the text is, and the field of interpretation of social phenomena is not an exception. According to Allameh Tabatabai’s theory of credit, the social context is: “the identity of credit created for the reciprocal employment of other human beings”. With regard to the characteristics of social credentials, the social text is not linguistic and is not subject to the rules of interpretation of the linguistic text, but rather, linguistic text is one of the types of social text and is subject to the general rules of social text interpretation. Social context is contextual and has a temporal and spatial context. The social context is structured and in essence has logical requirements that are independent of the will of the actor. Finally, the social context is focused on the purpose. Based on these features, the broad lines of social text interpretation are: independence of interpretive rules from linguistic text, defining the starting point, interpretation of social text to social text, and the necessity of teleological analysis. The method of this research is analytical.

    Keywords: Social Text Theory, Credit Theory, Social Text Regularity, Interpersonal Level, Social Text Structure
  • Gholamreza Parhizkar Pages 25-42

    Culture, in its modern sense, gradually entered Iran, and with the changes that the term found in the West, different perceptions of it became commonplace in Iran. Most conceptions, when it came to popular culture, gradually acclimated to an indigenous conception of it, and at the same time a place for it in the administrative system was defined, but at the elite level these perceptions have sometimes been the source of conflict. This article, which is mainly descriptive, deals with six concepts of culture in Iran: public and modern education, human achievements, cultural heritage, art, Islam and Western culture, and describes each. Finally, these six views have been evaluated and, with some evidence, two recent views of culture have been introduced as the main and influential ones in today's Iran.

    Keywords: Cultural Perceptions, Iran, Islam, Western Culture, Public Education, Cultural Heritage, Art
  • Muhammad Fooladi Pages 43-60

    Observing the population in Iran, and its ups and downs, and the process of population growth by implementing family planning policy at a time in the country's history, and abandoning the policy after a while, the Islamic community faced the problem of a sharp decline in fertility and an aging population. This approach to population decline was changed by the announcement of Ayatollah Ali Khamenei, the supreme leader of the Islamic Republic of Iran, in 2012 and became a discourse on population growth. Since then, this policy has not been properly considered by the authorities. Despite the negative consequences of declining fertility and population, Iran appears to be in a great turn and a golden opportunity for a demographic window; the chance that many countries around the world are hoping that if properly managed, many threats to the population will be eliminated. This paper using analytical and documentary method, deals with the statistical analysis of the demographic changes in Iran, exploring the implications of diminishing concentration, referring to the golden opportunity of the demographic window. Research findings suggest that in a well-managed demographic window, the threat of population decline can be transformed into an opportunity to improve the quality of human capital, increase the supply of labor, increase savings and investment of people, reduce poverty and manage age fluctuations in production and consumption.

    Keywords: Population, Population Reduction, Demographic Window, Population Statistics
  • Seyed Hussein Seyed Mousavi Pages 61-78

    The political life style is: "The ways of dealing with the most important tasks in order to achieve the goals of the political life". Imam Khomeini is a contemporary charismatic character who is a moralist and a style owner, and his remarkable effort to bring about the Islamic Revolution and its leadership has provided a suitable basis for examining his political lifestyle. Considering the formation of style from its unique foundations as well as the important role of anthropology in drawing political life style, the main issue of this research is to study the most important anthropological foundations of Imam Khomeini and their impact on his political life style. This descriptive-analytic study investigates the works left by Imam Khomeini. Research findings show that in the political lifestyle of Imam Khomeini, ways of dealing with political tasks - such as promoting justice, combating cruelty, increasing insight into the illegitimacy of the Pahlavi system, etc. - rely on the basics of anthropology, such as the divine nature of man, the limitlessness of man in terms of the emergence of perfection, the power of man to determine the fate and priority of the Hereafter's life over worldly life.

    Keywords: Imam Khomeini, Anthropology, Political Life Style, Monotheistic Society
  • Mohammad Reza Maleki Pages 79-98

    The historical question about the relation between will and knowledge is whether will and ultimately action is subject to knowledge or science or is it the will that organizes knowledge? Continuing this question, in organizing a social theory in general, and Peter Berger and Thomas Lockman's theory of social reality in particular, to what extent does the will play a role in the formation of knowledge? The dual creation of the will to knowledge perception and the will to the creation of knowledge help us by analyzing and outlining the basic concepts of Berger's social theory to show how is the relation of will and knowledge in each of the concepts of this theory. In some concepts, neither the will to perception nor the will to knowledge is related. Like face-to-face position. In some concepts, there is both the will to create knowledge and the will to perceive knowledge, such as typification. In some concepts, at first there is the will to create knowledge, but eventually, the will becomes to the perception of knowledge; like tradition and institutionalization. This article shows how much of a will is influenced by a theory of knowledge. This study utilizes a rational analysis method and is arranged by reviewing library documents.

    Keywords: The Social Construction of Reality, Peter Berger, The Relation of Knowledge, Will, Knowledge, Science
  • Seyfullah Fazlulahi Pages 99-112

    Ethnography is one of the methods of qualitative research that has gained popularity over the past years. This article has been used in various fields of human research because of the extensive information it provides about its study environment. The impact has been so considerable that some scholars have cited ethnography as a measure of the qualitative approach of research. This type of research is based on being in the real environment of the research and communicating very closely with the research environment. In this study, ethnography studies one of the primary schools in a Kenyan village called Uriri, and refers to the ethnography of classes, teachers and students of the school. The results of this study indicate that Kenya's elementary schools are formed based on the close relationship between teacher and student and in traditional classrooms without modern media tools. In the meantime, the school and its ruling culture are strongly influenced by the social conditions and culture of the community and have their own influence either, and there is a profound twist between the school culture and the culture of the surrounding community; in such a way that the amount of wealth, poverty, problems, delinquency, crime, demand or lack of demand for schooling in the community and families influences the school and culture of students' learning and their relationship with teachers while also affects it.

    Keywords: Ethnography, Teacher, Student, Noor School, Uriri Village, Kenya