فهرست مطالب

پژوهشنامه اصلاح گیاهان زراعی - پیاپی 32 (زمستان 1398)
  • پیاپی 32 (زمستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/09/10
  • تعداد عناوین: 20
|
  • راحله قنبری محب سراج، مسعود توحیدفر* صفحات 1-10

    بررسی حاضر با هدف شناسایی پیشبر مناسب برای اندام غده گیاهی در سال 1397 در دانشگاه شهید بهشتی انجام شد. بدین منظور ابتدا توالی های مربوط به پیشبر گیاهان غده ای مختلف در سایت NCBI جستجو شد. توالی ها هم ردیف شدند و آغازگرهای هدف از نقاط محافظت شده طراحی شدند. تجزیه و تحلیل نتایج PCR، حضور پیشبر موردنظر را در گیاهان سیب زمینی شیرین و تارو تایید کرد. در ادامه، به منظور تایید بیشتر، تجزیه و تحلیل های بیوانفورماتیکی شامل تعیین عناصر سیس، فاکتورهای رونویسی و عملکرد آن ها، فاکتورهای رونویسی با بیان بالا و پایین صورت گرفت. در نهایت پیشبر پیش بینی شده با پیشبر کلاس یک پاتاتین از لحاظ عناصر سیس و عملکرد مقایسه شد. نتایج تجزیه و تحلیل بیوانفورماتیکی نشان داد پیشبر موردنظر دارای عناصر سیس عمومی و اختصاصی می باشد. عناصر سیس عمومی در اغلب پیشبرها وجود دارد و در فعال سازی و تنظیم پیشبر، فرآیندهای سلولی، فرآیندهای نموی و تحمل تنش های زیستی و غیرزیستی نقش دارند.  عناصر سیس اختصاصی غده، در بیان پروتئین های ذخیره ای و نشاسته فعال می باشد. مقایسه بین پیشبر مورد مطالعه و پیشبر اختصاصی غده پاتاتین، تاییدی بر فعالیت پیشبر مورد مطالعه در غده بود. پیشبر غده، در آینده می تواند برای بیان پروتئین های مختلف در غده گیاهان استفاده شود.

    کلیدواژگان: پاتاتین، تارو، سیب زمینی شیرین، عناصر سیس و فاکتورهای رونویسی
  • علی افتخاری*، امین باقی زاده، روح الله عبدشاهی، محمد مهدی یعقوبی صفحات 11-21

    به منظور مطالعه تنوع ژنتیکی و بررسی اثر تنش خشکی بر عملکرد دانه و تعدادی از صفات زراعی در گندم نان و 13 شاخص تحمل و حساسیت به خشکی، آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار بر روی نه رقم گندم نان در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهید باهنر کرمان در دو شرایط نرمال و تنش خشکی (قطع آبیاری در مرحله ساقه دهی) انجام شد. ارقام و شرایط محیطی دارای اثر معنی دار بر روی عملکرد دانه و سایر صفات زراعی و شاخص های تحمل بود. کاهش معنی داری برای صفات عملکرد دانه، مساحت برگ پرچم و وزن هزار دانه در شرایط تنش خشکی مشاهده شد. تحلیل همبستگی عملکرد بین دو محیط و شاخص های تحمل به خشکی و بای پلات ترسیمی نشان داد که شاخص های STS،YI،HARM ، STI، MP و GMP مناسب ترین شاخص ها برای غربال ژنوتیپ های گندم نان در هر دو شرایط نرمال رطوبتی و تنش خشکی بودند. با توجه به این نتایج ارقام مهدوی، کویر و روشن به عنوان ارقام متحمل به خشکی مشاهده شدند، در نتیجه از این ارقام می توان در برنامه های زراعی و اصلاحی استفاده کرد.

    کلیدواژگان: بای پلات، گندم نان، تنش خشکی، عملکرد دانه، شاخص های تحمل
  • مریم نوری، علیرضا مطلبی آذر*، مهدی صیدی، جابر پناهنده، داوود زارع حقی، سیامک رسولی آذر صفحات 22-32

    دوازده سینگل کراس (F1) حاصل از تلاقی 3 لاین تجاری و 4 تستر گوجه فرنگی از نظر واکنش به تنش کم آبی و ارزیابی قابلیت ترکیب پذیری به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و سه سطح تنش (FC، FC%60 و FC  %40) در گلخانه و مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام درطی سال های 93-95 مورد ارزیابی قرار گرفتند. لاین های مورد استفاده شامل: L2:Kingstone، L3:Petoearly، L1:Bitstoik و تسترها شامل (S. pimpinellifolium) T1:LA1607،T3:LA2080 (S. lycopersicum var. cerasiforme) ،T4:LA1579 (S. pimpinellifolium)  و (S.(pimpinellifolium)T2:LA2656 بودند. بر اساس نتایج تجزیه واریانس داده ها، اثر تلاقی ها، تسترها، لاین×تستر و همین طور میانگین مربعات والدین در مقابل تلاقی در شرایط تنش و بدون تنش برای تمامی صفات معنی دار بود که نشان دهنده تفاوت معنی دار GCA والدین و SCA هیبریدها بود. برای عملکرد کل تستر T2 در شرایط بدون تنش و تنش FC%40 و T1 در تنش FC%60 بهترین ترکیب پذیر عمومی (GCA) بودند. تستر T2 ترکیب گر مناسب برای عملکرد بالقوه در شرایط بدون تنش و تنش FC%60 بود. لاین L1 ترکیب پذیری عمومی معنی دار و مثبت برای عملکرد بالقوه، عملکرد کل و تعداد کل میوه در شرایط تنش و بدون تنش آبی داشت. هیبریدهای Petoearly×LA1579 (L3T4) در شرایط بدون تنش و (L1T1) Bitstoik× LA1607 و (L2T4) Kingstone×LA157 در تنش سطح FC %40 و FC%60 بهترین ترکیب پذیر خصوصی (SCA) برای عملکرد کل بودند. در صفات زراعی مورد مطالعه اثرات قابلیت ترکیب پذیری عمومی بزرگتر از اثرات قابلیت ترکیب پذیری خصوصی بود. نسبت واریانسδ2A/ δ2D  نشان دهنده کنترل صفات مورد مطالعه با اثرات غیر افزایشی ژن بود.

    کلیدواژگان: اثرات ژن، تنش خشکی، قابلیت ترکیب پذیری، گوجه فرنگی
  • پرویز فصاحت*، سمر خیامیم، جمشید سلطانی ایدلیکی، سعید دارابی، عادل پدرام، مهدی حسنی، علی جلیلیان، بابک بابائی صفحات 33-40

    در برنامه های معرفی رقم، آزمون ژنوتیپ های گیاهی در مناطق مختلف به منظور بررسی پایداری آن ها انجام می گیرد. در این تحقیق، 17 ژنوتیپ چغندرقند در 5 منطقه کرج، همدان، میاندوآب، مشهد و شیراز در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 6 تکرار در سال 1397 ارزیابی محصولی شدند. پس از تایید همگنی واریانس خطا در پنج آزمایش با آزمون بارتلت، تجزیه واریانس مرکب داده ها برای عملکرد شکر انجام شد. در این تجزیه اثر مکان، ژنوتیپ و ژنوتیپ در مکان معنی دار شد. براساس روش ضریب رگرسیونی و انحراف از رگرسیون، ژنوتیپ های G2، G6، G9 و G13 پایدارترین ژنوتیپ ها بودند. بر اساس واریانس برهمکنش شوکلا و اکووالانس ریک، ژنوتیپ های G2، G3، G5 و G6 بالاترین پایداری را به خود اختصاص دادند. ژنوتیپ های G6 و G9براساس پارامتر واریانس درون مکانی و ژنوتیپ های G2 و G5 بر اساس پارامتر ضریب تغییرات پایدارترین ژنوتیپ شناسایی شدند. با استفاده از روش ضریب تبیین، ژنوتیپ های G3، G5 و G6و با استفاده از روش رگرسیون تای، ژنوتیپ های G2، G6 و G12 با داشتن میانگینی بالاتر از متوسط به عنوان پایدارترین ژنوتیپ ها انتخاب شدند. براساس مجوع روش های فوق، ژنوتیپ G2 به عنوان مناسب ترین ژنوتیپ از نظر پایداری عملکرد شکر شناخته شد.

    کلیدواژگان: اثر متقابل ژنوتیپ × محیط، پایداری عملکرد شکر، چغندرقند
  • ناصر پنچه که*، نجمه غزلباش، زهرا تنها معافی، سید کاظم صباغ، محسن اسماعیل زاده مقدم صفحات 41-48

    نماتدهای سیستی غلات یکی از مهم ترین عوامل بیمارگر غلات در جهان و ایران هستند. در این میان گونه Heterodera filipjevi دارای پراکنش  گسترده ای در مزارع غلات کشور است. استفاده از ارقام مقاوم یکی از مناسب ترین روش های کنترل این بیمارگر به علت مقرون به صرفه بودن و عدم خسارت به محیط زیست شناخته شده است. در این تحقیق مقاومت نسبی 13 ژنوتیپ گندم بومی کشور و هفت رقم رایج گندم نسبت به H. filipjevi در گلخانه در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تکرار بررسی شد. با توجه به ضرورت تشخیص نماتد سیستی مورد استفاده در این بررسی، نمونه جمع آوری شده با استفاده از روش های کلاسیک و مولکولی شناسایی شد. بر اساس مشخصات ریخت شناسی و ریخت سنجی سیست ها و لارو سن دوم و هم چنین تکثیر ناحیه ITS-rDNA و برش آنزیمی ناحیه تکثیر شده گونه نماتد H. filipjevi تشخیص داده شد. تجزیه واریانس داده های جمعیت سیست و ماده بالغ نشان داد که اثر مجموع جمعیت سیست و ماده بالغ بر رقم های مورد بررسی در سطح یک درصد، تفاوت معنی دار آماری وجود دارد. بر اساس شمارش سیست و ماده بالغ، رقم بزوستایا و رقم کاتا، به ترتیب بیشترین و کمترین میانگین مجموع سیست های موجود در خاک و ماده های بالغ روی ریشه را به خود اختصاص دادند. از رقم ها و لاین های بررسی شده در این پژوهش، رقم بزوستایا در گروه حساس و رقم کاتا و همچنین لاین های شماره 84 و 85 در گروه مقاوم قرار گرفتند و سایر ارقام و لاین های مورد بررسی به عنوان نسبتا مقاوم گروه بندی شدند.

    کلیدواژگان: آلودگی، Heterodera filipjevi، بیماری، شناسایی
  • حسین دشتی*، خدیجه میرزامحمدعلی دردری، خلیل ملک زاده، روح الله صابری ریسه، مژگان قلی زاده وزوانی صفحات 49-58

    بیماری پاخوره گندم یکی از مهم‎ترین بیماری‎های گندم در مناطق مرطوب می‎باشد و موجب خسارت قابل توجه در این مناطق می‎شود و هنوز رقم مقاومی نسبت به این بیماری شناسایی نشده است؛ لذا پژوهش در جهت شناسایی ژن‎های مقاومت به این بیماری و تولید ارقام مقاوم و یا ارقام با حساسیت کمتر در گندم نان از اهمیت زیادی برخوردار است. در این پژوهش، به منظور شناسایی نشانگرهای مرتبط با مقاومت به یک جدایه از قارچ عامل بیماری پاخوره (T-41)، از جمعیت F2 حاصل از تلاقی‎ ژنوتیپ‎های حساس (1546 و 164) و مقاوم (1528) و تجزیه تفرق توده‎ای استفاده شد. پس از کاشت جمعیت F2 و والدین در گلخانه و آلودگی مصنوعی گیاهان به قارچ عامل بیماری، فنوتیپ گیاهان با توجه به میزان آلودگی از طریق نمره‎دهی تعیین گردید و پس از استخراج DNA  والدین و افراد F2، براساس نمره بیماری دو بالک از DNA افراد مقاوم و حساس تهیه گردید که همراه با DNA والدین توسط آغازگرهای RAPD، SCoT، ISSR و SSR مورد تجزیه (PCR) قرار گرفتند. از آغازگرهای مورد استفاده تنها یک آغازگر ISSR در والد و بالک مقاوم تولید باندی در محدوده 400 جفت باز نمود که در والد و بالک حساس وجود نداشت. سپس کلیه افراد بالک‎ها و F2 برای این نشانگر تعیین ژنوتیپ گردیدند و تجزیه رگرسیون و تجزیه کای‎مربع ارتباط معنی‎دار بین نشانگر مذکور و نمره بیماری را نشان داد. رگرسیون نمره بیماری روی باند 400 (*709/0-b =) بیانگر وجود این باند در نمره های پایین (افراد مقاوم) است. همچنین توزیع افراد F2 در تلاقی 1528 × 1546 بر اساس نمره بیماری وجود رابطه اپیستازی (9: حساس، 6: نیمه حساس، 1: مقاوم) را تایید نمود که نشان داد احتمالا حساسیت به این بیماری توسط ژن‎های غالب کنترل می‎شود.

    کلیدواژگان: تجزیه تفرق توده‎ای، چندشکلی، پاخوره گندم، اپیستازی، نشانگر
  • سید جابر حسینی، زین العابدین طهماسبی سروستانی*، همت الله پیردشتی، سید علی محمد مدرس ثانوی، علی مختصی بیدگلی، سعید حضرتی صفحات 59-73

    سطح برگ یک شاخص کلیدی برای رشد و تولید محصولات گیاهیو همچنین عاملی تعیین کننده در کارایی مصرف نور محسوب می گردد، لذا بررسی تنوع و همچنین تخمین سطح برگ در اکوتیپ های مختلف نعناع از اهمیت خاصی برخوردار است. از جمله روش های معمول برای تخمین سطح برگ تجزیه و تحلیل رگرسیونی می باشد که سطح برگ به عنوان متغیر مستقل، و طول و عرض برگ به عنوان متغیر وابسته می باشند. در این مطالعه سطح برگ 18 اکوتیپ گیاه دارویی نعناع با مدل های مختلف ANFIS، شبکه عصبی مصنوعی (MLP وRBF)، رگرسیون های خطی و غیرخطی با استفاده از دو ورودی طول و عرض برگ در چهار سطح تنش شوری (شاهد، 5/2، 5 و 5/7 دسی زیمنس بر متر) و در دو مرحله برداشت تخمین زده شد. نتایج نشان داد که همبستگی بالایی بین طول و عرض با سطح برگ وجود دارد، به طوری که همبستگی عرض با سطح برگ بیشتر از طول برگ بود. از بین مدل های رگرسیونی در هر دو برداشت و در تمامی سطوح تنش، مدل NLR به عنوان بهترین و دقیق ترین مدل معرفی شده است. مدل ANFIS در هر دو مرحله برداشت و در تمامی سطوح تنش نسبت به سایر مدل ها از دقت بالاتری برخوردار بود و میزان خطای کمتری را به خود اختصاص داد. همچنین نتایج حاصل از تجزیه کلاستر نشان داد که تنوع مطلوبی بین اکوتیپ ها وجود دارد. علاوه بر این مقایسه میانگین بین گروه های مختلف حاصل از تجزیه کلاستر نشان داد که بیشترین مقدار طول، عرض و سطح برگ در هر دو مرحله برداشت و در تمام سطوح تنش شوری مربوط به اکوتیپ 18 (E18) بوده است.

    کلیدواژگان: اکوتیپ، تنش شوری، سطح برگ، نعناع، مدل های رگرسیونی
  • عبدالرضا داودی، حسین زینل زاده تبریزی*، امیرحسین شیرانی راد صفحات 74-87

    عنصر سلنیوم نقش حفاظتی و تاثیر مثبتی روی خصوصیات کمی و کیفی گیاهان دارد. به منظور بررسی تاثیر محلول پاشی سلنیوم بر محتوای پرولین برگ و برخی خصوصیات کمی و کیفی ارقام کلزا در شرایط تنش دمایی آخر فصل، آزمایشی به صورت فاکتوریل اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار به مدت دو سال زراعی (94-1393 و 95-1394) در کرج اجرا گردید. در این آزمایش عامل اول تاریخ کاشت، عامل دوم سلنیوم و عامل سوم ژنوتیپ بود که عامل اول و دوم به صورت فاکتوریل در کرت های اصلی و عامل سوم به صورت اسپلیت پلات در کرت های فرعی قرار گرفتند. نتایج نشان داد صفات کمی و کیفی کلزا در این آزمایش تحت تاثیر تاریخ کاشت قرار گرفت. تاخیر در کاشت باعث کاهش بقای زمستانه، عملکرد بیولوژیکی، عملکرد دانه، قطر طوقه، محتوای نسبی آب برگ ژنوتیپ های کلزا گردید. از طرف دیگر تاخیر در کاشت باعث افزایش نسبی آب طوقه در مرحله روزت و پرولین برگ در مرحله روزت ژنوتیپ های کلزا گردید اما بر روی شاخص برداشت ژنوتیپ ها تاثیر معنی داری نداشت. محلول پاشی سلنیوم باعث بهبود بقای زمستانه، عملکرد بیولوژیکی، عملکرد دانه، قطر طوقه و محتوای نسبی آب برگ ژنوتیپ های کلزا گشت. همچنین محلول پاشی سلنیوم میزان پرولین برگ در مرحله روزت را به طور معنی داری کاهش داد که عامل مهمی در تحمل ژنوتیپ ها به شرایط کشت تاخیری و تنش گرمای آخر فصل داشت. از نظر بقای زمستانه، عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیکی، لاین L72 در بین ژنوتیپ های مورد بررسی بهترین پاسخ را به این صفات در کشت به هنگام نشان داد اما در شرایط کشت تاخیری رقم Opera بهتر از بقیه ژنوتیپ ها بود، اگرچه با لاین L72 تفاوت معنی داری نداشت.

    کلیدواژگان: تاریخ کاشت، پرولین، عملکرد، ژنوتیپ، سلنات سدیم
  • علی اکبر اسدی*، مصطفی ولیزاده، سید ابوالقاسم محمدی، منوچهر خدارحمی صفحات 88-99

    تنش خشکی مهم ترین تنش محیطی است که بسیاری از صفات مورفولوژیک، فیزیولوژیک و بخصوص عملکردی گیاهان را تحت تاثیر قرار می دهد. در این پژوهش تلاقی بین رقم گندم Gasspard (والد حساس به کم آبی) و لاین DN11 (والد مقاوم به خشکی) انجام شد. نسل های F1، F2، F3، BC1 و BC2 حاصل به همراه والدین در قالب طرح آزمایشی بلوک های کامل تصادفی در شرایط آبیاری عادی و تنش کمبود آب انتهای فصل هرکدام در سه تکرار و طی دو سال متوالی کشت و مورد مقایسه قرار گرفتند. سپس با استفاده از روش های تجزیه میانگین و تجزیه واریانس نسل ها به بررسی پارامترهای ژنتیکی در دو شرایط معمولی و تنش کمبود آب انتهای فصل پرداخته شد. تجزیه واریانس وزنی صفات اندازه گیری شده نشان داد که تنش کمبود آب تاثیر معنی داری در کاهش وزن 100 دانه، وزن حجمی و عملکرد دانه تک بوته داشت. نتایج تجزیه میانگین نسل ها برای صفات وزن 100 دانه و وزن حجمی در دو محیط یکسان بود و مدل های رگرسیونی یکسانی برای دو محیط به دست آمد. علاوه بر اثرات افزایشی و غالبیت، اثرات متقابل اپیستازی نیز در وراثت کلیه صفات مورد بررسی نقش داشتند. برای عملکرد تک بوته، اثرات افزایشی و غالبیت همراه با اثرات متقابل افزایشی× غالبیت، غالبیت × غالبیت و برای عملکرد بیولوژیکی اثرات غالبیت و غالبیت× غالبیت در توارث نقش بیشتری داشتند. تجزیه واریانس نسل ها نشان داد که عمل ژن برای صفات ارتفاع بوته، وزن 100 دانه (هر دو شرایط)، طول سنبله، تعداد سنبلچه در سنبله و تعداد دانه در سنبله افزایشی بود . برای صفات تعداد سنبله، عملکرد دانه تک بوته، غالبیت و برای صفت وزن حجمی (هر دو شرایط) فوق غالبیت مشاهده شد. نتایج دو تجزیه میانگین و واریانس نسل ها در صفاتی مانند عملکرد بیولوژیک یکسان نبود که می توان آن را به درجه پراکندگی ژنی و غالبیت دو جهته نسبت داد. در صفات شاخص برداشت و عملکرد دانه، به دلیل بالا بودن واریانس محیطی وراثت پذیری های عمومی و خصوصی پایین برآورد شد.

    کلیدواژگان: تجزیه میانگین نسل ها، تجزیه واریانس نسل ها، تنش کمبود آب، گندم
  • علیرضا رهی، حمید نجفی زرین*، غلامعلی رنجبر، مهدی قاجارسپانلو صفحات 100-115

    به منظور ارزیابی تحمل به خشکی تعداد 15 ژنوتیپ سویا به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در شرایط گلخانه در شهرستان دماوند انجام شد. عامل اول شامل 15 ژنوتیپ سویا و عامل دوم شامل دو سطح آبیاری نرمال و قطع آبیاری در زمان غلاف دهی بود. صفات شامل ارتفاع بوته، تعداد شاخه های زایشی، تعداد برگ، کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل، کاروتنوئید، تعداد روز تا گلدهی، تعداد روز تا 50% غلاف دهی، تعداد گل، وزن خشک برگ بوته، تعداد بند ساقه اصلی، تعداد بند ساقه های فرعی، وزن خشک ساقه های یک بوته، وزن خشک بوته، فاصله اواین غلاف از خاک، رسیدگی کامل، تعداد غلاف در هر بوته، وزن خشک غلاف در بوته، طول غلاف، متوسط تعداد دانه در غلاف، تعداد دانه های هر بوته، شاخص برداشت، وزن صد دانه و عملکرد هر گلدان بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که واکنش ژنوتیپ های سویا به شرایط تنش خشکی و بدون تنش متفاوت بود. در مجموع ژنوتیپ های 1، 4، 10، 14و 15 دو شرایط تنش خشکی و نرمال عملکرد بالایی را نشان دادند. نتایج تجزیه همبستگی نشان داد که بیشترین همبستگی را صفات تعداد دانه های هر بوته، شاخص برداشت، وزن خشک غلاف در بوته و وزن خشک بوته با عملکرد داشتند. بین صفات مستقل و وابسته 99% رابطه رگرسیونی معنی داری بر قرار بود. نتایج تجزیه علیت نشان داد که وزن خشک بوته و وزن صد دانه بیشترین اثر مستقیم مثبت را بر عملکرد داشتند. نتایج تجزیه به مولفه های اصلی نشان داد که مولفه های اول و دوم در مجموع 85% واریانس کل را تبیین کردند. با در نظر گرفتن همه صفات تجزیه کلاستر ژنوتیپ ها را به 5 گروه تقسیم نمود و ژنوتیپ های 1، 9، 10، 14 و 15 در یک گروه قرار داد این ژنوتیپ ها بر اساس میانگین در هر دو محیط عملکرد خوبی داشتند.

    کلیدواژگان: تنش خشکی، تجزیه رگرسیون، تجزیه کلاستر، سویا، همبستگی
  • سیاوش سلیمیان ریزی، حسن سلطانلو*، سیده ساناز رمضانپور، رجب چوکان، علی اصغر نصرالله نژاد قمی صفحات 116-123

    جهش های القا شده توسط پرتوگاما در اصلاح بسیاری از صفات مهم زراعی در گیاهان نقش دارند. تعیین دز بهینه برای القای جهش به عنوان مهم ترین مرحله در آزمایشات و ایجاد مواد ژنتیکی جهش یافته محسوب می شود. هدف از این مطالعه تعیین دز بهینه پرتوتابی گاما و همچنین بررسی اثر دزهای مختلف این پرتو (صفر، 150، 200، 250 و 300 گری) روی برخی خصوصیات رشدی و بیوشیمیایی در مراحل اولیه نموی هیبرید سینگل کراس 704 ذرت بود. با استفاده از تجزیه پروبیت، دز مناسب پرتوگاما برای القای جهش در سینگل کراس 704، 96/212 گری تعیین گردید. تفاوت معنی داری برای تیمار دز پرتو درتمامی صفات رشدی، شامل طول ریشه چه، طول ساقه چه، وزن تر ریشه چه، وزن تر ساقه چه، وزن خشک ریشه چه و وزن خشک ساقه چه، ارتفاع گیاه و درصد بقا مشاهده شد. باافزایش سطح دز پرتوتابی میزان کربوهیدرات کل، مالون دی آلدهید، پراکسید هیدروژن و فعالیت آنزیم های کاتالاز و پراکسیداز افزایش یافت.

    کلیدواژگان: ذرت، تنش اکسیداتیو، اشعه گاما، اصلاح موتاسیونی
  • منصوره راه نشان، فاختک طلیعی*، لیلا آهنگر، حسین صبوری، شعبان کیا صفحات 124-132

    بیماری سفیدک سطحی گندم که توسط قارچ Blumeria graminis f.sp.tritici ایجاد می شود، یکی از مهم‎ترین بیماری‎های گندم می‎باشد که همه ساله باعث کاهش شدید عملکرد می‎گردد. استفاده از مواد شیمیایی برای کنترل بیماری‎های گیاهی هزینه‎بر بوده و آثار زیست محیطی نامطلوبی را ایجاد می‎کند، بر همین اساس استفاده از مواد شیمیایی غیر سمی که سیستم ایمنی گیاه را فعال کند مطلوب به نظر می‎رسد. در این پژوهش تاثیر کیتوزان به‎عنوان یک عامل تحریک کننده سیستم دفاعی گیاه بر ‎روی الگوی بیان ژن‎های مرتبط با بیماری زایی مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی الگوی بیان ژن‎های PR1, PR2, PR5 در گندم تیمار شده با غلظت‏های مختلف کیتوزان (صفر، 250و 500 میلی‏گرم در لیتر)، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب کاملا تصادفی با سه تکرار و در چهار زمان مختلف با استفاده از تکنیک Real time PCR انجام شد. براساس نتایج به‎دست آمده، درصد تعداد کلنی رشدیافته در برگ گیاهان تیمارشده با کیتوزان 250 نسبت به گیاهان شاهد 3/42 درصد کاهش یافت. نتایج حاصل از qPCR نشان داد که پس از آلودگی با بیمارگر، میزان بیان هر سه ژن در گیاهان تیمارشده با کیتوزان افزایش معنی‎داری نسبت به گیاهان شاهد داشته است. حداکثر میزان بیان ژن‎ها در ساعت 12 پس از آلودگی مشاهده شد و پس از آن کاهش یافت. تغییرات در گیاهان شاهد ناچیز و تدریجی بود در حالی که در گیاهان تیمارشده القای ژن های دفاعی در ساعات اولیه پس از آلودگی نسبت به گیاهان شاهد با سرعت بیشتری رخ داد. همچنین غلظت 250 میلی‎گرم در لیتر کیتوزان تاثیر قوی تری در القای ژن‎های دفاعی گیاه نسبت به غلظت 500 میلی‎گرم در لیتر نشان داد. نتایج نشان می‎دهد کاربرد کیتوزان می‎تواند نقش مهمی درافزایش مقاومت گیاه گندم در برابر بیماری سفیدک پودری ایفا نماید‎.
    .

    کلیدواژگان: سفیدک سطحی گندم، القای مقاومت، کیتوزان، ژن‎های مرتبط با بیماری زایی
  • منیره نظری، خلیل زینلی نژاد*، سعید نواب بور، حسن سلطانلو، محمدهادی پهلوانی صفحات 133-143

    گندم مهمترین گیاه زراعی است و در سرتاسر جهان کشت می شود و سازگاری گسترده ای با مناطق گوناگون اقلیمی دارد. یکی از عوامل مهمی که باعث سازگاری گندم می شود، ژن های بهاره سازی است. در برنامه های به نژادی گندم شناخت از نوع آلل ها در مکان های ژنی کنترل کننده بهاره سازی می تواند نقش مهمی در معرفی ارقام سازگار به مناطق مختلف داشته باشد. در سطح مولکولی سه مکان ژنی برای کنترل بهاره سازی در گندم نان وجود دارد. این مکان های ژنی Vrn-1،  Vrn-2و  Vrn-3هستند. نیاز بهاره سازی در گندم هگزاپلویید عمدتا توسط مکان ژنی Vrn-1تعیین می شود که شامل مکان ژنی Vrn-A1، Vrn-B1 و Vrn-D1 است. مکان های ژنی Vrn-A1، Vrn-B1 و Vrn-D1 برای عادت رشد بهاره غالب و اپیستاتیک بر آلل های عادت رشد زمستانه هستند، بنابراین ارقام زمستانه دارای آلل های مغلوب در سه مکان ژنی VRN-1 است. در این مطالعه 34 ژنوتیپ گندم نان خاورمیانه به همراه ژنوتیپ گندم بهاره چینی با استفاده از نشانگرهای آلل اختصاصی برای مطالعه تنوع آللی در مکان ژنی Vrn-1 مورد بررسی قرار گرفتند. مطالعه حاضر نشان داد که در مکان ژنی VRN-A1 پنج ژنوتیب دارای آلل غالب VRN-A1a بود.آلل VRN-A1b در هیچ یک از نمونه ها مشاهده نشد. تنها یکی از نمونه ها آلل VRN-A1c را نشان داد و 32 ژنوتیپ به همراه گندم بهاره چینی دارای آلل مغلوب vrn-A1 بودند. یک ژنوتیپ با شماره شش در این مکان ژنی بیش از یک آلل را نشان داد که غیرمعمول بود. در مکان ژنی VRN-B1، 14 ژنوتیپ دارای آلل غالب و 20 ژنوتیپ به همراه ژنوتیپ بهاره چینی دارای آلل مغلوب بودند.

    کلیدواژگان: تنوع آللی، ژن های بهاره سازی، گندم نان، نشانگرهای مولکولی
  • محدثه غنی پور گورکی، سیدرسول صحافی*، علی اکبر محمدی میریک، اصغر رحیمی صفحات 144-153

    در پژوهش حاضر‏، 16 اکوتیپ گاودانه (Vicia ervilia L.)، در سه محیط بدون تنش، تنش ملایم و تنش شدید خشکی (به ترتیب آبیاری پس از 60، 90 و 120 میلی‏متر تبخیر از تشتک تبخیر) از نظر برخی صفات مورفو- فیزیولوژیک مرتبط با تحمل به خشکی مورد مقایسه قرار گرفتند. این سه آزمایش در مزرعه پژوهشی دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان در سال زراعی 97-1396 در قالب طرح بلوک‏ های کامل تصادفی با 4 تکرار آزمایش انجام شد. نتایج تجزیه واریانس مرکب صفات نشان داد که اکوتیپ‏ های مورد بررسی از نظر همه صفات مورد مطالعه به جز وزن هزاردانه اختلاف معنی‏ داری (01/0>p) داشتند و بنابراین از نظر بیشتر صفات تنوع بالایی را داشتند. بر اثر تنش ملایم و تنش شدید خشکی صفات ارتفاع ساقه، طول ریشه، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، تعداد دانه در بوته، وزن خشک اندام هوایی و عملکرد دانه به طور معنی ‏داری کاهش یافتند. به طور میانگین اکوتیپ‏ بایقوت با تولید 345/82 گرم در مترمربع زیست توده و 038/35 گرم در مترمربع عملکرد دانه، بیشترین مقادیر را بین سایر اکوتیپ ‏ها داشت. نتایج مقایسه میانگین اکوتیپ ‏های مورد مقایسه نشان داد که در شرایط تنش و بدون تنش خشکی بیشترین ثبات در تولید عملکرد دانه به ترتیب در اکوتیپ ‏های بایقوت و سقزچی و بیشترین ثبات در تولید اندام هوایی به ترتیب در اکوتیپ‏ های قره آغاج و بایقوت مشاهده شد. به طور کلی اکوتیپ‏ هایی که کمتر تحت تاثیر تنش خشکی از نظر صفات مورد بررسی قرار گرفتند می‏ توانند به عنوان اکوتیپ‏ های متحمل به خشکی در برنامه‏ های به نژادی آینده مورد استفاده قرار گیرند.

    کلیدواژگان: گاودانه، تنش خشکی، مقاومت، عملکرد دانه
  • مهدی کشاورزیان، محمود تورچی*، محمد رضا شکیبا صفحات 154-162

    تنش های غیر زیستی مانند شوری از جمله عواملی هستند که تولیدات کشاورزی را به شدت تحت تاثیر قرار می دهند. به منظور بررسی اثر تنش شوری بر برخی صفات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی مرتبط با تحمل به شوری در 22 ژنوتیپ کلزای بهاره در مرحله رشد رویشی، آزمایشی به صورت کرت های خرد شده در قالب بلوک های کامل تصادفی با سه سطح شوری صفر (شاهد)، 150 و 300 میلی مولار کلرید سدیم با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه تبریز به اجرا درآمد. در این پژوهش صفات وزن خشک اندام هوایی و ریشه، ارتفاع بوته، میزان سدیم و پتاسیم اندام هوایی و ریشه، نسبت پتاسیم به سدیم اندام هوایی و ریشه اندازه گیری شد. تنش شوری باعث افزایش معنی دار میزان سدیم و کاهش صفاتی نظیر ارتفاع بوته، وزن خشک اندام هوایی و ریشه، میزان پتاسیم و نسبت پتاسیم به سدیم شد. بین ژنوتیپ ها در اکثر صفات تفاوت معنی دار مشاهده شد که نشان دهنده تنوع بالای ژنوتیپ ها در تحمل به شوری بود. تجزیه خوشه ای منجر به تفکیک ژنوتیپ ها در چهار گروه گردید. تجزیه و تحلیل داده ها، مقایسه میانگین ها و تجزیه خوش ه ای ژنوتیپ ها نشان داد که ژنوتیپ های SAN-2 و Amica به ترتیب متحمل ترین و حساس ترین ژنوتیپ ها طی مرحله رشد رویشی بودند. لذا می توان از آن ها برای مکان یابی ژن های درگیر در مقاومت به شوری و درک درست سازوکار تحمل به شوری و ژن های درگیر در این فرآیند استفاده کرد.

    کلیدواژگان: تجزیه خوشه ای، تنش شوری، کلرید سدیم، کلزا
  • رضا درویش زاده*، ایرج برنوسی صفحات 163-174

    به منظور مطالعه مقاومت توتون به علف هرز گل ‏جالیز، دو آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در شرایط ‏دارای گل جالیز و بدون گل جالیز در مرکز تحقیقات توتون ارومیه طی دو سال 87-1386 و 1387-88 اجرا شد. نتایج نشان داد که گل ‏جالیز باعث کاهش مقدار کلیه صفات مورد مطالعه می شود و صفات خشک اندام هوایی بوته (31%) و وزن خشک ریشه (30%) به ترتیب بیشترین کاهش را داشتند و به عنوان حساس ترین صفات شناخته شدند. نتایج تجزیه همبستگی نشان داد که صفات تعداد برگ، وزن خشک اندام هوایی و وزن خشک ریشه بیشترین همبستگی مثبت و معنی داری را با عملکرد برگ توتون در شرایط حضور علف هرز گل جالیز و بدون گل جالیز دارند. بنابراین می توان از این صفات جهت گزینش ارقام پرمحصول توتون استفاده نمود. همچنین مشخص شد که بین عملکرد برگ در شرایط گل جالیز و بدون گل جالیز با شاخص های میانگین هندسی و هارمونیک و شاخص تحمل تنش همبستگی مثبت بالایی وجود دارد. لذا می توان از این شاخص ها جهت ارزیابی تحمل به علف هرز گل جالیز در توتون استفاده نمود. تجزیه کلاستر، ژنوتیپ های مورد مطالعه را در سه گروه حاوی ژنوتیپ های حساس (42 ژنوتیپ)، ژنوتیپ های دارای  تحمل متوسط (13 ژنوتیپ) و ژنوتیپ های متحمل (9 ژنوتیپ) گروه بندی نمود. در مجموع با توجه به نتایج حاصل از این تحقیق می ‏ توان ژنوتیپ های C.H.T.209.12e و C.H.T.209.12e×F.K.40-1 و ژنوتیپ های SPT413، SPT432 و SPT412 را به ترتیب متحمل ترین و حساس ترین ژنوتیپ های توتون به علف هرز گل ‏جالیز معرفی نمود.

    کلیدواژگان: توتون شرقی، تجزیه کلاستر، علف هرز پارازیت، شاخص تحمل، عملکرد برگی
  • زهرا حسین زاده، علی اکبر محمدی میریک*، اصغر رحیمی صفحات 175-183

    به منظور بررسی تنوع ژنتیکی و میزان تفکیک متجاوز در لاین های F6 بزرک حاصل از تلاقی KO37×CAN1066 ، تعداد 824 لاین اصلاحی حاصل از انتخاب در 106 لاین  F5در قالب طرح آگمنت به همراه پنج شاهد مورد ارزیابی قرار گرفتند. میانگین لاین ها در هر فامیل F5 محاسبه و تنوع بین آنها ارزیابی شد. بررسی ضرایب تغییرات ژنوتیپی نشان داد که بیشترین و کمترین مقدار این ضرایب به ترتیب مربوط به صفات وزن دانه در کپسول (39/53 درصد) و تعداد روز تا رسیدگی (71/2 درصد) بود. لاین های اصلاحی مورد مطالعه از لحاظ کلیه صفات مورد بررسی تنوع بالایی نشان دادند به طوری که عملکرد دانه در بوته در آنها دارای میانگین 270/0 گرم در بوته و بین دامنه 126/0 تا 480/0 گرم در بوته در فامیل های F5 متغیر بود و والدین KO37 و CAN1066 برای این صفت به ترتیب دارای میانگین عملکرد دانه 490/0 و 158/0 گرم در بوته بودند. تعداد انشعاب در بوته بیشترین وراثت پذیری عمومی (03/97 درصد) و عملکرد دانه در واحد سطح کمترین مقدار وراثت پذیری عمومی (34/ 64 درصد) را دارا بود. وراثت پذیری عملکرد دانه در بوته 33/83 درصد بود. بیشترین میزان تفکیک متجاوز مثبت در تعداد کپسول در بوته (08/28 درصد) مشاهده شد. همچنین 43/26 و 61/6 درصد فامیل ها به ترتیب برای تعداد روز تا 50 درصد گلدهی و تعداد انشعاب در بوته تفکیک متجاوز مثبت نشان دادند. عملکرد دانه در بوته و سایر اجزای عملکرد سود ژنتیکی بالایی داشتند، به طوری که سود ژنتیکی عملکرد دانه در بوته، تعداد کپسول در بوته و تعداد انشعاب در بوته نیز به ترتیب برابر با 18/85، 99/77 و 10/68 درصد بود. میزان هتروزیس نسبت به والد برتر (KO37) از 46/2 تا 6/3  درصد برای تعداد انشعاب در بوته، از 35/14 تا 5/18 برای تعداد کپسول در بوته و از 039/0 تا 041/0 برای وزن دانه در کپسول متغیر بود. باعنایت به وجود تنوع ژنتیکی زیاد مشاهده شده در نتاج حاصل از  این تلاقی امکان انتخاب لاین های برتر جهت ارزیابی به منظور  معرفی رقم اصلاحی فراهم گردیده است.

    کلیدواژگان: بزرک، ضرایب تنوع ژنتیکی و فنوتیپی، تفکیک متجاوز، وراثت پذیری
  • شکوفه دست نشان، منیژه سبکدست نودهی* صفحات 184-194

    مطالعه صفات فیزیولوژیک و بیوشیمیایی می توانند به شناخت راهکارهایی برای انتخاب ارقام متحمل و افزایش عملکرد در شرایط متنوع محیطی از جمله شرایط تنش شوری کمک کنند. به همین منظور، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرحبلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه تهران انجام شد. فاکتورهای آزمایشی شامل چهار سطح شوری (صفر (شاهد)، 50، 100 و 200 میلی مولار نمک طعام) و شش ژنوتیپ لوبیا (جولس، ناز، 96، 20، 2 و 74) بود. سطوح تنش شوری پنج هفته پس از کاشت بذر اعمال شد و ده روز پس از اعمال تنش از سه برگچه دوم نمونه گیری شد. بعضی صفات بیوشیمیایی و فیزیولوژیک از قبیل میزان نشت الکترولیک، پرولین ، مالون دی آلدئید، فعالیت آنزیم های کاتالاز، گایاکول پراکسیداز و آسکوربات پراکسیداز، پلی فنل اکسیداز و پروتئین محلول کل اندازه گیری شد. نتایج نشان داد تمامی ژنوتیپ های مورد مطالعه با افزایش سطح نمک تحت تنش شوری قرار گرفتند، اما پاسخ آن ها به تنش متفاوت بود. در مجموع بیشترین و کمترین میزان پرولین، مالون دی آلدئید، فعالیت های آنزیمی کاتالاز، اسکوربات پراکسیداز، گایاکول پراکسیداز و پلی فنل اکسیداز در سطح 200 میلی مولار نمک به ترتیب در ژنوتیپ جولس و ناز مشاهده شد. با بررسی صفات اندازه گیری شده و با مد نظر قرار دادن ویژگی های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی ژنوتیپ جولس در قیاس با دیگر ژنوتیپ ها به تنش شوری متحمل بوده و به عنوان بهترین ژنوتیپ در شرایط این پژوهش معرفی شد.

    کلیدواژگان: تنش غیر زنده، تحمل، تنش اکسیداتیو، کلرید سدیم، لوبیا
  • نادعلی باقری*، نادعلی باباییان جلودار، آرام پاشا صفحات 195-206

    در این مطالعه مکانیزم مقاومت به کرم ساقه خوار نواری در 10 ژنوتیپ برنج و در سطوح متفاوت کود ازت مورد بررسی قرار گرفت. علاوه براین رابطه برخی از صفات کمی و کیفی ژنوتیپ های برنج با میزان مقاومت به کرم ساقه خوار نواری بررسی شد. این آزمایش در شرایط مزرعه ای به صورت اسپلیت پلات در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی در 4 تکرار اجرا شد. نتایج نشان داد که ژنوتیپ های آمل-3، میلاد و دشت نسبت به کرم ساقه خوار حساس بوده و با افزایش سطوح کود ازت درصد خسارت نیز بیشتر شد. اما رقم آمل3 به دلیل قابلیت پنجه زنی بیشتر، در سطوح بالاتر کود ازت، توانسته کاهش عملکرد ناشی از حمله آفت را تا حدودی جبران نماید. از بین صفات کمی مورد مطالعه قطر ساقه و ارتفاع گیاه و از بین صفات کیفی مورد مطالعه تیپ رشد گیاه (عادت رشد ساقه) و کرک دار بودن پهنک برگ نقش مهمی در میزان آلودگی به کرم ساقه خوار برنج داشتند. به طوری که ژنوتیپ هایی با قطر ساقه کمتر و ارتفاع کوتاه تر و همچنین عادت رشد ساقه به صورت ایستاده یا نیمه ایستاده و کرک دار بودن پهنک برگ (نظیر طارم جلودار، دانش، نعمت، جهش، پرتو، آمل2 و IR50) از شدت آلودگی کمتری برخوردار بودند.

    کلیدواژگان: مقاومت، کرم ساقه خوار نواری، شرایط مزرعه ای، برنج
  • رضا محمدی*، مهدی گراوندی، رضا حق پرست، رحمان رجبی، عبدالوهاب عبدالهی، رضا ملک حسینی، خداداد یارکرمی، بهزاد شهسواری صفحات 207-217

    به منظور ارزیابی تعدادی از ارقام و لاین های امید بخش گندم نان از نظر پتانسیل تولید در شرایط بدون شخم دو آزمایش مجزا در مزارع دیم زارعین مناطق سرد (شهرستان سنقر) و گرم (شهرستان سرپل ذهاب) استان کرمانشاه در سال زراعی
    97-1396 اجرا شد. در منطقه سرد 12 ژنوتیپ پاییزه و در منطقه گرم 32 ژنوتیپ بهاره از لحاظ عملکرد دانه و اجزاء آن، صفات مورفولوژیکی، دمای کانوپی، میزان کلروفیل (SPAD) و شاخص نرمال شده تفاوت پوشش گیاهی ارزیابی شدند. در منطقه سرد ژنوتیپ ها از نظر طول پدانکل خارجی، تعداد سنبله در متر مربع، تعداد دانه در سنبله و وزن هزاردانه، طول پدانکل و عملکرد دانه تفاوت معنی دار داشتند. عملکرد ژنوتیپ ها از 2849 تا 4274 کیلوگرم در هکتار به ترتیب در رقم سرداری و ژنوتیپ G10 متغیر بود و چهار ژنوتیپ شامل G2، G4، G10 و G12 به صورت معنی داری از رقم شاهد (آذر2) عملکرد بیشتری داشتند. در منطقه گرم ژنوتیپ ها از نظر ارتفاع بوته، طول پدانکل خارجی، طول پدانکل، وزن هزاردانه، SPAD و روز تا گلدهی تفاوت معنی دار داشتند. عملکرد ژنوتیپ ها از 364 تا 1159 کیلوگرم در هکتار به ترتیب در ژنوتیپ هایG22  و G8 متغیر بود و ژنوتیپ های G8 و G10 به ترتیب 89 و 61 درصد از رقم شاهد (آفتاب) عملکرد بیشتری داشتند. نتایج بررسی روابط بین صفات با استفاده از تجزیه همبستگی و تجزیه بای پلات ژنوتیپ × صفت حاکی از متفاوت بودن الگوی روابط صفات در دو اقلیم مذکور بود. همبستگی مثبت و معنی دار شاخص نرمال شده تفاوت پوشش گیاهی با عملکرد دانه، تعداد دانه در سنبله و وزن هزاردانه و همبستگی منفی و معنی دار آن با دمای کانوپی در اقلیم گرم سرپل ذهاب بیانگر اهمیت این شاخص در شناسائی ژنوتیپ های مناسب برای کشت در مناطق واجد تنش خشکی بود.

    کلیدواژگان: گندم نان، عملکرد دانه، شرایط دیم، تجزیه بای پلات ژنوتیپ × صفت
|
  • Rahele Ghanbari Moheb Seraj, Masoud Tohidfar* Pages 1-10

    In this study, in order to find the suitable tuber promoter, an experiment was conducted in Shahid Beheshti University in 2018. For this purpose, promoter sequences of different tuberous plants were searched at NCBI. Sequences were multiple-aligned and the target primers designed from conserved regions. PCR analysis confirmed the presence of the desired promoter in plants of sweet potato and taro. In order to further confirmation, bioinformatic analysis including identification of cis elements, transcription factors, their function, transcription factors with high and low expression were performed. Finally, the identified promoter was compared with patatin class 1 promoter in terms of cis elements and function. Results of bioinformatic analysis indicated that the promoter has specific and general cis elements. General cis elements that are present in most promoters and are involved in activation and regulation of promoters, cellular processes, developmental processes and tolerance to biological and non-biological stresses. Special cis elements of tuber are active in expression of storage protein and starch. Comparison between studied promoter and specific tuber promoter of patatin confirms activity of the studied promoter in the tuber. A tuber promoter can be used to express various proteins in tuber plants in the future.

    Keywords: Cis Elements, Patatin, Sweet Potato, Taro, Transcription Factor
  • Ali Eftekhari*, Amin Baghizadeh, Rooholah Abdshahi, Mohamad Mehdi Yaghubi Pages 11-21

    In order to study genetic variation and effect of drought stress on grain yield, some agronomical traits and 13 drought tolerance indices, an experiment was conducted on nine cultivars at Shahid Bahonar University of Kerman research field. The experimental layout was conducted in a randomized complete block design with three replications under two complementary irrigation and dryland conditions. Results indicated that cultivars and environment treatments significantly affect the yield and the most of the other evaluated traits. Significant reduction was found in grain yield, flag leaf area and seed weight as a result of the drought. According to the results of drought indices and cultivars distribution in biplot, STS, YI, HARM, STI, MP and GMP are the most suitable indices. According to these results, Mahdavi, Kavir and Roushan are tolerant drought cultivars. Therefore, these cultivars can be introduced as a right candidate for the next breeding programs.

    Keywords: Biplot, Bread Wheat, Drought Stress, Grain Yield, Tolerance Indices
  • Maryam Nouri, Alireza Motallebi Azar*, Mehdi Saidi, Jaber Panahandeh, Davoud Zare Haghi, Siamak Rasooliazar Pages 22-32

    12 single crosses (F1) achieved by combining four testers and three commercial lines of tomato were evaluated for their response to water deficit stress and the combining ability of yield and some yield components. The layout was split plots according to randomized complete block design with three replications and three irrigation levels (FC, 60%FC and 40%FC). Crossing among lines and testers, seedling production and field evaluation, were conducted in greenhouses and field of Ilam University during 2014-2016. The studied genotypes were L1: Bitstoik, L2: Kingstone, L3: Petoearly, as lines, and T1: LA1607, T2: LA2656, T3: LA2080 and T4: LA1579 as Testers. The studied traits consisted of total yield, potential yield, yield per plant, number of fruits per plant, plant height and days to 50% flowering. The analysis of variance indicated that significant differences existed among, genotypes, parents, parents vs. crosses, crosses, lines, testers and line × tester for all studied traits on both non- stress and water deficit stress, which showed a significant difference between general combining ability (GCA) of parents and specific combining ability (SCA) of hybrids. In general, the parental testers, LA2656 (T2), LA1607 (T1) and Line L1 (Bitstoik) were found to have the highest GCA for total yield and potential yield, and the number of fruits per plant in both conditions. The Petoearly×LA1579 in non- stress, Bitstoik× LA1607 and Kingstone×LA1579 in mild and severe-stresses had the highest SCA for total yield. Analysis of variance for combining ability manifested the predominance of dominance gene action for total yield, yield per plant and potential yield. The general combining ability (GCA) effects were generally found higher than SCA effects in terms of the agronomic traits. As a result, the low ratio of δ2A/ δ2D showed that non-additive effects controlled the studied traits.

    Keywords: Combining Ability, Drought Stress, Gene Effect, Tomato
  • Parviz Fasahat*, Samar Khayamim, Jamshid Soltani Idliki, Saeed Darabi, Adel Pedram, Mehdi Hasani, Ali Jalilian, Babak Babaei Pages 33-40

    Testing plant varieties under different regions is necessary to assess their stability. In this study, 17 sugar beet genotypes were evaluated in a randomized complete block design with six replications in five regions including Karaj, Hamedan, Miandoab, Mashhad, and Shiraz. After checking the homogeneity of mean squares in five experiments by Bartlett’s test, analysis of the combined was performed for sugar yield. In this analysis, location, genotype and genotype × location interaction effects were significant. Based on regression coefficient and deviation from regression parameters, genotypes G2, G6, G9 and G13 were the most stable genotypes. Genotypes G2, G3, G5 and G6 had the highest stability based on Shukla’s stability variance and Wrick’s ecovalence. Based on superiority measure, genotypes G6 and G9 and based on coefficient of variation genotypes G2 and G5 were identified as the most stable genotypes. Using coefficient of determination, genotypes G3, G5 and G6 were selected and by Tai’s regression method, genotypes G2, G6 and G12 genotypes were selected as the most stable genotypes having sugar yield higher than average. Based on the above mentioned methods, genotype G2 was recognized as the most suitable genotype for sugar yield stability.

    Keywords: Genotype × Environment Interaction, Sugar Beet, Sugar Yield Stability
  • Naser Panjeke*, Najmeh Ghazalbash, Zahra Tanhamaafi, Seyed Kazem Sabbagh, Mohsen Esmaeilzadeh Moghaddam Pages 41-48

    Cereal cyst nematode (CCN) is one of the most deleterious pathogens of cereal crops worldwide including Iran. The species Heterodera filipjevi is widely distributed in the fields of wheat. Growing the resistant cultivars is a suitable environmental friendly and cost-saving procedure for nematode control. In current research, the resistance of 13 indigenous wheat genotypes and seven common cultivars of bread wheat to H. filipjevi were investigated in a completely randomized design with four replicates, under greenhouse conditions. Regarding to identification of the cyst nematode used in this study, the collected specimen was diagnosed through classical and molecular methods. Based on morphological and morphometric characters of cyst and second stage juvenile, amplification of rDNA-ITS regions and restriction fragment length polymorphism (RFLP), the studied cereal cyst nematode was identified as H. filipjevi. According to the analysis of variance, the effect of total numbers of cysts and females on the cultivars was significant at 1% level. The cultivars of Bezostaya and Katae, showed the highest and lowest mean total population in soil and root, respectively. Bezostaya showed susceptible reaction, katae, Lines 84 and 85 were grouped as resistant whilst, the other cultivars and lines showed moderately resistance reactions.

    Keywords: Infection, Heterodera filipjevi, Disease, Identification
  • Hossein Dashti*, Khadijeh Mirrzamohammadali Dardori, Khalil Malekzadeh, Roohollah Saberi Riseh, Mozhgan Gholizadeh Vazvani Pages 49-58

    Take-all is one of the most important diseases of wheat in wet areas, causing significant damage in these areas, and there has not introduced any resistant varieties against this disease until now. Therefore, efforts to identify the resistance genes to this disease and developing resistant varieties or cultivars with lower susceptible in bread wheat have a great importance.In this research, in order to identify the markers related to resistance to a isolate of take-all (T-41), a population of F2 derived from crosses of susceptible genotypes (1546 and 164) with resistant genotype (1528) and bulk segregate analysis (BSA) where used. After planting the F2 population and parents in the greenhouse and artificial infection the plants with the fungus, the plant phenotype was determined according to the amount of contamination by scoring. After DNA extraction of parents and F2 population, two bulk of DNA was prepared from resistant and susceptible individuals based on disease scores. The bulks and parental DNAs where analyzed by RAPD, SCoT, ISSR and SSR primers and PCR reaction. Among the primers are used, only one ISSR primer produced a band of 400 bp in the resistant parent and bulk which was not found in the susceptible parent and bulk. Then, all individuals of bulks and F2 where genotyped for this marker and regression and chi-square analysis showed a significant relationship between this marker and the disease score. The regrsion of disease score on band 400bp (b = -0.709) indicates that this band is more abundant in low scores (resistant individuals). Also, the distribution of F2 individuals in one of the crosses confirmed the existence of the epistatic (9sensetive: 6 semi sensitive: 1resistance) relationship

    Keywords: Bulk Segregate Analysis (BSA), Polymorphism, Wheat Take-All, Epistatic, Marker
  • Seyed Jaber Hosseini, Zeinolabedin Tahmasebi Sarvestani*, Hematolahe Pirdashti, Seyed Ali Mohammad Modarres Sanavi, Ali Mokhtassi Bidgoli, Saeid Hazrati Pages 59-73

    Leaf area is a key indicator for the growth and production of plant products and also determines the efficiency of light consumption. Therefore, the study of diversity and also the estimation of leaf area in different mint ecotypes is particular importance. One of the common methods for estimating leaf area is regression analysis, the leaf area as independent variable, and leaf length and width as dependent variable. In this study, leaf area of ​​18 mint ecotypes with different models of ANFIS, artificial neural network (MLP and RBF), linear and nonlinear regressions using two inputs of leaf length and width in four levels of salinity stress (control, 2.5, 5 and 7.5 dS/m) were estimated in two levels of harvesting. The results showed that there is a high correlation between length and width with leaf area, so that the width correlation with leaf area was greater than leaf length. Among the regression models in both harvest levels and at all levels of salinity stress, the NLR model is presented as the best and most accurate model. ANFIS model was harvested in both stages and at all levels of stress was more accurate than other models and less error rate was obtained. Also, the results of cluster analysis showed that there is a good variation between ecotypes. In addition, the mean comparison between different cluster analysis groups showed that the highest amount of length, width and leaf area was taken in both stages and at all levels of salinity stress was related to E18.

    Keywords: Ecotypes, Leaf Area, Mint, Regression Models, Salinity Stress
  • Abdoreza Davoudi, Hossein Zeinalzadeh Tabrizi*, Amirhossein Shirani Rad Pages 74-87

    Selenium has a protective and positive effect on the quantitative and qualitative characteristics of the plants. In order to investigate the effect of selenium foliar application on leaf proline content and some quantitative and qualitative characteristics of rapeseed cultivars under end-season thermal stress, a factorial split plot experiment was conducted in a randomized complete block design with three replications for two years (2014-2016) in Karaj, Iran. In this experiment, the first factor was planting date on October 15 (timed planting), October 25 (relatively late planting) and November 5 (delayed planting), the second factor was selenium in two levels, including non-application and application of 30 grams per liter of sodium selenate and third factor was genotype, including a commercial cultivar, two promising lines and three foreign commercial hybrids, so that the first and second factor were factorially in the main plots and the third factor was split plot as in sub plot. The results showed that quantitative and qualitative characteristics of rapeseed in this experiment were affected by planting date. Delay in planting reduced winter survival, biological yield, seed yield, crown diameter, relative water content of leaves of rapeseed genotypes. Furthermore, the delay in planting caused a significant increase in the crown water and leaf proline content in the rosette stage, but did not have a significant effect on the harvest index of the genotypes. Selenium foliar application improved the winter survival, biological yield, seed yield, crown diameter and relative water content of leaves of rapeseed genotypes. Selenium foliar application also significantly reduced leaf proline content in the rosette stage, which was an important factor in tolerance of genotypes to delayed planting and end-season thermal stress. In terms of winter survival, seed and biological yield, the L72 line showed the best response to these traits in timed planting, but in terms of delayed planting, Opera was better than the other genotypes, although there was no significant difference with the L72 line.

    Keywords: End-Season Thermal Stress, Planting Date, Proline, Rapeseed, Sodium Selenateenate
  • Ali Akbar Asadi*, Mostafa Valizadeh, Seyed Abolghasem Mohammadi, Manochehr Khodarahmi Pages 88-99

    Drought stress is the most important environmental stress that affects many morphological, physiological and, especially, yield traits of arable crops. In this research, a cross between the cultivar Gaspard (dehydrated susceptible parent) and DN11 line (drought resistant parent) was performed. F1, F2, F3, BC1 and BC2 generations along with parents, were planted and compared in a randomized complete block design with three replications in normal and water deficit conditions for two years. Then, using generation means analysis and generation variance analysis; genetic parameters were investigated in normal and water deficit conditions. Weighted analysis of variance showed that water deficit stress had a significant effect on the reduction of 100 grains weight, volumetric weight and seed yield per plant. The results of mean generation analysis for 100 grains weight and volumetric weight were the same and the same regression models were obtained for two environments. In addition to additive and dominant effects, epistatic effects also played a role in the inheritance of all studied traits. Additive and dominant effects along with additive×dominant and dominant×dominant interactions effects had played a role in the inheritance of single plant yield, moreover, in biological yield, dominant and dominant×dominant interaction effects had played a role, too. Generations variance analysis showed that the gene action for plant height, 100 grains weight (both conditions), spike length, spikelet number per spike and number of seeds per spike were additive. For the number of spikes and grain yield per plant were dominant and for the volumetric weight (both conditions), overdominance was observed. The results of two generations mean and variance analysis in traits such as biological yield were not the same, which can be attributed to the degree of genetic dispersion and bi-directional dominance. In harvest index and grain yield, due to high environmental variability, narrow sense and broad sense heritability was low.

    Keywords: Generations Means Analysis, Generations Variance Analysis, Water Deficit Stress, Wheat
  • ALI REZA RAHI, Hamid Najafi Zarini*, Gholamali Ranjbar, Mahdi Ghajar Spanlou Pages 100-115

    In order to recognize the soybean tolerant genotypes, a greenhouse as factorial experiment was conducted in form of randomized complete block design with three repetition in 2017 in Damavand. The first factor contained 15 soybean genotypes and second factor included two levels of normal irrigation and irrigation disruption in time of podding. The traits included plant height, reproductive branches no., number of leaves, chlorophyll a, chlorophyll b, chlorophyll total, carotenoids, days to flowering, days to fifty percent podding, number of  flowers, dry weight of plant leaves, main stem nodes no, nodes in the, branches no, total dry stem weight, plant dry weight, first pod height of soil, days to harves, total pod no, dry weight of pod, pods length, seed pod no, seeds per plant, harvest index, weigh one hundred seeds and yield per plant. The analysis variance results showed that the reaction of soybean genotypes to conditions of drought stress and lack of stress were different. The genotypes of 1, 4, 10, 14 and 15 represented high yield in both conditions of drought stress and normal conditions. Analysis of phenotypic correlation showed that the seed yield has a positive correlation with seeds per plant, harvest index, total  dry weight of pods, weight dry of plant. Stepwise regression analysis for seed yield showed 99 % of variation of yield, as a dependent variable justified. In the path analysis for grain yield the maximum positive direct effects were related to weight dry of plant and weigh one hundred seeds that showed important characteristics in relation to grain. Principal component analysis used to study the relationship between indices. Two first components could explain more than 85% of variations of indices. Cluster decomposition divided the genotypes into 5 groups and genotypes 1, 9, 10, 14 and 15 were set in one group. These genotypes have good yield in both environments according to the mean.

    Keywords: Cluster Analysis, Correlation Analysis, Drought Stress, Regression Analysis, Soybean
  • Siavash Salimian Rizi, Hassan Soltanloo*, S.Sanaz Ramezanpour, Rajab Choukan, Ali Asghar Nasrolahnezhad Ghomi Pages 116-123

    Mutations induced by gamma irradiation are part of improving some important agronomic traits in crops.  Identifying the optimal mutagenic dose is considered to be the most crucial step in trials and generating mutated genetic materials. The goal of this study was to evaluate the effect of different doses of gamma ray (0, 150, 200, 250 and 300 Gy) on some plant early stages traits and biochemical characteristics in SC704. Based on the probit analysis, the optimum gamma irradiation dose for induction of mutation in SC704 were 212.69 Gy. Significant differences were observed for irradiation dosage in all growth traits, including root length, shoot length, root fresh weight,  shoot fresh weight, root dry weight and shoot dry weight, plant height and survival percentage. As the dose level increased, total carbohydrates, malondialdehyde, hydrogen peroxide and catalase and peroxidase enzymes increased.

    Keywords: Maize, Oxidative Stress, Gamma Rays, Mutation breeding
  • Mansoureh Rahneshan, Fakhtak Taliei*, Leila Ahangar, Hossein Sabouri, Shaban Kia Pages 124-132

    Powdery mildew, caused by Blumeria graminis f.sp tritici, known as a destructive disease of wheat worldwide that led to severe crop loss, annually. As chemical control is expensive and not ecologically safe, application of non-toxic chemicals to induce defense mechanism in plant host is desirable. In present study, induction of host resistance using chitosan on the expression of pathogenicity related gene was investigated. The expression rate of PR1, PR2 and PR5 in wheat treated with chitosan (0, 250 and 500 mg/L) were examined in factorial completely randomized design with three independent replications at 5 time courses using Real Time PCR technique Based on the results, the number of mildew colony in wheat leaves treated with chitosan 250 mg/L was decreased 42.3% than control. Results of qPCR indicated that in treated plants, the gene expression were increased significantly after infection, for all three genes. Maximum expression level of genes were observed at 12 hours after infection. This process was observed slowly in control plants but in treated plants induction of plant defense genes seemed more faster than control. Furthermore chitosan 250 mg/L induced plant defense gene more effectively than chitosan 500 mg/L. The results would support the idea that application of chitosan can play an important role in inducing systemic resistance in wheat plants against powdery mildew disease.

    Keywords: Chitosan, Induced Resistance, Pathogenecity Related Genes, Powdery Mildew
  • Monireh Nazari, Khalil Zaynali Nezhad*, Saeid Navabpour, Hassan Soltanlo, Mohamdhadi Pahlavani Pages 133-143

    Wheat is the most important crop and is cultivated all over the world. Wheat has a wide range of adaptability to different climates. Vernalization genes are one of the important factors determining wheat adaptability. in wheat breeding program understanding the alleles at vernalization requirement gens are useful to introduce new cultivar for different climates. At the molecular level, the length of the vernalization period of common wheat (Triticum aestivum L.) is determined mainly by three loci: VRN-1, VRN-2 and VRN-3. The VRNA1, VRN-B1, and VRN-D1 genes are dominant for spring growth habit and epistatic to the alleles for winter growth habit. Therefore, winter cultivars are homozygous for the recessive alleles at the three VRN-1 loci. In the current study, 34 bread wheat accessions plus Chinese Spring wheat were investigated for allelic variation at Vrn1 loci. The current study showed that five genotypes had dominant allele at VRN-A1. VRN-A1b allele was not found at any of the genotypes. Only one genotype had VRN-A1c allele and 32 genotypes including the Chinese Spring showed vrn-A1 allele. The genotype No. 6 unexpectedly had more than one allele. At locus VRN-B, 14 genotypes had dominant allele while 20 including the Chinese Spring showed recessive allele. ele was not found at any of the genotypes. Only one genotype had VRN-A1c allele and 32 genotypes including the Chinese Spring showed vrn-A1 allele. The genotype No. 6 unexpectedly had more than one allele. At locus VRN-B, 14 genotypes had dominant allele while 20 including the Chinese Spring showed recessive allele.

    Keywords: Allelic Variation, Bread Wheat, Molecular Markers, Vernalization
  • Mohadeseh Ghanipour Govarki, Seyyed Rasoul Sahhafi*, Aliakbar Mohammadi Mirik, Asghar Rahimi Pages 144-153

    The aim of this research was to assessment of drought tolerance in bitter vetch (Vicia ervilia L.) ecotypes. For this purpose, 16 ecotypes collected from four provinces (East Azerbaijan, West Azerbaijan, Ardabil and Zanjan) of Iran, were evaluated using randomized complete block design with four replications in three separate experiments (60, 90 and 120 mm water evaporation from A pan) during 2017-2018 growing season in the Research Field of Faculty of Agriculture at Vali-e-Asr University of Rafsanjan. The result of combined analysis of variance showed there were significant differences at 1% level between the ecotypes for all traits except thousand kernel weight in their reaction to drought stress. Drought stress caused decrease in stem height, root length, pod number per plant, seed number per pod, seed number per plant, biomass and grain yield, significantly. Ecotype Byghout produced the most biomass (by an average of 82.345 g/m2) and grain yield (by an average of 35.038 g/m2) over all irrigation levels. Means comparisons showed that ecotypes Ghareaghaj and Byghout (respectively) was more stable in biomass production as well as ecotypes Byghout and Saghazchi (respectively) was more stable in grain yield production across all irrigation levels. In general, these ecotypes that were less affected by drought stress can be used as promising genotypes in future breeding programs with the objective of enhanced drought resistance.

    Keywords: Bitter Vetch, Drought Stress, Grain Yield, Resistance
  • Mehdi Keshavarzian, Mahmoud Toorchi*, Mohammad Reza Shakiba Pages 154-162

    Abiotic stresses such as salinity, are factors that severely affects agricultural production. To evaluate the effects of salinity on some morphological and physiological traits related to salt tolerance of 22 genotypes of spring rapeseed cultivars in the vegetative growth stage, an experiment was conducted as a split plot form based on Randomized Complete Blocks Design using levels of salinity: zero (control), 150 and 300 mM sodium chloride with three replications were done in the research greenhouse of Tabriz university. In present study, dry weight of shoot and root, height, Na+ and K+ contents of leaves and roots, K+/Na+ ratios in leaves and roots were measured. Increasing salinity levels have significantly increase Na+ contents of leaves and roots and reduced traits such as height, shoot and root dry weight, K+ contents and K+/Na+ ratios of leaves and roots. Cultivars showed the most significant differences, this shows that high diversity of genotypes in salinity tolerance. Cluster analysis led to the separation of genotypes into four groups. Results showed that SAN-2 was the most tolerant and the Amica was the most sensitive to salt stress during vegetative growth, respectively. Therefore They can be used to identify genes loci determination and understand the mechanisms salt tolerance genes.

    Keywords: Cluster Analysis, Salinity, Sodium Chloride, Rapeseed
  • Reza Darvishzadeh*, Iraj Bernousi Pages 163-174

    In order to study the resistance of tobacco genotypes to Broomrape (Orobanche cernua L.), two experiments based on the randomized complete block design with three replications were conducted at non-stress and broomrape stress conditions at the tobacco research center of Urmia for two sucsessive years (2007-2009). The results showed that the broomrape infestation reduced the mean of all studied traits. The maximum reduction was recorded in aerial part dried weight (31%) and root dried weight (30%), respectively. So that, these traits were known as susceptible traits. The traits such as number of leaves, aerial part dried weight and root dried weight showed highly positive and significant correlation with tobacco yield at non-stress and stress conditions, respectively. So, one can use these traits for selecting tobacco genotypes with high yield performence. It was also found that there is a high correlation between the tobacco yield in non-stress and stress conditions with harmonic and geometric mean indices and stress tolerance index, so these indices can be used to assess tolerance to Broomrape stress in tobacco. Cluster analysis grouped the studied genotypes into three clusters containing susceptible genotypes (42 genotypes), moderately resistant (13 genotypes) and resistance (9 genotypes). In overall, the genotypes C.H.T.209.12e, C.H.T.209.12e×F.K.40-1 and genotypes SPT413, SPT432 and SPT412 are introduced as the most resistance and the highest susceptible genotypes to Broomram, respectively.

    Keywords: Cluster Analysis, Genetic Resistance, Oriental Tobacco, Parasitic Weed, Leaf Yield af yield
  • Zahra Hosseinzadeh, Aliakbar Mohammadi Mirik*, Asghar Rahimi Pages 175-183

    In order to investigate the genetic variation and transgressive segregation of some agronomic traits in F6 linseed breeding lines derived from KO37 × CAN1066 cross, 824 breeding lines (selected from 106 F5 lines) evaluated using an augmented design along with five-control genotypes. The highest genotypic coefficient of variation (GCV) were observed for seed weight / capsule (53.39%), whereas, number of days to maturity showed very low GCV (2.71%). Overall, considerable variation was observed for studied traits among breeding lines. The average seed yield per plant of breeding lines was 0.270g with a range of 0.126 to 0.480 g among F5 families, whereas seed yield /plant in KO37 and CAN1066 parent were 0.490 and 0.158 gr/plant, respectively. The highest broad sense heritability was obtained for number of branches/plant (97.03%( but, seed yield ha-1 had the lowest value (64.34%). Heritability of seed yield/plant was 83.33%. Number of capsule/plant showed the most positive transgressive segregation (28/08%). Also, considerable positive transgressive segregation was observed for days to 50% flowering (26/43%) and number of branches/plant (6.61%). The genetic gain for seed yield/plant, number of capsules/plant, number of branches/plant was 85.18, 77.99 and 68.10 %, respectively. The range of heterobeltiosis varied from 2.46 to 3.60, from14.35 to 18.50 and from 0.039 to 0.041 for number of branches/plant, number of capsules /plant and seed yield /plant, respectively. Because of high genetic variation in this population there is the possibility of selecting superior lines for evaluation and production of new varieties.

    Keywords: Heritability, Linseed, Phenotypic, Genotypic Variation, Transgressive Segregation
  • Shokoufeh Dastneshan, Manijeh Sabokdast Nodehi* Pages 184-194

    Evaluation of the physiological and biochemical traits can help to identify strategies for selection of resistant cultivars and increased crop yield production under diverse environmental conditions such as SALT stress conditions. To this end, an experiment was conducted in a greenhouse based on a completely randomized design (CRD) with three replications. The experimental factors were six genotype of common bean (Naz, Jules. 94.74, 20, 2) and four levels of). Salinity (zero as control. 50,100 and 200 mM Nacl). Salt stress was applied five weeks after planting and lasted for 10 days. Second trifoliate were used for sampling. Some physiological and biochemical characteristics including Electrolyte leakage (EL), Proline, total soluble proteins, malondialdehyde, Enzyme activity catalase, ascorbat peroxidase, polyphenol oxidase and ghayacol peroxidase were measured at the end of the experiment. Result showed that all genotype with increasing salinity level (up 200 Mm) had similar response, but the intensity of these responses was different in various genotypes. Overall, the highest and lowest content Prolin, malondialdehyde, enzymes activity of catalase, ghayacol peroxidase and ascorbat peroxidase were recorded at salinity level of 200Mm in jules and naz respectively. By evaluating of the studied traits, with considering physiological and biochemical characteristics, it could be conclude that genotype julse was salt tolerant in comparison to the rest of genotypes.

    Keywords: Abiotic Stress, Common Bean, Sodium Chloride, Tolerance, Oxidative Stress
  • Nadali Bagheri*, Nadali Babaeian Jelodar, Aram Pasha Pages 195-206

    In this study, the mechanism of resistance to striped stem borer was investigated in 10 rice genotypes and at different levels of nitrogen fertilizer. In addition, the relationship between some quantitative and qualitative traits of rice genotypes was evaluated with the resistance to striped stem borer.This experiment was conducted as split plot based on randomized complete block design with four replications in field conditions.The results showed that Amol-3, Milad and Dasht genotypes were susceptible to striped stem borer and with increasing levels of N fertilizer, the percentage of damage also increased.But the Amol 3 cultivar because of the ability to tillering more, at higher levels of N fertilize,it has been able to some extent offset the decline in performance resulting from the pest attack.From among the quantitative traits studied, the stem diameter and plant height and among the qualitative traits studied form of plant growth (Stem Growth habit) and spinedleaf bladeplay an important role in contamination with rice striped stem borer.So that genotypes with lower stem diameter and shorter heights as well as the habit of stem growth standing or half standing and spined leaf blade (such as Tarom Jelodar, Danesh, Nemat, Jahesh, Partov, Amol2 and IR50) were less polluted.

    Keywords: Field Conditions, Rice, Resistance, Striped Stem borer
  • Reza Mohammadi*, Mahdi Geravandi, Reza Haghparast, Rahman Rajabi, Abdolvahab Abdulahi, Reza Malekhosseini, Khodadad Yarkarami, Behzad Shahsavari Pages 207-217

    In order to evaluate the productivity potential of some bread wheat varieties and promising lines under no-till rainfed condition two different on-farm trials were conducted in cold (Sonqor) and warm (Sarpol-e Zahab) regions of Kermanshah province during 2017-18 cropping season. In the cold condition, 12 winter genotypes and in the warm condition 32 spring genotypes were evaluated for grain yield and its components, morphological traits, canopy temperature, relative chlorophyll content (SPAD) and normalized difference vegetation index (NDVI). In the cold condition, the genotypes were significantly different for peduncle extrusion length, number of grain per spike, number of spike per m2 and thousand-kernel weight, peduncle length and gain yield. Grain yield of genotypes varied from 2849 (Sardari) to 4274 (G10) kgha-1 and four genotypes (G2, G4, G10 and G12) had higher yield than check variety (p < 0.05). In the warm condition, the genotypes were different for SPAD, plant height, peduncle extrusion length, peduncle length, 1000-kernel weight and days to heading. Grain yield of genotypes varied from 364 (G22) to 1363 (G8) kgha-1, and G8 and G10 were superior to the check variety (Aftab) by 89% and 61%, respectively. The profiles of trait associations were relatively different in cold and warm conditions. NDVI was positively correlated with grain yield, number of kernel per spike and 1000-kernel weight and negatively correlated with canopy temperature in the warm region. These results showing the importance of NDVI in identifying productive wheat genotypes for dryland conditions.

    Keywords: Bread Wheat, Grain Yield, Rainfed Condition, Genotype-By-Trait Biplot Analysis