فهرست مطالب

پژوهش های مدیریت منابع انسانی - سال یازدهم شماره 3 (پیاپی 37، پاییز 1398)
  • سال یازدهم شماره 3 (پیاپی 37، پاییز 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/07/01
  • تعداد عناوین: 6
|
  • اعظم خطیب زاده، غلامحسین رضایت*، رضا حسین پور صفحات 9-35
    هدف پژوهش حاضر، طراحی الگوی توسعه شایستگی های مدیران و فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است. برای دستیابی به این هدف، یک سوال اصلی و شش سوال فرعی طرح شد. این پژوهش ازحیث هدف، از نوع تحقیقات توسعه ای و برمبنای مفروضات معرفت شناختی، از نوع پژوهش های کیفی است که با استفاده از روش نظریه پردازی داده بنیاد انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل سه گروه «خبرگان علمی» «مدیران» و «فرماندهان ارشد سپاه » است. روش نمونه گیری این پژوهش، روش نمونه گیری نظری و حجم نمونه آن 16 نفر بود. ابزار گردآوری داده ها شامل مصاحبه عمیق و پرسشنامه بود. تجزیه و تحلیل داده ها مبتنی بر رویکرد کیفی انجام شده است. یافته های این پژوهش منتج به ارائه الگوی توسعه شایستگی های فرماندهان و مدیران سپاه پاسداران انقلاب اسلامی شده است که  مبتنی بر رویکرد جامع و یکپارچه است. برای اعتباریابی مدل به دست آمده از روش دلفی استفاده شد. برای انجام این کار نتایج و یافته های تحقیق درقالب یک پرسشنامه برای مصاحبه شوندگان ارسال و پس از دو مرحله رفت وبرگشت، نتایج حاصل توسط آزمون دوجمله ای مورد تحلیل قرارگرفته و درنهایت به استثنای یک مورد از راهبردهای بعد محیطی، کلیت مدل تایید شد.
    کلیدواژگان: الگوی توسعه شایستگی ها، فرماندهان و مدیران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نظریه پردازی داده بنیاد، توسعه شایستگی، یادگیری
  • عبدالله ساعدی، رضا سپهوند*، نجم الدین موسوی، محمد حکاک صفحات 37-68

    پژوهش حاضر باهدف طراحی و تبیین مدل معماری دانش منابع انسانی در سازمان های دانش بنیان با استفاده از رویکرد ساختاری تفسیری انجام پذیرفت. این پژوهش بر پایه پژوهش های آمیخته و به صورت کیفی و کمی است که ازنظر هدف، کاربردی و حیث ماهیت و روش، توصیفی پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش حاضر را شرکت های دانش بنیان استان لرستان تشکیل می دهد که 30 نفر از خبرگان آن ها براساس اصل کفایت نظری و با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شده اند. ابزار گردآوری اطلاعات در بخش کیفی پژوهش، مصاحبه نیمه ساختاریافته و در بخش کمی نیز پرسشنامه است. در بخش کیفی، برای شناسایی عوامل، داده ها و اطلاعات به دست آمده از مصاحبه با استفاده از نرم افزارAtlas.ti و روش کدگذاری داده بنیاد بر مبنای رویکرد استرواس و کوربین تحلیل شد و مولفه و شاخص های معماری دانش منابع انسانی شناسایی شدند. همچنین در بخش کمی پژوهش، با استفاده از نرم افزارMatlab و روش مدل سازی ساختاری تفسیری مدل نهایی پژوهش تدوین و ارائه شده است. یافته های پژوهش دربرگیرنده شاخص ها و مولفه های معماری دانش منابع انسانی و ارائه مدل معماری دانش منابع انسانی در سازمان های دانش بنیان است.

    کلیدواژگان: معماری دانش، معماری دانش منابع انسانی، رویکرد ساختاری تفسیری، سازمان های دانش بنیان
  • عبدالحسین پیکرنگار*، میرعلی سیدنقوی، غلامرضا معمارزاده طهران، علی محتشمی صفحات 69-92
    هدف این پژوهش، طراحی مدل پایبندسازی کارکنان با استفاده از تئوری نقاط مرجع استراتژیک در بخش دولتی ایران است. پژوهش ازنظر روش ترکیبی و به لحاظ نحوه گردآوری داده ها توصیفی پیمایشی است. برای شناسایی مولفه های پایبندسازی از دو روش گردآوری اطلاعات (مطالعه اسنادی تکنیک دلفی) استفاده شد. جامعه آماری، مدیران منابع انسانی سازمان های دولتی و خبرگان مدیریت هستند که با استفاده از روش نمونه گیری هدف مند، 17نفر از آنان به شیوه نمونه گیری گلوله برفی به عنوان اعضای نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته است که پایایی این ابزار (آلفای کرونباخ) با ضریب اطمینان 95 درصد برابر با 954/0 به دست آمده و بیانگر همسانی درونی بالای ابزار محقق ساخته است. همچنین روایی پرسشنامه به صورت محتوایی مورد تایید قرار گرفت. برای تحلیل یافته ها و طراحی مدل از نرم افزارهای آماری 22SPSS و Smart PLS  استفاده شد. با اجرای تکنیک دلفی، 12 مولفه و 60 شاخص از مهم ترین مولفه های پایبندسازی کارکنان شناسایی شد و درنهایت پس از به دست آوردن نقاط مرجع استراتژیک موقعیت هر نوع از شیوه های پایبندسازی به دست آمد.
    کلیدواژگان: پایبندسازی کارکنان، تئوری نقاط مرجع استراتژیک، فن دلفی
  • مسعود سیم خواه*، الهه محمدخانی صفحات 93-123
    هدف پژوهش حاضر، بررسی تاثیر کیفیت مبادله رهبر پیرو و عدالت سازمانی بر سلامت سازمانی و همچنین نقش میانجی تعهد سازمانی و کیفیت زندگی کاری و نقش تعدیلی سطح تحصیلات است. این پژوهش از نوع توصیفی پیمایشی و کاربردی محسوب می شود. جامعه آماری شامل کارکنان یک شرکت دانش بنیان در زمینه مدیریت پروژه های صنعتی PMC , MC و انجام امور مهندسی روی تجهیزات صنعتی و نفتی به تعداد 100 نفر بود که با استفاده از فرمول کوکران تعداد 78 نفر به روش تصادفی ساده انتخاب شدند. تحلیل های آماری با استفاده از پرسشنامه های الکترونیک و نرم افزارهای  SPSS نسخه 22 و SMART PLS 3 انجام شد. نتایج پژوهش نشان داد که کیفیت مبادله رهبر پیرو بر سلامت سازمانی با میانجی گری تعهد سازمانی تاثیر معنی دار دارد. عدالت سازمانی بر سلامت سازمانی به طورمستقیم و غیرمستقیم تاثیر معنی دار ندارد، اما بر کیفیت زندگی کاری با میانجی گری تعهد سازمانی تاثیر معنی دار دارد. همچنین شیب های خطوط رگرسیون نشان می دهند که تاثیر کیفیت زندگی کاری بر سلامت سازمانی در افرادی که سطح تحصیلات بالاتری دارند، ضعیف تر و در افرادی که سطح تحصیلات پایین تری دارند، قوی تر است.
    کلیدواژگان: سلامت سازمانی، کیفیت مبادله رهبر پیرو، عدالت سازمانی، تعهد سازمانی، کیفیت زندگی کاری
  • نادر مظلومی*، مهدی محمدی، سمانه بیات سرمدی صفحات 125-156
    آینده نگاری و تبدیل بدیل ها و سناریوهای محتمل در زمینه آینده منابع انسانی در صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات هدف اصلی این پژوهش است. در این تحقیق، ابتدا از روش های اسنادی و پیمایشی و سپس از روش های تحلیلی و اکتشافی علم آینده پژوهی، استفاده شده است. ابتدا با مطالعه ادبیات تحقیق، روندهای اصلی موثر بر آینده منابع انسانی استخراج شد. سپس میزان پیش بینی ناپذیری و اثرگذاری هر روند بر منابع انسانی صنعت فاوا ازطریق پرسشنامه مورد سنجش قرار گرفت. استخراج مهم ترین روندها و سناریوها از روش شوارتز و روایت سناریوها نیز ازطریق تحلیل محتوای مصاحبه های نیمه ساختاریافته با افراد متخصص و خبره حوزه منابع انسانی صنعت فاوا انجام شد. نوآوری این تحقیق تشخیص روندهای آینده و ترسیم وضعیت ها یا سناریوهای آتی منابع انسانی در این صنعت است. درنهایت آینده های محتمل منابع انسانی در صنعت فاوا، درقالب سه سناریوی دیجیتال، خال خالی و برفکی، ترسیم شده است.
    کلیدواژگان: برنامه ریزی منابع انسانی، سناریونویسی، آینده پژوهی، صنعت فاوا
  • وحید خاشعی*، مریم محمدی دیانی، حامد دهقانان، میرعلی سیدنقوی صفحات 157-189
    جانشین پروری یک راهبرد برای سازمان های آینده نگر در رویارویی با وقایعی نظیر بازنشستگی، استعفا، جابه جایی و... است تا از ورود افراد ناشایست به پست های کلیدی هنگام خالی شدن آنها جلوگیری شود. این مقوله سازمانی دارای گفتمان هایی است که از اعمال فاعلان آن نشئت گرفته و بر اعمال آنها نیز اثر می گذارد. این گفتمان ها دارای مفاهیم و معیارهایی هستند که از شمول معنایی یا تضاد معنایی برخوردار بوده و شناسایی آنها به درک وجود یا عدم وجود جانشین پروری، شرایط و زمینه های تحقق آن کمک می کند. هدف تحقیق حاضر، شناسایی معیارهای طرد و شمول این پدیده سازمانی در یک مجموعه دولتی جهت آسیب شناسی است. طی مصاحبه صورت گرفته با 15 مدیر سازمان مذکور و تحلیل یافته ها به روش تحلیل گفتمان،9 گروه معیار طرد و شمول مشخص شد. توسعه گرایی، شایسته گرایی، تعالی سازمانی،  عدالت گرایی،  تعاملات باز و شفاف، نگرش راهبردی و نظام مند، حمایت مدیران،  فرهنگ سازنده و ضابطه گرایی به عنوان معیارهای شمول و توسعه گریزی، شایسته گریزی، افول سازمانی، عدالت گریزی، تعاملات محدود و مبهم، نگرش مقطعی و غیرنظام مند، مقاومت یا بی تفاوتی مدیران، فرهنگ بازدارنده و رابطه گرایی به عنوان معیارهای طرد جانشین پروری شناسایی شدند.
    کلیدواژگان: جانشین پروری، گفتمان، معیارهای طرد و شمول
|
  • Azam Khatibzadeh, Gholam Hossein Rezayat *, Reza Hosseinpour Pages 9-35
    This research is intended to present a model of competency development of commanders and executives of the Islamic Revolutionary Guard Corps of Iran (IRGC). To achieve this goal, one main question and 6 peripheral questions were raised. Using grounded theory, this qualitative research follows developmental research method on the basis of epistemology. The statistical population of this research includes three groups of "academic experts", “commanders", and "executives" of the IRGC. Theoretical sampling method is used to select the sample including 16 people. The data collection is performed by deep interviews and a questionnaire. Data analysis is performed through qualitative method. The research resulted in the competency model of the commanders and managers of Sepah including a comprehensive integrated model. Delphi method was employed for the validation of the research tools. The results of the research were exposed to the interviewees in a questionnaire and after receiving the answers, they were analyzed by binomial tests. With the exception of one environmental dimension, the overall model was confirmed.
    Keywords: Competency Development Model, commanders, executives, The Islamic Revolutionary Guards Corps (IRGC), Grounded Theory, competency development, learning
  • Abdollah Saedi, Reza Sepahvand *, Najmeddin Mousavi, Mohammad Hakkak Pages 37-68

    This research is aimed at designing and explaining human resource knowledge architecture model in knowledge-based organizations using interpretive structural approach. It is based on mixed method including both qualitative and quantitative sections. The research is an applied one in terms of purpose, which follows descriptive survey method in terms of nature and methodology. The statistical population of this study is composed of knowledge-based companies of Lurestan province of which 30 experts are selected as sample according to theoretical adequacy and purposive sampling method. Data collection tool contains semi-structured interviews in the qualitative part of the research and a questionnaire in the quantitative section. To identify the factors, the data and information obtained from the interviews are analyzed using Atlas.ti software as well as the database coding method based on Strauss and Corbin approach, as a result of which the components and indicators of HRM are identified. In the quantitative part of the research, using the Matlab software and the interpretive structural modeling method, the final model of the research is designed. The findings of the study include HR architecture indicators and components of HRM model in knowledge-based organizations.

    Keywords: Knowledge Architecture, human resource knowledge architecture, interpretive structural approach, Knowledge-based Organizations
  • Abdul Hosean Peikarnegar *, Mir Ali Seyyed Naghavi, Gholamreza Memarzadeh Tehran, Ali Mohtashami Pages 69-92
    The purpose of this study is to design an employee adherence model using the theory of strategic reference points in the Iranian public sector. This is a combined research following descriptive-survey method for data collection. Two methods of data collection, documentary study and Delphi technique, are used to identify the components of employee adherence. Statistical population of this research includes human resource managers of governmental agencies and management experts, 17 of whom are selected as the sample according to purposeful snowball sampling method. Data collection tool is a researcher-made questionnaire whose reliability with a 95% confidence level is equal to 0.954 (Cronbach's alpha) indicating a high internal consistency of the researcher-made tool. The content validity of the questionnaire is also confirmed. SPSS22 and Smart PLS statistical software are used for data analysis and model designing. Using Delphi technique, the researchers arrived at 12 components and 60 indicators as the most important components of employee adherence. Finally, having obtained the strategic reference points, the researchers determined the position of each type of adherence.
    Keywords: employee adherence, the theory of strategic reference points, Delphi Technique
  • Masoud Simkhah *, Elaheh Mohamadkhani Pages 93-123
    This research is aimed at investigating the effect of leader-follower exchange and organizational justice on organizational health. It is also concerned with the mediating role of organizational commitment and quality of work life, and the moderating role of educational degree. This applied research follows a descriptive-survey method. The statistical population contains 100 employees of a knowledge-based company in the field of PMC and MC industrial project management and engineering of industrial and petroleum equipment. The sample consists of 78 people selected by simple random sampling. Statistical analysis is performed by electronic questionnaires and SPSS22 and SMART PLS 3 software. The results indicated that the quality of leader-follower exchange significantly affected organizational health mediated by organizational commitment. The high slope lines in the regression graph demonstrates that organizational justice does not directly or indirectly affect organizational health of people with higher education; however, it does have a significant effect on the quality of work life mediated by organizational commitment in people with lower education. The slopes of the regression lines also show that the effect of quality of work life on organizational health is weaker in those with higher education and stronger in those with lower education.
    Keywords: organizational health, quality of leader-follower exchange, Organizational Justice, organizational commitment, Quality of Work Life
  • Nader Mazloomi *, Mehdi Mohammadi, Samaneh Bayatsarmadi Pages 125-156
    Futurography and converting probable alternative scenarios in the field of future human resource in the ICT industry comprises the main objective of this research. Documentary and survey methods are employed in the first step and then, analytical and exploratory methods of futurology are used. Having studied related literature, the researchers identified the main trends affecting the future of human resource. Afterwards, the unpredictability and impact of each trend on the human resource of the ICT industry were measured through a questionnaire. The most important trends and scenarios were derived by Schwartz method and the narratives of the scenarios were analyzed by the content analysis of semi-structured interviews with IT and HR professionals. This research innovatively identified the future trends and visualized the situation of future human resource situations of this industry. Finally, the likely future of human resource in the ICT industry is outlined in digital, spotted and flaky scenarios.
    Keywords: human resource planning, scenario writing, futurology, ICT industry
  • Vahid Khashei *, Maryam Mohammadi Dayani, Hamed Dehghanan, Mirali Seyed Naghavi Pages 157-189
    Substitution is strategic for futurologist organizations to deal with occasions such as retirement, resignation, replacement, etc. and to prevent unfitting entrance of people to key positions. This organizational issue contains discourses derived from the deeds of the agents which influence them in return. These discourses contain concepts and criteria with semantic affirmation or contradiction the identification of which helps to understand the existence or absence of succession and the context and situation of its realization. The purpose of this research is to identify the exclusion and inclusion criteria of this organizational phenomenon in a governmental complex for pathology. The findings of interviews with 15 managers of the organization which were analyzed through discourse analysis, demonstrated 9 exclusion and exclusion criteria. Developmentalism, competency orientation, organizational excellence, justice orientation, open and transparent interactions, strategic and systematic attitude, support by managers, constructive culture and discipline orientation were identified as inclusive criteria. Avoidance of developmentalism, non-competency orientation, organizational decline, avoidance of justice, limited and ambiguous interactions, intermittent and unsystematic approaches, managers' resistance or apathy, preventive culture, and relation orientation were identified as the exclusion criteria for substitution.
    Keywords: succession planning, discourse, Exclusion, Inclusion Criteria