فهرست مطالب

جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای) - سال نهم شماره 4 (پاییز 1398)
  • سال نهم شماره 4 (پاییز 1398)
  • جلد اول
  • تاریخ انتشار: 1398/09/01
  • تعداد عناوین: 25
|
  • ندا باقری، محمد تقی رضویان*، جمیله توکلی نیا صفحات 1-18
    روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و از لحاظ هدف کاربردی-توسعه ای میباشد. شیوه نمونه گیری بصورت تصادفی- و حجم جامعه آماری 150 نفر انتخاب شده است. روش جمع آوری اطلاعات به دو کتابخانه ای و میدانی بوده است که در تحلیل داده های میدانی از آزمون های آلفای کرون باخ و اسپیرمن، استفاده شده است. از یافته های پژوهش مشخص گردید که، چون سطح معنی داری در آزمون مقدار P=0 ، یعنی از مقدار 0,05 کوچکتر می باشد سپس پایایی بین گویه ها از طریق آلفای کرونباخ مورد آزمون قرار گرفت آلفای به دست آمد71/0 است که نشان دهنده پایایی خوبی است. بنابراین فرض پژوهش تایید می گردد. در خصوص تحلیل پایداری اجتماعی محله تجریش با توجه به آنالیز داده ها می توان بیان کرد با وجود قدمت محله تجریش و حس تعلق مکانی و هویت محله شاخص اجتماعی پایداری در محله با امتیاز 53/3 بیشترین افزایش را نسبت به دیگر شاخص ها داشته است و این متاثر ازمکان هایی است که افراد یک محله را گرد هم جمع می نماید. از نظر نقطه ضعف پایداری اجتماعی در محله تجریش شاخص میزان رضایت از زندگی با امتیاز 2 به دلیل شرایط ناپایدار اقتصادی و معیشتی در کشور و نبود برنامه ریزی مناسب برای تمامی گروه های سنی از جمله تفریح، سرگرمی و سلامت پایین تر از حد مورد نظر می باشد
    کلیدواژگان: مدیریت سبز شهری، توسعه پایدار، گردشگری، محله
  • صدیقه اکبری، پیروز مجتهد زاده*، داود حسن آبادی صفحات 19-38
    پدیده های انسانی محدود و تک عاملی و گسسته از محیط پیرامون نبوده و شهر به عنوان نمودی مهم از هویت جمعی انسان ها از این قاعده مستثنی نیست. با توجه به این مساله هدف این مقاله عبارت است از تحلیل و بررسی نقش عدالت فضایی در نواحی پیرامونی بر سازماندهی سیاسی فضایی پایدار شهر تهران. شهر تهران از جمله کلان شهرهایی است که بیشترین تاثیرپذیری و نیز متقابلا بیشترین تاثیرگذاری را از نواحی پیرامونی در مباحثی مانند جمعیت، مسکن، الودگی هوا، مسائل سیاسی مانند انتخابات، مسائل فرهنگی مثل پوشش... و مسائل اقتصادی داشته است. سوال اصلی مقاله حاضر این است که نقش نواحی پیرامونی در سارماندهی سیاسی فضایی پایدار در شهر تهران چیست؟ روش این مقاله توصیفی تحلیلی است که با استفاده از پژوهش های انجام شده و آمارها و نقشه های موجود سعی خواهد مساله پژوهش تحلیل و تبیین شود. فرضیه مقاله برای پاسخگویی به سوال فوق این است که شهر سیستمی باز است که با محیط پیرامون خود دارای تبادل است که در نتیجه هرگونه برنامه ریزی و سیاست گذاری برای ساماندهی سیاسی و فضایی مولفه های جغرافیایی، اقتصادی و فرهنگی آن نیازمند پرداختن به دلایل آن در فضاهای پیرامونی است. نتایج این مقاله نیز نشان می دهد که تهران به دلیل ربایش منابع اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و... نواحی پیرامومونی، هم آن ها را دچار ناعدالتی می کند و هم خود در سازماندهی سیاسی فضایی پایدار با چالش روبرو شده است.
    کلیدواژگان: نواحی پیرامونی، عدالت فضایی، ربایش و جذب، سیستم شهری، سازماندهی پایدار شهری
  • سجاد عالیفرجا، حیدر لطفی*، مجید ولی شریعت پناهی، علی اصغر اسماعیل پور روشن صفحات 39-66

    پژوهش حاضر با در نظر داشتن ابعاد متکثر امنیت در عصر حاضر به موضوع تحقیق می پردازد. نزدیکی جغرافیایی و میزان تعاملات سیاسی اقتصادی و... همسایگان و همچنین آسیب پذیری های متقابل آنان به حدی است که می توان امنیت و ناامنی در خلیج فارس را به هم پیوسته ارزیابی نمود. ایالات متحده آمریکا که پس از جنگ جهانی دوم سیاست خارجی فعالی را در قبال تحولات جهانی و منطقه ای در پیش گرفت. از طرف دیگر یکی از اصلی ترین دلایل تمرکز غرب بر خلیج فارس و قرار گرفتن آن در صدر استراتژی آمریکا لزوم جلوگیری از افزایش نفوذ و قدرت مانور ایران در منطقه بوده است. هدف اصلی این مقاله عبارت است از تحلیل و مقایسه راهبردهای امنیتی ایران و امریکا برای امنیت سازی در خلیج فارس در سه سطح نظامی و سیاسی و اقتصادی. سوال اصلی مقاله این است که راهبردهای امنیتی ایران و امریکا برای امنیت سازی در خلیج فارس در سه سطح نظامی و سیاسی و اقتصادی کدام اند؟ روش مورد استفاده پژوهش توصیفی- تحلیلی است. نتایج مقاله نشان می دهد که موقعیت ژئوپلیتیک، ژئواستراتژیک و ژئواکونومیک خلیج فارس باعث توجه و مداخله قدرت های بزرگ بین المللی به این منطقه شده و در نتیجه نقش آفرینی قدرت های بیرونی به عنوان عامل مداخله گر بیرونی باعث ناکامی تلاش های درونی برای ایجاد امنیت مبتنی بر مشارکت بازیگران بومی در منطقه شده است و در نتیجه راهبردهای امنیتی ایران و امریکا برای امنیت سازی در خلیج فارس در سه سطح نظامی و سیاسی و اقتصادی با هم متفاوتند.

    کلیدواژگان: امنیت، امنیت منطقه ای، خلیج فارس، ایران، امریکا
  • روشن کوشانه، بختیار عزت پناه*، میر نجف موسوی صفحات 67-88

    تحولات شهرسازی طی چند دهه اخیر، باعث رشد و توسعه ناموزون فضایی در کلان شهرهای ایران گردیده است. این توسعه ناموزون در پی گسترش فیزیکی شهر باعث بوجود آمدن نابرابری فضایی در کلان شهرها شده که تبعات آن در ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و زیست محیطی به طور عام به عنوان یکی از مسائل و مشکلات جامعه تلقی شده و به طور خاص از جمله موضوع های پیچیده و چند بعدی شهرسازی کشور است. سوال اصلی مقاله حاضر این است که پراکنش و میزان برخورداری شاخص های عدالت فضایی (کاربری اراضی شهری) در مناطق یک و ده شهرداری کلان شهر تبریز چگونه است؟ روش این مقاله کیفی است. روش گرداوری اطلاعات کتابخانه ای استو روش تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز توصیفی تحلیلی است. فرضیه ای را که برای پاسخگویی به سوال اصلی در صدد بررسی آن هستیم این است که توزیع نامناسب و نابرابر خدمات در شهرها به علت جا ماندن توسعه شهر از رشد آن، در حال حاضر یکی از چالش های مدیریت شهری در پاسخ گویی به شهروندان است. نتایج مقاله نشان می دهد که شناسایی پراکندگی فضایی جمعیت و توزیع خدمات عمومی شهری در مناطق یک و ده شهرداری کلان شهر تبریز عادلانه نیست.

    کلیدواژگان: نابرابری های فضایی، کلان شهرها، تبریز
  • افشین متقی*، حسین ربیعی، فریده محمدعلی پور، مسعود امیدی صفحات 89-103

    آب به عنوان یکی از مهمترین بنیادهای زیستی و منبع جغرافیایی استراتژیک، نقش مهمی در سیاست ها و برنامه ریزی های ایران داشته است. موقعیت جغرافیایی ایران و قرارگیری بخش های بزرگی از آن روی کمربند خشک جهانی، مسئله ی آب را به عنوان یکی از دغدغه های مهم تبدیل کرده است. در این میان، استان زنجان به عنوان یکی از واحدهای فضایی درون کشوری، در چند سال گذشته با مسائلی متعددی در زمینه ی منابع آب مواجه شده است. کاهش حجم آب، فرونشست دشت ها، کاهش آب های زیرزمینی و نیز تغییرات منفی در حوضه های آبریز خزر و مرکزی به عنوان دو آبریز مهم مرتبط با این استان، به مسئله ی آب و پیامدهای سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی در این استان اهمیت خاصی بخشیده است. در این راستا، تحقیق حاضر با روش توصیفی-تحلیلی به آسیب شناسی مدیریت منابع آب در استان زنجان در دو بعد «برخورداری از نهادهای قدرت» و «جایگاه استان در سند بالادستی طرح آمایش کشور» پرداخته است. نتایج، نشان می دهد که در میان نهادهای مرتبط با حوزه ی آب، مانند وزارت نیرو، وزارت جهاد کشاورزی و وزارت کشور، هیچ کدام از وزیران در طول دوره های مختلف دولت ها در ایران از استان زنجان نبوده اند. همچنین، استان زنجان در سند بالادستی آمایش کشور، به عنوان یک منطقه ی حاشیه ای و تحت سیطره ی هسته ی مرکزی تهران قرار گرفته است. مجموعه ی این دو فرایند، سبب شده است تا سیاست گذاری های مرتبط با منابع آب از سوی مرکز به این استان تحمیل شود. این سیاست گذاری ها به دلیل مرکزیت گرایی و عدم توجه به محلی گرایی، نتوانسته است برنامه ریزی کارآمدی برای مدیریت منابع آب استان زنجان در پیش گیرد.

    کلیدواژگان: آب، نهادهای قدرت، آمایش سرزمین، مرکز-پیرامون، استان زنجان
  • علی نوری کرمانی، کبری طاهری* صفحات 105-116
    شهر تنها یک سکونتگاه نیست، بلکه آبادی است که روح اجتماع در آن دمیده شده و از آن هویت می گیرد. هویت شهری، هویت جمعی است که با تبلور عینی در فیزیک و محتوای شهر معنادار شده و با ایجاد تداعی خاطرات عمومی شهروندان و تعلق خاطر، شهرنشینان را به سوی شهروند شدن هدایت می کند. بی توجهی به این امر باعث می شود، شهروندان یک محله احساس تعلق به محل زندگی خود نداشته و محله ای ناپایدار شکل گیرد. هدف تحقیق ارزیابی عوامل اقتصادی، اجتماعی-فرهنگی، کالبدی بر هویت بخشی سکونتگاه های نابسامان شهر ساوه می باشد. تحقیق به روش توصیفی-تحلیلی و بصورت پیمایشی از طریق پرسشنامه انجام گرفت. جامعه آماری تمام ساکنان بالای 18 سال شهر ساوه می باشد که حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران، 322 نفر تعیین گردید. نتایج به دست آمده نشان می دهد که شاخص های اجتماعی، اقتصادی، کالبدی و طبیعی همبستگی مثبت و معناداری با هویت بخشی محله دارند. به علاوه بین هویت و مدت سکونت تفاوت معنادار مشاهده شد و شهروندانی که مدت سکونت بیشتری داشتند، عوامل هویت بخشی و هویت مکانی این محله را مطلوب تر ارزیابی کرده اند. به طور کلی این تحقیق ثابت کرد صرف سکونتگاه نابسامان بودن نمی تواند موجب ضعیف شدن هویت شهروندان گردند. چنان که ساکنان محله یاقوت آباد با وجود غیر رسمی و نابسامان بودن و عدم رسیدگی های مناسب از سوی مدیریت شهری، حس هویت زیادی را نسبت به محله خود دارند.
    کلیدواژگان: هویت بخشی، عوامل هویت بخشی، سکونتگاه نابسامان، شهر ساوه، محله یاقوت آباد
  • منیر میرزایی، عباس ارغان*، محمدرضا زند مقدم صفحات 117-136

    شهر خلاق می تواند نیازها و خواسته های جوامع شهری را در ابعاد گوناگون برطرف کند نیازهایی که هریک در رشد شهر تاثیر گذار است فضای شهری زمانی تحقق می پذیرد که شخص یا افرادی بخواهند از آن استفاده کنند یا در این فرآیند دخیل باشند و این فرآیند از یک سو به پویایی محیط و از سوی دیگر به بروز طبقه خلاق کمک می کندکه عوامل تاثیر گذار (سرمایه انسانی، نوآوری، سرمایه اجتماعی و کیفیت زندگی) به عنوان شاخص ها در ایجاد خلاقیت و برنامه ریزی می تواند تاثیر گذار باشد که در این تحقیق بطور کلی به آن پرداخته شده است هدف پژوهش حاضر بررسی شاخص های تاثیر گذار جهت خلق فضاهای تعاملی با تاکید بر شهر خلاق می باشد در این راستا با توجه به موضوع پژوهش از روش پیمایش استفاده شده است به لحاظ سطح مطالعه، در دو سطح توصیفی و تبیینی (توصیفی- تحلیلی) استفاده گردید همچنین برای تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزارهای آماری چون SPSS، و نرم افزار Super decision استفاده شده است در سطح توصیفی از جداول یک بعدی، درصد و فراوانی استفاده شده است همچنین در سطح استنباطی نیز برای آزمون فرضیات از آزمون های T-Test، تی دو نمونه مستقل، تحلیل مسیر، پیرسون استفاده گردیده است و برای رتبه بندی عوامل موثر بر تحقق شهر خلاق از مدل ANP بهره گرفته شده است در نهایت نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که سرمایه اجتماعی پیش بینی کننده خوبی برای تبیین و بررسی سطح شهر خلاق در شهر ری می باشد.

    کلیدواژگان: شهر خلاق، فضا، تعامل، شهر ری
  • سعید محمدی پور، محمد اخباری*، فرهاد حمزه صفحات 137-158

    منطقه غرب آسیا با تشابهات کشورهای آن در چالش ها و برخی قوت ها، ضعف ها و فرصت ها بعضا شامل کشورهایی با مختصات سیاسی، امنیتی، اقتصادی، فرهنگی و موقعیتی همگرا می شود. یکی از زیرمنطقه های این منطقه شامل کشورهای ایران، عراق، ترکیه است. هدف این مقاله تحلیل و بررسی ساختار ژئوپلیتیکی الگوی همگرایی منطقه ای خاورمیانه میان کشورهای ایران، عراق و ترکیه است. سوال اصلی مقاله این است که بر اساس واقعیت های ژئوپولیتیکی منطقه چه نوع الگویی می توان ارائه داد که ضمن تنش زدایی به نوعی همگرایی منطقه ای پایدار بین سه کشور منجر گردد؟ فرضیه ای را که برای پاسخگویی به این سوال در صدد تحلیل آن هستیم این است که با توجه به واقعیت های ژئوپلیتیکی خاورمیانه می-توان الگویی شامل تعدیل و کاهش ضعف ها و تهدیدات ژئوپولیتیکی و بهره گیری مناسب از قوت ها و فرصت های ژئوپلیتیکی ارائه داد که ضمن تنش زدایی به نوعی همگرایی منطقه ای پایدار بین سه کشور منجر گردد. این مقاله از نظر هدف جز تحقیقات کاربردی محسوب می گردد. به لحاظ ماهیت و روش نیز در دسته تحقیقات توصیفی- تحلیلی قرار می-گیرد. اطلاعات مورد نیاز مقاله به شیوه کتابخانه ای و اسنادی گردآوری شده است. در این میان بخشی از اطلاعات از طریق مراجعه به کتابخانه ها و بخشی نیز از طریق فضای مجاز و پایگاه های علمی معتبر داخلی و خارجی از طریق دریافت مقالات، گزارش ها و تحلیل های علمی گردآوری شده است. یادداشت ها، مصاحبه ها و نظرات صاحب نظران در این حوزه هستند نیز مورد استفاده واقع شده است.

    کلیدواژگان: ساختار ژئوپلیتیکی، همگرایی، منطقه خاورمیانه
  • سید فضل الله میر دهقان اشکذری*، محمد ابراهیم زارعی، جعفر نوری صفحات 159-178
    شهر یزد یکی از شهرهایی است که علی رغم توسعه و گسترش، هنوز بخش های قدیمی خود را، که امروزه بافت تاریخی را تشکیل می دهند، در دل خود حفظ کرده است. این شهر از ساختارهای مختلفی تشکیل می شد که مهم ترین ساختار آنرا محلات تشکیل می دادند. اما، می توان عوامل گوناگونی را در شکل گیری و توسعه شهر و به تبع آن ساختار محلات دخیل دانست. ساختار مذهبی شهر از مساجد و آرامگاه های مختلفی تشکیل می شد که می توان از مسجد جامع به عنوان اصلی ترین بخش این ساختار نام برد که در مرکز شهر واقع شده بود. همین امر باعث گردید تا در دوره آل مظفر بازار چهارسوق، مهمترین مرکز اقتصادی شهر، در کنار آن ساخته که خود باعث ایجاد تغییر در محلات شود. ساختار آموزشی از مدارس گوناگونی تشکیل می شد که برخی از آنها جزئی از مجموعه بزرگتر بودند. این مدارس به همراه بناهای عام المنفعه تاثیرات زیادی را در شکل بخشی در ساختار محلات داشتند و تغییراتی را در درون آنها ایجاد نمودند. وجود برج وباروی شهر باعث شده بود تا محلات به دو بخش خارج حصار و داخل حصار تقسیم شوند که با گسترش آن به محدوده محلات داخل حصار افزوده می شد. مهمترین منبع تامین آب شهر قنات های متعددی بود که بوسیله پایاب و آب انبار دسترسی را امکان پذیر کرده و آسیاب های متعددی از آن بهره می بردند و برخی از محلات به واسطه آنها شکل گرفتند. درنتیجه می توان گفت در شکل گیری و توسعه شهر یزد ساختارهای متفاوتی مانند ساختارهای مذهبی، اقتصادی، آموزشی، مجموعه های گوناگون و غیره دخیل بودند و هرکدام
    کلیدواژگان: یزد، بافت تاریخی، دوره اسلامی، روند شکل گیری ساختاری فضایی، متون محلی
  • محمدتقی لطفی نیا، تیمور آمار* صفحات 179-193
    گردشگری خانه های دوم یکی از الگوهای گسترش گردشگری در نواحی روستایی است که سبب تاثیرات مختلف از جمله تاثیرات زیست محیطی در روستاها می شود . هدف این پژوهش بررسی نقش گردشگری خانه های دوم در تحولات زیست محیطی روستاهای هدف گردشگری شرق استان گیلان در دهه اخیر(95-85) است. روش تحقیق در این مطالعه توصیفی- تحلیلی است که بخش عمده ای از داده های آن بر اساس مطالعات میدانی صورت گرفته است. نتایج بیانگر آن است که گردشگری خانه های دوم عمدتا اثرات منفی همچون تغییر کاربری اراضی و تخریب باغ ها و مزارع، افزایش تولید زباله و رها سازی آن در محیط روستاها ، تخریب پوشش گیاهی، آلودگی های صوتی ، هوا ، بصری ، آب و... بر محیط زیست روستاهای ناحیه مطالعاتی داشته است.براساس یافته در سال 95 تعداد 169 خانه دوم در ناحیه مطالعاتی احداث شده که از رشد 6/110 درصدی نسبت به سال 85برخوردار بوده و بیشترین تغییرات کاربری اراضی به ترتیب در روستاهای حسن سرا(6/56هکتار) و انبارسر(3/22هکتار) در دهه اخیررخ داده است. براساس مطالعات میدانی، میزان تولید زباله در فصول گردشگری حدود 80٪نسبت به فصول غیر گردشگری رشد داشته که در این راستا بیشترین تولید زباله در فصول گردشگری مربوط به روستاهای انبارسر(حدود420کیلوگرم) و حسن سرا(حدود350کیلوگرم) می باشد.
    کلیدواژگان: گردشگری خانه های دوم، تحولات زیست محیطی، روستاهای هدف گردشگری، شرق گیلان
  • مرتضی بنا، رحیم سرور*، ریباز قربانی نژاد صفحات 195-213
    حریم تهران، عرصه ای به وسعت 6هزارکیلومتر مربع ، معادل 10 برابر محدوده فعلی شهر تهران است. حریم تهران به دلیل افزایش جمعیت تهران و شهرهای همجواری به کانوان مشکلات اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و مدیریتی تبدیل شده است. با وجود این، مدیریت حریم پایتخت از مهمترین چالش های پیش رو در این عرصه است زیرا دولت و در کنار آن مدیریت منطقه شهری تهران باید بتوانند، ضمن ایفای نقش مطلوب در فضای تازه جهانی، توسعه ای پایدار و محیطی قابل زیست را برای ساکنان 15 میلیون نفری این پهنه فراهم سازند. نوع تحقیق در این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و در جمع آوری اطلاعات از مطالعات میدانی و کتابخانه ای استفاده شده است. همچنین برای تجزیه و تحلیل یافته ها از مدل ترکیبی(SWOT-AHP) بهره گرفته شده است. یافته ها نشان می دهد که در بین عوامل مورد بررسی موضوع مدیریتی- نهادی با کسب امتیاز 0.232 بیشترین اهمیت و اثرگذاری را دارد. دومین موضوع عامل اقتصادی می باشد که با کسب امتیاز 0.214 درجایگاه دوم واقع شده است و سومین بخش اثرگذار موضوع کالبدی می باشد که امتیاز ان برابر 0.192 و این مقدار منعکس کننده میزان اهمیت و اثرگذاری ان است. همچنین نمودار تحلیل حساسیت نشان می دهد که استراتژی تهاجمی دارای بیشترین حساسیت و استراتژی تدافعی نیز دارای کمترین حساسیت می باشد.
    کلیدواژگان: حریم، مدیریت یکپارچه، توسعه پایدار، تهران
  • محمد محمودی بالاگفشه، علی بیژنی*، محمد اخباری صفحات 215-236
    با توجه اینکه کشورهای ایران و پاکستان در معرض این تهدید قرار دارند، ضرورت مقابله با این پدیده، نگارندگان بر آن داشت تا در این مقاله درصدد بررسی چالش های امنیتی ایران و پاکستان در مقابله با پدیده تروریسم در دوره زمانی 2001 تا 2017 برآیند. ایران و پاکستان دارای مرزهای مشترک هستند که طول آن به بیش از 900 کیلومتر می رسد، این مرزها طی یک دهه گذشته به محل تردد گروه های تروریستی تبدیل شده که در خاک ایران به فعالیت های تروریستی دست می زنند. سوال اصلی مقاله این است که چالش های امنیتی ایران و پاکستان در مقابله با پدیده تروریسم در دوره زمانی 2001 تا 2017 کدام اند؟ فرضیه این مقاله برای پاسخگویی به سوال اصلی این است که با وجود اراده دو کشور ایران و پاکستان برای مقابله با تروریسم مرزی اما با چالش های خارج از دایره اراده دو کشور که ناشی از جبر جغرافیایی، سیاسی، اقتصادی و نیز دخالت های کشورهای ثالث منطقه ای و غیر منطقه ای است مواجه هستند. نتایج مقاله نیز نشان می دهد که مولفه های جغرافیایی، اعتمادسازی در روابط امنیتی ایران و پاکستان و نقش واگرای کشورهای همسایه و غیر همسایه چالش های امنیتی ایران و پاکستان در مقابله با پدیده تروریسم می باشند. روش تحقیق در این رساله از نوع مطالعات توصیفی، تحلیلی است و به روش کتابخانه ای انجام می پذیرد. اطلاعات اسنادی و کتابخانه ای از طریق مراجعه به کتب، مجلات علمی و پژوهشی، مقالات و سایت های اینترنتی گردآوری شده است.
    کلیدواژگان: ایران، پاکستان، تروریسم، امنیت، جبر جغرافیایی
  • طیبه قائمی راد*، حسین کلانتری خلیل آباد صفحات 237-246

    امروزه افزایش شهرها و رشد شهر نشینی و در نتیجه استفاده روزافزون از اتومبیل و وسایل نقلیه عمومی نه تنها باعث افزایش اثرات مخرب آنها بر محیط زیست شهری شده، بلکه برای سلامت انسانهای شهر نشین نیز مشکلاتی را به همراه داشته است. یکی از مهمترین عوامل موثر بر کاهش این اثرات نامطلوب، ایجاد فضاهایی مطلوب جهت پیاده روی در محیط های شهری است. شهر رشت به عنوان مرکز استان گیلان بدلیل آب و هوای معتدل و وجود زمینهای حاصلخیز دارای فشرده ترین نسبت جمعیت به وسعت در میان شهر های ایران است، در نتیجه اهمیت ایجاد پیاده روهای مناسب برای تشویق مردم به پیاده روی امری الزامی است. هدف این پژوهش ارزیابی سه پیاده رو اصلی شهر رشت با استفاده از اولویت بندی مولفه های مطلوبیت شهری است. روش تحقیق بر مبنای روش توصیفی - تحلیلی است و از روش تحلیل سلسله مراتبی(AHP) جهت تعیین اولویت معیارها و زیرمعیارهای موثر بر مطلوبیت فضاهای پیاده روی استفاده شده است. نتایج بدست آمده نشان می دهد بر اساس اولویت معیارها و زیر معیارهای منتخب و موثر بر کیفیت فضاهای پیاده روی، پیاده رو خیابان مطهری بالاترین میزان کیفیت و پیاده رو خیابان شریعتی و خیابان امام خمینی به ترتیب رتبه های بعدی را از نظر کیفیت مولفه های مطلوبیت فضاهای پیاده روی به خود اختصاص می دهند. در میان معیارها و زیر معیارهای مورد بررسی معیارهای عملکردی دارای بالاترین اولویت و زیرمعیارهای نظافت و پاکیزگی، تعاملات اجتماعی و خوانایی و تصویر پذیری به ترتیب بالاترین اوزان را به خود اختصاص دادند.

    کلیدواژگان: پیاده رو شهری، مطلوبیت شهر، تحلیل سلسله مراتبی، شهر رشت
  • عطا غفاری گیلانده، پروین ده ده زاده سیلابی*، حسین نظم فر، علیرضا محمدی صفحات 247-262

    گستره های فقر که بخش جدایی ناپذیری از مناطق شهری را تشکیل داده اند، به دلیل تبعات و پیامد های منفی این پدیده (فقر) و گسترش آن همواره مورد توجه برنامه ریزان قرار گرفته اند. مساله مهم در جلوگیری از گسترش پدیده فقر، شناخت دقیق پهنه های فقر و تبلور فضایی آن در شهر هاست. بر این اساس، با توجه به اهمیت مطالعه توزیع فضایی فقر در جوامع شهری و با لحاظ اینکه مطالعه این پدیده، زمینه تصمیم گیری و برنامه ریزی مناسب به منظور کاهش مشکلات مرتبط با فقر را برای برنامه ریزان و مدیران در محلات شهری فراهم می کند، پژوهش حاضر با هدف تحلیل توزیع فضایی فقر، شناسایی بلوک های فقیرنشین و خوشه بندی فقر در بلوک های شهری اردبیل با استفاده از 31 شاخص اجتماعی، اقتصادی و کالبدی انجام شده است. مبتنی بر این خصیصه ها از مدل های آمار فضایی، تحلیل لکه های داغ و خودهمبستگی فضایی در نرم افزار Arc/GIS استفاده شده است. بر اساس نتایج پژوهش بلوک های شهری اردبیل به لحاظ شاخص های مورد بررسی در طیف های متفاوتی قرار دارند. همچنین بر اساس مدل خودهمبستگی فضایی (موران)، الگوی پراکنش فقر در شهر اردبیل از مدل خوشه ای تبعیت می کند و این نوع پراکنش باعث ایجاد دوگانگی فضایی در این شهر شده است.

    کلیدواژگان: تحلیل فضایی، فقر شهری، آمار فضایی، شهر اردبیل
  • رسول صمدزاده*، هادی رشتبر صفحات 263-275

    گسترش شهرنشینی و افزایش جمعیت شهری مخصوصا در کشورهای در حال توسعه همراه با رشد افقی شهرها نیاز به زمین را افزایش داده است. این نیاز مخصوصا در کشورهای کوهستانی از جمله ایران که بخش عمده ای از زمین-های هموار آن محدود به مسیل ها و بسترهای رودخانه ای است، ناگزیر به سمت پهنه های سیل خیز کشیده شده است. شهر میانه همچون تمامی کانون های مدنی ایران در گذشته در کنار منابع آبی مانند رودخانه ها، استقرار یافته است. امروزه افزایش جمعیت شهری ضمن گسترش فیزیکی شهر نیاز به زمین را برای توسعه کالبدی آتی افزایش داده است. هدف این پژوهش تحلیل نابرابری های فضایی اجتماعی در مواجهه با خطر سیل است. این پژوهش بر اساس هدف، علمی و بر اساس ماهیت، علی تطبیقی است. گرد آوری اطلاعات بر اساس 300 پرسشنامه صورت گرفته و برای آزمون فرضیه از آزمون t مستقل و کای اسکوئر استفاده شده است. بر اساس این دو آزمون بین درآمد خانوار و نابرابری های فضایی- اجتماعی در مواجهه با خطر سیل رابطه ای معنادار وجود دارد. خانوار با درآمد پایین توانایی تهیه مسکن در مناطق امن را نداشته لذا، در مناطق حادثه خیز و خانوار با درآمد بالا دور از محدوده خطر سیل استقرار یافته اند. عدم توجه به اصول شهرسازی و معیارهای مکان گزینی باعث گردیده 28/8 هکتار از مساحت شهر میانه در پهنه خطر سیل رودخانه قوری چای قرار گیرد. عدم رعایت حریم رودخانه و احداث اماکن مسکونی در حریم آن ها منجر به محدود کردن بستر رودخانه و بالا آمدن سطح آب از بستر و در نهایت منجر به بروز خسارت فراوان در دوره های سیلابی می گردد.

    کلیدواژگان: نابرابری های فضایی، اجتماعی، خطر سیل، آزمون کای اسکوئر، t مستقل، شهر میانه
  • برومند صلاحی*، احمد نوحه گر، محمود بهروزی صفحات 277-288
    در این مطالعه، اثر رخداد تغییر اقلیم بر زمان کشت، طول دوره رشد گندم دیم در منطقه اردبیل بررسی شد. جهت سازگاری با پدیده تغییر اقلیم، تقویم زراعی مناسب برای کشت گندم دیم در اردبیل تهیه شد. برای دستیابی به این رهیافت، ابتدا رخداد تغییر اقلیم در منطقه با استفاده از ریزمقیاس نمائی آماری، داده های خروجی مدل CanESM2 به کمک نرم افزار SDSM تحت سناریوی RCP 4.5 بررسی و پارامترهای اقلیمی بیشینه دما، کمینه دما و بارندگی منطقه برای دوره آینده (2040-2011) شبیه سازی شد. سپس تاریخ کاشت با توجه به دو شاخص دما و بارندگی برای دوره پایه و آینده تعیین شد. نتایج محاسبه طول دوره رشد با استفاده از شاخص GDD به دست آمد و در نهایت تقویم زراعی مناسب برای سال های آینده بر اساس همین شاخص تعیین شد. نتایج نشان داد که دما در حال افزایش است و میانگین دمای سالانه اردبیل از 2/9 به 2/10 درجه سانتی گراد افزایش خواهد یافت؛ اما از میزان بارندگی به مقدار 15 میلی متر کاسته خواهد شد. تحت شرایط اقلیم آینده طول دوره رشد 20 روز نسبت به دوره پایه کاهش خواهد یافت. تاریخ کاشت گندم دیم 15 روز به تعویق خواهد افتاد و زمان مناسب کاشت در نیمه دوم مهرماه خواهد بود.
    کلیدواژگان: بارش، دشت اردبیل، دما، گندم، مدلهای اقلیمی
  • بتول شمس الدین، آزاده شاهچراغی*، حمید ماجدی صفحات 289-302
    «الگوهای رفتاری» از جمله عوامل تاثیر گذار بر کیفیت نوسازی روستایی است. سازماندهی الگوهای رفتاری در پروسه ی نوسازی می تواند، سبب حیات یا مرگ تدریجی روستاها شود. در واقع حفظ ارتباط کالبد با الگوهای رفتار بومی بر مفاهیم خلوت، فضای شخصی، ازدحام و قلمرو تاثیر می گذارد و این مفاهیم برخاسته از فرهنگ بومی هر روستا می باشند. نوسازی بدون توجه به الگوی رفتار بومی سبب تغییر چهره ی روستا و در دراز مدت تغییر هویت روستا خواهد شد. تحقیق حاضر با هدف روشنگری نقش الگوهای رفتاری در نوسازی روستایی، با روش تحلیل محتوای کیفی و به مقایسه تطبیقی الگوهای رفتاری در مسکن نوسازی شده و مسکن بومی روستاهای استان کرمان پرداخته است. نمونه های مورد مطالعه با توجه به تفکیک و تقسیم روستاهای استان کرمان و به صورت نظری و هدفمند انتخاب شده اند. در سطح تدابیر از پرسش نامه های کیفی، مصاحبه، ثبت مشاهدات استفاده شده است و با استفاده از روش استدلال منطقی تحلیل یافته ها انجام شده است. نتایج این تحقیق نشان می دهد الگوهای رفتاری نقش تعیین کننده ای در ایجاد نوسازی هویتمند دارند و بی‎ توجهی به این الگوها، موجب حذف یا تغییر بسیاری از کارکردها و در نهایت شیوه زندگی روستانشینان شده است. در کل مطالعات انجام شده در این تحقیق تلاش روستانشینان را، در جهت حفظ رفتارهای بومی در خانه هایی نوسازی شده با وجود تغییرات کالبدی نشان می دهد و بر لزوم توجه مضاعف به الگوهای رفتار بومی ساکنان در جهت حفظ هویت هر روستا تاکید می نماید. واژگان کلیدی: الگوهای رفتاری ، نوسازی، روستا، هویت، استان کرمان
    کلیدواژگان: روستا، استان کرمان، الگوهای رفتاری، نوسازی، هویت
  • حمید زیران، محمد باسط قرشی مینا آباد*، تیمور آمار، عیسی پوررمضان صفحات 303-326

    در شرایطی که ساختار مسکن روستایی باید در سایه توجه به شرایط و عوامل محیطی هر منطقه باشد و تحولات، متاثر از متغیرهای محیط قرار گیرد، اما در بخش سنگر شهرستان رشت این رابطه در بعضی از نقاط روستایی و به دلایل مختلف، حالت نامانوسی به خود گرفته است؛ تمامی این تحولات در تجمیع با یکدیگر اثری بر مساکن این بخش گذاشته اند که بر کیفیت محیطی را نیز تحت شعاع خود قرار داده اند؛ در بخش سنگر روند تحولات به خصوص در شیوه زندگی روستاییان سریعا تغییر یافته است و به طوری که طی چند دهه اخیر، روستاها، تحت تاثیر تغییرات اجتماعی، از لحاظ زیستی و فرهنگی، دچار دگرگونی فزاینده ای شده اند. سوال اصلی مقاله حاضر این است که تحولات مسکن یک دهه اخیر بخش سنگر شهرستان رشت چه تاثیری بر مولفه معنی نواحی روستایی گذارده است؟ برای رسیدن به این مهم، از روش توصیفی- تحلیلی و نرم افزار Spss در تحلیل داده ها استفاده شده و با به کارگیری آزمونه ای آنالیز واریانس یک طرفه و آزمون T یک طرفه و زوجی، به ارزیابی هرکدام شاخص ها پرداخته شده است. با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 344 پرسشنامه در روستاهای مورد مطالعه توزیع گردیده است. این پرسش نامه ها تاثیرپذیری کیفیت محیط را در مقابل تحولات مسکن از طریق مولفه معنی را مورد بررسی قرار داده است. نتایج حاصل نشان می دهد که کیفیت محیطی روستاهای شهرستان رشت در دو دهه گذشته بهبود یافته است و این که بهره گیری از دانش بومی در تحولات مسکن و ایجاد شاخص معنی در باعث ارتقا کیفیت محیطی منطقه شده است.

    کلیدواژگان: مولفه معنی، کیفیت محیطی، شهرستان رشت، بخش سنگر
  • علی حایک، احمد رمضانی*، مریم مرادی، سید باقر میر عباسی، محمد صادقی صفحات 327-352
    تروریسم تفسیری تنگ نظرانه و محدود از قواعد و اصول در قلمرویی جغرافیایی به نفع گروهی خاص و بر علیه دیگران است. تروریسم در خلاء اتفاق نمی افتد بلکه فضامند بوده و در معنای کلاسیک در یک واحد جغرافیایی محلی ملی و یا منطقه ای دست به وحشت آفرینی می زند. پدیده تروریسم و گستره و جغرافیای آن هم در جهان اسلام و هم در غرب تاریخچه و پیشینه طولانی ای دارد. از طرف دیگر منابع حقوق اسلامی و قواعد حقوق بین الملل نیز هر کدام با ادبیات متفاوت به پدیده تروریسم نگریسته اند. سوال اصلی مقاله حاضر این است که قلمرو جغرافیایی تروریسم در جهان اسلام و غرب در چه مناطق و کشورهایی بوده و این که آموزه های اسلامی و قواعد حقوق بین الملل این پدیده را چگونه تفسیر کرده اند؟ روش تحقیق مقاله توصیفی تحلیلی است که در آن سعی خواهد شد با استفاده از مقالات علمی و پژوهشی و نیز منابع کتابخانه ای به تحلیل و تبیین موضوع پژوهش پرداخته شود. نتایج مقاله نشان می دهد که پدیده تروریسم بر خلاف ادعای رسانه های غربی هم در غرب و هم در جهان اسلام به کم و بیش فراوانی داشته و آموزه های اسلام و حقوق بین الملل نیز هر چند با ادبیات متفاوت این پدیده را محکوم و مجازات هایی را برای عاملان در نظر گرفته اند؛ بنابراین تروریسم محصول فرهنگ و جغرافیایی خاص نیست و این که فتنه ها و سوء استفاده عوامل خارجی بیشتر از انگیزه های داخلی در خیزش آن نقش داشته است.
    کلیدواژگان: تروریسم، تحلیل جغرافیایی- حقوقی، جهان اسلام، حقوق بین الملل
  • زهرا ترکمن، مجتبی انصاری*، مصطفی کیانی صفحات 353-370
    بناها به عنوان نشانه های شهری نقش مهمی در محیط شهری از خلق هویت تا جهت یابی ایفا می کنند و اگر معنای ثانویه ای بر آن ها مترتب گردد تبدیل به نشانه های فرهنگی- اجتماعی می گردند. بنابر این بررسی عواملی که در ارتقای یک اثر معماری به نشانه فرهنگی- اجتماعی موثرند، حائز اهمیت است. هدف نوشتار پاسخگویی به این پرسش است که: چه عواملی و چگونه در ارتقای معنای یک اثر معماری از نشانه شهری به نشانه فرهنگی اجتماعی موثرند؟ روش تحقیق در بررسی ادبیات نظری، مطالعات استادی و کتابخانه ای و در بررسی نمونه های موردی تفسیری-تحلیلی است؛ رویکرد نحلیلی این پزوهش نشانه شناسی اجتماعی است. نتیجه تحقیق آن است که مولفه های تاثیرگذار بر ارتقای یک اثر معماری به نشانه فرهنگی-اجتماعی عبارتند از: عوامل کالبدی (شامل فرم، تناسبات، ابعاد، رنگ، بافت، پیش زمینه و پس زمینه، تکنولوژی و سبک)، عوامل ساختاری (شامل نفوذپذیری، موقعیت و وسعت)، عوامل معنایی (شامل ابعاد اجتماعی (سنت، قدرت، رسانه، اقتصاد، خاطرات جمعی)، عوامل فرهنگی (آئیین ها و مراسم)، روانکاوی (ناخودآگاه جمعی و تباری)، زمان (هم زمانی و درزمانی)، عوامل کالبدی (بعد زیبایی شناسی، نشانه ها (کلامی، انتزاع، انواع نشانه)، عوامل اقلیمی، کاربری اجتماعی).
    کلیدواژگان: نشانه شهری، نشانه فرهنگی- اجتماعی، نشانه شناسی، نشانه شناسی اجتماعی
  • بیتا باقری صیقلانی، حمید ماجدی*، فرح حبیب صفحات 371-388
    پژوهش حاضر در رابطه با بررسی خواص مورفولوژیکی ساختار شهری در شهر تبریز است. سوال اصلی تحقیق این است که آیا خواص مورفولوژیکی در ساختار شهر تبریز در دوره قاجار و پهلوی موثر بوده است؟ پیچیدگی فرآیند تشکیل شهرها و ساختار مورفولوژی شهری شهر تبریز، مهمترین مسائل در این پژوهش است. نگاهی به تغییر ساختار و شکل شهرها به وضوح نشان می دهد که شهرهای ما به عنوان یک مطالعه جدی مورد توجه قرار نگرفته و آزمایش نشده اند. از سوی دیگر شهر و شیوه های مطالعه آن نادیده گرفته می شود و ناشناخته مانده است. روش تحقیق حاضر بصورت استفاده از "نحو فضایی" که ترکیبی از روشه های توصیفی و تحلیلی می باشد. برای تجزیه و تحلیل مورد مطالعه، رویکرد مورفولوژیکی تحلیلی "نحو فضایی" برای بررسی فضایی ساختار شهر تبریز مورد استفاده قرار گرفته است. نتایج این مطالعه نشان می دهد که مورفولوژی در پیکربندی و ساختار شهر تبریز بسیار موثر است و رشته های پیکربندی در چارچوب فضایی شهری تحت تاثیر قرار گرفته و با وجود رشد و توسعه ی سریع شهری که امروزه در بسیاری از شهرهای ایران بخصوص شهر تبریز، توسط طراحان شهری رخ داده است، برنامه ریزان در تهیه طرح های توسعه در رابطه با این خواص غفلت می کنند. هدف اصلی این پژوهش این است که ویژگی های مورفولوژیکی برنامه های توسعه شهری (از جمله شهر تبریز) در هر دوره ای قادر به هدایت و کنترل نیروهایی هستند که بر عملکرد آنها تاثیر می گذارند.
    کلیدواژگان: مورفولوژی شهری، ساختار شهری، ساختار مورفولوژیک، ساختار فضایی
  • امیر هومن اسفندیاری، تهمینه دانیالی* صفحات 389-404

    هدف از این تحقیق مقایسه وضعیت زیست محیطی دهیاری های دارای دهیاری یا فاقد دهیاری بخش مرکزی اسلامشهر با روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی بوده و محقق به ارزیابی تفاوت ها در روستاهای دارای دهیاری و فاقد آن با توجه به ابعاد توسعه پایدار روستایی درمحدوده اسلامشهر پرداخته و همچنین مهم ترین موانع و محدودیت های عدم وجود دهیاری در منطقه مورد مطالعه را شناسایی و مورد ارزیابی قرار می دهد. روش این تحقیق با توجه به هدف از نوع کاربردی و با توجه به نوع، پیمایشی و با استفاده از تکنیک AHP است. محقق با تهیه پرسشنامه به بررسی معیارهای زیست محیطی با توجه به مولفه های توسعه پایدار روستایی به ارزیابی اهداف پرداخته است. طبق آمار سال 1395، کل خانوارهای شهرستان تعداد 139412 خانوار بوده اند که از این تعداد 13545 خانوار در نقاط روستایی قرارداشته اند که به عنوان جامعه آماری این تحقیق در نمونه گیری وارد شدند. برای تعیین حجم نمونه، از فرمول عمومی کوکران استفاده گردید که به جهت محدودیت های زمانی و اقتصادی و به ویژه گستردگی جامعه آماری با استفاده از دستور تصحیح شده به 401 پرسشنامه کاهش یافت و پس از بررسی لازم با توجه به شرایط منطقه و میزان همخوانی روستاها، در نهایت تعداد 10 روستا به عنوان نمونه در منطقه مورد مطالعه انتخاب شده اند. نتایج حاکی از آن است که، میزان توفیق دهیاری در روستاهایی که از شرایط مناسب زیست محیطی برخوردارند، بیشتر است و اگر روستاها از وضعیت زیست محیطی مطلوبی برخوردار باشند، میزان خودیاری آن ها نیز بیشتر خواهد بود

    کلیدواژگان: دهیاری، توسعه روستایی، معیارهای زیست محیطی، اسلامشهر
  • حسین ابراهیم زاده اسمین*، فاضل حاجی زاده، حمیدرضا رخشانی نسب صفحات 405-420

    امروزه در جهان، مساله ایمنی در فضاهای عمومی به خصوص بوستان های شهری از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در همین راستا، مقاله حاضر با هدف ارزیابی متغیرها و شاخص های ایمنی در بوستان های منطقه یک شهر شیراز و سنجش و رتبه بندی بوستان های مزبور بر اساس این شاخص ها صورت گرفته است. این پژوهش از نظر روش توصیفی-تحلیلی و نوع آن کاربردی است. اخذ اطلاعات از طریق توزیع پرسشنامه در میان 300 نفر بعنوان حجم نمونه، انجام و با استفاده از آزمون های آماری T تک نمونه ای و کروسکال والیس به تجزیه و تحلیل پژوهش پرداخته شد. نتایج پژوهش بیانگر آنست که میانگین کلی ایمنی در بوستان های مورد بررسی 95/2 درصد که نزدیک به حد متوسط قرار گرفته و شاخص های دسترسی فیزیکی، طراحی خوانا، روشنایی، ایمنی فیزیکی، احساس ایمنی و ایمنی بهداشتی با میانگین های 41/3، 07/3، 89/2، 85/2، 83/2، 64/2، (با توجه به میانگین نرمال 3)، به ترتیب در وضعیت متوسط رو به پایینی قرار گرفته اند و بوستان های آزادی، بعثت، قدوسی غربی، خلدبرین، کوثر و چمران با میانگین رتبه های 69/274، 74/199، 17/168، 70/139، 24/90، 46/30 به ترتیب در رتبه های اول تا ششم از نظر شاخص های ایمنی مورد مطالعه قرار دارند. بنابراین، با توجه به یافته های پژوهش، پیشنهاداتی از قبیل: بهبود وضعیت روشنایی محوطه ی بوستان ها جهت استفاده ی شبانه استفاده کنندگان و حفاظت از تجهیزات در بوستان ، رسیدگی به سرویس های بهداشتی و چاره اندیشی و انجام تدابیری جهت ممانعت از ورود معتادان و ولگردان خیابانی به داخل بوستان ها و غیره جهت بهبود وضعیت ایمنی بوستان های مورد پژوهش ارائه می گردد.

    کلیدواژگان: ایمنی، فضای عمومی، بوستان های شهری، بوستان آزادی، شهر شیراز
  • احمد فتحی، حیدر لطفی*، عزت الله عزتی، مجید ولی شریعت پناهی صفحات 421-443

    منطقه خاورمیانه در مرکز ثقل سیاسی و اقتصادی و فرهنگی جهان واقع شده است. خاورمیانه محل تلاقی و به هم رسیدن آسیا، اروپا و افریقا و به عبارت دیگر نقطه کانونی سیاسی- اقتصادی و فرهنگی جهان قدیم است. در سال های اخیر، خاورمیانه دچار یک بحران زدگی کم سابقه شده و کشورهای منطقه از جمله سوریه، عراق و یمن دچار بحران تروریسم و بحران های گسترده داخلی شده اند. هدف این مقاله بررسی نقش متغیرهای ژئواکونومیکی و ژئوکالچری در نضج بحران های ژئوپلیتیکی منطقه است. سوال اصلی مقاله این است که متغیرهای ژئواکونومیکی و ژئوکالچری چه نقشی در ظهور و تداوم بحران های ژئوپلیتیکی منطقه خاورمیانه ایفا می کنند؟ فرضیه ای را که برای پاسخگویی به سوال اصلی پژوهش در صدد تحلیل و بررسی آن هستیم این است که به نظر می رسد متغیرهای ژئواکونومیکی و ژئوکالچری پیدایش و ظهور بحران های ژئوپلیتیکی منطقه خاورمیانه را تسهیل و حل و فصل و خاتمه آن ها را پر چالش و سخت و غیرممکن می نمایند. روش این مقاله توصیفی تحلیلی است که در ان مقاله سعی خواهد شد با استفاده از منابع کتابخانه-ای و مقالات علمی و پژوهشی به تحلیل موضوع پرداخته شود. نتایج مقاله نشان می دهد که بحران های خاورمیانه دارای دو آبشخور اقتصادی و فرهنگی هستند که دخالت بازیگران فرا منطقه ای نقش کاتالیزور را در این معادله بازی می کند.

    کلیدواژگان: ژئوپلیتیک، بحران، ژئواکونومی، ژئوکالچر، خاورمیانه
  • زینب کرکه آبادی* صفحات 445-463

    بررسی سلسله مراتب شهری موثر ترین راه شناخت سازمان یابی سیستم شهرهاست و به مدیریت فضای آنها کمک شایانی می کند . عدم توجه به نظام سلسله مراتب شهری و نحوه پراکنش و توزیع کانون های شهری در پهنه یک منطقه ازیک طرف و رشد شهر نشینی ازطرف دیگر بر عدم تعادل و گسیختگی در ساختار فضایی شهر ها منجر خواهد شد . این تحقیق با روش توصیفی - تحلیلی ، و روش جمع آوری اطلاعات بصورت کتابخانه ای بوده است در این راستا شهرهای استان بر اساس نتایج سرشماری های عمومی نفوس و مسکن در طی سالهای 1335 تا 1395 با استفاده از مدل های((نیمرخ سلسله مراتب شهری)) ((رتبه- اندازه)) ((حد اختلاف طبقه ای)) مورد بررسی و تحلیل قرار گرفته اند. نتایج حاصله حاکی از آن است که وجود دو شهر برترسمنان و شاهرود ، سلسله مراتب شهری استان ازقانون رتبه - اندازه تبعیت نکرده و نتیجه حاصل شده مدل حد اختلاف طبقه ای نشان داد که تقسیم بندی شهرها استان هماهنگ و منظم نبوده و گسیختگی آماری فاحشی در آن وجود دارد. حدود 71 تا 80 در صد از نقاط شهر ی استان در گروه جمعیتی رده پنجم قرار دارند نمودار های ترسیم شده از مدل نیمرخ سلسه مراتب شهری در 6 دهه اخیر نشان می دهد که جمعیت شهرها در سرشماری های مختلف به صورت متعادل صورت نگرفته و عدم تعادل در تعداد شهرها و جمعیت آنها کاملا مشهود است.

    کلیدواژگان: سلسله مراتب، رتبه - اندازه، حد اختلاف طبقه ای، نیمرخ سلسله مراتب شهری، عدم تعادل
|
  • Neda Bagheri, Mohammad Taqi Razavian *, Jamileh Tavakoli Nia Pages 1-18
    In this regard, the neighboring neighborhoods of Tajrish were selected as a case study, the first urban management was studied in these neighborhoods, and the green management indicators were studied and finally the effect on the neighborhood tourism was evaluated. What is more all in this sustainability is the participation rate of the community is of the most important cases of achieving the participation of civil institutions and political parties, which is the only development of the researcher as freedom, the research method is descriptive-analytic and in terms of applied-development purpose. The method of sampling was randomly-and the statistical population of 150 people was selected. The method of collecting data in two libraries and fields has been used in analyzing field data of Cronbach's α and Spearman Alpha. The findings of this study showed that, because the significant level of P = 0, the amount of 0, 05 smaller, then the reliability between the items was tested through Cronbach's alpha was obtained by Alpha 0.71, which indicates a good reliability. Therefore, the assumption of research is confirmed. In regard to analysis of the social sustainability of Tajrish neighborhood, according to the data analysis, it can be stated that, despite the history of Tajrish neighborhood and the sense of spatial belonging and identity of the social index of sustainability in the neighborhood with the score of 53.3, has had the highest increase compared to other indicators and this is influenced by People gather a community together.
    Keywords: Urban Green Management, sustainable development, Tourism, Neighborhood
  • Sedighe Akbari, Pirouz Mojtahedzadeh *, Davood Hassan Abadi Pages 19-38
    Human phenomena were not limited to single-factor and discrete peripheral environments and the city as an important manifestation of human collective identity is no exception. The purpose of this article is to address this issue analysis and role of Spatial Justice in Peripheral areas in Sustainable Spatial Political organization in Tehran. Tehran is one of the most influential and mutually influenced metropolitan areas in areas such as population, housing, air pollution, political issues such as elections, cultural issues such as coverage ... and economic issues. The main question of this article is that what is the role of the peripheral areas in the sustainable spatial political governance of Tehran? The methodology of this paper is descriptive-analytical that uses research and statistics and maps available the problem of research will be analyzed and explained. The hypothesis of the article to answer the above question is that the city is an open system that interacts with its surroundings and as a result of any planning and policy making for the political and spatial organization of its geographical, economic and cultural components it needs to address its causes in the peripheral spaces. The results of this paper also show that Tehran because of the abduction of economic, social, cultural and ...It also makes them unjust and it has also faced the challenge of sustained political space organization.
    Keywords: Peripheral areas, Spatial justice, Abduction, Absorption, urban system, Sustainable Urban Organization
  • Sajjad Alifarja, Heidar Lotfi *, Majid Vali Shariat Panahi, Ali Asghar Esmaeilpour Roshan Pages 39-66

    The present study did not examine the security of the Persian Gulf region only at the military level rather, considering the multifaceted dimensions of security in the present age deals with research. Geographical proximity and extent of political economic interactions and ... neighbors and also their mutual vulnerabilities to a degree, security and insecurity in the Persian Gulf can be assessed interconnected. United States of America that's after World War II pursued an active foreign policy towards global and regional developments. On the other hand, one of the main reasons for the West's focus on the Persian Gulf and put it at the top of US strategy. There has been a need to curtail Iran's influence and maneuverability in the region. The main purpose of this thesis is analyzing and Comparing Iran and US Security Strategies for Security in the Persian Gulf at three levels: military, political and economic. The main question of the thesis is that what are the US Iran Security Strategies for Security in the Persian Gulf at three levels of military, political and economic? The method used is descriptive survey research. The results of the dissertation show that US Iran Security Strategies for Security in the Persian Gulf There are three levels of military, political and economic differences.

    Keywords: Security, Regional security, Persian Gulf, Iran, America
  • Roshan Kooshaneh, Ezatpanah Bakhtiar *, Mir Najaf Mousavi Pages 67-88

    Cities as the most important places to attract tourists play an important role in urban development.The aim of this study is to investigate the structural components affecting sustainable urban tourism. The research method is applied in terms of its purpose and is descriptive-analytical in terms of its implementation method.The statistical population of the study consisted of three groups of households, tourists and officials.To select the sample size,Cochran formula was used. Among the households, there were 360 questionnaires, 285 questionnaires in the tourists group and 50 questionnaires in relative group were selected. To analyze the data, Pearson correlation coefficient, regression test, Mick-Mac model and holsat model were used to determine the satisfaction of the performance of the astringent on the growth and development of tourism.The results of the HOLSAT model show that indicate that the highest level of satisfaction in the economic variable related to the component of obtaining experience with satisfaction level (1.23), in the related socio-cultural variable, the standard of living standard (0.5),in the environmental variable supporting the tourism areas (1.06) and in the institutional variable related to the activities of non-governmental organizations in the field of tourism (-0.66).The results of Pearson correlation coefficient show that all variables have a significant relationship with the growth and development of their tourism.Also, the results of multiple regression analysis showed that,for households, the variable of institutional structure with beta coefficient of 0.392,for variable tourists, the socio-cultural structure with beta coefficient was 0.542 and for the variable of environmental variable with the

    Keywords: Spatial Inequalities, Metropolis, Tabriz
  • Afshin Mottaghi *, Hossein Rabiee, Faride Mohammad Alipour, Masoud Omidi Pages 89-103

    The geographic location of Iran and its large sections on the global dry belt have made water a major concern. Meanwhile, Zanjan province as one of the internal space units in the past few years has faced numerous problems in the field of water resources. Reduction of water volume, subsidence of plains, decrease of groundwater and also negative changes in Caspian basin and central basins as two important watersheds related to this province, to water issue and political, social, economic and biological consequences - The environment in this province has been very important. In this regard, the present study uses a descriptive-analytical methodology to assess the management of water resources in Zanjan province in two dimensions: "having power institutions" and "status of the province in the upstream document of the country's plan". The results indicate that among the institutions related to the water domain, such as the Ministry of Energy, the Ministry of Agriculture and the Ministry of Interior, none of the ministers during the various periods of government in Iran was from Zanjan province. In addition, Zanjan province is located in the upper reaches of the country, as a marginal area under the central core of Tehran. The collection of these two processes has led to the imposition of policies related to water resources from the center to the province. Due to centralization and lack of attention to localism, these policies have failed to make efficient planning for Zanjan province water resources management.

    Keywords: Water, Power Structures, Spatial planning, Center-Periphery, Zanjan Province
  • Ali Noori Kermani, Kobra Taheri * Pages 105-116
    The city is not just a habitation, but a place where the soul of the community is blown and identified. Urban identity is a collective identity that becomes meaningful to objective crystallization in the physics and content of the city, and drives citizens towards citizenship through the formation of a public memoir of citizens and belonging. Failure to do so will make the citizens of a neighborhood feel less dependent on their place of residence, resulting in unsustainable neighborhoods. The aim of study was to assess and analyze the economic, socio-cultural and physical factors on the identity of the Yaqot Abad neighborhood as one of the city's troublesome neighborhoods. The present study is a descriptive-analytic method which was conducted by scrolling method and using a questionnaire. The statistical population of the study consisted of all residents aged 18 years old in saveh. The sample size was determined using Cochran's formula, 322. The results show that social, economic, physical and natural indices have a positive and significant correlation with the identity of the neighborhood. there was a significant difference between identity and residence time, and citizens living longer have identified the identity and spatial identity of the neighborhood more desirable. In general, this research has shown that the mere existence of a disorder can not weaken citizens' identities. As residents of the neighborhood of Jamut Abad, despite being unofficial and inadequate and lack of proper management by the city administration, have a great sense of identity towards their neighborhood.
    Keywords: Identifying, Identifying Factors, Distressed Settlement, Yaqot Abad, Saveh City
  • Monir Mirzaie, Abbas Argan *, Mohammad Reza Zand Moghadam Pages 117-136

    The purpose of this study is to investigate the effective indicators for creating interactive spaces with an emphasis on the creative city. In this regard, according to the research topic, the scrolling method has been used. Regarding the level of study, two descriptive and explanatory levels (descriptive-analytical) were used. Also, for statistical analysis, statistical software such as SPSS and Super Decision software have been used. At the descriptive level, one-dimensional tables, percentages and abundance have been used. Also, at the inferential level, T-test was used to test the hypotheses, along with two independent samples, Pearson's path analysis. The ANP model is used to rank the factors influencing the realization of the creative city. Finally, the results of the research showed that social capital is a good predictor of explaining the level of the creative city in Ray. The creative city can meet the needs and aspirations of urban communities on a variety of dimensions. The needs of each city are influenced by the growth of the city. Urban space is realized when a person or people want to use it or be involved in this process. This process, on the one hand, contributes to the dynamism of the environment and, on the other hand, to the emergence of the creative class. Impact factors (human capital, innovation, social capital and quality of life) can be effective indicators of creativity and planning. In this research, it has been dealt with in general.

    Keywords: Creative City, Space, Interaction, Ray Town
  • Saeed Mohammadi Pour, Mohammad Akhbari *, FARHAD HAMZEH Pages 137-158

    West Asian region with its countries similarities in challenges and some strengths, weaknesses and opportunities Sometimes it includes countries with political, security, economic, cultural and situational coordinates. One of the sub-regions of this region includes Iran, Iraq and Turkey. The purpose of this article is to analyze and analyze the geopolitical structure of the Middle East regional convergence pattern between Iran, Iraq and Turkey. The main question of the article is that based on the geopolitical realities of the region what kind of pattern can be offered that will the de-escalation lead to some sort of sustainable regional convergence between the three countries? The hypothesis that we are trying to answer this question is that given the geopolitical realities of the Middle East- a model that can accommodate and mitigate geopolitical weaknesses and threats and make good use of geopolitical strengths and opportunities this will lead to some sort of sustainable regional convergence between the three countries, while defusing. This article is intended as an applied research. In terms of nature and method it also falls into the category of descriptive-analytical research. The information required for the article is collected in a library and documentary manner. In the meantime part of the information is accessed through libraries and partly through the authoritative space and internally and externally accredited scientific bases collected through articles, reports and scientific analysis notes, interviews and opinions of experts in this field are also used.

    Keywords: Geopolitical Structure, Convergence, Middle East region
  • Fazl Allah Mir Dehghan *, Mohammad Abrahim Zarei, Jafar Nouri Pages 159-178
    Yazd city is one of the cities that, despite its development, still retains its old parts, which today constitute the historical texture. The city consisted of a variety of structures, the most important of which were the neighborhoods. However, various factors may be involved in the formation and development of the city and, consequently, the structure of neighborhoods. The religious structure of the city consists of various mosques and shrines, which can be referred to as the main mosque in the center of the city. This led to the creation of the most important economic center of the city in the Al-Muzaffar era of the Charssoq market, which would cause changes in neighborhoods. The educational structure of various schools was formed, some of which were part of a larger group. These schools, along with public buildings, have had a great deal of influence in building the neighborhood and creating changes within them. The existence of the city's turbojar had caused the neighborhoods to be divided into two parts, outside the fence and inside the fence, which was expanded to the limits of the neighborhoods inside the fence. The most important source of water supply was the city of Qanats, which made it possible to access access to many of the mills and some of them were formed by them. As a result, in forming and developing the city of Yazd, different structures were involved, such as religious, economic, educational, various collections, etc., each of which contributed to the formation and
    Keywords: Yazd, Historical texture, Islamic Period, the process of formation of spatial structure, local texts
  • Mohammad Taghi Lotfinia, Teymour Amar * Pages 179-193
    second homes tourism is one of the patterns of tourism development in the rural areas that leads to various impacts, such as environmental impacts in the villages. The purpose of this study is to evaluate the role of second homes tourism in the environmental changes of Target tourism villages of East of Guilan province in the last decade (2006-2016). The method of this study is descriptive-analytic. Most of the data has been conducted based on field studies. The results indicate that the second homes tourism mainly has negative effects such as land use change and the destruction of gardens and farms, increasing waste production and releasing it in village environment, degradation of vegetation, noise pollution , air pollution, visual pollution , water pollution,etc on the environment of villages in the study area. Based on the findings in 2016, the number of 169 second homes was constructed in the study area, which had been a growth of 110.6% compared to 2006 and The most land use changes have respectively occurred in the villages of Hasansara (56.6 hectare) and Anbrsar (22.3 hectares) in decade ago. According to field studies, the amount of waste produced in the seasons of tourism has grown by about 80% compared to non-tourism seasons. In this regard, the largest amount of waste produced in the seasons is related to the villages of Anbarsar (about 420kg) and Hasansara (about 350kg).
    Keywords: Second homes tourism, Environmental changes, Target tourism villages, East Gilan
  • Morteza Bana, Rahim Sarvar *, Rebaz Ghorbaninegad Pages 195-213
    The territory of Tehran, an area of 6 thousand square kilometers, is 10 times the current range of Tehran. Due to the increasing population of Tehran and neighboring cities, Tehran's privacy has turned into economic, social, environmental and administrative problems. Nevertheless, the management of the capital's privacy is one of the most important challenges in this area because the government, along with the management of the urban area of Tehran, should be able, while playing a desirable role in the new global environment, a sustainable and environmentally sustainable development for residents of 15 million People will provide this area. The type of research in this research is descriptive-analytical and in collecting information, field studies and library have been used. The combined model (SWOT-AHP) has also been used to analyze the findings. The findings show that among the investigated factors, institutional-management with a score of 0.232 is most important and effective. The second is the economic factor, with a score of 0.214, located in the second place, and the third is the physical effect section with a score of 0.192, and this value is a measure of its importance and effectiveness. Also, the sensitivity analysis diagram shows that the aggressive strategy has the most sensitivity and the defensive strategy also has the least sensitivity.
    Keywords: Privacy, Integrated Management, sustainable development, Tehran
  • Mohammad Mahmoodi Balagafsheh, Ali Bijani *, Mohammad Akhbari Pages 215-236
    In the modern world, terrorism is one of the central and intertwined issues of national and international security. Counterterrorism is a set of actions taken by a defensive or preventive approach to mitigate the effects of violent behavior in the political and social spheres by resorting to military forces and the economic exploitation of indigenous forces. Given the threat posed by Iran and Pakistan, the authors sought to address this issue in this article to address the security challenges facing Iran and Pakistan in the period 2001 to 2017. Iran and Pakistan share more than 900 kilometers of boundaries, which have become the target of terrorist groups over the past decade. Who engage in terrorist activities on Iranian soil? The main question of the paper is what are the security challenges of Iran and Pakistan in confronting the phenomenon of terrorism from 2001 to 2017? The hypothesis of this paper to answer the main question is that Despite Iran and Pakistan's willingness to counter border terrorism, they face challenges outside the will of the two countries due to geographical, political, economic determinism, as well as interference from regional and non-regional third countries.The results of the paper also show thatGeographical components include confidence building in Iran-Pakistan security relations and the divergent role of neighboring and non-neighbor countries in the security challenges of Iran and Pakistan in the fight against terrorism.The research method in this thesis is descriptive-analyticalAnd it's done in a library way.
    Keywords: Iran, Pakistan, Terrorism, Security, Geographical Algebra
  • Tayebeh Ghaemi Rad *, Hosain Kalantari Khalil Abad Pages 237-246

    Today, rise of cities and urbanization and consequently increasing use of cars and public transports not only increase their destructive effects on the urban environment, but also make many problems for the health of city-dwellers. One of the most important factors in reducing these adverse effects is creating ideal spaces for walking in urban environments. City of Rasht, capital of Gilan province, has the most density of population due to it's temperate climate and fertile land among cities of Iran, so the importance of proper sidewalks to encourage walking in the city seems to be necessary. The aim of this study is to evaluate three main pedestrians of Rasht by prioritizing urban utility components. The method is based on descriptive – analytical method. The results show that on the basis of prioritized and effective criteria and sub-criteria on the quality of the space walk, Motahari sidewalk has the highest quality and Shariati and Imam Khomeini sidewalks have the next levels in terms of quality components of walking space.

    Keywords: Urban Sidewalks, Utilities city, AHP, Rasht city
  • Ata Ghaffari Gilandeh, Parvin Dadazade *, Hosssein Nazmfat, Alireza Mohammadi Pages 247-262

    Poverty spectrums were generated non detachable urban regions and because of poverty phenomenon negative consequences and It’s development, mentioned cases were paid attention by policy makers and planners. The main subject in prevention poverty phenomenon development is accurate recognition of poverty spectrums and spatial consolidation in cities. Poverty position and It’s development in Iran cities, this case has different patterns. Based on poverty spatial dispersion investigation importance in urban societies and by regarding mentioned phenomenon studying; proper decision making And planning provide to poverty problems reducing in urban sectors for managers and administrators. Current research was implemented with the aim of poverty spatial dispersion analysis, poverty blocks recognition and also poverty clustering in Ardebil city urban blocks by using 31 social, Economic and physical indices. According to theses features; spatial statistical models, hot spots analysis, spatial auto-correlation were used in Arc/GIS software. Based on research results, Ardebil urban blocks are located in different classes by regarding investigated indices. According to spatial auto-correlation model (Moranas), poverty dispersion in Ardebil city follow by clustering model and mentioned kind of dispersion cause to creating spatial dichotomy in Ardebil city.

    Keywords: spatial analysis, urban poverty, Spatial Statistics, Ardabil City
  • Rasoul Samadzadeh *, Hadi Rashtabar Pages 263-275

    Urbanization expansion and increasing urban population especially in developing countries with horizontal growth of cities have increased the need for land. This need especially in mountain countries such as Iran that its main part of smooth lands located in river beds, has been extended to flood zones inevitably. Mianeh city like all civic centers of Iran in past is located alongside water resources such as rivers. Today, increasing urban population and physical expanding of cities have increased the need for land for future physical development. This study aims at analyzing spatial-social inequalities in the face of flood hazard. This study according to aim is a scientific research and according to quiddity is a causal-adaptive research. Data were collected by 300 questionnaires and T-test and Chi-square were used to test hypothesis. According to these tests, there is a meaningful relationship between family average income and spatial-social inequalities in the face of flood hazard. Family with low income cannot afford to buy house in safe regions. Thus, they settle in accidental areas and family with high income settle in area far from flood hazard. Lack of paying attention to urbanization principles and criteria of choosing location has caused 28/8 hectare of Mianeh city area to be located in hazard Zone of Quri Chay River. Lack of paying attention to riverside and constructing residential places in riversides lead to river bed limitation and rising water level and finally causing many damages in flood courses.

    Keywords: Spatial – Social Inequalities, Flood hazard, Chi-square test, Independent t-test, miyaneh city
  • Bromand Salahi *, Ahmad Nohegar, Mahmoud Behrouzi Pages 277-288
    In this study, the effect of climate change on time of wheat cultivation, duration of growth period was investigated in Ardabil region. For adaptation to the phenomenon of climate change, and was developed appropriate crop calendar for wheat cultivation in Ardebil. To achieve this approach, first the occurrence of climate change was analyzed by using statistical downscalling, and the output data of the CanESM2 model using SDSM software under the RCP 4.5 scenario, next the climate parameters of the maximum and minimum temperatures and precipitation were simulated for the future period (2040-2011). Then the time of wheat cultivation was determined according to two temperature and precipitation factors for the base and future periods. The results of calculation of length of growth were obtained using GDD index. Finally, an appropriate agronomic calendar for the future years was determined based on this indicator. The results showed that the temperature is increasing and the average annual temperature in Ardebil will increase from 9.2 to 10.2 ° C and precipitation will be reduced to 15 millimeters. Under the conditions of the future climate, length of Growth period will reduce 20 days relative to the basic period. The time of wheat cultivation will be postponed for 15 days and the suitable time of wheat cultivation will be in the second half of October.
    Keywords: Ardabil Plain, Climate Models, Rainfall, Temperature, Wheat
  • Batool Shamsaddin, Azadeh Shahcheraghi *, Hamid Majedi Pages 289-302
    Abstract Behavioral patterns are one of the effective factors on the quality of village renovation. Organizing the behavioral patterns in the renovation process can give life to or take it from the village gradually. In fact, preserving the relationship between the frame and rural behavior patterns affects privacy, personal space, territory and crowding conceps, and these concepts are rooted in every village’s rural culture. Renovation with no figure on rural behavioral pattern will change the village face and village identity in the long term. This research conducted with behavioral patterns in village renovation with analyzing the quality content practices the comparative studies of behavioral patterns in renovated domicile and urban domicile in Kerman province villages. The samples being studied are picked theoretically and objectively with attention given to the segregation of Kerman province villages. In the level of measures, qualitative questionnaires, interviews and recording observations are used and the findings are analyzed with logic reasoning method. The research results show that behavioral patterns play a determinant role in the creation of an identified renovation and neglecting these patterns causes deletion or change in many of these functions and ultimately rural life style. Entirely, the studies in this research show the villager’s attempts in order to preserve the rural behaviors in renovated domicile, despite the frame transforms and it emphasizes giving double attention to rural behavioral patterns in order to preserve every village identity. Keywords: behavioral patterns, renovation, village, identity, Kerman province
    Keywords: Village, Kerman province, Behavioral Patterns, Renovation, Identity
  • Hamid Ziran, Mohammad Baset Ghorshi Mina Abad *, T Amar, Eisa Pourramzan Pages 303-326

    As a result of these effects, we are witnessing the geographical developments of rural housing in this region of the country.Where the rural housing structure should be in the light of the environmental conditions and factors of each areaAnd change, affected by environmental variables, but it seems that in the trench section of the city of Rasht, this relationship has become unmanageable in some rural areas for various reasons; all of these developments have had an impact on housing in this sector Which have also influenced environmental quality;In the trench sector, the process of change, especially in the rural lifestyle, has changed rapidly and so, over the last few decades, villages have been undergoing transformative changes in terms of biology and culture as a result of social change. The main question of this paper is thatHow has housing developments in the last decade of the trench section of Rasht city affected the meaning of rural areas?To achieve this, descriptive-analytical method and Spss software were used in data analysis and by applying one-way ANOVA and one-way and paired T-test, each of the indicators is evaluated. Using Cochran formula, 344 questionnaires were distributed in the study villages. These questionnaires examined the impact of environmental quality on housing components through meaning component.The results show that The environmental quality of Rasht villages has improved in the last two decadesAnd the use of indigenous knowledge in housing developments and the creation of a meaningful index has helped to enhance the environmental quality of the area.

    Keywords: Meaning component, Environmental Quality, Rasht city, Sangar district
  • Ali Hayek, Ahmad Ramazani *, Maryam Moradi, Seyed Bagher Mir Abbasi, Mohammad Sadeghi Pages 327-352
    Terrorism is a narrow-minded, narrow interpretation of religious and legal rules in a geographical area, it is for the benefit of a particular group and against others. Terrorism does not happen in a vacuum rather, it is space-based, and in the classical sense it terrorizes in a local, national or regional geographical unit. The phenomenon of terrorism and its extent and geography have a long history and history both in the Muslim world and in the West. On the other hand, Islamic law sources and international law rulesEach has looked at the phenomenon of terrorism with different literatures. The purpose of this article is the geo-legal analysis of terrorism in the West and in the Islamic world according to Islamic teachings and the rules of international law. The main question of this article is thatIn what areas and countries was the geographical scope of terrorism in the Islamic world and the West? And how have these Islamic teachings and the rules of international law interpreted this phenomenon? The research method is descriptive-analytical will try using scientific and research articles as well as library resources analyze and explain the research topic. The results of the paper show that the phenomenon of terrorism, contrary to the claims of the Western media, both in the West and in the Muslim world was equally abundant and the teachings of Islam and international law however, with different literature they have condemned this phenomenon and considered the perpetrators punishable.
    Keywords: Terrorism, Geo-Legal Analysis, Islamic world, International Law
  • Zahra Turkaman, Mojtaba Ansari *, Mustafa Kiani Pages 353-370
    Buildings as urban cues play an important role in the urban environment from identity creation to orientation and if they have a secondary meaning they become socio-cultural symbols. Therefore, it is important to consider the factors that contribute to the promotion of an architectural work to the socio-cultural mark. The purpose of this article is to answer the question: What factors and how do they contribute to the enhancement of the meaning of an architectural work from urban sign to social cultural sign? The research method is in the study of theoretical literature, academic and library studies and in the interpretation of interpretive-analytical case examples; the transcendental approach of this study is social semiotics. The results show that the factors that influence the promotion of an architectural work to socio-cultural landmarks are: physical factors (including form, proportions, dimensions, color, texture, foreground and background, technology and style), structural factors ( Including permeability, position and extent), semantic factors (including social dimensions (tradition, power, media, economics, collective memory), cultural factors (rituals and ceremonies), psychoanalysis (collective unconscious and ethnic), time (synchronous and temporal). ), Physical factors (aesthetic dimension, symptoms (verbal, abstract, types of symptoms), climatic factors, social use).
    Keywords: urban cues, socio-cultural cues, Semiotics, social semiotics
  • Hamid Bagheri Seyghalani, Hamid Majedi *, Farah Habib Pages 371-388
    The present study was conducted to investigate the morphological properties of urban structure in Tabriz city. The main question of the research is whether the morphological properties of the structure of the city of Tabriz during the Qajar and Pahlavi periods have been effective? The complexity of the city formation process and the urban morphology structure of Tabriz city are the most important issues in this research. A look at the change in the structure and shape of cities clearly shows that our cities have not been taken into consideration as a serious study. The method of the present study is to use the "spatial syntax", which is a combination of descriptive and analytic rhooks. For analyzing the case study, the "spatial syntax" analytical morphological approach has been used to study the spatial structure of Tabriz city. The results of this study indicate that morphology is very effective in the configuration and structure of the city of Tabriz, and the fields of configuration are influenced by the urban spatial framework. Despite the rapid growth and development of the city, which today is found in many cities of Iran, especially Tabriz, by Urban planners have occurred, planners neglect development plans in relation to these properties. The main objective of this study is that the morphological characteristics of urban development programs (including the city of Tabriz) in each period are able to guide and control the forces that affect their performance
    Keywords: Urban Morphology, Urban structure, morphological structure, spatial structure
  • Amir Hooman Esfandiari, Tahmineh Daniali * Pages 389-404

    The purpose of this study was to compare the environmental status of suburban and non-suburban tenants of Islamshahr with the hierarchical analysis process method. And the researcher assesses the differences in the villages with and without villages with regard to the dimensions of rural sustainable development in Islamshahr area. It also identifies and evaluates the most important barriers and constraints to non-existence in the study area. The method of this research is applied according to the purpose of the type and by type is surveying and using AHP technique.By preparing a questionnaire, the researcher has assessed the environmental criteria with regard to the components of rural sustainable development and has assessed the objectives. According to the Census of 2016, the total households in the city were 139412 households, out of which 13545 were located in rural areas. To determine the sample size, Cochran's general formula was used which was reduced to 401 questionnaires by corrected order due to time and economic constraints and especially the size of the statistical population and after necessary consideration of the conditions of the area and the degree of compatibility of the villages, finally 10 villages were selected as sample in the study area. The results show that the rural areas with more favorable environmental conditions are more successful and if the villages have a favorable environmental status, their self-help will be even higher.

    Keywords: rural governors, Rural Development, Environmental Criteria, Islamshahr
  • Hossein Ebrahimzadeh Asmin *, Fazel Hajizadeh, Hamidreza Rakhshani Pages 405-420

    In today's world, the issue of safety in public spaces, especially urban gardens is of particular importance. Therefore this paper attempts to assess and Measure the safety level of urban gardens the 1th region of Shiraz. This paper is an applied research, the research aims is to evaluate variables and indicators of safety in the city's park. The relevant parameters were assessed and the parks were ranked based on this index. Obtaining information prepared and distributed a questionnaire among a sample of 300 people, by using single-sample Tests as well as Kruskal-Wallis test data and information was used for inferential analysis.The results of the studies indicated that Safety in the Parks Average is 2.95 percent, which is close to the average.And indicators of physical access, legibility design, lighting, physical safety, sense of safety and health safety, respectively with averages3.41, 3.07, 2.89, 2.85, 2.83, 2.64 (according to the normal average 3), respectively, are in a state of moderate to low.Parks: azadi, Besat, khold barin, ghodoosigharbi, kowsar and chamaran with average grade of 274.69, 199.74, 168.17, 139.70, 90.24, 30.46, Respectively ranked from first to sixth in terms of safety indicators studied. Therefore, according to research findings, suggestions such as: Improve lighting conditions in the gardens for nightly use by users, attendance the health services and Remedy and measures to prevent the entry of street addicts and street Stray into gardens, etc To improve the safety of the studied gardens.

    Keywords: safety, Public space, urban gardens, Azadi garden, city Shiraz
  • Ahmad Fathi, Heidar Lotfi *, Ezatollah Ezzati, Majid Vali Shariat Panahi Pages 421-443

    The Middle East region is at the center of the world's political, economic and cultural gravity. The Middle East is the intersection of Asia, Europe and Africa, in other words the political-economic and cultural focal point of the ancient world. In recent years, the Middle East has experienced a record-breaking crisis and countries in the region, including Syria, Iraq and Yemen, have experienced a crisis of terrorism and widespread internal crises. The purpose of this article is to investigate the role of geoeconomic and geocultural variables in the geopolitical crisis. The main question is, what role do geoeconomic and geocultural variables play in the emergence and persistence of geopolitical crises in the Middle East? The hypothesis we are trying to analyze and answer to the main research question is that Geoeconomic and geo-cultural variables appear to facilitate the emergence and resolution of emerging geopolitical crises in the Middle East, making them difficult and difficult to resolve. The methodology of this paper is descriptive-analytical In which the article will attempt to analyze the subject using library resources and scientific and research articles. The results of the paper show that the Middle East crises have two economic and cultural bottlenecks that play the role of catalysts in the equation.

    Keywords: Geopolitics, Crisis, Geoeconomy, Geoculture, Middle East
  • Zenab Karkehabadi * Pages 445-463

    Urban hierarchy survey is the most effective way to recognize the organization of the city system and helps to manage its space. The lack of attention to the urban hierarchy system and the distribution and distribution of urban centers in the area of one region on the one hand and the growth of urbanization on the other hand will lead to imbalance and rupture in the spatial structure ofcities. This research is a descriptive-analytical method and a method for collecting information as a library. In this regard, the cities of the province based on the results of general census surveys of population and housing during the years 1335 to 1395 using the models (urban hierarchy profiles) ) ((Rank-size)) ((stratified difference limit)) have been analyzed and analyzed. The results indicate that the existence of two superior cities of Shahrood and Semnan, the hierarchy of the province from the rank of the rank - size did not follow, and the result of the stratified difference model showed that the division of cities in the province is not harmonious and systematic failure and a significant statistical failure in It is there. About 71 to 80 percent of the city's provinces are in the fifth-order population group. Graphs drawn from the urban hierarchy graph model over the past six decades show that the population of cities has not been balanced in different censuses and imbalances It is quite evident in the number of cities and their populations.

    Keywords: Hierarchy, rank - size, Class Difference, urban hierarchy profile, Imbalance