فهرست مطالب

  • سال نهم شماره 3 (پیاپی 34، بهار1399)
  • تاریخ انتشار: 1399/02/01
  • تعداد عناوین: 7
|
  • محمدصبور ابراهیمی، حمید علیزاده*، باقر غباری بناب، مهدی دستجردی کاظمی، آرینا بختیاری صفحات 7-28

    پژوهش حاضر با هدف فراتحلیل میزان اثرگذاری مداخلات موسوم به پاسخ به مداخله بر بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان در مخاطره اختلال ریاضی انجام شد. جهت دست یابی به هدف پژوهش با استفاده از دو روش جستجوی دستی و نظام دار،  116 پژوهش از غربالگری اولیه رد شدند و از میان آنها  35 پژوهش که ملاک های ورودی را برآورده کردند، انتخاب و با استفاده از نرم افزار CMA 2 فرایند تحلیل بر روی آنها انجام گرفت. ابزار پژوهش چک لیست کیفیت پژوهش و چک لیست فراتحلیل بود. اندازه اثر ترکیبی پژوهش ها 0/53 به دست آمد (P≤0/01). علاوه براین نقش متغیرهای تعدیل گر رویکرد آموزش (P≤0/05)، گروه بندی (P≤0/05)، سطح مشکل دانش آموز (P≤0/01) و پایه تحصیلی (P≤0/05) معنادار بود. نتایج نشان داد که پژوهش های در چارچوب پاسخ به مداخله در کاهش مشکلات دانش آموزان در مخاطره اختلال ریاضی موثر است. همچنین متغیرهای مرتبط با ویژگی های مداخله (رویکرد مداخله و نوع گروه بندی) و ویژگی های آزمودنی ها (سطح مشکل و پایه تحصیلی) در بهبود عملکرد ریاضی دانش آموزان در مخاطره اختلال ریاضی نقش دارند.

    کلیدواژگان: فراتحلیل، پاسخ به مداخله، اختلال ریاضی
  • فریده حمیدی*، سارا دازی، سمیرا لطفی صفحات 29-45

    در پژوهش حاضر، اثربخشی بازی درمانی مبتنی بر حافظه و توجه بر بهبود مهارت ترکیب های عددی در دانش آموزان پایه چهارم و پنجم دبستان مبتلا به اختلال ریاضی مورد بررسی قرارگرفت. جامعه آماری همه دانش آموزان کلاس چهارم و پنجم دبستان با اختلال ریاضی در مراکز اختلال یادگیری تهران در سال تحصیلی 95-96 بودند. بدین منظور از میان کلیه دانش آموزان مراکز اختلال یادگیری تهران، 30 دانش آموز به صورت تصادفی ساده انتخاب شدند و در دو گروه قرار گرفتند. آزمون هوش «وکسلر» کودکان WISC-IV و آزمون ترکیب های عددی محقق ساخته اجرا برای هر دو گروه در دو نوبت پیش آزمون و پس آزمون اجرا شد. متغیر مستقل «بازی درمانی مبتنی بر حافظه و توجه» در 12 جلسه50 دقیقه ای به صورت انفرادی روی گروه آزمایش اعمال شد. پس آزمون نیز با استفاده از آزمون ترکیب های عددی محقق ساخته به اجرا در آمد. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کواریانس و نرم افزار SPSS19 تحلیل شد. یافته ها نشان داد بازی درمانی مبتنی بر حافظه و توجه سبب بهبود مهارت ترکیب های عددی در دانش آموزان با اختلال ریاضی می شود. از این رو پیشنهاد می شود درباره انواع بازی ها، کاربرد و اهمیت آن ها در یادگیری، آموزش های لازم به معلمین دوره ابتدایی ارایه شود تا نه تنها در زمینه ریاضی، بلکه در سایر دروس مانند خواندن و نوشتن نیز شاهد پیشرفت بیشتر دانش آموزان باشیم.

    کلیدواژگان: بازی درمانی، مهارت ترکیب های عددی، اختلال ریاضی، مداخله درمانی حافظه کاری، مداخله درمانی توجه
  • ماهرخ دهقانی*، نسرین عزیزیان کهن صفحات 46-67

    پژوهش حاضر با هدف پیش بینی سرزندگی تحصیلی براساس حمایت تحصیلی و انگیزش مشارکت ورزشیانجام گرفت. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش آموزان مبتلا به ناتوانی های یادگیری دوره متوسطه اول شهر اردبیل در سال تحصیلی 97-1398 تشکیل می دادند. نمونه پژوهش شامل 105 نفر (50 نفر دختر و 55 نفر پسر) دارای ناتوانی یادگیری خاص بود که به صورت نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. از پرسشنامه یادگیری کلرادو، سرزندگی تحصیلی، پرسشنامه انگیزش مشارکت ورزشی و پرسشنامه حمایت تحصیلی برای جمع آوری داده ها استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون استفاده شد. یافته ها نشان داد که بین انگیزش مشارکت ورزشی (و مولفه های آن) و حمایت تحصیلی (و مولفه های آن) با سرزندگی تحصیلی دانش آموزان رابطه مثبت معناداری وجود دارد. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون آشکار کرد که تقریبا 49 درصد از کل واریانس اشتیاق تحصیلی براساس حمایت تحصیلی و انگیزش مشارکت ورزشیقابل پیش بینی است که متغیر حمایت تحصیلی سهم بیشتری داشت؛ بنابراین، می توان نتیجه گرفت که انگیزش مشارکت ورزشی و حمایت تحصیلی از متغیرهای مرتبط با سرزندگی تحصیلی دانش آموزان هستند.

    کلیدواژگان: اختلال یادگیری، انگیزش مشارکت ورزشی، حمایت تحصیلی، سرزندگی تحصیلی
  • رقیه زراعتی ایده لو، مجید ضرغام حاجبی*، کامبیز کامکاری صفحات 68-93

    پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی سطح سوم پاسخ به مداخله و توانمندسازی شناختی بر عملکرد ریاضی دانش آموزان با اختلال ریاضی انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی، با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل؛ جامعه ی آماری شامل تمام دانش آموزان ابتدایی دختر دارای اختلال یادگیری ریاضی شهر تهران در سال تحصیلی 96-97 بوده که از بین آن ها از طریق نمونه گیری در دسترس نمونه ای به حجم 15 نفر انتخاب و به صورت تصادفی به سه گروه 5 نفره، دو گروه آزمایش سطح سوم پاسخ به مداخله، توانمندسازی شناختی و یک گروه کنترل گماشته شدند. گروه های آزمایش طی 20 جلسه 45 دقیقه ای تحت مداخلات مذکور قرار گرفتند، درحالی که گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش شامل مقیاس هوش وکسلرکودکان 4 و آزمون ریاضی کی مث است. نتایج تحلیل کوواریانس نشان دهنده تاثیر مثبت سطح سوم پاسخ به مداخله و توانمندسازی شناختی بر بهبود عملکرد ریاضی کودکان با اختلال ریاضی در سطح معناداری P<0/05بود. همچنین نتایج آزمون t گروه های مستقل نشان دهنده عدم وجود تفاوت معنادار بین میانگین های دو گروه آزمایش در سطح معناداری P<0/05بوده است. به نظر می رسد سطح سوم پاسخ به مداخله و توانمندسازی شناختی می تواند بهبود عملکرد ریاضی دانش آموزان با اختلال ریاضی را در پی داشته باشد.

    کلیدواژگان: اختلال ریاضی، سطح سوم پاسخ به مداخله، توانمندسازی شناختی، عملکرد ریاضی
  • اکبر عطادخت، سعیده هدایت*، زهرا سپهری نسب صفحات 94-110

    پژوهش حاضر با هدف مقایسه پردازش شناختی و انسجام مرکزی در دانش آموزان دختر نارساخوان و عادی انجام شده است. این پژوهش توصیفی از نوع علی- مقایسه ای بود و جامعه آماری آن، کلیه دانش آموزان دختر دارای نارساخوانی 7 تا 12 ساله مراجعه کننده به مراکز اختلالات یادگیری شهر کرمانشاه بود که از بین آن ها 57 نفر با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس و همچنین تعداد 60 نفر از دانش آموزان عادی به صورت خوشه ای چندمرحله ای از مدارس ابتدایی دخترانه شهر کرمانشاه انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از سیاهه نشانگان نارساخوانی، مقیاس هوشی وکسلر کودکان، تکلیف طراحی قطعات و پرسشنامه پردازش اطلاعات عمیق استفاده شد. برای تحلیل داده ها از واریانس چندمتغیری و تک متغیری استفاده شد. نتایج نشان داد که دانش آموزان عادی نسبت به دانش آموزان نارساخوان نمرات بالاتری را در همه مولفه های پردازش شناختی به دست آوردند. همچنین میانگین نمره های تکالیف و زمان صرف شده در تکالیف انسجام مرکزی در دانش آموزان نارساخوان پایین تر بود؛ بنابراین، می توان نتیجه گرفت، نقص در پردازش شناختی و ضعف در انسجام مرکزی، می تواند در تشخیص و درمان نارساخوانی مورد توجه قرار گیرد.

    کلیدواژگان: پردازش شناختی، انسجام مرکزی، نارساخوان، اختلال یادگیری
  • علی غفاری* صفحات 111-132

    این مطالعه با هدف بررسی تاثیر آموزش راهبردهای مقابله ای اسلامی بر میزان شادکامی و رضایت از زندگی والدین کودکان مبتلا به ناتوانی های یادگیری در شهرستان اردبیل انجام گرفت. مطالعه حاضر یک مطالعه تجربی است. حجم نمونه 40 نفر بود که از بین والدین کودکان مبتلا به ناتوانی های یادگیری شهرستان اردبیل در نظر گرفته شده و به طور تصادفی در دو گروه آزمایشی و کنترل قرار گرفتند. جهت گردآوری اطلاعات به صورت پیش آزمون و پس آزمون، از پرسشنامه های شادکامی آکسفورد و مقیاس رضایت از زندگی (SWLS) استفاده شد. آموزش راهبردهای مقابله اسلامی به صورت گروهی، برای گروه آزمایش اجرا شد. بعد از جمع آوری داده ها، نتایج توسط نرم افزار آماری SPSS و با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان داد که آموزش راهبردهای مقابله ای با تاکید برآموزه های اسلامی در شادکامی ورضایت از زندگی والدین کودکان مبتلا به ناتوانی های یادگیری موثر بوده است. براساس یافته های پژوهش حاضر می توان چنین نتیجه گرفت که آموزش راهبردهای مقابله ای با تاکید بر آموزه های اسلامی می تواند به عنوان یک روش کارآمد جهت بهبود عملکرد خانوادگی، افزایش رضایت از زندگی و شادکامی والدین دارای کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری مورد استفاده گیرد.

    کلیدواژگان: سبک مقابله اسلامی، شادکامی، رضایت از زندگی، والدین، ناتوانی های یادگیری
  • پرویز کریمی ثانی*، سارا منصوری، پریسا احمدپور صفحات 133-149

    هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی قصه درمانی مبتنی بر روش چندحسی بر پردازش هیجانی کودکان دارای نارساخوانی بود. روش پژوهش از نوع نیمه تجربی، پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل است. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانش آموزان دارای نارساخوانی مقطع ابتدایی بود، که از بین آن ها 30 نفر به صورت تصادفی از بین مدارس انتخاب شد. پس از انجام مصاحبه جهت اطمینان از نتایج تست، به صورت تصادفی به دو گروه 15 نفره، یکی گروه آزمایش (15 دانش آموز) و دیگری گروه کنترل (15 دانش آموز) تقسیم شدند که طی 9 جلسه 20 دقیقه ای به صورت گروهی قصه درمانی با تلفیقی از روش چندحسی فرنالد بر روی گروه آزمایشی انجام شد. جهت جمع آوری داده ها، مقیاس پردازش هیجانی باکر و همکاران (2007) مورد استفاده قرار گرفت. تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل کواریانس در نرم افزار SPSS انجام شد. طبق یافته های حاصل از تحلیل کواریانس و آزمون فرضیه های این پژوهش مشخص شد؛ اجرای روش قصه درمانی مبتنی بر روش چندحسی تاثیر قابل ملاحظه ای بر پردازش هیجانی و مولفه های آن (مزاحمت، سرکوب، فقدان آگاهی، عدم کنترل، جدایی، اجتناب) کودکان دارای نارساخوانی دارد؛ یعنی می توان با استفاده از این روش، پردازش هیجانی و مولفه های آن را در کودکان تقویت نمود.

    کلیدواژگان: پردازش هیجانی، قصه درمانی، روش چندحسی، نارساخوانی
|
  • M.S Ebrahimi, H Alizadeh *, B Ghobari Bonab, M Dastjerdi Kazemi, A Bakhtiari Pages 7-28

    The aim of the present study was to meta-analytically review the effectiveness of the interventions, called the Response-to-Intervention, on improving the academic performance of students at risk of math disorder. To achieve the goal of the research using both manual and systematic search methods, 116 studies passed the initial screening, of which 35 were selected and analyzed using CMA 2 software because of meeting the input criteria. The research tools were research quality checklist and met-analysis checklist. The combined effect size of the researches obtained was 0.53. In addition, the role of moderating variables of the instructional approach (P≤0.05), grouping (P≤0.05), the student level of problem (P≤0.01) and the level of study (P≤0.05) was significant. The results showed that researches performed regarding the Response-to-Intervention affected the reduction of the problems of students at risk of math disorder. Also, the variables related to the intervention characteristics (intervention approach and type of grouping) and the subject characteristics (level of problem and level of study) improved the math performance of students at risk of math disorde.

    Keywords: meta analysis, response to intervention, at-risk of math disorder
  • F Hamidi *, S Dazy, S Lotfi Pages 29-45

    In this study, the effectiveness of memory and attention-based play therapy in improving Numerical Combination Skill of fourth and fifth grade students with Dyscalculia was examined. Research population was all fourth and fifth grade students with math learning disability who referred to Tehran’s Learning Disorder centers during the 2016-2017 academic year. In this study, thirty students from two centers were randomly chosen and divided into two groups. Wechsler Intelligence Scale for Children- Fourth Edition- and researcher-made Number Combination Test were used for two groups in both pre-test and post-test. Independent variable “memory and attention-based play therapy” was presented for twelve 50-minute sessions to the experimental group. The same Number Combination test was used as the post-test for both groups. Data were analyzed using covariance analysis by SPSS 19 software. Findings showed memory and attention-based play therapy could improve Numerical Combination Skill in students who suffer from math learning disability. Therefore, it is suggested that the types of games, their application and their importance in learning, basic training should be presented to teachers of elementary level, so that students can progress not only in mathematics but also in courses like reading and writing.

    Keywords: play therapy, number combination skill, dyscalculia, working memory intervention, attention intervention
  • M Dehghani *, N Azizian Kohan Pages 46-67

    The purpose of this study was to predict academic vitality based on academic support and motivation for sport participation. The research method was descriptive correlational. The statistical population of the study consisted of all students with learning disabilities in the first high school in Ardabil in the academic year of 2018-2019. The research sample consisted of 105 people (50 girls and 55 boys) with special learning disability who were selected through multistage cluster sampling. Data were collected using the Colorado Learning Inventory, Academic Vitality, Athletic Involvement Inventory and Academic Support Questionnaire. Data were analyzed using Pearson Correlation Coefficient and Regression Analysis. The findings showed that there is a significant positive relationship between motivation for sport participation (and its components) and academic support (and its components) with students' academic vitality. The results of regression analysis also revealed that approximately 49% of the total variance of academic enthusiasm was predictable based on academic support and motivation for sport participation, with the academic support variable having the highest share. Therefore, it can be concluded that sport participation motivation and academic support are variables related to students' academic vitality.

    Keywords: learning disabilities, sport participation motivation, academic support, academic vitality
  • R Zeraatee Idehloo, M Zargham Hajebi *, K Kamkari Pages 68-93

    The purpose of this study was to compare the effectiveness of the third level of response to intervention and cognitive rehabilitation on improving math performance of students with dyscalculia. The research method was semi-experimental with pretest-posttest design and a control group. The statistical population included all female elementary students with dyscalculia in Tehran in the academic year 2017-2018. Fifteen people were selected through available sampling as the sample of the study. They were randomly divided into three groups, each including five people. There were two experimental groups, namely third level of response to intervention and cognitive rehabilitation and a control. The experimental groups underwent twenty 45-minute sessions interventions. The control group received no intervention. The Wechsler Intelligence Scale of Children (Wechsler, 2003) and the Key Math Test (Connolly, 1988) were used as the tools of the study. The results of covariance analysis reflects the impact of the third level of response to intervention and cognitive rehabilitation in improving mathematics achievement of children with dyscalculia (P<0.05). The results of the independent t-test also indicate that there was no significant difference between the means of the two experimental groups. It seems that both the third level of response to intervention and cognitive rehabilitation can improve the mathematical performance of students with Dyscalculia.

    Keywords: students with dyscalculia, the third level of response to intervention, cognitive rehabilitation, mathematical functions
  • A Atadokht, S Hedayat *, Z Sepehrinasab Pages 94-110

    The present study aimed to compare the cognitive processing and central cohesion in dyslexic and normal students. This research is a causal-comparative study. The statistical population of this study was all female students with dyslexia (aged 7 to 12) who referred to Kermanshah learning disability centers. Among them, fifty-seven students were selected through available sampling method, and sixty normal students were randomly selected in a multi-stage cluster of primary school girls in Kermanshah.  Data were collected from Dyslexia syndrome index, Wechsler intelligence test, Block Design Task and deep process information questionnaire. For data analysis, multivariate and one-variable variances were used. The results of this study showed that ordinary students achieved higher scores in all components of cognitive processing than dyslexic students. Also, the mean of homework scores and time spent in central cohesion homework were lower in dyslexic students. So it can be concluded that defects in cognitive processing and weakness in central cohesion can be considered in the diagnosis and treatment of dyslexia.

    Keywords: cognitive processing, central coherence, Dyslexic, learning disability
  • A Ghaffari * Pages 111-132

    The purpose of this study was to investigate the effect of Islamic coping strategies training on happiness and life satisfaction of parents of children with learning disabilities in Ardabil city. The present study is an experimental study. The sample size included 40 persons who were considered as parents of children with learning disabilities in Ardabil city and were randomly divided into one experimental and a control groups. Oxford Happiness Questionnaire and Life Satisfaction Scale (SWLS) were used to collect data as pre-test and post-test. Group training in Islamic coping strategies was performed for the experimental group. The data were analyzed by SPSS software using descriptive and inferential statistics. The results of the data analysis showed that training coping strategies with emphasis on Islamic teachings was effective on happiness and life satisfaction of parents of children with learning disabilities. Based on the findings of the present study, it can be concluded that teaching coping strategies with emphasis on Islamic teachings can be used as an effective way to improve family functioning, and increase life satisfaction and happiness of parents of children with learning disabilities.

    Keywords: islamic coping style, happiness, life satisfaction, parents, learning disabilities
  • P Karimi Sani *, S Mansouri, P Ahmadpour Pages 133-149

    The purpose of this study was to investigate the effectiveness of storytelling based on a multi-sensory method on emotional processing in children with dyslexia in primary school children of Tabriz. The research method was semi-experimental with pretest-posttest design and a control group. The statistical population of this study included all elementary students with dyslexia from which thirty people were randomly selected from schools. After conducting an interview to ensure the test results, the participants were randomly divided into one experimental group (N=15) and a control group (N=15). The experimental group participated in nine 20-minute sessions in which storytelling was performed with a combination of Fernald's multisensory approach. To collect data, the emotional processing scale of Bucker et al., (2007) was used. Data analysis was performed using Covariance analysis in SPSS software. According to the findings of Covariance Analysis and testing of the hypotheses of this research, it was determined that implementation of storytelling method based on multi-dimensional has a significant impact on emotional processing and its components (harassment, repression, lack of awareness, lack of control, separation, and avoidance) of children with dyslexia. We can reinforce emotional processing and its components in children through using this method.

    Keywords: emotional processing, storytelling, multi-sensory method, dyslexia