فهرست مطالب

  • سال دوازدهم شماره 2 (پیاپی 40، تابستان 1399)
  • تاریخ انتشار: 1399/04/18
  • تعداد عناوین: 7
|
  • بابک جوکار*، زهرا علی پوردرویش، ناصر میرسپاسی، حمیدرضا یزدانی صفحات 9-34

    کرامت از جمله مفاهیم جدید و تاثیرگذاری است که در حوزه منابع انسانی (به‌خصوص آینده منابع انسانی) مطرح می‌شود، لذا باید سازمان‌ها از هم‌اکنون آن را بررسی و مورد توجه قرار دهند. در تحقیقات حوزه منابع انسانی به‌ندرت به موضوع آینده‌نگاری درخصوص کرامت انسانی و احترام به کارکنان پرداخته شده است. این پژوهش به یافتن عواملی می‌پردازد که می‌توانند باعث تغییرات آینده کرامت منابع انسانی در سازمان شوند. روش پژوهش، اکتشافی تبیینی است و جامعه موردتحقیق، 14 نفر از صاحب‌نظران و خبرگان سازمان هستند. روش نمونه‌گیری نظری (هدف‌مند گلوله برفی) است؛ به‌این‌ترتیب که از ژرفای داده‌های خام با کدگذاری‌های باز، انتخابی و نظری، نتایج نمایان می‌شود. نظریه داده‌بنیاد با کدگذاری نظری، عوامل موثر دراین‌خصوص را نمایان نموده و علل و زمینه‌های تغییرات آینده سازمان در حوزه کرامت منابع انسانی را استخراج می‌نماید. با یافتن این عوامل می‌توان سناریوهای مختلفی برای آینده کرامت منابع انسانی سازمان متصور شد. مدیران و کارکنان با استفاده از این سناریوها می‌توانند آینده کرامت منابع انسانی سازمان را به‌گونه‌ای‌که به نفع سازمان و کارکنان است، اجرا نمایند، تا هم سازمان به نتایج موردنظر برسد و هم کارکنان دارای احترام، عزت و کرامت باشند.

    کلیدواژگان: آینده، منابع انسانی، کرامت، گرندد تئوری، سناریو
  • عسل بسیجی، محمدعلی بابایی زکلیکی*، معصومه حسین زاده شهری، آمنه خدیور صفحات 35-62

    امروزه پرورش مدیران شایسته، به یکی از کلیدی‌ترین مفاهیم در عرصه مدیریت تبدیل شده است و به‌زعم بسیاری از خبرگان دانشگاهی و صنایع می‌تواند از رهیافت‌های اصلی موفقیت سازمان‌ها و صنایع مختلف یک کشور در بسترهای ملی و فراملی به‌شمار‌رود، برهمین‌اساس این پژوهش قصد دارد با بهره‌گیری از روش ترکیبی، مدل شایستگی مدیران بازاریابی بین‌الملل را طراحی و اعتبارسنجی نماید. در مرحله نخست با اتکا به راهبرد پژوهشی کیفی و با استفاده از روش نمونه‌گیری نظری با مدیران بازاریابی بین‌الملل موفق  که در عرصه تجارت بین الملل فعال هستند تا دستیابی به اشباع نظری، مصاحبه‌های عمیق انجام شد و سپس داده‌های حاصل از آن با استفاده از روش نظریه‌پردازی داده‌بنیاد در نرم‌افزار MAXQDA نسخه 10کدگذاری و مقوله‌بندی شد که مجموعا 638 مفهوم اولیه درقالب 50 مقوله فرعی نهایی و 6 مقوله اصلی، مشتمل‌بر شایستگی‌های حیاتی (شرایط علی)، شایستگی‌های حرفه‌ای (پدیده محوری)، شایستگی‌های تعاملی (راهبردها)، شرایط زمینه‌ای، شرایط مداخله‌گر و پیامدها را دربرداشت. در گام بعدی، پرسشنامه مستخرج از مدل پارادایمی پژوهش، طراحی و میان مدیران بازاریابی بین‌الملل فعال کشور در 12 حوزه صنعت، توزیع و با استفاده از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری اعتبارسنجی شد. نتایج، حاکی از تایید فرضیه‌ها و روابط میان سازه‌ها بود و نشان داد که مولفه‌های مدل به‌درستی شناسایی ‌شده‌اند.

    کلیدواژگان: شایستگی ها، مدل شایستگی، مدیران بازاریابی بین الملل، نظریه داده بنیاد
  • سامی ستایش، عباس نرگسیان*، محمدعلی شاه حسینی، داوود منظور صفحات 63-100

    سازمان ها با برخورداری از منابع انسانی مستعد و شایسته، می‌توانند توسعه فعالیت و بقای خود را در بازار متلاطم کسب‌وکار تضمین نمایند. منابع انسانی به‌عنوان اصلی ترین دارایی سازمان ها می باید در تمامی جوانب رشد کند و برنامه ریزی برای توسعه قابلیت ها و شایستگی های کارکنان سازمان ها از الزامات اساسی حضور در شرایط کنونی در جهان است. هدف پژوهش حاضر، ارایه چارچوبی برای تبیین ابعاد و مولفه های توسعه منابع انسانی است. روش تحقیق پژوهش حاضر، کیفی، مطالعه کاربردی و شیوه تحلیل داده ها، تحلیل مضمون و تحلیل روایت پژوهانه می‌باشد. ابزار گردآوری داده‌ها مصاحبه نیمه‌ساختار یافته است که 30 نفر از کارکنان سازمان های پروژه محور با استفاده از نمونه‌گیری هدف‌مند انتخاب شدند. براساس یافته های پژوهش و تحلیل های انجام‌شده، مطابق با تحلیل مضامین؛ 66 مضمون پایه، 19 مضمون سازمان یافته و 3 مضمون فراگیر، ارایه شد. در بررسی نتایج سه دسته عوامل فردی، سازمانی و محیطی به‌عنوان مضامین اصلی مشخص شدند که هرکدام از عوامل به‌طور کامل تشریح و درانتها چارچوب مفهومی تبیین ابعاد و مولفه های توسعه منابع انسانی ارایه شد.

    کلیدواژگان: توسعه منابع انسانی، روایت پژوهی، سازمان های پروژه محور
  • سید محمدکاظم اعتصامی*، محسن میری، حسین عیسایی، مهدی فاتح راد صفحات 101-145

    همواره یکی از چالش های مهم دانشگاه‌های سازمانی، شکاف بین فضای آکادمیک دانشگاهی و نیازهای سازمان مرجع بوده است. اعضای هییت‌علمی نیز به‌عنوان قلب حیات‌دهنده دانشگاه و عامل اصلی تحقق اهداف آن، همواره یکی از کانون‌های اصلی توجه مدیران آموزش عالی بوده‌اند. مسیله و چالش پژوهش حاضر عدم‌تطابق میان توانمندی ها، فعالیت ها و خروجی‌های اعضای هییت‌علمی با نیازهای سازمان مرجع می‌باشد.باتوجه‌به اینکه علایم و شواهد، وجود وضعیت مسیله خیز و پیچیدگی در دانشگاه موردمطالعه نشان می‌دهد، این پژوهش روش «روایت‌پژوهی مسیله‌محور» را درراستای فهم وضعیت مسیله و چاره اندیشی برای بهبود آن به‌کار بسته است. مطابق با این روش ابتدا درون فهمی کنش‌گران اصلی با رویکرد پدیدارشناسانه انجام و رفتارها، ساختارها و انگاره های هریک استخراج و دنیای مشترک هریک از آنها معلوم می شود. در گام بعدی محقق با نگاهی انتقادی و با استفاده از اطلاعات به‌دست‌آمده، روایت خود از مسیله را بیان می‌نماید. دراین‌راستا در  در گام اول سه کنش‌گر اصلی (اعضای هییت‌علمی، مدیران دانشگاه و معاونان و مدیران سازمان مرجع) شناسایی شدند. در گام دوم، 25 نفر از افراد درگیر در مسیله، شناسایی و مورد مصاحبه عمیق قرار گرفته و دنیای مشترک کنش‌گران اصلی مسیله درقالب الگوی سه لایه ای ارایه شد. در گام سوم یا مرحله «برون فهمی» و نقاط کور  توسط پژوهشگر روایتگری شده و درپایان نیز پیشنهادهایی برای بهبود وضعیت ارایه شده است.

    کلیدواژگان: اعضای هیئت علمی، روایت پژوهی، تفکر سیستمی
  • زینب باقری نژاد*، بیژن عبدالهی، اکبر حسن پور، سعید جعفری نیا صفحات 147-187
    علی رغم پیشرفت های چشمگیر در حوزه مدیریت منابع انسانی، مسیولیت اجتماعی مدیریت منابع انسانی هنوز مغفول مانده است. پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی مسیولیت اجتماعی مدیریت منابع انسانی در صنعت برق اجرا شده است. روش تحقیق به‌صورت کیفی و مبتنی‌بر نظریه پردازی داده بنیاد نظام‌مند است. برای گردآوری اطلاعات از مصاحبه های عمیق نیمه‌ساختاریافته استفاده شده و تجزیه‌وتحلیل اطلاعات به روش کدگذاری انجام گرفت. نمونه‌گیری به روش نظری و با بهره مندی از تکنیک های هدف‌مند و گلوله برفی انجام شد. به‌این‌منظور ضمن انجام مصاحبه باز با 15 نفر از مدیران و معاونین و روسای گروه های منابع انسانی صنعت برق، مجموعه ای از مضامین اولیه طی فرایند کدگذاری باز گردآوری و از آنها مقوله هایی استخراج شد. سپس در مرحله کدگذاری محوری، پیوند میان این مقوله ها زیر عناوین شرایط علی، پدیده محوری، راهبردها ، شرایط زمینه ای، شرایط مداخله گر و پیامدها تعیین شد. با تحلیل مصاحبه های انجام‌شده در مرحله اول، 172 کد اولیه به‌دست آمد. در کدگذاری انتخابی این مفاهیم  به 60 طبقه تبدیل و درنهایت 21 کد محوری استخراج شد که هرکدام زیر مقوله های الگوی نظام‌مند (شرایط علی، شرایط زمینه ای، راهبردها، شرایط مداخله گر و پیامدها) جای گرفت.
    کلیدواژگان: مسئولیت اجتماعی، مسئولیت اجتماعی مدیریت منابع انسانی، نظریه داده‌بنیاد
  • حمید سهیلی*، حبیب الله طاهرپور کلانتری، حسین فاندیز صفحات 189-215

    این پژوهش با هدف شناسایی عوامل فردی موثر بر توانمندسازی کارکنان بیمه سلامت در سازمان بیمه سلامت در شهر تهران انجام شد. جامعه آماری این تحقیق تمامی کارکنان صف و ستاد سازمان بیمه سلامت در شهر تهران است که حدود 900 نفرند.  با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی نظام‌مند و با روش پیش رو براساس مبانی نظری و تحقیقات انجام‌شده طراحی و درنهایت به تایید صاحب‌نظران رسیده و دارای روایی است. پایایی پرسشنامه پژوهش حاضر برای متغیر وابسته (توانمندسازی) با محاسبه آلفای کرونباخ برابر با 89/0 است و آلفای کرونباخ برای متغیرهای مستقل پژوهش پیش رو (عوامل موثر) برابر با 97/0 است. برای شناسایی عوامل فردی موثر بر توانمندی از روش تحلیل عاملی اکتشافی و برای میزان تاثیر هریک از عوامل شناسایی‌شده بر توانمندی کارکنان از روش رگرسیون چندمتغیره استفاده شده است. نتایج به‌دست‌آمده از روش تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد که هشت عامل: مشارکت، حمایت سازمان، آموزش، توجه به کارکنان، واگذاری مسیولیت، روشن‌بودن اهداف، شفاف‌بودن نقش‌ها و اعطای اختیارات عوامل فردی موثر بر توانمندسازی هستند. همچنین براساس نتایج رگرسیون چندمتغیره از بین هشت عامل شناسایی‌شده شش عامل: مشارکت، توجه به کارکنان، واگذاری مسیولیت، روشن‌بودن اهداف، شفاف‌بودن نقش‌ها و اعطای اختیارات بر توانمندسازی کارکنان، تاثیر مثبت دارند.

    کلیدواژگان: توانمندسازی، عوامل فردی موثر بر توانمندسازی، تحلیل عاملی اکتشافی
  • خشایار حکیمی نیاسری*، تورج مجیبی، سید علی مهدی زاده اشرفی، مجید جهانگیرفرد صفحات 217-250

    پژوهش حاضر با هدف تحلیل مولفه‌های ‌جانشین‌پروری ‌مبتنی‌بر شواهد در بخش خصوصی ایران صورت پذیرفته است. چارچوب لمپ(بودرو و رامستد) به‌عنوان چارچوب منابع انسانی ‌مبتنی‌بر شواهد در این تحقیق مورد استفاده قرار گرفته است. درابتدا، محقق با استفاده از آموزه‌های روش کاری ‌مبتنی‌بر شواهد، مولفه‌های ‌جانشین‌پروری ‌مبتنی‌بر شواهد را از منابع اطلاعاتی مختلف شامل ادبیات نظری موضوع، مصاحبه، مقالات مرتبط و مدل‌های ‌جانشین‌پروری ارایه‌شده توسط موسسات مشاوره‌ای و آموزشی مانند هی و مرسراستخراج نمود. در بخش بعد، کدها و مولفه‌های استخراج‌شده با روش تحلیل محتوا بررسی، با مدل لمپ تطبیق و در مدل جایگذاری شدند. درانتها و پس از طراحی پرسشنامه مقایسات زوجی، نظرات خبرگان منابع انسانی جمع‌آوری و با استفاده از نرم‌افزار Expert Choice ابعاد و مولفه‌ها ‌جانشین‌پروری ‌مبتنی‌بر شواهد رتبه‌بندی شدند. نتایج تحقیق نشان داد که بعد "منطق" در فعالیت‌های ‌جانشین‌پروری بیشترین و "تحلیل" کم‌ترین اهمیت و تاثیرگذاری را دارد

    کلیدواژگان: منابع انسانی مبتنی بر شواهد، جانشین پروری، چارچوب لمپ
|
  • Babak Jowkar *, Zahra Alipour Darvish, Naser Mirsepasi, Hamidreza Yazdani Pages 9-34

    Dignity is a new and influential concept in the field of human resource, especially in the future of human resources, and organizations are supposed to pay great attention to it from now on. Human resource researches have scarcely focused on the futurology of human dignity and the respect for employees. This research is intended to identify the factors causing future changes in the dignity of human resources in the organization. This is an exploratory-explanatory research whose population includes 14 experts and the experts of the organization. Theoretical purposive snowball sampling method is used for selecting the sample.  In this way, the results are derived from the profound raw data through open, selective and theoretical coding. The grounded theory makes it possible to discover effective factors by coding and displays the causes and contexts of future changes in the organization in the field of human resource dignity. Identification of these factors makes it possible to think of different scenarios for the future of human resource dignity. Managers and employees can make use of these scenarios to construct the future of human resource dignity in a such way that it can benefit both the organization and the employees, so that organizations reach to the desired outcome and employees benefit from respect, self-esteem and dignity.

    Keywords: Future, human resource, dignity, Grounded Theory, Scenario
  • Asal Basiji, Mohammad Ali Babaei *, M’Asoomeh Husseinzadeh Shahri, Ameneh Khadivar Pages 35-62

    Training competent managers has now developed to an important concept in management which is regarded by many scholars and industry experts as one of the main approaches for the success of various organizations and industries in national and transnational contexts. Hence, this study is aimed at developing the competency model of international marketing managers through a mixed method, and then validate it. In the first phase, using in-depth qualitative research strategy and theoretical sampling, several interviews were conducted with Iranian marketing managers active in the field of world trade until reaching saturation. In the second step, the collected data was codded and categorized following grounded theory method with the use of MAXQDA 10, leading to 638 basic concepts, 50 final sub-categories and 6 main categories: vital competencies (causal conditions), professional competencies (phenomenological conditions), interpersonal competencies (strategies), contextual conditions, intervening conditions and outcomes. In the final step, the questionnaire derived from paradigm model was distributed among international marketing managers of Iranian companies in 12 industries, and were validated by structural equation modeling method.  The results confirmed the relationships among hypotheses as well as the relationships among structures. The results also indicated that components of the model were identified correctly.

    Keywords: competencies, competency model, international marketing managers, Grounded Theory
  • Sami Setayesh, Abbas Narguesian *, Mohammad Ali Shahhusseini, Davood Manzoor Pages 63-100

    Organizations can ensure the development of their activities and survival in the turbulent business market by talented and competent human beings. As the main asset of organizations, human resources are supposed to grow in all aspects. Planning to develop the capabilities and competencies of employees in organizations is a basic and essential requirements for attending the current situation in the world. The purpose of this study is to provide a framework for explaining the dimensions and components of human resource development. This is a qualitative applied research whose data analysis follows thematic and narrative analytical methods. The data collection tool is a semi-structured interview containing 30 employees of project-oriented organizations who are selected by purposeful sampling method. The findings of the research and the analyses of the themes resulted in 66 basic themes, 19 organizer themes and 3 inclusive themes. Reviewing the results demonstrated three categories of individual, organizational and environmental factors, identified as the main themes, each of which was described in details. Finally, the conceptual framework of explaining the dimensions and components of human resource development was presented.

    Keywords: human resource development, narrative research, Project-oriented Organizations
  • Sayyed Muhammad Kazem E’Etesami *, Mohsen Miri, Hussein Eisaaei, Mahdi Fateh Rad Pages 101-145

    The gap between the academic atmosphere of universities and the requirements of the related organizations has always made important challenges for organizational universities. Moreover, faculty members, as the heart of the universities and the main factor of achieving organization goals, have always been considered as the main concentration of higher education administrators. The main problem and challenge of this study is the mismatch between the abilities, activities and outputs of the faculty members with the requirements of the reference organizations. As the evidences confirmed the presence of complicated problems, the researchers decided to select problem-oriented narrative method to understand the status quo of the organization being studied and suggest solutions to improve the situation. Hence, the internal understanding of the main actors is carried out through a phenomenological approach, and the behaviors, structures and ideas of each of them are extracted, and the common world among them is identified. In the next step, the researchers propose the narrative presentation of the problem through a critical perspective by the collected data. In the first phase, three main actors (faculty members, university administrators, and deputies and managers of the reference organization) were identified. In the second step, 25 people who were involved in the problem were identified and in-depth interviews were done with them resulting in the identification of the common world among the main actors being presented in the form of a three-layered model. Having fulfilled the external understanding and having discovered the blind spots, the researchers narrated the problems in the last phase. Finally, suggestions were presented for improving the situation.

    Keywords: faculty members, narrative research, systematic thinking
  • Zeinab Bagherinezhad *, Bizhan Abdullahi, Akbar Hassanpour, Said J’Afarinia Pages 147-187
    Despite the significant advances in human resource management, the social responsibility of human resource management has still remained neglected. This study aims at designing a model for social responsibility of human resource management in the electric power industry. This qualitative research is based on systematic grounded theory. In-depth semi-structured interviews were employed to collect data, which were analyzed by coding. Sampling was performed theoretically with the use of purposive and snowball techniques. Hence, having conducted open interviews with 15 managers, deputies and the heads of human resource groups of the electric power industry, the researchers collected a set of initial themes during the coding process and extracted some categories from them. Then, in the axial coding stage, the links between these categories were identified under the headings of causal conditions, phenomena-orientation, strategies, contextual conditions, intervening conditions and consequences. 172 initial codes were obtained by analyzing the interviews conducted in the first phase. These concepts were converted to 60 categories in the selective coding section. Finally, 21 axial codes were extracted, each of which was placed under the proper categories of systematic model (causal conditions, contextual conditions, strategies, intervening conditions, and consequences).
    Keywords: Social Responsibility, human resource management, electrical power industry, systematic grounded theory
  • Hamid Soheili *, Habibollah Taherpour Kalantari, Hussein Fandiz Pages 189-215

    This research has been carried out with the purpose of identifying the factors affecting empowerment of the employees of safety insurance in the insurance organizations of Tehran. The statistical population includes all 900 employees at headquarters and staff of the Health Insurance Organization in Tehran. Using the systematic random sampling method and basing on the theoretical foundations and previously conducted researches, the model was designed and was verified by experts. The reliability of the questionnaire for the dependent variable (empowerment), calculated by Cronbach’s alpha, was 0.89. It was 0.97 for the independent variables (effective factors).  Exploratory factor analysis was used for the identification of the individual factors affecting empowerment. For the assessment of the effectiveness of each of the identified factors in the empowerment of the employees, multivariate regression was employed. The results indicated that six factors, from among eight identified factors, including participation, considering employees, giving responsibility to the employees, clear goals, clarity of the roles, and giving authority to the employees, affected empowerment.

    Keywords: empowerment, individual factors affecting empowerment, exploratory factor analysis
  • Khashayar Hakimi Niasari *, Tooraj Mojibi, Ali Mahdizadeh Ashrafi, Majid Jahanguirfard Pages 217-250

    This study is intended to analyze the components of evidence based succession planning in the Iranian private sector. The LAMP framework (Boudreau and Ramstad) has been used as a framework for evidence based human resource framework in this research. The researchers initially worked on exploring succession planning variables from the related theoretical literature, essays and succession planning models proposed by professional consulting firms like Hay and Mercer. Then, the extracted codes and components derived from content analysis were adapted to LAMP model and were placed in the designed model. Finally, after preparing the pairwise comparison questionnaire, the views of human resource experts were collected and the dimensions and components of succession planning were categorized according to Expert Choice software. The results indicated that the dimension of logic was at the most important place and the dimension of analysis occupied the least important and the least effective position in succession planning.

    Keywords: evidence-based human resource, succession planning, LAMP framework