فهرست مطالب

مدیریت بحران و وضعیت های اضطراری - پیاپی 34 (زمستان 1396)
  • پیاپی 34 (زمستان 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/11/01
  • تعداد عناوین: 6
|
  • حسین حسینی*، حمید علوی وفا، محمد مهدی ریاحی صفحات 9-26
    امنیت یک تولید اجتماعی است که مرهون همیاری و همکاری آحاد جامعه، مسئولین، سازمان های مردم نهاد و دیگر ارکان جامعه با متولیان حوزه امنیت است. در این بین نقش حوزه بسیج محلات به عنوان بخشی از جامعه و بازوی بی بدیل در تامین و حفظ امنیت، قابل توجه است. هدف اصلی این پژوهش تعیین نقش فرماندهان حوزه های مقاومت بسیج در مدیریت امنیتی محله افسریه، به عنوان بخشی از بدنه حاکمیتی در درون نظام محله محور است. روش مورد استفاده تحلیل محتوای کیفی است که با استفاده از مصاحبه صورت گرفته است. تعداد 60 عبارت منتخب، 40 مفهوم و هشت مقوله به دست آمده که فرصتها و تهدیدات از این مقوله ها استخراج شده است. نتایج حاصل از این تحقیق عبارت است از: شناخت فرصتها و تهدیدات و پیامدهای هر کدام از آنها و راه های مقابله با تهدیدات که شامل بصیرت افزایی، اقناع سازی، آگاه سازی، ظرفیت سازی و... برای فرماندهان حوزه بسیج خواهد بود.
    کلیدواژگان: حوزه مقاومت بسیج، فرماندهی، محلات، امنیت، محله افسریه
  • مهدی ابراهیمی نژاد، حمید رامیار* صفحات 27-51
    هدف پژوهش، شناسایی و اولویت بندی مولفه های قدرت و اقتدار نظامی جمهوری اسلامی ایران در مدیریت بحرانهای غرب آسیا از دیدگاه فرماندهان ارشد آجا در استان کرمان است. تحقیق از حیث هدف، کاربردی و از حیث روش، توصیفی و از نوع پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش، فرماندهان ارشد آجا در استان کرمان که تعداد آنها 15 نفر است. در این پژوهش تمام جامعه آماری مورد بررسی قرار گرفته است. ابزار جمع آوری اطلاعات پرسشنامه مقایسات زوجی است. به منظور اولویت بندی مولفه های قدرت و اقتدار نظامی، از آزمون علامت یکی از آزمون های فرضیه ناپارامتریک استفاده شد. در مرحله بعد براساس شاخص های شناسایی شده و به کمک پرسشنامه تحلیل سلسله مراتبی (AHP) عوامل موثر بر ارزش گذاری اولویت بندی شد. برای پردازش داده ها و بررسی فرضیه ها از نرم افزار آماری SPSS  استفاده شده است. در این پژوهش به منظور وزن دهی و اولویت بندی عوامل موثر شناسایی شده، از نرم افزار Expert Choice استفاده شد. بررسی نتایج نشان می دهد هفت مولفه مورد نظر بر قدرت و اقتدار نظامی جمهوری اسلامی ایران در مدیریت بحران های غرب آسیا تاثیر دارد و بهبود این مولفه ها موجب افزایش اقتدار و قدرت نظامی جمهوری اسلامی ایران می شود. مهمترین مولفه، نیروی انسانی متخصص و با ایمان است که دارای وزن کلی 124/.، و مهمترین معیار نظام فرماندهی مقتدر است.
    کلیدواژگان: اقتدار، قدرت، اقتدار نظامی، غرب آسیا
  • ابوالفضل امیری*، سیدمحمدحامد حسینی، خسرو مسعودی صفحات 53-84
    از آنجا که موضوع سلفی گری، هویت دینی و ارزشی جوانان و نوجوانان شهر سنندج را مورد تهدید قرار داده است، نقش مراکز و متولیان مساجد ازجمله بسیج مساجد و محلات، درمقابله با این نحله انحرافی پررنگ می شود. بنیانگذار این اندیشه ابن تیمیه است که تفکر او از قرن هفتم تا قرن سیزدهم به فراموشی سپرده شد، ولی کمتر از یک قرن است که این تفکر مجدد در جامعه اسلامی مطرح شده، اما همواره مورد مخالفت اندیشمندان مذاهب اسلامی قرار گرفته است. به همین سبب این پژوهش، باعنوان نقش بسیج مساجد و محلات در کنترل اشاعه سلفی گری مذهبی در شهر سنندج و با هدف کاربردی و به روش توصیفی تحلیلی و به طریق پیمایشی به اجرا درآمده است. این تحقیق با نمونه آماری 155 نفری، به بررسی نقش بسیج مساجد و محلات در کنترل اشاعه سلفی گری مذهبی در شهر سنندج، با تدوین پرسشنامه محقق ساخته پرداخته که در آن سه متغیر مستقل نقش "برنامه های بسیج مساجد و محلات"، "نقش مجریان بسیج و متولیان مساجد" و "نقش ماموستایان و روحانیون" مورد بررسی قرار گرفت و با استفاده از آزمون تی تست وان جامعه سنجیده شد. نتایج تحقیق نشانگر آن است که هر سه فرضیه اثبات و نقش آنها در کنترل بحران سلفی گری مذهبی در شهر سنندج موثر واقع شده است.
    کلیدواژگان: بسیج مساجد و محلات، کنترل بحران و اشاعه سلفی گری مذهبی
  • سید عیسی رحیم زاده، حسین ظفری* صفحات 85-113
    سناریونویسی یکی از روش های آینده پژوهی است و سناریوها توصیف هایی قصه گونه از رویدادهای ممکن و چندگانه هستند که احتمال وقوع آنها در آینده وجود دارد. سناریو آمیزه ای از پیش بینی های تخیلی و درعین حال واقع گرایانه از رویدادهای احتمالی آینده است. در هر پروژه سناریوسازی، معمولا یک سبد از سناریوها ساخته و پرداخته می شود؛ سپس میانگین سناریوها به عنوان محتمل ترین آینده در نظر گرفته     می شود. سناریونویسی، نسبت به سایر روش ها متفاوت است. تولید سناریو با بهره گیری از سایر روش های آینده پژوهی امکان پذیر است. به عبارت دیگر سناریوها راهی برای جمع آوری نتایج تحقیقات آینده پژوهی است. در بسیاری از موارد هدف اصلی پروژه آینده پژوهی طراحی چند سناریو به منظور تحقق آینده ای مطلوب است. به همین منظور در این پژوهش نیز که با هدف بررسی سناریوی احتمالی  واگرایی قومی کرد در تضعیف امنیت اجتماعی استان کردستان مطرح شده است، موضوع در جامعه آماری 10 نفر از کارشناسان و استادان دانشگاه و صاحبنظران به روش مصاحبه نیمه سازمان یافته به طریق نمونه گیری هدفمند اجرا و درنهایت اطلاعات جمع آوری شده شناسه گذاری شد. سپس با استفاده از فراوانی آماری، سناریوهای محتمل در واگرایی قومی بررسی شد که سناریوهای "واگرایی فکری و ذهنی از طریق جنگ رسانه ای با فراوانی 6 و تقویت گروه های کردی اپوزسیون به منظور آشوب با فراوانی 3 و فروپاشی از داخل با فراوانی 2 سناریوهای دارای بیشترین فراوانی بود که از بین مصاحبه های کارشناسان احصا شد.
    کلیدواژگان: امنیت اجتماعی، آینده پژوهی، سناریو، واگرایی قومی
  • احمد باصری*، شیرزاد عباسیان، بهروز کریمی صفحات 115-141
    سرمایه اجتماعی و پدیده قوم گرایی با سطح گرایشات قومی پیوند عمیقی دارد و سطح و عمق گرایشات قومی نیز به عوامل و زمینه های مختلفی وابسته است. بدین لحاظ سطح بندی و تعیین کم و کیف علایق قومی برای رسیدن به همگرایی قومی از اهمیت بسزایی برخوردار است. هدف از این مطالعه، بررسی ارتباط بین مفاهیم مربوط به مسائل همگرایی قومی و سرمایه اجتماعی در استان آذربایجان غربی است. نوع پژوهش کاربردی و روش بررسی آن توصیفی تحلیلی است. نمونه مورد مطالعه 100 نفر از کارشناسان خبره در زمینه مورد مطالعه در شهر ارومیه بودند. شاخص های پژوهش شامل پنج مولفه اصلی سرمایه اجتماعی و هفت شاخص همگرایی قومی است. نتایج نشان داد میزان سرمایه اجتماعی در بین افراد مورد مطالعه در سطح متوسط به پایین (2/51) و همگرایی قومی در سطح مناسب تری نسبت به سرمایه اجتماعی قرار دارد (2/7). نتیجه اصلی این مطالعه نشان داد که رابطه مثبت و معنی داری بین سرمایه اجتماعی و همگرایی قومی در بین افراد مورد مطالعه وجود دارد. درنهایت برای رسیدن به همگرایی قومی در استان آذربایجان غربی با بهره گیری از سرمایه اجتماعی راه کارهایی به منظور رسیدن به انسجام اجتماعی ارائه شد.
    کلیدواژگان: سرمایه اجتماعی، همگرایی قومی، انسجام اجتماعی، همبستگی ملی، آذربایجان غربی
  • سید حمید سید تقی زاده*، سان یان، هانا هاجلند صفحات 143-170
    بحران در روابط هند و پاکستان از سال ها قبل در جریان بوده و در برخی مراحل از جمله آزمایشات هسته ای در سال 1998، شدت پیدا کرده است. در این میان چین از جمله بازیگران بین المللی است که بنا به دلایلی نظیر الزامات منافع ملی و امنیت ملی ناگزیر از بی توجهی نسبت به این بحران بوده است. در واقع چین از لحاظ تاریخی تلاش کرده تا رویکرد متعادلی را در بحران های امنیتی هند و پاکستان حفظ کند. این کشور به طور مرتب از تنش زدایی در بحران و مذاکرات دیپلماتیک حمایت می کند. با این حال، موضع به ظاهر بیطرفانه چین، غریزه ژئواستراتژیک دیرینه پکن را برای حمایت و حفاظت از پاکستان که نقطه اتکاء چین در استراتژی متعادل سازی در قبال هند است را نه نفی کرده و نه پنهان می کند. با این وجود پکن عموما طی این سال ها تلاش نموده است تا با مشارکت به عنوان طرف سوم و از طریق دیپلماسی شاتل درصدد ایجاد صلح در روابط هند و پاکستان باشد. در نوشتار پیش رو تلاش شده است تا ضمن اتخاذ رویکردی علی، روند نقش آفرینی چین در بحران میان هند و پاکستان با نگاهی توصیفی تحلیلی مورد بررسی قرار گیرد.
    کلیدواژگان: مدیریت بحران، هند، پاکستان، مشارکت به عنوان طرف سوم، چین
|
  • Hosein Hoseini *, Hamid Alavi Vafa, Muhammad Mahdi Riahi Asl Pages 9-26
    Security is a social product resulting from the cooperation and support of community members, authorities, NGOs, and other components of the society with security officials. Meanwhile, the role of Basij of the neighborhood, as a part of the community and an outstanding support for establishing and maintaining security is significant. This research is mainly concerned with investigating the role of the Commanders of Resistance Basij, as a part of the governance, within the community-centered system in maintaining the security of Afsariyeh district. This research follows a qualitative content analysis method conducted by interviews. As much as 60 selected statements, 40 concepts, and 8 categories were identified, which contained the opportunities and threats. The results of this research included the identification of the opportunities and threats as well as the consequences of each of them, and the ways to deal with threats including increasing insights, persuading, creating awareness, building capacity, etc. for the commanders of Basij.
    Keywords: Resistance Basij, commanding, neighborhoods, security, Afsariyeh neighborhood
  • Mahdi Ebrahiminejhad, Hamid Ramyar * Pages 27-51
    This research is intended to identify and prioritize the components of the Islamic Republic of Iran's military power and authority in the management of the crises in the West Asia from the views of the senior military commanders in Kerman province. The applied research is descriptive and follows survey method. The statistical population of the study includes senior military commanders in Kerman province containing15 people. The entire statistical population is selected to be studied in this research. Data collection tool is a paired comparisons questionnaire. In order to prioritize the components of military power and authority, the sign test, one of the tests of the nonparametric hypothesis, was employed. In the next phase, on the basis of the identified indicators and making use of analytic hierarchy process (AHP) questionnaire, the factors influencing the evaluation were prioritized. SPSS software was applied for data analysis and testing the hypotheses. Furthermore, Expert Choice software was used to weight and prioritize the identified effective factors. The results indicated that seven factors affect the military power and authority of the Islamic Republic of Iran in the controlling West Asian crises. Optimizing these components may increase the military power and authority of the Islamic Republic of Iran. Specialized and faithful manpower was the most important component with a total weight of 0.124, and the most important criterion was having a strong command system.
    Keywords: authority, power, military authority, West of Asia
  • Abulfazl Amiri *, Hamed Hoseini, Khosrow Massoodi Pages 53-84
    As the challenge of Salafism has endangered the religious and self-identity ​​of the youth in Sanandaj, the role of the cultural centers and the agents of mosques, including Basij organizations at mosques and neighborhoods, has become quite significant in fighting this deviant attitude. The founder of this idea is Ibn Taymiyah whose idea was suppressed from the 13th to the 19th centuries, but arose again in less than a century ago and was introduced in the Islamic society. However it was opposed by the scholars of Islamic faith. Hence, the role of Basij of mosques and neighborhoods in controlling the spread of religious Salafism in Sanandaj is considered in this research. This descriptive-analytical research follows a survey method. This study, including a statistical sample of 155 people, investigates the role of Basij of mosques and neighborhoods in controlling the spread of religious Salafism in Sanandaj through a researcher-made questionnaire. It includes three independent variables of role playing of “the programs of the Basij of mosques and neighborhoods", "the role of executives of Basij and mosques", and "the role of Mamustas and clergymen". These variables were tested by t-test1. The results indicated that all three hypotheses are confirmed and their role in controlling the crisis of religious Salafism in Sanandaj are significant.
    Keywords: Basij of mosques, neighborhoods, religious crisis, Salafism
  • Seyed Eisa Rahimzadeh, Hossein Zafari * Pages 85-113
    Scenario writing is a type of futurology research method in which scenarios narratively describe possible events that are likely to occur in the future. A scenario is a combinations of imaginative and realistic forecasts of probable future events. In each scenario project, a portfolio of scenarios is usually designed, and then the mean of scenarios is taken as the most likely future event. Developing a scenario is a different type of research method. Scenarios are possible only by employing other futurological research methods. In other words, scenarios are a way to sum up the results of other futurological researches. In many cases, the main purpose of the futurological projects is to design several scenarios for the realization of a desirable future. Hence, the present study aimed at investigating a possible scenario of Kurdish ethnic divergence in the weakening social security in Kurdistan province. A statistical population of 10 experts and university professors were selected by purposeful sampling to participate in semi-structured interviews. Finally the collected data was coded. Applying statistical frequency method, the researchers proposed three probable scenarios of ethnic divergence including "intellectual divergence through media warfare" with a frequency of 6, the “supporting Kurdish opposition groups for breaking out chaos” with frequency of 3, and “internal collapse” with frequency of 2, which were the most probable scenarios according to the expert.
    Keywords: social security, futurology, Scenario, ethnic divergence
  • Ahmad Baseri *, Shirzad Abbassian, Karimi Behrouz Pages 115-141
    Social capital and the phenomenon of ethnicism are deeply connected to the level of ethnic-orientation. Likewise, the level and depth of ethnicity depends on different factors and situations. Therefore, it is critically important to categorize and quantify the ethnic interests in achieving ethnic convergence. This research is aimed at investigating the relation between concepts of ethnic convergence and social capital in West Azerbaijan province. This applied research is conducted through descriptive-analytical method. The sample consists of 100 competent experts in Orurmieh studies. Research indicators include five main components of social capital and seven indicators of ethnic convergence. The results indicated that the extent of social capital among the subjects was at a moderate to low level (2.51). However, ethnic convergence was at a higher level (2.7) in the population, more appropriate than social capital. The main outcome of this study revealed that there is a positive and significant relation between social capital and ethnic convergence. Finally, some strategies were presented in order to achieve ethnic convergence in West Azerbaijan province by using social capital.
    Keywords: social capital, ethnic convergence, social integration, national integration, West Azerbaijan
  • Sun Yun, Hannah.E Haegeland Pages 143-170
    The crisis in the relationship between India and Pakistani has been going on for years. It has intensified in some periods, including the nuclear tests in 1998. China is an international actor that has always tried to overlook this crisis due to reasons of national interests and security. Indeed, China has historically sought to maintain a moderate approach to the security crises between India and Pakistan. China has regularly supported eliminating the tensions during the crises, and has encouraged diplomatic negotiations. However, though impartial with regard to the crises, Beijing has neither negated nor concealed its interest in supporting Pakistan due to its long-standing geostrategic link with it, which is China's relying point with regard to its balancing strategy on India. Yet, in the recent years, Beijing has generally been trying to play its role, as a third party, with Shuttle diplomacy to build peace in Indian-Pakistani relationship. This descriptive-analytical research is intended to investigate the role of China, through a causative approach, in the crisis between India and Pakistan.
    Keywords: crisis management, India, Pakistan, play the role of a third party, China