فهرست مطالب

مدیریت سلامت - پیاپی 78 (زمستان 1398)
  • پیاپی 78 (زمستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/09/10
  • تعداد عناوین: 7
|
  • سیما عجمی، کیومرث چلونگر* صفحات 9-11
  • حسین احمدی، سیده زینب مهدیان*، عباس شیخ طاهری صفحات 12-21
    مقدمه

    کنترل و جلوگیری از پیشرفت بیماری چربی خون بالا که یکی از شایع ترین بیماری های مزمن است، مستلزم مصرف داروها توسط بیمار است. تلفن همراه و امکان ارسال پیام متنی که روزانه به طور وسیعی استفاده می شود، امکان ساده و راحتی برای افزایش تبعیت از مصرف دارو است. هدف از مطالعه حاضر ارزیابی تاثیر ارسال پیام های یادآور مصرف دارو بر کنترل چربی خون در بیماران مبتلا به چربی خون بالای مزمن است.

    روش ها

    این مطالعه یک کار آزمایی بالینی تصادفی است. تعداد 60 نمونه در سال 1397 در مرکز خدمات جامع سلامت امام حسین (ع) شهر برازجان در دو گروه کنترل و مداخله قرار گرفتند. بیماران گروه مداخله روزانه یک پیام یادآور مصرف دارو به مدت شش هفته دریافت کردند. پرسش نامه موریسکی در شروع مطالعه و شش هفته بعد توسط هر دو گروه تکمیل گردید. نتایج مطالعه با روش های آمار تحلیلی و با استفاده از نرم افزارهای SPSS  نسخه 25 و R نسخه 2. 5. 3 تحلیل شد.

    یافته ها

     نتایج حاصل از مقایسه میزان نمره پرسش نامه موریسکی تکمیل شده در انتهای مطالعه اختلاف معنی داری بین دو گروه نشان داد (p<0.001).

    نتیجه گیری

     ارسال پیام یادآور مصرف دارو بیماران مبتلا به  چربی خون مزمن در طول مدت شش هفته اثربخش بوده و منجر به بهبود تبعیت آن ها از درمان دارویی می گردد.

    کلیدواژگان: چربی خون، تبعیت دارویی، سلامت همراه، پیام متنی، سیستم یادآور
  • فاطمه شیخ شعاعی*، مائده ذوالفقاری، محمدجواد منصورزاده، سیدجواد قاضی میرسعید صفحات 22-34
    مقدمه

    دسترسی به اطلاعات معتبر و روزآمد توسط کادر درمان می تواند به معنای تامین سلامت یک جامعه باشد و این امر نیازمند نیروهای متخصص در زمینهء بازیابی اطلاعات است. این نیروها با عنوان کتابداران بالینی در کشورهای پیشرفته در حال ارائه خدمات و به این منظور نیازمند آموزش های خاصی هستند. هدف پژوهش حاضر، طراحی برنامه آموزشی کتابدار بالینی برای آموزش کتابداران ایرانی به منظور ارائه خدمات در محیط های بالینی است.

    روش ها

     پژوهش حاضر، کاربردی- توصیفی و با رویکرد کیفی است. در مرحله اول با مرور منابع، 188 منبع مرتبط با کتابدار بالینی به دست آمد. بعد از ارزیابی اعتبار، 44 مورد انتخاب و تحلیل شد. مهارت های مستخرج از مرور منابع، در مرحله دوم با روش دلفی در دو دور به نظرسنجی از اساتید و دانشجویان دکتری کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی در ایران گذاشته شد و از مهارت هایی منتخب برای ارائه برنامه پیشنهادی استفاده شد.

    یافته ها

     نتایج مرحله اول نشان داد از بین 62 مهارت استخراجی از منابع، سواد اطلاعاتی، پزشکی مبتنی بر شواهد و تحلیل و ارزیابی انتقادی بیشترین فراوانی را در منابع داشتند. نتایج دو دور دلفی نشان داد که طراحی برنامه آموزشی در قالب دوره های آموزشی کوتاه مدت باشد و محتوای آن از مهارت های دارای بیشترین فراوانی در منابع و بیشترین میانگین ازنظر مشارکت کنندگان در دلفی باشد. موارد مذکور باهم هم پوشانی داشت.

    نتیجه گیری

    از نتایج این مطالعه می توان نتیجه گیری کرد که نظرات مشارکت کنندگان در دلفی درباره مهارت های کتابدار بالینی تا حدود زیادی با مهارت های ارائه شده در منابع همسان است. بنابراین انتظار می رود برنامه طراحی شده در پژوهش حاضر بتواند راهنمایی برای استفاده طراحان برنامه های آموزشی کتابداری بالینی باشد.

    کلیدواژگان: کتابدار بالینی، برنامه آموزشی، کتابداری پزشکی، روش دلفی
  • عباس شیخ طاهری، الهه نوروزی*، فرحناز صدوقی صفحات 35-49
    مقدمه

    خود مراقبتی در بیماران مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی، عاملی مهم و تاثیرگذار در کنترل و کاهش عوارض شیمی درمانی است که موجب پایبندی بیشتر به شیمی درمانی و بهبود کیفیت زندگی بیماران می گردد. با توجه به نقش تلفن های همراه هوشمند در زندگی افراد و ظرفیت های مشهود آن جهت خود مراقبتی، هدف از مطالعه حاضر طراحی و ارزیابی برنامه کاربردی خود مراقبتی مبتنی بر تلفن همراه برای بیماران مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی است.

    روش ها

     پژوهش توسعه ای-کاربردی حاضر در دو مرحله انجام شد. ابتدا نیازسنجی از نه متخصص آنکولوژی، 24 متخصص جراحی عمومی و 30 بیمار مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی صورت پذیرفت. سپس، نمونه اولیه برنامه کاربردی تحت پلتفرم اندروید طراحی گردید و درنهایت، جهت ارزیابی قابلیت استفاده و رضایت کاربران پرسش نامه استاندارد کوئیز نسخه پنج و نیم به مدت یک هفته در اختیار 30 نفر از مبتلایان به سرطان پستان تحت شیمی درمانی قرارگرفته و تکمیل شد. نتایج مطالعه با روش های آمار توصیفی و با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 21 تحلیل شد.

    یافته ها

     افراد شرکت کننده در پژوهش، از میان 36 نیاز اطلاعاتی مطرح شده، 32 عنصر داده پرسش نامه نیازسنجی را ضروری دانستند. ویژگی های کلی برنامه طراحی شده شامل پروفایل بیمار، مدیریت عوارض جانبی، سبک زندگی و قابلیت های سیستم بود. ارزیابی قابلیت استفاده از برنامه کاربردی نشان داد که کاربران برنامه کاربردی را با میانگین امتیاز 9/7 (از مجموع نه امتیاز) در سطح خوب ارزیابی نموده اند

    نتیجه گیری

    از برنامه های کاربردی خود مراقبتی مبتنی بر تلفن همراه می توان جهت کمک به بیماران مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی در مدیریت عوارض جانبی و کسب مراقبت های خود مراقبتی استفاده نمود.

    کلیدواژگان: سرطان پستان، شیمی درمانی، برنامه های کاربردی، خود مراقبتی
  • مرضیه مروتی*، نصرت ریاحی نیا صفحات 50-61
    مقدمه

    خطاهای جدی و سوء رفتارهای پژوهشی، سلب اعتبار مقاله ها را پس از انتشار آن ها به دنبال خواهد داشت. هدف از پژوهش حاضر، بررسی مقاله های سلب اعتبارشده حوزه غدد درون ریز و متابولیسم طی سال های 1990 تا 2017 است.

    روش ها

    پژوهش حاضر نوعی مطالعه کاربردی بوده و با رویکرد توصیفی و با استفاده از شاخص های علم سنجی انجام شده است. جامعه موردمطالعه را 106 مقاله سلب اعتبارشده حوزه غدد درون ریز و متابولیسم نمایه شده در پایگاه وب آو ساینس طی سال های 1990 تا 2017 تشکیل می دهد.

    یافته ها

    در هر مجله موردبررسی، به طور میانگین 35/2 مورد سلب اعتبار طی بازه زمانی مذکور رخ داده است. میانگین شاخص سلب اعتبار مجله های موردبررسی 65/0 بود. بیشترین موارد سلب اعتبار مقاله ها مربوط به نشر مکرر (29 مورد) و دست کاری (23 مورد) بود. فاصله زمانی میان انتشار و سلب اعتبار مقاله های مجله های این حوزه به طور میانگین 4/49 ماه بود. بیشترین سهم در نگارش مقاله های سلب اعتبارشده حوزه غدد درون ریز و متابولیسم به نویسندگانی از کشور ایالات متحده (42 مورد) تعلق داشت.

    نتیجه گیری

     سوء رفتارهای پژوهشی و سلب اعتبار مقاله ها در حوزه غدد درون ریز و متابولیسم به عنوان یک رشته بالینی نگران کننده است. اهتمام بیشتر متصدیان نشر علمی به سیاست های اخلاق نشر و آگاهی هر چه بیشتر پژوهشگران از مصادیق سوء رفتارهای پژوهشی در راستای کاهش جنبه های گوناگون این گونه رفتارها ضرورت دارد.

    کلیدواژگان: سوء رفتار علمی، سلب اعتبار، غدد درون ریز و متابولیسم
  • سارا امام قلی پور، مهدی رعدآبادی*، محمد زارع زاده صفحات 62-71
    مقدمه

    کسورات اعمالی از سوی سازمان های بیمه گر اغلب بیمارستان ها را با آشفتگی مالی و فشارهای ناشی از آن روبرو می سازد. لذا، با توجه به کمبود منابع بیمارستانی، کسورات بیمارستانی مشکلات محدودیت منابع را دوچندان می نماید و بررسی شاخص های بیمارستانی تاثیرگذار بر میزان کسورات می تواند کاهش هزینه ها را به دنبال داشته باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر کسورات بیمه ای در بیمارستان های یزد قبل و بعد از اجرای طرح تحول سلامت به انجام رسید.

    روش ها

     مطالعه حاضر به صورت تحلیلی-کاربردی در سال 1397 انجام شد. جامعه موردمطالعه شامل کلیه بیمارستان های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی یزد (N=11) و ابزار گردآوری داده ها فرم طراحی شده توسط پژوهشگر بود. تحلیل داده ها نیز با استفاده از آماره های توصیفی و ضریب همبستگی پیرسون انجام شد.

    یافته ها

    مقایسه کسورات بیمه ای قبل و بعد از اجرای طرح تحول سلامت نشان می دهد که در کلیه بیمارستان ها کسورات افزایش یافته است. همچنین، رابطه معنی دار و مستقیمی بین تعداد پذیرش بستری (000/0=p)، ضریب اشغال تخت (034/0=p) و تعداد تخت فعال (001/0=p) با میزان کسورات بیمه ای مشاهده شد.

    نتیجه گیری

     مبلغ قابل توجهی از درآمدهای بیمارستان های موردمطالعه به دلیل کسورات اعمال شده به هدر می رود که می توان با کارشناسی و تحلیل هر یک از علل و پیدا کردن راه حل های برطرف کردن آن، آموزش و آگاهی کارکنان و مسئولین بیمارستان ها در جهت کاهش این کسورات گام برداشت و راه کارهای اجرایی کاهش آن را یافته و به اجرا درآورد.

    کلیدواژگان: کسورات، بیمارستان، تخت، شاخص های عملکردی
  • سیده المیرا موسوی، مرتضی رجوعی*، سید مرتضی غیور باغبانی صفحات 72-85
    مقدمه

    امروزه افزایش شدت رقابت و عدم اطمینان محیطی باعث شده است که مدیران برای بهره گیری از فرصت های پیش رو به عواملی که بر عملکرد تاثیرگذار است، بیش تر توجه کنند. بر همین اساس هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر گرایش کارآفرینی، گرایش یادگیری و خودکارآمدی کارآفرینانه بر عملکرد کسب و کار است.

    روش ها

    پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و از حیث روش انجام توصیفی پیمایشی بوده که در سال 97 انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش، مدیران، روسا، سرپرستان و کارشناسان شرکت داروسازی ثامن مشهد بود. از جامعه آماری 187 نفره، 132 نفر با استفاده از روش نمونه گیری طبقه ای به عنوان نمونه این پژوهش انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسش نامه استاندارد بوده که روایی سازه آن از طریق آزمون تحلیل عاملی و پایایی آن با آلفای کرونباخ بالای 8/0 تایید شد. داده ها پس از جمع آوری در نرم افزار SPSS و آموس تحلیل شد.

    یافته ها

     نتایج پژوهش نشان داد که گرایش کارآفرینی و خودکارآمدی کارآفرینانه به طور مستقیم و به ترتیب با ضرایب 18/0 و 33/0 بر عملکرد کسب و کار تاثیرگذار هستند. همچنین، گرایش یادگیری (با ضریب 22/0) بر یادگیری سازمانی تاثیرگذار است. یادگیری سازمانی نیز با ضریب مسیر 40/0 بر عملکرد کسب و کار تاثیرگذار است. علاوه بر آن، گرایش کارآفرینی، گرایش یادگیری و خودکارآمدی کارآفرینانه می توانند از طریق یادگیری سازمانی به ترتیب با ضرایب 20/0، 08/0 و 16/0 عملکرد کسب و کار را تحت تاثیر قرار دهند.

    نتیجه گیری

     یافته های مطالعه حاضر نشان داد افزایش گرایش یک سازمان به کارآفرینی و خودکارآمدی باعث بالا رفتن یادگیری در آن سازمان می شود که موجب عملکرد بهتر است.

    کلیدواژگان: گرایش کارآفرینی، گرایش یادگیری، خودکارآمدی کارآفرینانه، یادگیری سازمانی، عملکرد کسب و کار
|
  • Hossein Ahmadi, Seyedeh Zeinab Mahdian*, Abbas Sheikhtaheri Pages 12-21
    Introduction

    Patients are required to take medications to control and prevent the progression of hypertension, one of the most common chronic diseases. The widely use of cellphone text messages make it easy and convenient to enhance medication adherence The current study aimed to evaluate the effect of text message reminders on blood lipids control in patients with chronic hyperlipidemia.

    Methods

    The sample population in this randomized clinical trial, consisted of sixty patients divided into control and intervention groups at Imam Hossein Comprehensive Health Service Center in Borazjan in 2018. The patients in the intervention group received a daily reminder message for six weeks. Data were collected by Morisky questionnaire was completed by both groups at baseline and six weeks later. The data were analyzed by SPSS software version 25 and R version 2. 5. 3.

    Results

    the results indicated a significant difference between the two groups. (p<0.001).

    Conclusion

    Sending reminder messages to patients with chronic hyperlipidemia over a six-week period is effective and leads to improved medication adherence.

    Keywords: Hyperlipidemia, Medication Adherence, Mobile Health, Text Message, Reminder System
  • Fatemeh Sheikhshoaei*, Maede Zolfaghari, Mohammad Javad Mansourzadeh, Seyed Javad Ghazi Mirsaeid Pages 22-34
    Introduction

    Accessibility of reliable and up-to-date information to health care providers can lead to effective community health; therefore, experts are needed to retrieve information. These experts, called clinical librarians in developed countries, need special training. Therefore, this study aimed to design a clinical librarian program for training librarians to provide information services in clinical settings.

    Methods

    In this descriptive–applied research, a qualitative approach was adopted. In the first phase, 188 sources related to clinical librarianship were found and validated, and finally 44 sources were selected for analysis. The sources, were reviewed to extract skills which were then reviewed and validated in two Delphi rounds by professors and Ph.D. students of Medical Librarianship in Iran. The selected skills were used to propose an educational program.

    Results

    In the first phase, four skills among 62, i.e., information literacy, evidence-based medicine, and critical analysis and assessment obtained the highest frequency.
    Based on the results of two Delphi rounds, the educational program was designed as short-term training courses consisting of skills with the highest frequency in sources, and the highest mean points from the perspectives of participants in Delphi rounds.

    Conclusion

    Based on the results it can be concluded that the viewpoints of Delphi contributors concerning clinical librarian skills are largely consistent with those presented in the sources. Therefore, the program designed in this study can be used as a guide for clinical librarianship curriculum designers.

    Keywords: Clinical librarian, Curriculum, Medical librarianship, Delphi technique, clinical librarian educational program
  • Abbas Sheikh Taheri, Elaheh Norouzi*, Farahnaz Sadoughi Pages 35-49
    Introduction

    Self-care in breast cancer patients undergoing chemotherapy is an important factor in controlling and reducing the side effects of chemotherapy which leads to a greater adherence to chemotherapy and improved quality of life. Given the role of smartphones in individuals' lives and their apparent capacities for self-care, the aim of this study was to present a mobile-based self-care application for patients with breast canceundergoing chemotherapy.

    Methods

    This applied developmental research was conducted in two stages. At first, needs assessment was performed to identify the needs of oncology and general surgery specialists and patients with breast cancer undergoing chemotherapy. Then, the prototype of the application was designed under the Android platform. Finally, to evaluate the usability and satisfaction of users, the standard Quiz questionnaire version 5.5 was completed by 30 patients for one week. The data were analyzed by SPSS software version 21 using descriptive statistics.

    Results

    According to the findings 32 elements (among 36) of the needs assessment questionnaire were considered as necessary by the participants. General features of the program included: patient profiles, side effects management, life style and system capabilities. The usability assessment of the application showed that the users rated the application as good with a mean score of 7.9 (out of nine points).

    Conclusion

    Mobile-based care applications can be used to help patients with breast cancer undergoing chemotherapy in managing side effects and obtaining self-care skills.

    Keywords: Breast cancer, Chemotherapy, Application, Self-care
  • Marzieh Morovati*, Nosrat Riahinia Pages 50-61
    Introduction

    Articles are retracted due to scientific misconduct and serious errors. The current study aimed to analyze the retracted articles in Endocrinology Metabolism journals during 1990-2017.

    Methods

    This applied study was conducted by using scientometric indicators with a descriptive approach. The sample of the study comprised of 106 retracted articles published in 45 Web of Science-indexed journals of Endocrinology Metabolism.

    Results

    The findings indicated that, on average, 2.35 Retraction Notices were published per journal. The average retraction index was 0.65. Duplicate publication and manipulation were the most common reasons for retraction and accounted for 29 and 23 retractions. The median time from publication of the original article to retraction was 49.4 months. The most retracted articles (n= 42) belonged to the United States.

    Conclusion

     Scientific misconduct and retractions in endocrinology and metabolism, as a clinical discipline, is alarming. Therefore, publishers, editors, and reviewers are required to pay more attention to publication ethics and enhance researchers’ awareness of research misconduct.

    Keywords: scientific misconduct, article retraction, retraction of publication, endocrinology, metabolism
  • Sara Emamgholipour, Mehdi Raadabadi*, Mohammad Zarezadeh Pages 62-71
    Introduction

    Insurance deductions by insurers often lead to financial turmoil in hospitals. With due consideration to lack of hospital resources, hospital deductions double the problems stemming from limited resources, therefore, the investigation of hospital indicators which affect deductions can lead to cost reduction. This study aimed to explore factors affecting insurance deductions in hospitals in Yazd province before and after the implementation of Health Reform Plan.

    Methods

    This analytical-applied study was conducted in 2018. The study population consisted of all hospitals (N=11) affiliated to Yazd University of Medical Sciences. A form was designed by the researcher to collect data which were then analyzed by using descriptive statistics and Pearson correlation test.

    Results

    The comparison of hospital deductions before and after the implementation of Health Reform Plan revealed an increase in deductions in all hospitals. There was also a significant and direct relationship between the number of hospital admissions (P=0.000), bed occupancy coefficient (P=0.034), and the number of active beds (P=0.001) with the amount of hospital deductions.

    Conclusion

    A significant amount of the hospital revenues are wasted due to deductions which can be reduced through analyzing the causes and finding solutions to remove them, training and educating hospital staff and authorities, and implementing effective mitigation strategies.

    Keywords: Deductions, Hospital, Beds, Performance Indicators
  • Seyede Elmira Mousavi, Morteza Rojuee*, Seyed Morteza Ghayour Baghbani Pages 72-85
    Introduction

    Nowadays, changes in the field of competition and environmental uncertainty have led executives to pay more attention to factors affecting performance in order to take the advantage of leading opportunities in global markets. The purpose of this study was to investigate the effect of entrepreneurial orientation, learning orientation, and entrepreneurial self-efficacy on business performance.

    Methods

    This applied-descriptive study was conducted on managers, administrators, supervisors and experts of Samen Pharmaceutical Company in Mashhad. The population consisted of 187 people, 132 of whom were selected through stratified sampling method. Data were collected by using a standard questionnaire, the construct validity of which was assessed through confirmatory factor analysis. The reliability of the questionnaire was calculated as 0.8 using Cronbach's alpha. The data were then analyzed by SPSS and Amos software.

    Results

    According to the findings, entrepreneurial orientation and entrepreneurial self-efficacy directly affected the business performance (with coefficients of 0.18 & 0.33, respectively). Learning orientation (with a coefficient of 0.22) influenced organizational learning which affected business performance with a coefficient of 0.40. Moreover, entrepreneurial orientation, learning orientation, and entrepreneurial self-efficacy influenced business performance through organizational learning (with coefficients of 0.20, 0.08, and 0.16, in that order).

    Conclusion

    An increase in organizations’ desire for entrepreneurial and self-efficacy enhances learning and leads to a better performance.

    Keywords: Entrepreneurial Orientation, Learning Orientation, Entrepreneurial Self- Efficacy, Organizational Learning, Business Performance