فهرست مطالب

مدلسازی اقتصاد سنجی - سال چهارم شماره 2 (پیاپی 13، بهار 1398)
  • سال چهارم شماره 2 (پیاپی 13، بهار 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/01/01
  • تعداد عناوین: 6
|
  • حبیب الله وفایی بکیانی*، محمود مشهدی احمد، محسن مهرآرا صفحات 9-32

    هدف این مقاله بررسی تاثیر تکانه های بودجه ای بر رشد اقتصادی استان های کشور با در نظر گرفتن اعتبارت بودجه و مخارج دولت در هر استان است. برای این منظور از اطلاعات دوره زمانی 1396-1380 استفاده شده است. روش مورد استفاده در این مطالعه رویکرد خودرگرسیون برداری پنلی (Panel VAR) بوده است. در این مطالعه به تفکیک اثرات تکانه های هر استان بر اساس تکانه مختص هر استان و تکانه عمومی استان ها پرداخته شد. نتایج بدست آمده بیانگر این بوده است که اعتبارات بودجه ای اختصاص یافته به هر استان تاثیر مثبتی بر رشد اقتصادی آن استان داشته است. اما نتایج بیانگر این بود که با افزایش در اعتبارات بودجه ای استان های بزرگ کشور رشد اقتصادی در استان های همجوار به دلیل افزایش در مهاجرت کاهش یافته است.

    کلیدواژگان: بودجه، رشد اقتصادی، اعتبارات بودجه ای، مدل Panel VAR
  • حسن حیدری*، پریسا آقانیا صفحات 33-52
    با استناد به مطالعات اخیر در نظر گرفتن رابطه خطی بین تولید و مخارج می تواند نتایج گمراه کننده ای به همراه داشته باشد. ازاین رو این پژوهش باهدف بررسی تعدیل نامتقارن اندازه دولت و تولید در اقتصاد ایران، با استفاده از داده های فصلی دوره زمانی 1396-1369 و با بکارگیری مدل غیرخطی تصحیح خطای برداری آستانه ای  به آزمون مجدد قانون واگنر در ایران می پردازد. نتایج تحقیق حاکی از تائید قانون واگنر برای اقتصاد ایران بوده ولی در مسیر علیت بین تولید ناخالص داخلی و اندازه بخش عمومی عدم تقارن وجود دارد بدین صورت که قانون واگنر در رژیم نرمال (رژیم با شوک های کاهشی) و در رژیم کرانه ای (رژیم با شوک های افزایشی) برقرار است. همچنین در صورت انحراف از تعادل بلندمدت، در رژیم دوم نسبت به رژیم اول، قانون واگنر سریع تر برقرارشده است.
    کلیدواژگان: قانون واگنر، مخارج دولت، رشد اقتصادی، مدل هم انباشتگی آستانه ای، غیرخطی
  • سمیه ریاضی نیا، منیره دیزجی* صفحات 53-75
    در علم آمار دو رویکرد کلی کلاسیک و بیزی برای برآورد وجود دارد. در رویکرد بیزی علاوه بر اطلاعات نمونه تصادفی، از اطلاعات پیشین درباره پارامترها نیز برای برآورد استفاده می شود. به عبارت دیگر در رویکرد بیزی برای استنباط از ترکیبی از اطلاعات نمونه تصادفی و اطلاعات پیشین استفاده می شود. بنابراین هدف این مطالعه بررسی رابطه بین شاخص توسعه انسانی و نوآوری در کشورهای منتخب توسعه یافته بر اساس رویکرد بیزی است. در این مطالعه برای سنجش شاخص نوآوری از تعداد اختراعات، تعداد محققین استفاده شده است. علاوه بر عامل نوآوری، متغیرهای نرخ تورم، هزینه های آموزشی و بهداشتی دولت نیز به عنوان متغیرهای کنترل در نظر گرفته شده است. نمونه آماری شامل 22 کشور منتخب توسعه یافته در بازه زمانی 2015 - 1996 می باشد. نتایج تحلیل نشان داد که نوآوری و شاخص های آن و همچنین تورم و هزینه های آموزشی و بهداشتی دولت نقش معنی داری در تبیین شاخص توسعه انسانی در رویکرد بیزی دارند که منطبق بر مبانی نظری بود. بر اساس نتایج به دست آمده پیشنهاد می شود که در تحقیقات بعدی و در زمینه های مختلف پژوهشی از رویکرد بیزی برای برآورد استفاده شود و نتایج با رویکرد کلاسیک مقایسه شوند.
    کلیدواژگان: شاخص توسعه انسانی، نوآوری، رویکرد بیزی، توزیع پیشین، توزیع پسین
  • محمود الهیاری فرد، محمدعلی فلاحی*، مصطفی کریم زاده، علی اکبر ناجی میدانی صفحات 77-108

    هدف اصلی این مقاله ارائه چارچوبی برای بررسی ارتباط بین عدم تعادل های داخلی و خارجی و تبادل بین آنها مبتنی بر بسط قضیه سه گانه است که عدم تعادل پولی را با عدم تعادل بخش های حقیقی اقتصاد تحلیل می کند. مطالعه تجربی این مقاله، الگوی نظری ارائه شده را در قالب سیستم معادلات همزمان برای اقتصاد ایران  (به دو روش OLS و 2SLS) آزمون می کند. نتایج مطالعات تجربی و آزمون ها حاکی از درستی نظریه ارائه شده است به گونه ای که هر نوع تکانه در متغیر های سیاستی مخارج دولت، نرخ های بهره داخلی (سپرده و وام)، نرخ ارز، قیمت های داخلی و خارجی و نرخ بهره خارجی با ثابت ماندن سایر شرایط موجب ایجاد عدم تعادل در بخش مربوطه می شود، سپس برقراری تعادل با انتقال و جبران عدم تعادل مزبور از بخش مورد نظر به دیگر بخش ها فراهم می شود و تعادل عمومی در اقتصاد مجددا شکل می گیرد.

    کلیدواژگان: قضیه سه گانه، تعادل داخلی و خارجی، تبادل متغیر های سیاستی، ایران
  • رضا محسنی*، زهرا مومنی صفحات 109-132
    ترکیب صادرات منابع و غیر منابع برای رشد و توسعه اقتصادی کشورها از اهمیت خاصی برخوردار است. بطوری که اگر صادرات منابع جایگزین صادرات غیرمنابع شود حجم صادرات بدون تغییر می ماند، اما تولید در بخش صادرات غیرمنابع کاهش می یابد. از طرف دیگر اگر درآمد حاصل از صادرات منابع صرف واردات شود بخشی از صادرات غیرمنابع آسیب می بیند. به دلیل اهمیت موضوع در مقاله حاضر اثرات جایگزینی صادرات منابع بر صادرات و واردات غیرمنابع برای 18 کشور دارای سوخت، فلزات و سنگ های معدنی، طی سال های 2000-2016 مورد بررسی قرار می گیرد. نتایج نشان می دهد در کشورهایی که وابستگی شدیدی به صادرات منابع دارند، صادرات منابع باعث کاهش صادرات غیرمنابع و افزایش واردات می شود. با آنکه در کشورهای دارای درآمد پایین و کشورهای توسعه نیافته و همچنین در کشورهای دارای حکمرانی خوب و توسعه یافته، صادرات منابع باعث کاهش صادرات غیرمنابع می شود؛ اما در کشورهای دارای حکمرانی خوب و توسعه یافته، این اثر کمتر بوده و صادرات منابع باعث تقویت صادرات غیرمنابع می شود.
    کلیدواژگان: صادرات منابع، صادرات غیرمنابع، بیماری هلندی، نفرین منابع، داده های پانل
  • نادر اصغری*، مجید اسحاقی گرجی، اسمعیل ابونوری صفحات 133-153
    مسائل و مشکلات موجود در امر بودجه ریزی در ایران بیش از آنکه از سیاست های دولت ناشی شود، به دلیل فرآیندهای سنتی در امر تهیه، تصویب و اجرای بودجه می باشد. هدف از این مقاله ارائه مدلی جهت توزیع و بهینه سازی تخصیص اعتبارات تملک دارایی های سرمایه ای استانی بین استان های کشور می باشد. بدین منظور از روش های نظریه بازی ها برای محاسبه هزینه ها و توزیع بودجه استفاده شده است. محدوده این تحقیق بطور اختصاصی مربوط به سازمان برنامه و بودجه کشور است. اما سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان ها نیز می توانند از نتایج این پژوهش برای توزیع بودجه بین شهرستان های یک  استان استفاده نمایند. همچنین می توان این تحقیق را با اعمال تغییرات مورد نیاز برای سایر سازمان ها و شرکت هایی که مساله توزیع بودجه در آن ها مطرح است تعمیم داد.
    کلیدواژگان: بودجه ریزی، بازی همکارانه، ارزش شپلی، سیستم پویای بازی ها با بازی های استراتژی
|
  • Habiballah Vafae Bakyani *, Mahmood Mashhadiahmad, Mohsen Mehrara Pages 9-32

    Achieving economic growth and development is one of the most important goals of macro policies for policy makers and economic planners. In this paper, the impact of the budget on economic growth in the provinces has been evaluated by considering the budget and government expenditure in each province. For this purpose, information from the period of 1380-1396 has been used. The method used in this study was Panel VAR. The results indicate that the allocated budget allocations to each province have had a positive effect on the economic growth of that province. But the results indicate that with the increase in budget funding in the country's major provinces, economic growth in neighboring provinces has declined due to increased immigration.

    Keywords: Budget, Economic Growth, Budget Credits, Panel VAR Model
  • Hassan Haidari *, Parisa Aghania Pages 33-52
    Referring to recent studies, considering the linear relationship between production and spending can lead to misleading results. Therefore, this study aimed at examining the asymmetric adjustment of government size and production in the Iranian economy, using the seasonal data of the 1969-1996 period and applying threshold vector error correction model (TVECM) to re-examining Wagner's law in Iran. The results of the study indicate that Wagner's law is valid for Iran's economy but there is a causal relationship between GDP and government (ratio of government expenditure to gross domestic product), since Wagner's law in the normal regime (a regime with shrinking shocks) and in the regime of boundaries (the regime with incremental shocks) Is established. In the case of a deviation from the long-run equilibrium, in the second regime, the Wagner's law is faster than the first regime, and, moreover.
    Keywords: Wagner law, government expenditure, Economic Growth, cointegration, error correction model
  • Somayeh Riazinia, Monireh Dizaji * Pages 53-75
    There are 2 general approaches in statistics science to estimation: classical and Bayesian approaches. In addition to using the random sample information in Bayesian approach, the prior information of parameters is also used for estimation. In other words, in Bayesian approach, a combination of random sample information and prior information is used for deduction. Therefore, the aim of this study is to investigate the relationship between the human development index and innovation in the elected developed countries based on Bayesian approach. In order to measure the innovation index in this study, the number of inventions and the number of inventors were used. In addition to innovation factor, the inflation rate and the health and education costs of the government were also considered as control variables. The statistical sample consisted of 22 elected developed countries in the time period 1996-2015. The analysis results showed that innovation and its indicators, as well as inflation and the health and education costs of the government play a significant role in explaining the human development index in Bayesian approach, which was based on theoretical foundations. According to the obtained results, it is suggested that in the future studies and different research areas, Bayesian approach is used and the results are compared with those of the classical approach.
    Keywords: Human development index, Innovation, Bayesian Approach, Prior distribution, Posterior distribution
  • Mahmoud Allahyarifard, Mohammad Ali Falahi *, Mostafa Karimzadeh, Aliakbar Najimeydani Pages 77-108

    The main purpose of this paper is to provide a framework for examining the relationship between internal and external imbalances and their trade-offs based on extending of monetary trilemma that analyzes monetary imbalances with real-sector economic imbalances.The empirical study of this paper examines the theoretical model presented in the context of the system of simultaneous equations for the Iranian economy (OLS and 2SLS). The results of the empirical studies and tests show the validity of the theory presented so that any kind of impulse on the variables of government spending policy, domestic interest rates (deposits and loans), exchange rates, domestic and foreign prices, and foreign interest rates, with other conditions remaining constant. The imbalance is created in the sector concerned, then equilibrium is provided by the transfer and compensation of the imbalance from the sector concerned to the other sectors and the general equilibrium in the economy is restored.

    Keywords: Trilemma, Internal, External equilibrium, Policy Variables Tradeoff, Iran
  • Reza Mohseni *, Zahra Momeni Pages 109-132
    The combination of natural and unnatural resources exporting has a great importance for the economic improvement of countries,so that if natural resources exporting is replaced by unnatural resources exporting, amount of exporting will be unchanged, but production will reduce in unnatural resource exporting part.on the other hand if natural resources exporting income is spent for importing, some parts of unnatural resources exporting will be damaged. Because of topicʼsimporting, some parts of unnatural resources exporting will be damaged. Because of topicʼs importance, in this article the effects of natural resources exporting on unnatural resources exporting and importing is studied in 18 countries which have fuel, metals and minerals and in 2000-2016. As results show in those countries which their economic has a great dependency on natural resources exporting, the natural resources exporting will reduce unnatural resources exporting and will increase importing, although in countries with low incomes, in undeveloped countries and in countries with powerful government, the natural resources exporting will reduce the unnatural resources exporting,but in countries with powerful government the affect is less and natural resource exporting will reinforce unnatural resources exporting.
    Keywords: Natural Resources Exporting, Unnatural Resources Exporting, Dutch Disease, Curse of Resources, Panel Data
  • Nader Asghari *, Madjid Eshaghi Gordgi, Esmaiel Abounori Pages 133-153
    The problems of budgeting in Iran are more than one of the government policies, because of traditional processes in preparation, adoption and implementation of budgets. The purpose of this paper is to provide a model for the distribution and optimization of credit allocation of provincial capital assets between the provinces. For this purpose, game theory methods are used to calculate the cost and distribution of funds. The scope of this research is dedicated solely to the Management and Planning Organization of Iran. But the Management and Planning Organization of the provinces can use the results of the study to distribute budgets in a province's counties. It is also possible to extend this research by applying the required changes to other organizations and companies that question the issue of the distribution of funds.
    Keywords: Budgeting, Cooperative Game, Shapley Value, Dynamic system of strategic games