فهرست مطالب

  • سال پنجم شماره 10 (بهار و تابستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/04/08
  • تعداد عناوین: 6
|
  • حسن جلیلیان * صفحات 5-32

    کشور سوریه ازجمله کشورهای غرب آسیاست که به دلیل همسایگی با رژیم اشغال‌گر قدس، لبنان،‌ عراق و ترکیه همواره مورد توجه قدرت‌های بزرگ بوده است. با شروع بهار عربی و خیزش‌های عمومی، این کشور نیز دچار تبعات این حرکت منطقه‌ای قرار گرفت و تحرکات اعتراضی در برخی از مناطق آن آغاز شد. با گذشت زمان، اعتراضات از حالت مسالمت‌آمیز به تقابل شدید و مسلحانه میان معترضین و نیروهای دولتی تبدیل گردید. ادامه خشونت‌ها زمینه حضور قدرت‌های منطقه‌ای و فرا منطقه‌ای را به دنبال داشته به‌طوری‌که هرکدام از آنها، با انگیزه‌ها و منافع خود وارد منازعه این کشور شده و باگذشت مدت اندکی پس از تشدید بحران، صف‌آرایی آنان در دو جبهه (طرفداران حفظ وضع موجود و طرفداران تغییر وضع موجود) قابل تشخیص گردید. این وضعیت و دگرگونی در توازن قوا برای حل مسالمت‌آمیز مشکلات سیاسی کشور سوریه، منجر به تشدید بحران های داخلی و آن شد تا شرایط به نفع هیچیک ختم نشود. این پژوهش از نوع توصیفی تحلیلی و با شیوه گردآوری داده‌های کتابخانه‌ای، به دنبال پاسخ به این سوال است که علت بیرونی (منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای) شکل‌گیری و تشدید بحران سوریه چیست؟ یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که به هم خوردن موازنه قدرت و قوای منطقه‌ای ناشی از تحولات ساختاری و کارگزاری در دو دهه اخیر در غرب آسیا، علت شکل‌گیری بحران سوریه شده و مداخله قدرت‌های فرا منطقه‌ای در پویش‌های امنیتی این منطقه این بحران را تشدید نموده است

    کلیدواژگان: واقع گرایی، منازعه، بحران سوریه، جمهوری اسلامی ایران
  • محمد سلمان تبارسوته *، مرتضی علویان صفحات 33-50

    کردستان عراق بعد از ایجاد دولت فدرالی، پیشرفت‌های زیادی در زمینه‌های مختلف علمی، اقتصادی و سیاسی داشته است. شکل‌گیری و رشد خودمختاری اقلیم، که زمینه‌های آن از سال 1991 م به بعد آغاز شد و بعدها با قانون اساسی سال 2005 م عراق رسمیت یافت، آنها را به آینده امیدوارنمود. در عرصه اقتصادی قدرت سیاسی اربیل همچون نظام حاکم در بغداد به‌شدت وابسته به نفت است. ذخایر نفتی اقلیم معادل یک‌سوم کل ذخایر نفتی عراق است. مهمترین مشکلی که دولت اقلیم کردستان با آن مواجه است، بحران اقتصادی این منطقه است. حکومت اقلیم همواره بر عوامل بیرونی و تحمیلی تحولات عراق، منطقه و جهان در بروز این وضعیت اصرار ورزیده است. این در حالی است که کارشناسان اقتصادی، سرمایه‌گذاری نادرست، بی‌رویه، رانت خواری، حجیم بودن دولت و تکیه بر اقتصاد نفتی را عوامل اصلی فساد اقتصادی می‌دانند. سوالی پژوهش، این است که فساد اقتصادی در اقلیم کردستان در اثر چه عواملی بوده و چه بحران‌هایی را برای اقلیم پدیدار نموده است؟ سئوال بر این فرض استوار است که فرایند تک محصولی (وابستگی به فروش نفت) علت اصلی فساد و در ادامه بحران برای اقلیم کردستان را فراهم کرده است. مقاله با روش تحلیلی-توصیفی انجام و داده‌های موجود و یافته‌ها نیز حکایت از تداوم فساد دارد. این بحران به علت وابستگی به نفت، حجیم بودن دولت، عدم توجه به سایر بخش‌های تولیدی هستند

    کلیدواژگان: فساد اقتصادی، اقلیم کردستان، دولت رانتیر، اقتصاد نفتی، عراق
  • مسعود فصیح رامندی *، قربانعلی قربان زاده سوار، هاشم ناطقی صفحات 51-76

    امنیت، نعمتی الهی و از اهداف رسولان، طرح امامت و خلافت صالحان و از آثار استقرار حاکمیت واقعی خداوند بر زمین است تا مردم از عواقب شوم ناامنی نجات یابند و لذات امنیت را با جسم و جان بچشند. اهتمام به امنیت جامعه در حکومت اسلامی جایگاه ویژه دارد. زیرا امنیت دائرمدار پیشرفت در همه حوزه‌های زندگی انسان است. امام علی (ع) به‌عنوان زمامدار اسلامی در کلام و رفتار خویش اهتمام ویژه‌ای به امنیت داشت. هدف اصلی پژوهش حاضر کالبدشناسی ابعاد گوناگون امنیت در سیره امام علی (ع) است. در بررسی موضوع به روش کتابخانه‌ای، تاریخی، توصیفی، تحلیلی بر اساس سیره نظری و عملی امام علی (ع) مشخص شد که مفهوم امنیت در نگرش علی (ع)، مقوله‌ای کلان، جامع و بلندمدت است که گستره آن از امور مادی تا معنوی، از محسوسات تا معقولات، از حیات فردی تا جمعی و از دنیا تا آخرت است. آن امام، نعمت مهم دنیا را امنیت و کمال نعمت آخرت را ورود به بهشت می‌داند و امنیت را از ضروریات اولیه زندگی بشر، احساس امنیت را از خصایص مومن و وطن فاقد امنیت را بی‌ارزش دانسته است

    کلیدواژگان: امنیت، امام علی (ع)، سیره نظری، سیره عملی، ابعاد امنیت
  • علی گرایلو * صفحات 77-98

    فقه، مسیر زندگی واقعی انسان را بر اساس مصالح، منافع واقعی و با اقتضای آفرینش ترسیم می‌کند و بر این اساس است که فقه نیاز به امنیت را همانند دیگر نیازهای ضروری بشر در نظر گرفته است. حقوق بشر نیز از دیرباز در متن فرهنگ و ادیان توحیدی ملحوظ شده است و در حوزه‌های مختلف دارای مصادیق متعددی است که در فقه سیاسی، فقه امنیتی، فقه اقتصادی، فقه اطلاعات و... نیز از همین اصل پیروی می‌نماید. در این میان نگرش به حقوق بشر از منظر فقه اطلاعات، به معنای ریشه الهی قائل شدن برای آن است. چرا که قرائت دین‌مدارانه از حقوق، ضمانت اجرای محکمی را برای آن ایجاد می‌کند؛ بدین ترتیب در کنار ضمانت اجراهای دولتی، در نظر گرفتن پاداش و عقاب اخروی برای مراعات کنندگان و ناقضان حقوق بشر در عرصه فعالیت‌های اطلاعاتی و حفاظت اطلاعاتی پشتوانه خاصی را از لحاظ ضمانت اجرایی برای حقوق فراهم می‌آورد. مطالعه حقوق بشر از زوایه فقه اطلاعات، بررسی تجویزهای هنجاری و دستوری دین برای ماموران اطلاعاتی در انجام عملیات‌های اطلاعاتی و امنیتی در رویارویی با حقوق انسان‌ها است. در این راستا نگارنده تلاش می‌نماید ضمن پرداختن به وثیقه حقوق بشر از منظر فقه، نگاه هنجاری آن را در زمینه مصادیق حقوق بشر در حوزه فعالیت‌های اطلاعاتی و امنیتی تبیین نماید

    کلیدواژگان: فقه، فقه اطلاعات، حقوق بشر و کرامت ذاتی بشر
  • مهدی مهدوی زاده *، بتول باهک، ابراهیم روحی کیاسه صفحات 99-126

    مهمترین چالش‌های پیش روی بشر در جهان امروز، بحران آب و باز خوردهای ناشی از آن است. آب سرمنشا تولید، تلاش و تمدن است و حیات و مرگ انسان و طبیعت به وجود و عدم وجود آن بستگی دارد. در این چرخه طبیعی، توجه روزافزون به مباحث رودخانه‌های مرزی، اهمیت فزاینده‌ای پیدا کرده و همگان شاهد افزایش مشاجرات هیدروپلیتیک میان کشورها هستند. هیدروپلیتیک به عنوان گرایشی از جغرافیای سیاسی، به مطالعه نقش آب در رفتارهای سیاسی در مقیاس‌های مختلف می‌پردازد. در این پژوهش سعی شده به این پرسش پاسخ دهد که جایگاه هیدروپلیتیک هیرمند در امنیت ملی ج.ا.ا کدام است؟ از این رو فرضیه پژوهش را بر این اساس قرار داده‌ایم که هیدروپلیتیک هیرمند در امنیت ملی ج.ا.ا تاثیر فراوانی دارد. با وجود نادیده انگاشتن واقعیت ارتباط پیچیده میان آب و امنیت از سوی پاره‌ای از متخصصان امنیت بین‌الملل، واقعیت‌ها حکایت از آن دارد که کمبود صنایع آب شیرین می‌تواند به عنوان یک چالش پایدار در مناسبات بین‌المللی مطرح شود. اختلاف ایران و افغانستان در خصوص چگونگی تقسیم و استفاده از آب هیرمند، قدمتی 130 ساله دارد. اختلافی که باعث خسارت‌های مختلف زیست محیطی و امنیتی برای ج.ا.ا شده است

    کلیدواژگان: هیدروپلیتیک، هیرمند، امنیت ملی، رودخانه مرزی
  • دانیال حیدری*، مهدی کمالی اطلس صفحات 127-143

    نفوذ فرهنگی یکی از ابزارها و روش‌های تهاجم فرهنگی است. تغییر فرهنگ هر ملت منجر به تغییر سیاست‌های حکومت آن کشور خواهد شد. این مقاله با هدف تبیین تاثیر نفوذ فرهنگی غرب بر مولفه انسانی قدرت نظامی جمهوری اسلامی ایران و در پی پاسخ به این سوال است که نفوذ فرهنگی غرب چگونه بر مولفه انسانی قدرت نظامی ج.ا.ا تاثیر دارد؟ مقاله از نوع توصیفی- تحلیلی و برای گردآوری اطلاعات، روش کتابخانه‌ای و میدانی (پرسشنامه) مورد استفاده قرار گرفته‌است. پرسشنامه مورد استفاده یک پرسشنامه محقق‌ساخته است که حاوی 16 گویه بوده و پاسخ‌دهندگان در طیف لیکرت به آن پاسخ داده‌اند. جامعه آماری این پژوهش را خبرگان نظامی صاحب‌نظر در حوزه فرهنگ و نفوذ فرهنگی کشور تشکیل می‌دهند که تعداد 56 نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شده‌اند. سپس، داده‌های حاصل از پرسشنامه‌ها توسط نرم افزاراس‌پی اس‌اس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت که نتایج حاکی از آن داشته که نفوذ فرهنگی غرب از طریق تحت تاثیر قرار دادن نیروی انسانی و همسو نمودن آن با اهداف و نیات خود تاثیر معناداری بر امنیت نظامی کشور جمهوری اسلامی ایران را دارد

    کلیدواژگان: نفوذ فرهنگی، قدرت نظامی، مولفه انسانی
|
  • Hasan Jalilian * Pages 5-32

    Syria is one of the most important and strategic countries in the Middle East, which has always been considered because of neighboring with Israel, Lebanon, Iraq and Turkey. With the start of the Arab Spring and social upheavals in the Middle East, this country did not stay safe and there are protest sparks in Some areas of the country. Gradually and over time, the peaceful protests turned into intense and armed opposition between protesters and Syrian government forces. Continued violence has led to the opening up of various regional and trans-regional powers, each of which has entered into conflict with special intention, over time and shortly after the crisis, their alignment on the two fronts (supporters of the status quo, the advocates of changing the status quo) Is easily detectable. This study seeks to answer the question that; what is the external (regional and trans-regional) cause of the formation and intensification of the Syrian crisis? Research findings indicate that the collapse of the regional balance of power resulting from structural and brokerage developments in West Asia over the past two decades, has caused the Syrian crisis to emerge, and the intervention of trans-regional powers in the security scene of the region has exacerbated the crisis. The research is descriptive-analytic and data collection method is of a library type.

    Keywords: realism, conflict Syrian, crisis Islamic, Republic of Iran
  • MohammadsalmanTabarsoute*, Morteza Alavian Pages 33-50

    After the establishment of the federal government, Iraqi Kurdistan has made many advances in various fields of science, economics and politics. The emergence and growth of autonomy in the Iraqi Kurdistan region, which began in 1991 and later became recognized by the Iraqi constitution in 2005, has been a source of hope for the Iraqi Kurds.In the economic realm, political power in Erbil, like the ruling system in Baghdad, is heavily dependent on oil. The oil reserves are equivalent to one third of Iraq’s total oil reserves. Currently, the main problem that the Kurdish government faces is the economic crisis in the region. Kurdistan government has always insisted on the external and imposed factors in the changes in Iraq, the region and the world. Meanwhile, economic analysts consider inaccurate and uncontrolled investment, bribery, bulky government, and reliance on the oil economy as the main drivers of the current crisis.Given the issues raised, the question arises that; what are the main cause of economic corruption in the Kurdistan region, and what crises have emerged for the this region? It is hypothesized that the single-product process (the dependence on oil sales) is the main cause of corruption and the ongoing crisis for the Kurdish region. This study was conducted based on analytical-descriptive methods and available data, and the findings indicated the persistence of corruption and crisis due to dependence on oil, the bulk of the state, lack of attention to other producing sectors and, etc.

    Keywords: Economic Corruption, Kurdistan Region, Rentier Government, Oil Economy, Iraq
  • Masoud Fasih Ramandi*, Ghorbanali Ghorbanzade Savar, Hashem Nateghi Pages 51-76

    Security, Divine grace and the purpose of sending messengers and plans of Imamate and Caliphate of the righteous and the effects of the establishment of the true sovereignty of God on earth, so that people will be saved from the aftermath of insecurity and enjoy the pleasures of security with body and soul. The commitment to the security of the community in the Islamic government has a special place, because security is the cause of progress is in all spheres of human life. Imam Ali , as the Islamic ruler , was especially concerned with security in his words and behavior. The main objective of the present research was to scrutinize various dimensions of security in the life of Imam Ali(pbuh), who used to live among the people as a speaking Qur’an and proud of being called Abootorab(the father of universe), But they martyred him in the altar of worship. By analyzing the subject through the library, historical, descriptive, and analytical method in the theoretical and practical aspects of Imam Ali (pbuh), it was determined that the concept of security in Ali’s attitude is a large, comprehensive and long-range one, its scope of affairs is from material to spiritual, from senses to senses, from individual to collective life, from the world to the hereafter. The Imam considers the great blessing of the world as the security and perfection of the hereafter entering paradise and considers security as one of the basic necessities of human life. He also believed that the sense of security is among the features of the believers, and the homeland without security is worthless

    Keywords: Security, Imam Ali(pbuh), theoretical background, practical course, dimensions of security
  • Ali Graaylou * Pages 77-98

    Jurisprudence traces the real path of human life on the basis of materials, real interests, and the requirement of creation, and that’s why jurisprudence has considered the security as other human necessities. Human rights have long been considered in the text of monotheistic culture and religions, and in different areas there are many examples that follow the same principle in political jurisprudence, security jurisprudence, economic jurisprudence, intelligence jurisprudence, and so on. In this regard, the attitude towards human rights from the perspective of information jurisprudence means believing in a divine source for it. Because a religion-based perception of rights creates a guarantee for its implementation, in addition to the guarantee of government performances, consideration of the eternal rewards and punishments for those who observe and abuse the human rights, in the field of intelligence activities, provides a specific support in terms of enforcement of the rights. The study of human rights from the intelligence jurisprudence’s point of view , is the study of the religious and normative orders for intelligence officers in conducting intelligence and security operations in dealing with human rights. In this regard, while considering the issue of human rights in the context of jurisprudence, the researcher tries to explain its normative outline in the field of human rights in the areas of intelligence and security activities

    Keywords: Jurisprudence, intelligence jurisprudence, human rights, human dignity
  • Mahdi Mahdavizadeh*, Batoul Bahak, Ebrahim Rouhi Kiaseh Pages 99-126

    Undoubtedly, the most important challenge facing humankind in today’s world is the water crisis and the consequences of this crisis. Water is the source of production, effort and civilization, and the life and death of man and nature depend on the existence and absence of it. In this regard, increasing attention to the issue of border rivers has become increasingly important, and everybody sees increased hydropolitical disputes between countries.Hydropolitics, as an orientation of political geography, studies the role of water in political behaviors on a large scale. Despite the ignorance of the reality of the complex relationship between water and security by some international security experts, the facts point out that the scarcity of freshwater industries can be posed as a persistent challenge in international relations. The dispute between Iran and Afghanistan on how to divide and exploit Hirmand water is 130 years old. This dispute has caused various environmental and security damages to the I.R.Iran

    Keywords: Hydropolitics, Hirmand, National Security, Border River
  • Danial Heydari*, Mahdi Kamaliatlas Pages 127-143

    This study aims to explain the influence of Western cultural influence on the human component of the military power of the Islamic Republic of Iran and seeks to answer the question that; how the cultural influence of the West is affecting the human component of the military power of the Islamic Republic of Iran. In this descriptive-analytic research, library and field method (questionnaire) were used to collect the data. The questionnaire was a researcher-made questionnaire containing 16 items in the Likert scale. The statistical population of this study consists of a number of military scholars in the field of culture and cultural influence of the country, among which 56 individuals have been selected as the sample size. Then, the data obtained from the questionnaires were analyzed using SPSS software. The results indicate that the cultural influence of the West through influencing he human source, and allied them with its goals and intentions has a significant effect on the military security of the Islamic Republic of Iran.

    Keywords: cultural influence, military power, human component