فهرست مطالب

  • پیاپی 1 (بهار و تابستان 1397)
  • تاریخ انتشار: 1397/06/01
  • تعداد عناوین: 7
|
  • محمّدهادی مدنی* صفحات 11-34

    ترکیه در دوره معاصر به لحاظ سیاسی شاهد درگیری و تنازعات زیادی بوده است. در تاریخ معاصر این کشور، نزاع گروه های اجتماعی با یکدیگر از یک طرف و تنازعات گروه های اجتماعی با دولت و نظام سیاسی از طرف دیگر نشان دهنده صحت این ادعاست. بی شک در این منازعات سیاسی متغیر ها و عوامل گوناگون با درجه های مختلف تاثیرگذار بوده است. در این میان سوال از تاثیر جریان های فرهنگی بر منازعات سیاسی در ترکیه معاصر، به دلیل روشن ساختن علل و ریشه های فرهنگی منازعات سیاسی مزبور از اهمیت خاصی برخوردار می باشد. طبق نظریه «مرکز پیرامون» ادوارد شیلز، ریشه تنازعات سیاسی در جوامع به دو نوع فرهنگ «رسمی مرکزی» و «پیرامونی» بر می گردد. به عبارت دیگر جریان های فرهنگی منتسب به مرکز و پیرامون در یک جامعه، در شکل گیری تنازعات سیاسی نقش اساسی بازی می کنند. مقاله پیش رو با استفاده از نظریه «مرکز پیرامون» به منزله چارچوب نظری، می کوشد از طریق نشان دادن نقش و تاثیر جریان های فرهنگی در تنازعات سیاسی در ترکیه معاصر، رابطه فرهنگ و سیاست را اثبات نماید و در غنی ساختن پژوهش ها در این زمینه سهمی ایفا نماید.

    کلیدواژگان: جریان های فرهنگی، منازعات سیاسی، ترکیه معاصر، مرکز، پیرامون
  • حمیدرضا یوسفی* صفحات 35-56

    موضع مقاله پیش رو را، روانشناسی میان فرهنگی تعامل تشکیل می دهد که همه ابعاد آن از حساسیت بسیار بالایی برخوردار است. دلیل این پیچیدگی از نحوه تفکر، نوع ادراک، اهداف فردی، معیارها و تعاریف متعدد فرهنگ سرچشمه می گیرد که می توانند به مناقشه های فردی و جمعی در همه سطوح اجتماعی، سیاسی و علمی منجر شوند. محیط فرهنگی، نوع انگیزه و شرایطی که در شکل گیری ساختار شخصیت افراد نقش دارند، جهان بینی، برداشت های دینی هم از بخش های عمده این عوامل محسوب می شوند. درهم تنیدگی «حس، احساس، تفکر و شهود» در افراد، اساس مبانی تحقق پذیری و عدم تحقق تعامل را تشکیل می دهند و می توانند تعاملات جمعی، میان فردی، میان دینی، درون دینی، میان فرهنگی یا درون فرهنگی را تبدیل به عرصه های نبرد دیدگاه ها و جهانبینی ها کنند. هدف مقاله حاضر بررسی این پرسش است که چگونه می توان از تخریب و تفکر استبدادی عبور کرد و چه مکانیزم هایی برای ایجاد گفتگویی مبتنی بر استدلال وجود دارند.

    کلیدواژگان: تعامل، گفتگو، میانفرهنگی، روانشناسی، تفکّر، مدیریت، راهبرد
  • سید ابوالحسن نواب*، مهدی فرمانیان، محمّد قربانپور دلاور صفحات 57-80

    فرهنگ و تمدن اسلامی بیش از هزار سال در منطقه بالکان (جنوب شرقی اروپا) قدمت و سابقه حضور دارد. بررسی پیشینه تاریخی ورود اسلام و جریان های اسلامی به بالکان، بازشناسی اقوام و نژادها، تحلیل وضعیت و جایگاه مسلمان در این منطقه، ارزیابی تحولات جدید در کشورهای اسلامی بالکان، شناخت و بررسی چالش های فرهنگی اجتماعی و دینی موجود در بالکان، فرصت ها و تهدیدهای موجود در عرصه علمی و فرهنگی در منطقه و سایر مسایل، از نکات مهمی است که می بایست  مورد مداقه و پژوهش قرار گیرد تا بتوان جهت بسط و گسترش فرهنگ اسلامی و نوسازی تمدن اسلامی در منطقه بالکان از آن بهره برد. این نوشتار در پی یافتن پاسخ این پرسش است که: پیشینه فرهنگ و تمدن اسلامی در بالکان و عوامل گسترش آن چیست؟ یافته های تحقیق بر اساس روش توصیفی تحلیلی و بر مبنای مطالعات کتابخانه ای و تحقیقات و مشاهدات میدانی صورت گرفته است که نشان از جایگاه ویژه فرهنگ اسلامی و نقش آن در تمدن سازی منطقه در گذشته و حال دارد.

    کلیدواژگان: تمدّن اسلامی، بالکان، مسلمانان، آثار اسلامی، فرهنگ ایرانی، گسترش اسلام
  • محمدعلی میرعلی*، محمدعلی احمدی صفحات 81-106

    در عصر حاضر فرهنگ از مهم ترین متغیرهای تاثیرگذار در سیاست خارجی کشورها در سطح روابط بین الملل می باشد؛ زیرا فرهنگ در درون خود دارای هنجارها، ارزش ها و باورهایی است که مبنای هویت یک جامعه را می سازد. بنابراین سیاست خارجی هر کشور در سطح بین الملل، نوعی عمل هویت یابی و هویت سازی است که از عرصه فرهنگی آن جامعه نشیت می گیرد. اسلام به عنوان دین توحیدی و جهانی، برای پیشبرد اهداف خود که همان گسترش اسلام در پهنه گیتی است، همواره در سیاست خارجی خود به عناصر فرهنگ توجه خاصی نموده است. لذا در این زمینه کارهای علمی نیز صورت گرفته اند اما این نوشتار با روش اسنادی به دنبال واکاوی تاثیر فرهنگ اسلامی بر سیاست خارجی دولت اسلامی است. یافته های این تحقیق نشان می دهد که فرهنگ اسلامی به دلیل تفاوت با سایر فرهنگ ها در مبانی، ویژگی ها، اصول و کارکردها در نتیجه کارکرد متفاوتی در شبکه برون دادهای نظری و رفتاری سیاست خارجی خود بر جای خواهد گذاشت.

    کلیدواژگان: فرهنگ، فرهنگ اسلامی، اصول، کارکرد، سیاست خارجی دولت اسلامی
  • حسن علی پور وحید* صفحات 107-133

    شناخت هویت فکری و فرهنگی جوامع عربی می تواند از پیش نیازهای مطالعات جهان عرب باشد. جهان عرب با همه تنوع جغرافیایی و تکثر ملی و جمعیتی، از هویت مشترک و احساس همگونی نیرومند برخوردار است. در حوزه فکری و فرهنگی، مولفه هایی چون: زایش جریان های فکری عربی در بستر تعامل با مدرنیته و با رسالت پاسخ به عقب ماندگی ها، شکست متوالی اندیشه ها و طرح های اصلاحی و در پی آن تولد مکاتب نوین، گرایش اعتدال به افراط، سیطره ظاهرگرایی در فهم دین، ضعف فلسفه ورزی، فقر مولفه ها و عقبه های تمدن ساز، درشت ترین مشترکات فکری و فرهنگی جوامع عربی است. در حوزه اجتماعی و سیاسی نیز، سرگردانی میان خلافت و دموکراسی، شکست های نظامی و تحقیرهای تاریخی پرشمار، استعمارزدگی و استثمارپذیری در قالب کهن و نو، پتانسیل پر توان خشونت، شیعه ستیزی و ایران هراسی چون آرمانی خفته و کهنسال که اکنون به اشتعال رسیده، درهم تنیدگی فکری و فرهنگی و هم سرنوشتی اجتماعی و سیاسی، دمیدن در فضای التهاب و دوقطبی، اصرار و تفاخر بر واگرایی به ویژه در تعامل با ایران، نظام سیاسی قبیله ای و بافت اجتماعی طایفه ای، کشش های نیرومند ملی گرایی از موثرترین مختصات مشترک عربی، فهمیده می شود. این نوشتار گزارشی است از روحیات و مختصات مشترک فکری و فرهنگی جوامع معاصر عربی و برخی از شاخص های درشت اجتماعی آن. بخش اول این مقاله، به بررسی «هویت فکری و فرهنگی جوامع عربی» و بخش دیگر به «هویت اجتماعی»  آن می پردازد.

    کلیدواژگان: جهان عرب، هویت فکری و فرهنگی، هویت اجتماعی، هویت عربی
  • رضا دهقانی*، فاطمه کیوانی صفحات 135-165

    برخورد فرهنگی و تبادل اندیشه ها، از آغازین روزهای زندگی بشر وجود داشته است ولی برخوردی که اکنون روال پیدا کرده، موجبات رشد و تعالی را منجر نمی شود، بلکه نوع دیگری از استعمار و استثمار می باشد؛ چراکه تبادل جای خود را به تهاجم داده است. استعمارگران بهترین راه نفوذ در سایرکشورها را، استحاله درونی هویت آنها قرار داده اند. مقاله حاضر با مفهوم نمایی به تبیین جنگ نرم و نقد نظریه های بنیادین فرهنگ غربی و تاثیرآن، درجهت تقویت هویت قومی، ملی و دینی و آسیب شناسی این جریان ورود نموده و به راهکارهای مقابله و خنثی سازی در جهت تخفیف بحران ها وتعارضات هویتی در ایران اشاراتی رفته، تا با آسیب شناسی و با مهندسی فرهنگی اقوام و ادیان مواضعمان را برای پایداری ملی و دینی و مقابله با جنگ نرم تحکیم بخشیم. برای مقابله با این رویکرد، ایران که سردمدار جهان اسلام است، هوشیارانه باید همه عواملی راکه برمبنای وحدت ملی و اتحاد اسلامی و مقابله با تهاجمات و حفظ فرهنگ و معنویت اسلامی قومی و ملی است، به کار گیرد و اجازه ندهد تا تهدیدها و تهاجمات بیرونی ناتوی فرهنگی غربی بر نقاط ضعف درونی متمرکز شود. دراین راستا خدا محوری، خود باوری، اعتماد به نفس، ایجاد پیوند مستحکم میان اعتقادات، احکام و اخلاق که مورد تاکید اندیشمندانی چون: سید جمال الدین اسدآبادی، حضرت امام خمینی (ره) و استاد مطهری و مقام معظم رهبری چاره ساز خواهد بود.

    کلیدواژگان: آسیب‌ شناسی، تهاجم فرهنگی، هویت، قومی‌، ملی و اسلامی ایرانی
  • محمدیعقوب بشوی * صفحات 167-182

    دینی ثقافت،(Religious culture) ، حقیقت میں ایک بهت هی وسیع مفهوم کا حامل ہے۔ جو عمدتا چار مرکزی بنیادی عناصر پر مشتمل ہے۔ دینی ثقافت کا تعلق اعتقادات، اخلاق، آداب اور احکام کے ساتھ جوڑا  هوا ہے۔ دینی ثقافت  کا محل ظهور فرد اور معاشره  هے۔اسی  لیےقرآن مجید جو دین کامصدر و منبع هےمعاشرتی مسایل کو  سب سےزیاده اهمیت دیتا هے۔قرآنی دستورات اگر عمل کی شکل اختیار کریں تو وہ ایک دیندار معاشرہ ہی کی صورت میں ہمیں نظر آیےلہذااسی تناظر میں بلتستانی علماء کی پهچان ساری دنیا میں ادب، تدین، امانت داری، اخلاص، ایثار اور قناعت سے کی جاتی ہے۔ بلتی علماء کو انهی خصوصیات کی بنا پر پورےپاکستان اور دنیا بھر میں ایک خاص عزت کی نگاه سے دیکھتے هیں  ۔محراب و منبر سےلیکر  مدارس، سیاست،ثقافت، اجتماعی  و اصلاحی امور، تالیف ، تحقیق و ترجمه غرضیکه هر میدان  میں اس علاقه کے علماءسب سے آگے نظر  آتے هیں۔ بلتستان دنیا کا واحد شیعه خطه هے که  جها ں انقلاب اسلامی ایران سے پهلے مقامی مسایل کو شریعت کے مطابق حل کرنے کی غرض سے محکمه شرعیه وجود میں لایا گیا اور اسی طرح بهت سارے فقهی، اجتماعی،حقوقی  اور معاشرتی اور انسانی  مسایل ،   حتی بعض سرکاری عدالتوں  میں دایر کیسسیز ،  مقامی  علماء خود هی حل و فصل کرتے هیں۔ انقلاب اسلامی ایران اور امام خمینی (ره) کے تاریخی  انقلاب کی معرفی میں  بھی بلتستانی علماء مثالی کردار ادا کرتے رہے هیں۔ پاکستان کے موجوده حالات میں بھی جهاں اهل منبر و محراب منحرف هورہے ہیں اسی طرح قرآن مجید کی  بعض آیتوں کی باطل تاویلیں  اور من گھڑت تفسیریں پیش کررہےہیں اور حتی بعض جعلی احادیث تک گھڑ تےنظر آتےہیں اور مختلف بدعتیں دین  هی کے نام پر،دینی لباده اڑھ کے دین میں داخل کر کے اسلامی اقدار کی دهجیاں اڑا  رهےهیں  اور مذهبی ثقافت کو ختم کرنےکی عالمی سازشیں عروج پر هیں، و هاں بلتستانی علماء کو خریدنے کی  بھی بهت  ساری کوششیں جاری هیں ،لیکن ان تمام تر کوششوں  کے باوجود  دینی ثقافت کو بچانے میں اس علاقے کے علماء صف اول میں نظر آتے هیں ۔ پور ےپاکستان کے علاوه، یورپ، امریکا، جاپان ، هندوستان، براعظم آفریقه، کویت، سعودی عرب، متحده عرب امارات، شام، لبنان، ایران، عراق وغیره میں بھی یهاں کے علماء ثقافتی میدانوں  میں بهت هی فعال نظر آتے هیں ۔ صوبه گلگت بلتستان میں  علماء کی بے پناه   قربانیوں  کا نتیجه  تھا که پاکستان کی تاریخ میں  پهلی بار اس صوبے میں  سیاست دینی کی بناء پر اپنی حکومت  تشکیل دینے میں کامیاب هویے  یوں  یهاں ایک نیی تاریخ رقم هویی۔ اسی طرح  اتحاد بین المسلمیں  کے قیام اور بقاء میں  یهاں کےعلماء کےکردار مثبت اور نمونه عمل ہے ۔اس تحقیق کا کلیدی سوال« دینی ثقافت کے پھیلاو میں بلتستانی علماء کا جهانی کردار »، ہے۔ یه تحقیق زیاده تر field researchاور field observationپر مشتمل ہے۔ بلتستانی علماء کےمذهبی ثقاتتی خدمات پر  کیی جلدوں پر مشتمل کتاب لکھنے کی ضرورت هے لهذا  اس مقاله میں انتهایی اجمالی فهرست هی پیش کیا  ہے تا که  یه اثر آینده آنے والے محققین  کےلیےایک مقدمه بن سکےاور وه   اس اهم موضوع پر علمی کام کرسکیں۔

    کلیدواژگان: دینی ثقافت، بلتستانی علماء، عالمی سطح، اعتقادات، سیاست، اخلاق، آداب، احکام، علمی آثار
|
  • MohammadHadi Madani * Pages 11-34

    Turkey has been witnessing many conflicts in the contemporary era. In the present-day history of this country, the struggle of social groups with one another, on the one hand, and the struggles of social groups with the state and the political system on the other hand, indicate the nature of the circumstances which Turkey has been through. Undoubtedly, different variables and factors have influenced these political conflicts to varying degrees.  To clarify the cultural causes and origin of the political conflicts, the question concerning the impact of cultural movements on political conflicts in the contemporary Turkey would be of special momentum. According to Edward Shil's dual concepts  the political conflicts in societies originate in two types of formal – central and peripheral cultures. In other words, cultural movements associated with the center and periphery in the society, play an important role in development and formation of political conflicts. The present article benefitting from the theory of center and periphery as a theoretical framework, seeks to substantiate the relationship between culture and politics as well as contribute towards enriching research in this field by demonstrating the role and influence of cultural movements in the political conflicts in contemporary Turkey.

    Keywords: cultural movements, political conflicts, contemporary Turkey, center, periphery.
  • HamidReza Yusufi * Pages 35-56

    The article at hand discusses psychology of intercultural interaction which has highly important multifarious dimensions. The reason for this complexity comes from thinking, type of perception, individual goals, criteria and multiple definitions of culture which can lead to individual and collective conflicts in various social, political and scientific arenas. The cultural environment, the type of motive and the conditions that contribute to formation of the personality structure of people, the worldview, and religious perceptions are considered to be among the major components of these factors.  The interconnection of "sensation, feeling, thinking, and intuition" in individuals, forms the basis of the possibility and lack of realization of interaction, and can change the collective interpersonal, interreligious, intra-religious, intercultural and intra-cultural interactions into a battleground for views and worldviews. Interactions take place in areas of mutual understanding, interpretations and readings.  With this perspective in mind, the goal of this article is study how to overcome authoritarianism and the kind of mechanisms existing for a reasoning-based dialogue.  The way of interaction becomes smooth when we accept the "principle of change" and consider intra-cultural and intercultural discourse as a way of creating mutual understanding.

    Keywords: interaction, Dialogue, intercultural, Psychology, thinking, management, strategy
  • Seyyed AbulHasan Navvab *, Mahdi Farmanian, Muhammad Qurbanpour Delavar Pages 57-80

    The Islamic culture and civilization in the Balkans (Southeastern Europe) has a long history of over one thousand years.  A review of the history of Islam and Islamic movements in the Balkans, recognition of ethnic groups and races, analysis of the status of Muslims in the region, assessment of the new developments in Islamic countries in the Balkan region, understanding and examining the socio-cultural and religious challenges in the Balkans; the opportunities and threats in scientific and cultural areas in the region and other issues are some important areas that need to be studied and scrutinized so that they can be used to expand Islamic culture and modernize Islamic civilization in the Balkan region. This article seeks to answer the question: What is the history of Islamic culture and civilization in the Balkans and what are the key factors that led to their expansion? The research findings were based on descriptive-analytical method relying on library resources and field research and surveys to illustrate the special position of Islamic culture and its role in the civilization of the region in the past and present.

    Keywords: Balkans, Muslims, Islamic culture, Iranian culture, expansion of Islam
  • MuhammadAli MirAli *, MuhammadAli Ahmadi Pages 81-106

    In modern time, culture is the most important variables affecting the foreign policy of countries at the international level, because culture is characterized by norms, values, and beliefs that underpin the identity of a society. Therefore, the foreign policy of each country on the international level is a way of seeking and building identity which originates from the cultural arena of that society.  Islam as a monotheist and global religion has always paid special attention to cultural elements in its foreign policy in order to further its objective which is to spread Islam all over the world.  Therefore, scientific work has also been done in this field. This study, using documentary method, seeks to examine the impact of Islamic culture on Islamic state's foreign policy. The findings of this research show that Islamic culture, due to essential differences with other cultures in terms of foundations, characteristics, principles and functions, ultimately yields a different function in the network of the theoretical and behavioral outcomes of its foreign policy.

    Keywords: culture, Islamic culture, principles, function, foreign policy of Islamic state
  • Hasan Alipour Wahid * Pages 107-133

    Understanding the intellectual and cultural identity of Arab societies can be a prerequisite for studies in the Arab world. The Arab world, with its diverse geographic and national and demographic diversity, has a strong identity and solidarity. In the intellectual and cultural field, components such as the creation of Arabic intellectual processes in the context of interacting with modernity and with the mission of responding to backwardness, the successive failure of thoughts and corrective plans and the subsequent birth of the schools of modernity, the tendency of moderation to extremes, the dominant facets of religious understanding, the weakness of philosophy, the poverty of the components and cogs of civilization, are the most common intellectual and cultural commonalities of Arab societies.In the social and political spheres, the wandering between the caliphate and democracy, military defeats and numerous historical humiliations, colonialism and exploitation in the old and new forms, the potent potential of violence, anti-Shi’ism and Iranophobia which is a dormant ideal that is now flammable , Intellectual and cultural interdependence, and social and political fate, blowing in the atmosphere of inflammation and bipolarity, insisting on divergence, especially in dealing with Iran, the tribal political system and tribal social fabric and the strong pull of nationalism are most effective commonalities of Arab societies which can be understood from them.This paper reports on the common mental and cultural coordinates of contemporary Arab societies and some of its broad social indicators. The paper is structured in two parts: the first part reviews the intellectual and cultural identity of Arab societies, and the second part, the social identity.

    Keywords: Arab World, Intellectual, Cultural Identity, Social Identity, Arab Identity
  • Reza Dehghani *, Fatemeh Keyvani Pages 135-165
  • MohammadYaqoob Bashovi Pages 167-182

    The role of Baltistani (Pakistan) scholars in spreading the religious culture Religious culture carries a wide concept comprising of four elements: beliefs, ethics, customs, and rulings. Religious culture erupts from individuals and society. Quran, as the main source of the religion attaches much significance to social matters. Baltistani scholars hold a high position as regards Quranic teachings, such as religiosity, piety, and sincerity in their actions. Among all, they were the forerunners in worship, speech, lecturing, and teaching. Baltistan is the only place on earth that enjoyed a shiite judicial system before the Iranian revolution. Baltistani scholars played an important role in introducing Imam Khomeini and the Iranian revolution to the world. Scholars and missionaries from this region are scattered around the whole world. The first shiite state in the history of Pakistan was founded in this region. Keywords: religious culture of Baltistani Scholars, international field, beliefs, politics, ethics, rulings, customs, scholarly works.

    Keywords: Religious scholars, universities, beliefs, politics, ethics, morals, commands, academic works