فهرست مطالب

  • پیاپی 34 (زمستان 1398)
  • تاریخ انتشار: 1398/12/01
  • تعداد عناوین: 15
|
  • شهریور روستایی، محمدرضا پورمحمدی، بهزاد رنجبرنیا* صفحات 1-16

    تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات به عنوان پدیده‏ای جامع و فراگیر در طیف کامل فعالیت‏های بشری از کاربردهای شخصی گرفته تا فعالیت‏های اقتصادی و سیاسی و در نهایت امر توسعه بسیار تاثیرگذار است. با این‏حال، چنین تاثیرگذاری در صورت انتشار نامتوازن تکنولوژی‏های نوین اطلاعاتی و ارتباطی در بین افراد جامعه، به صورت سازنده و در راستای توسعه عمل نمی‏کند، که چنین توسعه نامتوازنی، باعث ایجاد شکاف دیجیتال در جامعه می‏شود. در این راستا، هدف تحقیق حاضر شناسایی مولفه‏ های کلیدی تاثیرگذار شکاف دیجیتال بر توسعه پایدار شهر تبریز است. روش به کار گرفته شده در این پژوهش توصیفی، تحلیلی، علی و رویکرد حاکم بر آن پیمایشی است. این مقاله در صدد آن است که با دیدی سیستماتیک و ساختاری تمامی عوامل دخیل در مانع شدن شکاف دیجیتال در توسعه را مورد بررسی و تحلیل قرار دهد و عوامل تاثیرگذار در این فرآیند را شناسایی کند. در این راستا، متغیرهای شکاف دیجیتال و توسعه پایدار در نرم ‏افزار MiCMac با استفاده از نظرات 30 متخصص و کارشناس تحلیل گردید و عوامل تاثیرگذار و تاثیرپذیر مشخص گردید. بر اساس نتایج به دست‏آمده در این پژوهش، متغیر امکانات محلی بیشترین تاثیرگذاری و کمترین تاثیرپذیری را در بین دیگر متغیرها داراست و متغیرهای مهارت های اطلاعاتی و دخالت‏های مدیریتی در رده‏های بعدی قرار می‏گیرند. متغیر مهارت های اطلاعاتی در کنار متغیرهای وضعیت اقتصادی و محل جغرافیایی بیشترین تاثیرگذاری و همچنین بیشترین تاثیرپذیری را در بین دیگر شاخص‏ها دارا بودند. متغیرهایی که کمترین تاثیرگذاری و بیشترین تاثیرپذیری را در بین دیگر متغیرها دارا بودند شامل ارتباطات اجتماعی، دانش زبان و... می‏شوند. در نهایت متغیرهای جنسیت و نوجوانان به عنوان متغیر مستقل شناسایی شدند که دارای کمترین تاثیرگذاری و کمترین تاثیرپذیری هستند. بر این اساس، سیاست‏گذاری توانمندسازی همه اقشار جامعه از لحاظ فراگیری مهارت‏های استفاده از تکنولوژی‏های اطلاعاتی و ارتباطی به عنوان مهم‏ترین پیشنهاد تحقیق حاضر شناسایی گردید.

    کلیدواژگان: شکاف دیجیتال، تحلیل ساختاری، توسعه پایدار شهری، تبریز 2018
  • سیدمصطفی حسینی*، محمدرحیم رهنما، محمد اجزا شکوهی، امید علی خوارزمی صفحات 17-36

    شهر سبز به عنوان یک رویکرد سازگار با محیط زیست در پی مشخص شدن پیامدهای مخرب الگوها و رویکردهای سنتی و متفاوت توسعه بدون توجه به مباحث زیست محیطی در سال های اخیر مورد توجه جدی محققان و صاحب نظران قرار گرفته است. براین اساس، در این پژوهش سعی شده با رویکرد آینده پژوهی از طریق شناسایی عوامل کلیدی موثر بر دست یابی شهر سبز در کلان شهر مشهد، سناریوهای پیش روی شهر در افق 1405 مشخص گردد تا از این طریق بتوان زمینه دست یابی به شهر سبز را در کلان شهر مشهد فراهم ساخت. در این پژوهش ابتدا با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و بهره گیری از منابع خارجی 7 مولفه اصلی و 25 شاخص به عنوان پارامترهای اولیه برای شهر سبز شناسایی شد. سپس با استفاده از نظرات کارشناسان و نرم افزار Micmac شاخص های کلیدی و پیشران های موثر بر دستیابی به شهر سبز شناسایی شد، در مرحله بعد مجدد با ادغام روش ماتریس اثرات متقابل و نرم افزار Scenario wizard به شناسایی سناریوهای پیش روی شهر مشهد در زمینه شهر سبز در افق 1405 پرداخته شده است. نتایج حاصل از تحقیق نشان داد که 6561 سناریو پیش روی شهر مشهد در افق 1405 است و در این بین تنها دو سناریو دارای سازگاری بالا و احتمال وقوع بیشتری هستند. سناریوی اول که سناریویی با جهت مثبت است، دارای مجموع امتیاز اثر متقابل 108 و ارزش سازگاری 10 و سناریوی دوم که گویای شرایط نامناسب برای آینده کلان شهر مشهد در زمینه شهر سبز است، دارای مجموع امتیاز اثر متقابل 84 و ارزش سازگاری 2 است.

    کلیدواژگان: آینده پژوهی، سناریو نگاری، شهر سبز، محیط زیست، مشهد
  • خدیجه بوذر جمهری*، سیدرضا حسینی کهنوجی، نبی الله حسینی صفحات 37-52

    مشارکت از مصادیق کنش اجتماعی است و تمامی احکام و عوارض آن را نیز داراست. کنش اجتماعی عبارت از همه حالات فکری، احساسی و رفتاری که جهت گیری آن ها بر اساس الگوی جمعی ساخت یابی شده اند. هدف از انجام این پژوهش، تحلیل مولفه های اثرگذار بر مشارکت شهروندان در اداره امور شهری کلان شهر اهواز است. جامعه آماری پژوهش را کلیه مناطق هشت گانه شهر اهواز تشکیل می دهد که با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر به عنوان حجم نمونه برای تکمیل پرسش نامه انتخاب شدند. برای تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS استفاده شد. نمونه گیری نیز متناسب با حجم در مناطق هشت گانه شهر اهواز تعیین گردید. یافته ها حاکی از آن است که بیشترین و کمترین میزان مشارکت بین مناطق 3 و 1 به ترتیب با میانگین 72/15 و 71/9 در 9 مولفه بوده است. نتایج ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که بین سن پاسخگویان و میزان مشارکت آنان با سطح همبستگی (211/0) اختلاف معنی داری وجود دارد، اما با آزمون من وتنی رابطه بین جنسیت و میزان مشارکت رد شد. آزمون رگرسیون خطی ساده  نیز نشان داد که پایگاه اقتصادی- اجتماعی به عنوان متغیر مستقل تاثیر زیادی بر متغیر وابسته (مشارکت) دارد؛ همچنین این آزمون با سطح اطمینان 95 درصد فرض این که هر چه رضایت اجتماعی شهروندان بیشتر باشد، مشارکت آنان افزایش می یابد، تایید کرد. تحلیل واریانس یک طرفه نیز گویای آن است که افزایش آگاهی شهروندان، مشارکت بیشتر آنان را به دنبال دارد؛ همچنین آزمون همبستگی کندال نشان داد که بین اعتماد اجتماعی و مشارکت رابطه معنی داری وجود دارد و در پایان مدل تحلیل مسیر، حاصل نرم افزار AMOS معنی داری تمام مولفه ها را به جز مولفه جنسیت تایید می کند.

    کلیدواژگان: مشارکت شهروندان، مدیریت شهری، مناطق هشت گانه، شهر اهواز
  • حبیب نظرنژاد*، مرتضی حسینی، رئوف مصطفی زاده صفحات 53-66
    امروزه یکی از اثرات فعالیت های انسانی در قالب تغییر کاربری اراضی، عدم توجه به محدودیت های محیط زیستی است که بر سیمای محیط تاثیرگذار بوده و اثرات زیست محیطی شدیدی بر اکوسیستم های طبیعی دارد. این مسیله وسعت عرصه های طبیعی را کاهش و پراکندگی و انقطاع آن را افزایش می دهد. شناسایی تغییرات عوارض سطح زمین برای درک ارتباط متقابل انسان و محیط، امری ضروری است. هدف از این پژوهش ارزیابی تغییرات الگوی مکانی اراضی زولاچای به کمک سنجش از دور و استفاده از سنجه های سیمای سرزمین در بازه زمانی 24 ساله است که آگاهی از آن باعث برنامه ریزی صحیح در جهت توسعه پایدار می گردد. برای تهیه نقشه کاربری اراضی از تصاویر ماهواره ای Landsat4 سال 1992 و Landsat8 سال 2016 استفاده گردید و با روش Maximum Likelihood که از معروف ترین روش های طبقه بندی است، طبقه بندی انجام شد. به منظور بررسی تغییرات پوشش اراضی در این بازه زمانی از سنجه های تعداد لکه (NP)، تراکم لکه (PD)، تراکم حاشیه (ED)، درصد پوشش سیمای سرزمین (PLAND)، سنجه بزرگ ترین لکه (LPI) و سنجه شکل سیمای سرزمین (LSI) در سطح کلاس و از سنجه های تعداد لکه ها، تراکم لکه، سنجه بزرگ ترین لکه، سنجه شکل سیمای سرزمین، تنوع شانون (SHDI) و پیوستگی (CONTAG) در سطح سیمای سرزمین در نرم افزار Fragstats 4.2 استفاده شد. مقادیر صحت کلی طبقه بندی در دو دوره مورد مطالعه، به ترتیب 92 و 93 درصد، برآورد شد. بر اساس نتایج، افزایش سنجه تعداد لکه (NP) بیانگر تفکیک کاربری های طبیعی است. هم چنین تراکم لکه (PD) در دوره مطالعاتی از 41 به 62 واحد افزایش پیدا کرده است که نشان دهنده افزایش ناهمگنی در کاربری اراضی شده است. میزان یکپارچگی عناصر ساختاری نیز از 1/43 به 89/41 درصد کاهش یافته است که ناپیوستگی را در منطقه مورد مطالعه افزایش داده است.
    کلیدواژگان: تفکیک سیمای سرزمین، کاربری اراضی، نرم افزار Fragstats 4.2، زولاچای
  • انور مرادی*، عباس علی پور، حمید گنجاییان صفحات 67-84
    مطالعه و شناخت عوامل ژیومورفولوژیک محدودکننده در شکل گیری سکونتگاه های جدید و همچنین مدیریت سوانح طبیعی امری ضروری و لازم است. بر این اساس در تحقیق حاضر به آمایش ژیومورفولوژیکی مناطق مسکونی جنوب استان خراسان جنوبی جهت توسعه مناطق مسکونی پرداخته شده است. در این تحقیق به منظور بررسی و پهنه بندی مناطق مساعد برای توسعه شهری، 10 پارامتر شیب، جهت شیب، ارتفاع، زمین شناسی، خاک، کاربری اراضی، فاصله از گسل، فاصله از رودخانه، فاصله از راه ارتباطی، فاصله از سکونتگاه و ژیومورفولوژی به عنوان عوامل موثر در مسیله تحقیق استفاده شده است. روش کار به گونه ای است که ابتدا لایه های اطلاعاتی پردازش، فازی سازی و قابل مقایسه شدن، سپس با استفاده از مدل ANP ارزش هر کدام از لایه ها محاسبه گردید. در نهایت هر کدام از لایه ها در نرم افزار ARC GIS با استفاده از دستور Raster calculator در وزن به دست آمده از طریق مدل ANP ضرب شده و با استفاده از منطق فازی این لایه های اطلاعاتی در محدوده مورد مطالعه با هم تلفیق شدند. در نهایت پس از همپوشانی، نقشه مناطق مساعد برای توسعه شهری در محدوده مورد مطالعه براساس تلفیق دو مدل فازی و ANP بدست آمده است. نتایج تحقیق بیانگر این است که حدود 59 درصد مساحت منطقه مورد مطالعه، با مساحتی حدود 17545 کیلومترمربع، در طبقات بسیار نامناسب و نامناسب واقع شده که نشان از محدود بودن مکان های مناسب با توجه به شرایط ژیومورفولوژیکی منطقه جهت فعالیت های ساخت وساز و ساخت مناطق سکونتگاهی جدید است.
    کلیدواژگان: ژئومورفولوژی، توسعه مسکونی، مدل فازی، مدل ANP، خراسان رضوی
  • شیرین محمدخان، پریسا پیرانی، سمانه ریاهی*، فاطمه گراوند صفحات 85-98

    وقوع فرسایش در نواحی مختلف موجب از دست رفتن خاک های حاصلخیز و تخریب اکوسیستم های طبیعی می شود که لزوم شناسایی، اولویت بندی و تدوین برنامه های مدون جهت کاهش فرسایش در نواحی مستعد را می طلبد. با توجه به پتانسیل بالای حوضه کند از زیر حوضه های آبخیز لتیان در تولید رسوب (46/20413 تن در سال) و قرارگیری این حوضه در بالادست سد لتیان، هدف این پژوهش مشخص نمودن مناطق در معرض خطر فرسایش و آزمون کارایی مدل آنتروپی در این زمینه می باشد. در روش مورد استفاده بر اساس رخساره های ژیومورفولوژیکی، عوامل موثر در فرسایش با استفاده از مدل آنتروپی بررسی و نسبت به تهیه ماتریس آنتروپی و در نهایت نقشه پهنه بندی فرسایش اقدام شد. یافته ها نشان می دهند که شیب 81/27 درصد، سنگ شناسی 51/16 درصد، درصد پوشش گیاهی 74/15 درصد، بارندگی متوسط سالیانه 52/15 درصد، نوع کاربری 41/14 درصد و بافت خاک 01/10 درصد در ایجاد رخساره های فرسایشی منطقه تاثیرگذار بوده اند. همچنین در نقشه پهنه بندی 5/64 درصد از منطقه در محدوده فرسایش متوسط و شدید قرارگرفته است. از آنجا که رخساره های آبراهه ای و تا حدودی شیاری در تمام پهنه های فرسایش کم، متوسط و شدید حضور دارند، بایستی با حفاظت از پوشش گیاهی و اعمال کاربری های مناسب در شیب های بالا از گسترش رخساره های شیاری و آبراهه ای و تبدیل آن ها به رخساره های با پتانسیل فرسایشی بالا، جلوگیری کرد.

    کلیدواژگان: آنتروپی، فرسایش، ژئومورفولوژی، پهنه بندی، حوضه کند
  • ایوب معروفی، ژیلا سجادی*، محمدتقی رضویان صفحات 99-116

    زیستن در یک محیط زیست سالم و دسترسی عادلانه به فضاهای سالم شهری ازجمله مولفه های اصلی عدالت فضایی و عدالت محیط زیستی در شهر به حساب می آید. امروزه همراه با افزایش دگرگونی در فضاهای شهری و رشد ناهماهنگ و ضد محیط زیستی کلان شهر تهران، فرصت های نابرابر جهت زندگی در فضاهای سالم شهری نیز به وجود آمده است و به نوعی عدالت در شهر را از این منظر با چالش روبه رو ساخته است. هدف این پژوهش بررسی نابرابری فضایی شاخص های سلامت محیط زیست شهری در بین نواحی شهری کلان شهر تهران است. پژوهش بر این فرض استوار است که در سطح نواحی شهر تهران از منظر شاخص های سلامت محیط زیستی، نابرابری فضایی وجود دارد. جهت بررسی این موضوع از مدل UHI که سازمان بهداشت جهانی برای سنجش سلامت در نواحی شهری معرفی کرده بهره گرفته شده و همچنین از نرم افزار پیشرفته CommunityVIZ که در محیط ArcGIS عمل می کند استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که بین نواحی شهری کلان شهر تهران ازنظر شاخص های سلامت محیط زیست شهری نابرابری وجود دارد و این نابرابری از الگوی خوشه ای پیروی می کند به طوری که نواحی شمال و شمال غربی از نظر شاخص های سلامت دارای وضعیت بهتری نسبت به نواحی مرکزی و جنوب غربی کلان شهر تهران است؛ همچنین نتایج نشان می دهد که بین شاخص های اقتصادی، اجتماعی، محیطی - فضایی و شاخص سلامت محیط زیست شهری همبستگی قوی وجود دارد و این نشان می دهد که هر گونه اقدام جهت ارتقاء سلامت شهری بدون توجه به شاخص های مربوطه امکان پذیر نیست و نیازمند یک برنامه ریزی یکپارچه توسعه شهری است.

    کلیدواژگان: نابرابری فضایی، سلامت محیط زیستی، نواحی شهری، کلان شهر تهران
  • پریسا اعتصامیان، مهدیه پژوهان فر*، عبدالمجید نورتقانی صفحات 117-132
    میدان شهری از مهم ترین فضاهای شهری است که از دیرباز بستر شکل گیری زندگی اجتماعی بوده و در رشد اجتماعی شهروندان نقش مهمی ایفا می کند. افزایش زندگی مدرن شهری و گسترش فرهنگ شهرنشینی باعث غفلت از اهمیت فضای عمومی بسترساز برای این تعاملات اجتماعی شده است؛ بنابراین ضرورت دارد که میدان های عمومی شهری به نیازهای کاربران از گروه های مختلف سنی و نژادی پاسخ دهند و باید طبق آن نیازها طراحی و اجرا شوند. ازاین رو، هدف از این پژوهش شناسایی و اولویت بندی عوامل طراحی موثر بر تعاملات اجتماعی در میدان های عمومی شهری می باشد. روش تحقیق توصیفی تحلیلی  از نوع پیمایشی میباشد. جامعه آماری این پژوهش کلیه مراجعه کنندگان به سبزه میدان شهر بجنورد می باشند که بر اساس فرمول کوکران 410 نمونه برای پرسشگری به صورت کاملا تصادفی انتخاب شده اند. ابزار پژوهش پرسش نامه که حاوی 42 پرسش از 22 عامل طراحی در قالب طیف 5 گزینه ای لیکرت می باشد. برای تجزیه وتحلیل داده های آماری از تکنیک تحلیل عاملی تاییدی از نرم افزار LISREL استفاده شده است. نتایج تحلیل عاملی روی 22 عامل های طراحی میدان عمومی شهری، 4 دسته جنبه های فیزیکی، جنبه های رفتاری و روان شناختی، جنبه های مدیریتی و جنبه های جغرافیایی را در مدل ارایه شده تبیین می کند. نتایج حاصل نشان می دهد که "جنبه های مدیریتی" با بار عاملی 0.96 اولویت اول و "جنبه های رفتاری و روان شناختی" با بار عاملی 0.67 اولویت آخر تاثیرگذار بر میزان تعاملات اجتماعی در سبزه میدان شهر بجنورد می باشند. براین اساس با توجه و برنامه ریزی بهتر بر طراحی میدان های عمومی شهری، می توان به بهره وری بیشتر این فضاها در راستای افزایش تعاملات اجتماعی شهروندان دست یافت.
    کلیدواژگان: میدان شهری، فعالیت اجتماعی، فضاهای عمومی شهری، عوامل طراحی
  • مجتبی فریدپور، بتول زینالی*، صیاد اصغری، اردوان قربانی صفحات 133-152
    خشکسالی به دلیل گستردگی و تبعات کوتاه مدت و بلندمدت همه جانبه ی آن، از مهم ترین بلایای طبیعی محسوب می شود. در تحقیق حاضر جهت تشخیص و تحلیل خشکسالی و ترسالی در حوضه آبریز دره رود واقع در شمال غرب ایران، از داده های بارندگی سالانه 38 ایستگاه باران سنجی و سینوپتیک در یک دوره زمانی 25 ساله (91-1990 تا 15-2014) استفاده شد. ابتدا با استفاده  از شاخص SPI با توزیع مناسب گاما و شاخص خشکسالی Deciles، دوره های خشکسالی و ترسالی منطقه موردمطالعه شناسایی شدند. ایستگاه های موردمطالعه ازلحاظ همگنی با استفاده از روش تحلیل خوشه ای سلسله مراتبی در سه کلاس همگن از نظر خشکسالی قرار گرفتند. در ادامه نتایج خشکسالی با روش کریجینگ ساده، مدل نیم پراشنگار کروی و با کمترین خطای RMS، در محیط نرم افزار ArcGis پهنه بندی گردید. واریوگرام تهیه شده، جهت انجام تحلیل فضایی خشکسالی، به یاخته هایی به ابعاد 1×1 کیلومتر تعمیم داده شد. به منظور تبیین الگوی حاکم بر خشکسالی در منطقه از آماره های سراسری و موضعی موران در حکم رویکردهای تحلیل اکتشافی داده های فضایی استفاده شد. نتایج حاصل از بررسی شاخص موران نشان داد که توزیع فضایی حاکم بر خشکسالی در منطقه از یک الگوی خوشه ای با تمرکز بالا پیروی می کند به طوری که در طول دوره آماری مقدار به دست آمده از شاخص موران مثبت و نزدیک به یک (Moran's I>0/95) می باشد. همچنین با توجه به مقادیر بالای امتیاز استاندارد Z و صفر بودن مقدار P-Value، معنی دار بودن توزیع خوشه ای خشکسالی اثبات می گردد. درنهایت از آماره عمومی G جهت شناسایی الگوهای فضایی حاکم بر خشکسالی استفاده شد. نتایج نشان داد که شرق و شمال شرق منطقه دارای الگوی خشکسالی بسیار شدید می باشد که سطح معنی داری آن برابر با 99/0 می ‍ باشد.
    کلیدواژگان: شاخص SPI، شاخص Deciles، زمین آمار، خودهمبستگی فضایی، آماره عمومی موران
  • محمدحسن یزدانی*، مهدی پارسای مقدم، افشار سیدین صفحات 153-172

    با توجه به موقعیت استراتژیک ایران در منطقه خاورمیانه و تهدیدات مستمر کشورهای همسایه و غیر همسایه، متاسفانه پروژه ها و تاسیسات اقتصادی و زیربنایی بدون ملاحظات دفاعی و امنیتی به صورت یک هدف عریان و تهدیدی قابل دسترس دشمن و هر تهاجمی استقرار یافته است.یکی از اصول پدافند غیرعامل ساخت پناهگاه در جهت کاهش آسیب ها در حوزه انسانی است، اما آنچه که در این بین مهم می نماید، موقعیت محدوده های مورد نظر جهت ساخت پناهگاه های عمومی است. ازاین رو، این پژوهش به روش کاربردی و توسعه ای با هدف مطالعه و بررسی برای مکان یابی پناهگاه از منظر پدافند غیرعامل برای شهر اردبیل، 11 شاخص تاثیرگذار در قالب 3 مولفه «ویژگی های کالبدی»، «شرایط شهر در وضعیت جنگ»، «معیارهای محیطی- طبیعی» انتخاب شدند و ضرایب اهمیت هر یک از این شاخص ها با به کارگیری فرایند تحلیل شبکه ای مورد سنجش قرار گرفت. همچنین، سطح شهر بر اساس شاخص های مذکور جهت احداث پناهگاه ها با تولید لایه های اطلاعاتی و از طریق هم پوشانی لایه ها، توسط نرم افزار GIS، ارجح ترین مکان ها جهت سایت های پناهگاهی در شهر اردبیل مشخص گردید. یافته ها حاکی از این است که بیشترین میزان ضریب اهمیت به معیار" فاصله از مراکز مورد هدف دشمن (214/0) و کمترین میزان ضریب اهمیت به معیار "فاصله از گسل (042/0) تعلق گرفت. نتایج ارزیابی های صورت گرفته بر اساس معیارهای مختلف پهنه های مرکزی، شرقی و شمال شرقی شهر اردبیل مناسب ترین نقاط برای احداث پناهگاه های چند منظوره از منظر پدافند غیرعامل هستند؛ لذا با توجه به پهنه های بهینه مشخص شده، 8 سایت پیشنهادی برای استقرار پناهگاه چندمنظوره در محدوده مورد مطالعه مشخص شد و با استفاده از مدل TOPSIS به اولویت بندی این مراکز اقدام شد که نتایج  این رتبه بندی نشان داد که پایگاه شماره 1، 6 و 5 بالاترین قابلیت و پایگاه شماره 7 کمترین قابلیت را برای استقرار پناهگاه چندمنظوره دارا ند.

    کلیدواژگان: مکان یابی، پناهگاه های عمومی، پدافند غیرعامل، تحلیل شبکه، شهر اردبیل
  • سیدراشد صفوی*، حسن اروجی، محمد علیزاده، احسان زمانیان صفحات 173-194

    ژیوتوریسم، یکی از گونه های حفاظت محور، آموزشی و مسیولانه گردشگری به شمار می رود به دنبال ترویج ارزش های میراث زمین و کمک به توسعه جوامع محلی است و مناطق روستایی یکی از مقصدهای مهم ژیوتوریسم محسوب می شود. شکل گیری ژیوتوریسم در مجاورت مناطق روستایی، می تواند موجب شکل گیری ارتباط بین ژیوتوریسم، گردشگران و فعالیت های ژیوتوریستی با روستاها گردد و این امر در ایحاد تعاملات بین روستاها و ژیوتوریسم و اثرات مختلف ژیوتوریسم بر این روستا بسیار موثر است، لذا ضرورت بررسی ارتباطات و تعاملات بین روستا با ژیوتوریسم اجتناب ناپذیر است. طبس یکی از مناطق مهم ژیوتوریسم کشور بوده و دره کال سردر در شرق طبس، یکی از مکان های ژیوتوریستی است که  ژیوسایت های متعددی دارد. این دره در مجاورت روستاهایی مانند خرو علیا و سفلی، نیاز و مهربانی قرار گرفته است. در این پژوهش کاربردی، از طریق داده های کتابخانه ای و میدانی، به ارزیابی ژیوسایت ها و نگرش های مردم پرداخته شده است. نمونه آماری شامل 384 گردشگر ورودی به منطقه و 66 نفر از جامعه روستایی و 10 نفر از کارشناسان حوزه ژیوتوریسم است. تجزیه و تحلیل بخش ارزیابی ژیوتوریسم از طریق روش ارزیابی فاسیلاس و ارزیابی ارتباطات و نگرش های مردم و گردشگران نسبت به ژیوتوریسم از طریق آزمون ها و تحلیل های آماری، انجام شده است. نتایج نشان می دهد که کال سردر دارای توان های ژیوتوریستی بالایی است اما میزان آگاهی مردم و گردشگران نسبت به توان های ژیوتوریستی نسبتا پایین است و انگیزه مسافرت بیشتر گردشگران نیز تفرج و تفریح در آب های گرم معدنی کال سردر است، همچنین گردشگران برای تامین خدمات و نیازهای خود کمتر به روستاهای پیرامون مراجعه می کنند و مشارکت مردمی در ژیوتوریسم ضعیف است. بر همین منوال اثرات اقتصادی ژیوتوریسم و میزان تاثیرپذیری روستا از ژیوتوریسم نیز اندک و محدود است. در مجموع این پژوهش، از نظر حوزه ژیوتوریسم و روابط اجزای ژیوتوریسم، گام مهمی در پیوندهای ژیوتوریسم روستای برداشته است.

    کلیدواژگان: ژئوتوریسم، توسعه روستایی، شهرستان طبس، دره کال سردر
  • علیرضا سلیمانی*، ائلناز ضرغامی سلطان احمدی، پروانه دیوبند صفحات 195-208

    بررسی کیفیت طراحی عناصر شهری در دوره های مختلف تاریخی و همچنین تاثیرات آن ها بر  گروه های مختلف سنی و جنسی به منظور طراحی هوشمند مبلمان های شهری از اهمیت خاصی برخوردار است، هدف از این پژوهش سنجش کیفیت مبلمان خیابانی در ارومیه بر اساس قدمت خیابان و همچنین نگرش جنسیتی است. در این راستا سه خیابان امام و کاشانی و 8 شهریور که متولد  دوره های زمانی پهلوی اول، دوم و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی است با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و به کمک آمار استنباطی مورد بررسی قرار گرفتند. جامعه آماری در این پژوهش شهروندانی هستند که تجربه حضور در هر سه خیابان را داشته و حجم نمونه 450 نفر بوده است.جهت تحلیل و رتبه بندی شاخص ها با توجه به نوع داده ها از آزمون ناپارامتریک فریدمن استفاده شده و جهت سنجش تفاوت در ادراک محیط و انتخاب مبلمان بین زنان و مردان از آزمون من ویتنی استفاده گردیده است. در تحلیل میزان اهمیت شاخص ها در کیفیت مبلمان خیابان چنین استنتاج شده است که شاخص گوناگونی در طراحی مبلمان شهری بیشترین تاثیر داشته و بررسی ارتباط بین قدمت خیابان ها و کیفیت مبلمان آن ها نشان داد که با نزدیکی و مجاورت به مرکز شهر و خیابان های پهلوی اول میزان مطلوبیت کیفیت بصری در شاخص های گوناگونی، خوانایی، رنگ تعلق و تناسبات بصری در خیابان شهری افزایش یافته است؛ همچنین نتایج تحقیق نشان داد که زنان و مردان در  ادراک محیط و انتخاب مبلمان خیابانی تفاوت معنی داری دارند، لذا در تحقیقات آینده طراحی متناسب با تفاوت های جنسی در فضاهای شهری الزامی است.

    کلیدواژگان: تفاوت های جنسیتی، طراحی شهری، مبلمان خیابانی، ارومیه
  • غلامرضا جانبازقبادی* صفحات 209-224
    امروزه به کارگیری انرژی های نو، به جهت فراوانی و تجدید پذیری، پاک بودن، قدرت بازدهی بالا و اقتصادی بودن، مورد توجه کشورهای مختلف جهان قرار گرفته است. انرژی باد، به دلیل جایگاه ویژه اش در بین انرژی های تجدیدپذیر جایگزین مناسبی برای سوخت های فسیلی و حفظ آن برای نسل آینده خواهد بود. هدف از این پژوهش، تحلیل انرژی باد و برآورد پتانسیل آن و تهیه نقشه های پهنه بندی شاخص های سرعت و تولید انرژی، جهت تعیین مکان مناسب برای احداث نیروگاه ها در مناطق مستعد و بادخیز استان مازندران است. برای این منظور با جمع آوری داده های سرعت و جهت وزش باد، 5 ایستگاه سینوپتیک هواشناسی استان، در طی سال های آماری (2006-2009) میلادی که در فاصله های زمانی 3 ساعته در ارتفاع 10 متری ثبت شده اند استفاده گردید. مشخصات سرعت و جهت باد و پارامترهای تابع توزیع احتمال ویبول آن تعیین گردید و سپس پتانسیل و چگالی توان باد ایستگاه های استان محاسبه گردیدند. در این تحقیق، با استفاده از نرم افزار ویندوگرافر (windographer) به تجزیه و تحلیل انرژی باد و ترسیم گراف و نمودارها پرداخته شد و در نهایت با استفاده از نرم افزار GIS، نقشه های رقومی و پهنه بندی شاخص های سرعت و انرژی باد ترسیم گردید. نتایج نشان می دهد،ایستگاه بلده نور با دارا بودن سرعت و چگالی قدرت باد تقریبا بالا، از توانی بالغ بر 300 وات بر متر مربع برخوردار است، لذا مکان مناسبی برای نصب توربین های بادی جهت استحصال انرژی، به خصوص در فصول گرم سال در استان به شمار می رود.
    کلیدواژگان: انرژی های نو، پتانسیل انرژی باد، توربین های برق بادی، استان مازندران
  • محمدباقر مسعودی، ابراهیم معمری*، فرهاد معمری صفحات 245-260

    این پژوهش با هدف پایش نابرابری فضایی براساس شاخص های آموزشی در پهنه استان گلستان صورت پذیرفته است. برای نیل به این مهم از 22 گویه آموزشی با توجه به آمار و اطلاعات موثق و معتبر سال نامه آماری استفاده گردید. روش گردآوری اطلاعات از نوع کتابخانه ای-اسنادی بوده که با استفاده از تکنیک های تصمیم گیری چند معیاره VIKOR و SAW مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. ابتدا نحوه پراکنش جمعیت و توزیع شاخص های آموزشی بر اساس تکنیک های آنتروپی نسبی و ضریب جینی مورد ارزیابی قرار گرفته است، همچنین در محاسبه همبستگی بین متغیر های جمعیت و شاخص های آموزشی در شهرستان های استان گلستان از تکنیک آماری اسپیرمن و برای نمایش فضایی- مکانی شاخص ها از نرم افزار ARC GIS 9.3 استفاده گردید. نتایج به دست آمده از ضریب آنتروپی نشان می دهد که پراکنش جمعیت با امتیاز (0.8877) و ضریب جینی با امتیاز (صفر)، بیانگر پراکنش متعادل و متناسب جمعیت در سطح شهرستان های استان گلستان است. یافته های به دست آمده از تکنیک های ویکور و ساو مشخص می کند که توزیع شاخص های آموزشی در استان گلستان بسیار ناهمگون و نابرابر است به گونه ای که شهرستان گرگان با امتیاز (725/0) و شهرستان مراوه تپه با امتیاز (016/0) به ترتیب به عنوان برخوردارترین و محروم ترین شهرستان های استان هستند که اختلاف فاحشی بین آنها وجود دارد،  همچنین میزان همبستگی بین پراکنش جمعیت و رتبه شهرستان ها با ضریب همبستگی اسپیرمن مورد ارزیابی قرار گرفته است و نتایج بررسی نشان می دهد که شاخص های آموزشی در سطح شهرستان های استان گلستان بر اساس عامل پراکنش جمعیت صورت نگرفته است که این امر نشان دهنده عدم مدیریت و برنامه ریزی صحیح منطقه ای و شهری است. لذا پیشنهاد می گردد، در برنامه های توسعه، اصلاح ساختارهای فضایی با توجه ویژه به بستر محیط طبیعی و ویژگی های اجتماعی- اقتصادی نظام های فضایی (منطقه، ناحیه، شهر و روستا) در نظر گرفته شود.

    کلیدواژگان: برنامه ریزی منطقه ای، توسعه پایدار، شاخص های آموزشی، نابرابری فضایی، شهرستان های استان گلستان
  • فاطمه رضایی تالارپشتی*، علی زنگی آبادی، مهین نسترن صفحات 261-276
    شهر گرگان دارای 150 هکتار بافت تاریخی است که فرصت های مطلوبی برای جذب گردشگر و سودآوری اقتصادی فراروی مدیریت شهری قرار داده است. با وجود این، به علت بی توجهی مدیریت شهری، نقاط قوت و فرصت های بافت تاریخی شهر گرگان تحت تاثیر نقاط ضعف و تهدیدها قرار گرفته اند. از این رو، هدف پژوهش حاضر  اولویت بندی راهبردهای باززنده سازی بافت تاریخی شهر گرگان با رویکرد توسعه پایدار گردشگری جهت بهره برداری مدیریت شهری از فرصت ها و ظرفیت های آن است. پژوهش حاضر از نوع توسعه ای و روش آن مبتنی بر برنامه ریزی راهبردی است. جامعه آماری پژوهش شامل خبرگان (اساتید، فارغ التحصیلان دکتری، کارشناسی ارشد و کارشناسان ارشد دستگاه های اجرایی مرتبط) حوزه گردشگری، آمایش سرزمین، برنامه ریزی راهبردی، جغرافیا و... از دانشگاه های تهران، گلستان، سازمان های مرتبط نظیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی است که 20 نفر از آنها بر اساس روش گلوله برفی انتخاب است. از روش SWOT  و ماتریس کمی QSPM برای تجزیه و تحلیل داده ها استفاده شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد  بافت تاریخی شهر گرگان دارای 12 قوت، 13 ضعف، هشت فرصت و 12 تهدید است. بر اساس ماتریس QSPM، راهبرد « آسیب شناسی مناطق مستعد خطر و وضع ضوابط برای ساخت و سازهای جدید به منظور هماهنگی با ساختار کالبدی ارزشمند تاریخی جهت جذب گردشگران» و «احیای استخوان بندی اصلی تاریخی و ارزش نهفته در تک بناها، بدنه فضاهای عمومی، مجموعه ها و بافت شهری» به ترتیب با امتیاز 333/5 و 755/4 به عنوان بهترین راهبردها برای باززنده سازی بافت تاریخی شهر گرگان با تاکید بر توسعه پایدار گردشگری انتخاب شده است. در نتیجه، باززنده سازی بافت تاریخی با رویکرد توسعه پایدار گردشگری در شهر گرگان باید بر راهبردهای تنوع تمرکز گردد.
    کلیدواژگان: بازنده سازی، گردشگری پایدار، بافت تاریخی، شهر گرگان
|
  • Shahrivar Rostaii, MohamadReza Pourmohammadi, Behzad Ranjbarnia * Pages 1-16

    It is increasingly recognized that the information revolution has far-reaching economic and societal impacts. At all levels, governments are relentlessly searching for strategies to respond to the new realities. In the last few years an increasingly popular strategy has been to speed up the adoption of ICTs (information and communication technologies) by citizens and companies the view being that higher levels of ICT adoption can contribute substantially to sustainable social and economic development. The most important development issues of our age are subject suc as: information and digital revolution, communications technology, virtualization, privatization and network economy. In this case, ICT has much impact as a phenomenon encompassing the whole range of human activities ranging from personal applications to economical, political and ultimately development activities. City of Tabriz, due to the being seleting as Islamic capital of tourism on 2018, is needed to be evaluated in terms of ICT problems. Accordingly, the objective of the study is to assess the effectiveness of digital divide indicators on urban sustainbale development. The employed method, is descriptive-analytic and casual. The approach is survey. The current paper is intended to evaluate each factor of digital divide which acting as an obstacle in development process and identify the effective factors systematically. In this case, Variables of both digital divide and urban sustainbale development were analyzed by using experts’ opinions in Micmac software. According to obtained results, the local facilities variable has the most impact among the system variables. In addition, information skills and management intervention were identified as subsequent effective factors.

    Keywords: Digital Divide, structural analysis, urban sustainbale development, Tabriz 2018
  • SayedMostafa Hosseini *, MohammadRahim Rahnama, Mohammad Ajza Ahokohi, Omid Ali Kharazmi Pages 17-36

    Green City as a consistent approach to the environment following the determination of the ‎destructive consequences of different patterns and traditional approaches and develop regardless of ‎environmental issues in recent years has been more seriously by scientists and experts. Therefore, in ‎this study, futurology approach by identifying key factors affecting the achievement of Green City in ‎Mashhad, Scenarios facing the city in 1405 should be determined on the horizon so that can help ‎achieve green city in Mashhad provided. In this study, using literature review and use of external ‎components 7 and 25 indicators were identified as initial parameters for the Green City. Then, using ‎expert opinions and Micmac software and drivers affecting key indicators were identified to achieve a ‎green city, In the next step re-integration matrix interactions and software Scenario wizard to identify ‎the scenarios facing the green city of Mashhad in 1405 will be discussed on the horizon. The results ‎showed that 690 of Mashhad scenario for 1405 is on the horizon and in the meantime are only two ‎scenarios with high compatibility and more likely. The first scenario is a scenario with a positive ‎direction, with a total score of interaction is 108 and value adjustment 10 , the second scenario ‎indicates poor conditions for future metropolitan city of Mashhad in green, with a total score of 84 ‎and value interaction is compatible 2.‎Accordingly, in order to achieve a green city should strengthen strategies toward the first scenario presented.

    Keywords: Futures Study, scenario writing, Green city, Environment, Mashhad
  • Khadijeh Bozarjemehri *, SeyedReza Hossini Kahnoji, Nabiyollah Hosseini Pages 37-52

    Participation is an example of social action and all of its sentences and complications, and social action is all mental states, emotions, and behaviors that are structured according to a collective model. Citizen participation in the affairs of one of the oldest Participation that due to the complexity and variety of aspects Modern life and the urban environment, need to explain the relations of the three vertices of the triangle, activities and places that in For defining appropriate and correct implementation, urban residents from passive to active urban turns.The aim of this study was to analyze the factors affecting the participation of citizens in the government of the metropolitan city of Ahvaz. Population study all eight areas of Ahwaz are using Cochran formula 384 were selected as the sample size to complete the questionnaire. SPSS software was used for data analysis. The proportional sampling in eight areas of Ahwaz were determined. The results showed that the highest and lowest rates of participation between regions 3 and 1, respectively, with an average of 72/15 and 71/9 in the 9 components. Therefore, the results showed that the age of the respondents and the Pearson correlation with the level of participation (211/0) there is a significant difference between gender and addition Mann denies involvement. Simple Linear Regression testing has shown that the socio-economic base as independent variables have a significant impact on the dependent variable (participation) is. The test with a confidence level of 95%, assuming that the citizens more social satisfaction followed by increasing citizen participation confirmed. ANOVA analysis also suggests that increased awareness of citizens, more citizen participation will be. Kendall correlation test showed a significant relationship between social trust and cooperation there. And at the end of the path analysis model is the result of significant AMOS software supports all components except sex.

    Keywords: Citizen participation, urban management, eight areas, Ahwaz
  • Habib Nazar Neghad *, Morteza Hosseine, Raoof Mostafazadeh Pages 53-66
    Nowadays, landuse change and human imapcts on the natural environemnt due to environmental constraints raised several environmental effects and deteriorate natural ecosystems. This activities had reduced the extent of the natural arenas and increases its dispersion and fragmentation. The purpose of this research is to evaluate the changes of the Zolachai landuse model using remote sensing and the use of landscape metrics in a 24-year time span, which is needed to proper planning for sustainable development. The Landsat 4 Satellite images of 1992 year and Landsat 8 of 2016 year were used for land use mapping. And by Maximum Likelihood method, which is one of the most popular statistical methods of classification, with a general accuracy of 92% and 93%, were categorized.  In order to study land cover change, The Number of Patches, Patch Density, Edge Density, Percentage of Lands, Largest Patch Index & Landscape Shape Index metrics in Class level and Number of Patches, Patch Density, Largest Patch Index, Landscape Shape Index, Shannon,s Diversity Index & Contagion metrics in Landscape level were used based on the FRAGSTATS 4.2 Software. The results indicates that the Number of Patch (NP) metric increased, which means fragementation in natural land uses. Also, the mean value of Patch Density (PD) had increased (from 41.03 to 62.81) in the study area as a sign of increasing heterogenity of land uses. The integrity and connectivity of structural elements has reduced from 43.1 to 41.89 Percent Which prove the decline in connectivity of the study area.
    Keywords: Zolachai, Landscape fragmentation, landuse, Fragstats 4.2 Software
  • Anvar Moradi *, Abbas Alipour, Hamid Ganjaeian Pages 67-84
    Study and understanding of geomorphological factors limiting the formation of new settlements as well as natural disaster management is the essential and necessary. On this basis, in the present study the territoial planning geomorphological residential areas south of Razavi Khorasan province has been the development of residential areas. Methods such is, the first layer of information provided, and fuzzy and have been comparable then, using ANP model calculated the value of each of the layers. Finally, each of the layers in Arc GIS software using the command Raster calculator in weight obtained by ANP model multiplied and using fuzzy logic data layers are combined. Finally after the overlay, map of suitable areas for urban development in the study area based on combining the fuzzy model and ANP have been obtained. According to the final result of suitable areas for purposes of urban development is divided into five class. Reviews zoning map and the classes it represents unfavorable geomorphological conditions much of the area for construction activities and the creation of new settlements. Approximately 59 percent of the study area which has an area of about 17545 square kilometersm, the classes are very unsuitable and unsuitable located and approximately 19.5 percent the study area has an area of about 5786 square kilometers is The classes are very suitable and suitable are located, Which indicates the limitation of appropriate places according to the geomorphological conditions area for construction activities and construction of new residential areas. The studied area is geomorphologically potent with a lot of restrictions due to the presence of mountainous, hills and sand dunes that need to be considered by planners in development projects.
    Keywords: geomorphology, Residential development, Fuzzy, ANP, Khorasan Razavi
  • Shirin Mohamkhan, Parisa Pirani, Samaneh Riahi *, Fatemeh Geravand Pages 85-98

    Evaluation of entropy model efficiency in erosion zoning of kand watershed with geomorphologic approachThe occurrence of erosion in varying areas causes the loss of fertile soils and the destruction of natural ecosystems. This requires the identification, prioritization of sensitive areas and the formulation of special spatial plans to reduce erosion and land management in prone areas. Therefore, considering the high potential of kand(sub basin in Latiyan watershed) for sediment production (20413.46 tons per year) and the location of this basin in the upstream of the Latiyan Dam, effective factors were studied by entropy model based on geomorphologic facies map and entropy matrix and then erosion zoning map were prepared. The results show that slope, litology, vegetation percentage, average annual rainfall, type of use and soil texture have been effective in creating erosion facies of the area Respectively; 27.81, 16.51, 15.74, 15.52, 14.41, 10.01 percent. Zoning map by entropy model revealed that throughout all over the understudy area35.5 % of it is low and very low risk zone, 64.5 of it is moderate and high risk zone which it considers this area as vulnerable to erosion. Because the stream and rill facies (partially) are present in all low, moderate and severe erosion zones, it should be prevented from extending of the stream and rill facies and converting them to badland and landslide facies which has considerable potential by vegetation protection and not applying inappropriate applications on steep slopes. entropy, erosion, geomorphology, zoning, kand watershed.Key words: entropy, erosion, geomorphology, zoning, kand watershed

    Keywords: Entropy, Erosion, geomorphology, Zoning, kand watershed
  • Aiub Maroofi, Jils Sajjadi *, Mohammadtaghi Razavian Pages 99-116

    Living and accessing healthy urban spaces is one of the most important indicators of social and environmental justice. As urban sprawl in developing countries has increased, unequal opportunities have been created for citizens to access healthy urban spaces. And from this perspective, justice has not been respected in the city. . With increasing environmental problems in urban environments, especially metropolitan areas, and the emergence of management problems such as space inequalities and land use change in cities, urban environmental health has become an important issue in urban planning. In the present study, two concepts of spatial justice and environmental health in urban areas of Tehran metropolitan area were investigated. The main purpose in this study is assessment of spatial inequality of urban environmental health indicators among metropolitan areas of Tehran. To investigate this, the UHI model used by the World Health Organization for measuring health in urban areas has been used as well as the advanced CommunityVIZ software that works in the ArcGIS environment. The results of the study show that there are inequalities in urban environmental health indicators among Tehran metropolitan areas. And this inequality follows a cluster pattern, with the north and northwestern regions having better health status than the central and southwestern regions of Tehran metropolis. The results also show that there is a strong correlation between economic, social, environmental-spatial indicators and urban environmental health index. This suggests that any action to promote urban health is not possible without regard to relevant indicators and requires an integrated urban development plan.

    Keywords: spatial inequality, environmental health, Urban areas, Tehran Metropolis
  • Parisa Etesamiyan, Mahdieh Pajuhanfar *, Abdolmajid Nortaghani Pages 117-132
    Urban Square is one of the most important urban spaces that has long been the bedrock of social life and plays an important role in the social development of citizens. Increasing modern urban living and the expansion of urbanization have led to neglect of the importance of the overall public space for these social interactions. Therefore, it is imperative that urban public spaces respond to the needs of users from different age groups and racial segments and should be designed and implemented accordingly. Hence, the purpose of this study is to identify and prioritize the design factors of urban public squares in order to use these spaces in daily life. For this purpose, design factors of urban public spaces were identified by studying books, articles, and previous research. The respondents are chosen from the square’s public users including the city’s inhabitants. The instrument for collecting data (questionnaire) After measuring the validity and reliability was provided to the statistical sample. In the present study, LISREL software has been used to analyze the statistical data through the confirmatory factor analysis technique. The results of factor analysis on 22 urban urban design factors explain the four categories of physical aspects, behavioral and psychological aspects, managerial aspects and geographical aspects in the presented model. The results show that all 22 identified factors have been confirmed and "Managing aspects" with factor load of 0.96 first priority and "behavioral and psychological aspects" with a factor of 0.67 have been identified as the last priority affecting the level of social interaction in the Sabze-Meydan of Bojnourd. Based on this, with attention and better planning on the design of public urban spaces, more productivity of these spaces can be achieved in order to increase the social interactions of citizens.
    Keywords: Urban Square, social activity, urban public spaces
  • Mojtaba Faridpour, Batool Zeynali *, Sayyad Asghari, Ardavan Ghorbani Pages 133-152
    In the present study to identify and analyze the drought and rain in the catchment area of river valley in North West Iran, were used The annual rainfall data of 38 stations for Climatology and synoptic during a period of 25 years (1990-1991 to 2014-2015). Initially, the use of SPI gamma index, as well as the Deciles drought index, were identified drought and wet periods in the study area. Stations studied In terms of homogeneity Using Agglomerative hierarchical clustering (AHC) method in three homogeneous classes. In the following Drought results with simple Kriging method, with a Semi-Variogram Spherical model with the lowest RMS erro, Zoned in ArcGIS software. Using appropriate variogram, cells with dimensions of 1 * 1 km were extended to perform spatial analysis on the study area. In order to explain the pattern of drought in the region From Global and local statistics of Moran were used as spatial data exploration approaches. The results of the application of Moran's index about identifying spatial distribution of drought patterns showed that The values of the different years during the period, have a positive a positive coefficient close to 1 (Moran's I> 0.95) and this shows that The spatial distribution of drought is clustered. Also the results of the standard score Z values and the P-Value proved the clustering of spatial distribution of drought. Eventually from General Statistics G Was used to identify spatial patterns of the drought. The results showed that the east and north-east of the region have a very severe drought pattern whose significance level is 0.99
    Keywords: SPI Index, Deciles Index, Geostatistics, Spatial Autocorrelation, Moran Index
  • MohammadHasan Yazdani *, Mehdi Parsay Mogaddam, Afshar Seyedin Pages 153-172

    According to Iran’s strategic pisition in the middle east and the ongoing threat of neighboring and non-neighboring countries, unfortunately projects and economic infasturactures have been established without proper defensive considerations as a target for enemy threats and other offensive actions. One of the crucial policiesin passive defense is reduce injuries of people. But what is notably stated here in accordance with the involved policy is the position it has with the area of interest to build public shelters. In order to The present study is an applied and developmental research that aims at studying locate a shelter from the perspective of passive defense in Ardabil, 11 influential indicators were selected. These indicators are made up of 3 components which include: physical features, the condition of the city in a state of war, and environmental criteria. The significance of each of these indicators were measured using network analysis process. The highest value of coefficient of importance was given to the factor namely the distance from the center of the enemy target (.214) and the lowest value of the coefficient belonged to the distance from the fault (.042). Then with the generated information layers and the ovelay of these layers with GIS software, the most preferred locations for building shelters in Ardabil were determined. The results presented that while various locations for the construction of shelters are scattered throughout the city, only east and north-eastern part of the city are the most suitable places to build multi-purpose shelters with regards to passive defense approach.

    Keywords: Location, public shelters, Civil Defense, Network analysis, Ardabil
  • SeyedRashed Safavi *, Hassan Oroji, Mohammad Alizadeh, Ehsan Zamanian Pages 173-194

    Geotourism is one of the most explicit, educational, and responsible conservation areas for tourism, which seeks to promote the values of the land heritage and contribute to the development of local communities, and rural areas are considered as one of the important goals of geotourism. The formation of geotourism in the vicinity of rural areas can lead to the formation of the relationship between geotourism, tourists and geotouristic activities with villages, and this is very effective in the field of interaction between villages and geotourism and the various effects of geotourism on this village. Therefore, the necessity of investigating communications and interactions between villages and geotourism is inevitable. Tabas is one of the important areas of geotourism in the country, and the Kal-e-Sardar valley in eastern Tabas is one of the geotourist locations that has several geocytes. This valley is in need of kindness in the vicinity of villages like the upper and lower ranges. In this research, geotourism has been investigated through geocytes' assessment through the Fasciass approach and the evaluation of the connections and attitudes of people and tourists towards geotourism through statistical tests and analyzes. The results indicate that Kal-e Sedar has high geotechnical powers, but the awareness of the people and tourists is relatively low in geotourism and the incentive for most tourists to travel is also a pleasure and relaxation in the warm waters of the Kal-e Shar. Also, tourists visit villages around their villages to provide their services and needs, and popular participation in geotourism is weak. Similarly, the economic effects of geotourism and the extent of the impact of the village on geotourism are also limited.

    Keywords: Geotourism, Rural Development, Tabas City, Kal-Sardar valley
  • Alireza Soleimani *, Parvaneh Divband Pages 195-208

    Investigating the quality of urban elements design in different historical periods and their effects on different age and sex groups is important for the smart design of urban furniture. The purpose of this study was to evaluate the quality of street furniture in Urmia based on street age as well as gender attitude. In this regard, three streets of Imam and Kashani and 8 Shahrivar, Created during the first, second and after the Islamic Revolution, were investigated by descriptive-analytic method and inferential statistics. The statistical population in this study is citizens with experience of presence in all three streets and sample size was 450. For analysis and ranking of indices according to data type Friedman nonparametric test was used to measure differences in perception of environment and furniture choice between Both men and women used the Mann-Whitney test.The analysis of the importance and impact on urban furniture quality concluded that variety indicator in urban furniture design has the most impact on increasing or reducing the street environmental quality and the results of the study, according to the oldness of the urban streets during the past periods represented that by proximity to city center and First Pahlavi street has increased the desirability of visual quality criteria in urban streets such as variety, legibility, personalization and visual appropriateness, The results also showed that men and women have significant differences in perception of environment and choice of street furniture. Therefore, in future research, design appropriate to gender differences in urban spaces is required.

    Keywords: gender differences, Urban Design, Street Furniture, Urmia
  • Gholamreza Janbazghobadi * Pages 209-224
    Potentiometric analysis of wind energy to determine the optimum location for wind turbines in Mazandaran province Abstract Today, the use of new energies is due to the abundance Renewable, clean, high efficiency, and economical use of fossil fuels have been of interest to various countries around the world.Wind energy is due to its becoming mechanical or electrical energy and its special position in renewable energy, an alternative to fossil fuels and its preservation for the next generation. The purpose of this study is to analyze wind energy and its potential estimation to determine the proper location for wind turbines in susceptible and windy areas of Mazandaran province. For this purpose, by collecting wind speed data, 5 synoptic stations of the province during The statistical years (2006-2009), which were recorded at 3-hour intervals at a height of 10 meters, were used. The velocity and direction of the wind, as well as the parameters of its probability distribution function were determined and then the wind power potential and density of the stations in the province. The velocity and direction of the wind, as well as the parameters of ‘Weibull’ density Function” were determined and then the wind power potential and density of the stations in the province Were calculated. In this research, the windroperator software was used to analyze wind energy and graph and graph diagrams. Finally, using the GIS software, digital maps and zoning of speed indicators And wind energy was plotted.The results show that among the stations in the province, the Balade -Nour Station has a high wind power density and wind power of 300 W / m2. Therefore, it is a good place to install wind turbines to extract energy, Especially in the warm seasons in the province. Keywords: wind energy potential, zoning, wind turbines, Mazandaran province.
    Keywords: wind energy potential, Zoning, wind turbines, Mazandaran Province
  • MohamadBagher Masodi, Ebrahim Moammare * Pages 245-260

    The present study aimed to investigate spatial inequality based on educational indicators in the area of Golestan province as one of the border provinces. In order to achieve this goal, 22 educational units were used according to reliable statistics and reliable statistical data of 1392 province. The data collection method is a documentary-type library that has been analyzed using VIKOR and SAW multi-criteria decision-making techniques. First, the distribution of population and distribution of educational indicators based on relative entropy techniques and Gini coefficient were evaluated. Spearman statistical technique was also used to calculate the correlation between population variables and educational indices in cities of Golestan province. The ARC GIS 9.3 software was used to display the spatial-spatial indices. The results of the entropy coefficient show that the distribution of population with the score of 0.8877 and the Gini coefficient with score (0) represents a balanced and proportional distribution of population in the county level of Golestan province. The findings of the Wicver and Saw techniques indicate that the distribution of educational indicators in Golestan province is very heterogeneous and unequal, so that Gorgan (0/725) and Marawehpeyh (0/166) Accordingly, they are the most enjoyable and deprived cities in the province, and there is a huge difference between them. Also, the correlation between population distribution and city rank with Spearman correlation coefficient has been evaluated. The results of the study show that educational indicators in the cities of Golestan province are not based on the distribution factor of the population, which indicates lack of management And proper regional and urban planning.

    Keywords: Regional Planning, Decision Technique, Educational Indicators, spatial inequality, Golestan province
  • Fatemeh Rezaii Talarposhti *, Ali Zangiabadi, Mahin Nastaran Pages 261-276
    In recent years, cultural and historical heritage tourism has grown rapidly. The city of Gorgan has 150 hectares of historical texture, which offers favorable opportunities for tourism attraction and economic profitability of urban management. The purpose of this paper is regeneration strategies prioritization of the Gorgan City historical context with tourism sustainable development approach for utilizing urban management of its opportunities and capacities. In this research, SWOT and QSPM quantitative matrix method has been used for presenting historical texture regeneration strategies with sustainable tourism approach in Gorgan. The findings of the research show that the historical context of Gorgan has strengths 12, weaknesses 13, opportunities 8 and threats 12. Based on the SWOT matrix, regeneration of historical texture with tourism sustainable development approach in Gorgan has requires diversity strategies (ST). Based on the QSPM matrix, two strategies have been selected as the best strategies for historical texture regeneration of Gorgan city with an emphasis on tourism sustainable development. They are included " Pathology of risk-prone areas and and rules for new builders in order to coordinate with the valuable historical structure for attracting tourists" and "Revitalizing the original historical bone and the hidden value of the monuments, Public spaces, collections and urban texture " with 5.333 and 4.755 scores. As a result, due to the lack of attention of urban management, the strengths and opportunities of the historical context of Gorgan have been affected by weaknesses and threats. Hence, should provide the prospect of its prosperity with reducing the weaknesses and threats by diverse strategies.
    Keywords: Regeneration, Sustainable Tourism, Historical context, gorgan city