فهرست مطالب

  • پیاپی 66 (تابستان 1399)
  • تاریخ انتشار: 1399/06/31
  • تعداد عناوین: 7
|
  • جعفر باباجانی* صفحات 1-26

    وزارت امور اقتصادی و دارایی با همکاری دیوان محاسبات کشور و مشارکت مدیران و ذی حسابان از مدتی قبل لایحه محاسبات عمومی جدیدی تهیه و برای تکمیل فرایند تصویب آماده کرده است. لایحه مورد نظر در صورت تصویب مجلس شورای اسلامی به عنوان پنجمین قانون محاسبات عمومی کشور از زمان قانون گذاری در ایران محسوب می شود. تدوین قوانین و مقررات در ایران از جمله قانون یادشده همواره بر اساس آزمون و خطا انجام می گیرد. بدین معنی که قانون قبلی مبنای کار قرار گرفته و برخی مواد اضافی آن حذف و کاستی های آن که در طول سال های اجرا مشخص گردیده در قالب احکام جدیدی به آن اضافه می شود. این در حالی است که نگارنده معتقد است برای تدوین قانون جدید محاسبات عمومی کشور باید با انجام مطالعه ای تطبیقی از قوانین محاسبات عمومی کشورهای توسعه یافته مدلی مناسب برای نظارت و کنترل داخلی مبتنی بر ویژگی های محیطی کشورمان استخراج و احکام قانون را بر مبنای آن تدوین کرد. در تدوین لایحه محاسبات عمومی پیشنهادی از چنین الگویی استفاده نشده است. از این رو، نگارنده در این مقاله تلاش کرده است با استفاده از روش تحقیق تطبیقی، احکام کلیدی و ساختارساز قانون محاسبات عمومی موردعمل فعلی را با احکام کلیدی لایحه محاسبات عمومی پیشنهادی مقایسه نماید. نتایج تحقیق بیانگر این واقعیت است که لایحه پیشنهادی از یک سو وجوه تشابه و تفاوت هایی با قانون مورد عمل دارد و از سوی دیگر، از قابلیت ها و کاستی هایی نیز برخوردار است.

    کلیدواژگان: قانون محاسبات عمومی چهارم، لایحه محاسبات عمومی پیشنهادی، وجوه تشابه، وجوه تفاوت
  • مونا سادات کابلی، علی رحمانی*، هاشم نیکومرام، فریدون رهنمای رودپشتی صفحات 27-50

    حسابداران حرفه ای به عنوان نمایندگان اخلاقی جامعه حسابداری، جهت ایفای نقش خود؛ نیاز به فراگیری و رعایت مستمر اصول اخلاق حرفه ای هستند. نهادینه کردن اخلاق در فرآیند گزارشگری صورت های مالی باید به عنوان یک اصل زیربنایی به منظور پایداری روابط تجاری، مورد توجه قرار گیرد.در خصوص پیشایندهای بی صداقتی در گزارشگری مالی که کنشی غیراخلاقی است، منطقی است که پژوهشگران ، نقش سازه های اخلاقی را در تولید آن کنکاش نمایند.پژوهش حاضر در چارچوب یک مدل علی، پیش بینی رفتارهای متقلبانه مدیر را در صورت های مالی واحد گزارشگر بررسی می کند. در این مدل، میزان اثربخشی اخلاق حرفه ای حسابداری به عنوان یک متغیر میانجی، ارزش های اخلاقی (طبق نظریه شوآرتز) به عنوان متغیر برون زا و صورت های مالی متقلبانه به عنوان متغیر درون زا در نظر گرفته شدند. هدف پژوهش واکاوی رفتارمدیران واحد گزارشگر، نسبت به تهیه صورت های مالی متقلبانه است. جامعه آماری مدیران شرکت های فعال در بازار سرمایه هستند و به روش نمونه گیری تصادفی 319 نفر از میان آنها انتخاب گردیده است. با استفاده از پرسشنامه استاندارد و مدل سازی معادلات ساختاری، فرضیه های تحقیق ، مورد آزمون قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان داد، ارزش های انگیزشی مدیران هم به صورت مستقیم و هم با واسطه گری پایبندی به اخلاق حرفه ای،پیش بینی کننده رفتار متقلبانه مدیران واحد گزارشگر است. نتایج پژوهش پیشرو می تواند برای رفع نگرانی کلیه ذینفعان واحد گزارشگر، مراجع استاندارد گذار و قانون گذار از انتشار صورت های مالی متقلبانه، سودمند باشد.

    کلیدواژگان: ارزش های انگیزشی شوآرتز، اخلاق حرفه ای، گزارشگری صورت های مالی متقلبانه
  • محمدرضا نیکبخت*، محمود قربانی صفحات 51-86

    وقوع پدیده ورشکستگی بانکی درنظام های پولی دنیا با حساسیت بالایی روبرو است،زیرا تبعات ریسک سیستم توام با این پدیده می توانددارای آثار بسیارمخربی برمجموعه نظام پولی و مالی کشورها باشد و به بحران های شدید سیاسی و امنیتی منجر شود. قوانین و مقررات معتبری برای ارزیابی وضعیت و عملکرد بانک و اعلام هشدار نسبت به بحران منتهی به ورشکستگی بانکی در دنیا تدوین شده است. وضعیت برخی از کشورها از جمله ایران به لحاظ اقتصادی و سایر جنبه ها متفاوت از سایرین بوده و این مساله ضرورت بومی سازی شاخص های شناسایی بانک های در معرض بحران ورشکستگی در ایران را دو چندان می نماید. در این پژوهش از طریق مصاحبه با خبرگان بانکی و روش تحلیل تم، پژوهشگران به 17 شاخص با درجه تاثیرگذاری بالا بر ورشکستگی بانکی دست یافتند که 5 شاخص به طور خاص ویژه شرایط جاری بانک های کشور می باشد.

    کلیدواژگان: ورشکستگی بانک ها، تحلیل تم، سلامت بانکی
  • یزدان مرجانیان، فرهاد شاه ویسی*، فرزاد ایوانی، آزاد خانزادی صفحات 87-122

    هدف این پژوهش، بررسی اثر ارزشی اخبار خوب و  اخبار بد پیش بینی سود مدیریت با تاکید بر اختلال در پیش بینی سود مدیریت است. در این راستا، به منظور آزمون فرضیه های پژوهش از داده های 153 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران در بازه زمانی سال های 1390 الی 1396 استفاده شده است.  نتایج حاصله با بکارگیری روش حداقل مربعات تعمیم یافته بیانگر این است که، اخبار بد پیش بینی سود مدیریت در مقایسه با اخبار خوب پیش بینی سود مدیریت در اولین و آخرین پیش بینی سود مدیریت، از قابلیت پیش بینی بیشتری برخوردار است. همچنین اخبار خوب پیش بینی سود مدیریت در اولین و آخرین پیش بینی سود مدیریت از اختلالات افشای بالاتری در پیش بینی سود برخورداراست. در نهایت نتایج پژوهش بیانگر این است که، بین واکنش قیمت سهام به آخرین سود پیش بینی شده و انحرافات ناشی از اخبار خوب و بد سود پیش بینی مدیریت تفاوت معنادار وجود دارد، اما بین واکنش قیمت سهام به اولین سود پیش بینی شده و انحرافات ناشی از اخبار خوب و بد سود پیش بینی مدیریت ازلحاظ آماری تفاوت معناداری وجود ندارد.

    کلیدواژگان: اخبار، پیش بینی سود مدیریت، اختلالات افشاء، قابلیت پیش بینی
  • ایمان سوخکیان، هیراد نظری، آرش تحریری* صفحات 123-148

    با توجه با اهمیت روز افزون نقش مدیران در عملکرد واحد های اقتصادی هدف اصلی این پژوهش، بررسی نقش تعدیلگر توانایی مدیران بر تاثیر ارزش نهایی وجه نقد بر بازده غیر عادی سهام می باشد. در این زمینه، اطلاعات مربوط به 176 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مربوط به بازه زمانی 1395-1391 بررسی شده است. توانایی مدیران، بر اساس الگوی دمرجیان و همکاران (2012) اندازه گیری شده است. همچنین، به منظور محاسبه بازده غیر عادی اوراق سهام از مدل قیمت گذاری دارایی های سرمایه ای (CAPM) بهره گرفته شده است. به منظور عملیاتی کردن ارزش نهایی وجه نقد نیز از تغییرات وجه نقد طبق استاندارد حسابداری شماره 2 استفاده شده است. روش آماری استفاده شده نیز رگرسیون چندگانه می باشد. نتایج آماری پژوهش بیانگر آن است که توانایی مدیریت بر ارزش نهایی وجه نقد تاثیر معناداری ندارد؛ شاید دولتی بودن ساختار مالکیت . بالطبع فرآیند انتخاب و ارزیابی عملکرد مدیران را بتوان توجیهی بر این نتایج دانست.

    کلیدواژگان: توانایی مدیریت، ارزش نهایی وجه نقد، بازده غیر عادی سهام
  • ابراهیم عباسی، رویا ایزی* صفحات 149-172
    پژوهش حاضرقصد دارد نقش تصمیم گیری اخلاقی حسابرسان بر افشای اسرار مالی و غیر مالی را بررسی و مدل تصمیم گیری حسابرسان را با تاکید بر نقش تعدیلگر شدت اخلاق ادراک شده ارایه نماید. ابزار مورد استفاده در پژوهش حاضر پرسشنامه و جامعه آماری پژوهش، شامل کلیه اشخاص عضو جامعه حسابداران رسمی ایران در سال 1397می باشد. برای تجزیه و تحلیل داده ها در این پژوهش از شاخص های آمار توصیفی و روش مدل سازی معادلات ساختاری استفاده گردید و کلیه محاسبات و تحلیل های آماری به وسیله نرم افزار PLS انجام گرفت و مدل تصمیم گیری اخلاقی موثر بر افشای اسرارمالی و غیر مالی؛ با تاکید بر نقش تعدیلگر شدت اخلاق ادراک شده حسابرسان ارایه گردید. در مدل تحقیق، نتایج حاکی از آن است که بین آگاهی اخلاقی با قضاوت حرفه ای و احساسات رابطه مثبت معنادار وجود دارد. افزون بر این، نتایج حاصل از آزمون دیگر فرضیه ها نشان داد بین احساسات و قضاوت حرفه ای رابطه مثبت معنادار وجود دارد. همچنین بین قضاوت حرفه ای و افشای اسرار رابطه مثبت معنادار مشاهده شده است.
    کلیدواژگان: آگاهی اخلاقی، احساسات، قضاوت حرفه ای، افشای اسرار، شدت اخلاق ادراک شده
  • صدیقه عزیزی، حجت الله سالاری*، محمدحسین رنجبر، داوود خدادادی صفحات 173-203

    سیستم اطلاعات حسابداری می تواند نقش بسزایی در کمک به حفاظت از محیط زیست از سوی شرکت های تولیدی آلاینده بر عهده گیرد. اینکه مخارج مصرف شده برای محیط زیست از سوی شرکت چگونه در حساب ها منعکس شود یا نحوه افشای آنها چگونه باشد، مسایلی هستند که حسابداری می تواند با پرداختن به آنها، اطلاعات مناسبی به مدیریت ارایه نماید. با این وجود علیرغم نقش مهم حسابداری زیست محیطی، تاکنون شاخص جامعی برای آن ارایه نشده است؛ از این رو هدف اصلی این پژوهش ارایه الگویی جامع از اهمیت نسبی شاخص های حسابداری زیست محیطی است. پژوهش حاضر با استفاده از روش تحقیق آمیخته در دو بخش کیفی و کمی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش در بخش کیفی، اعضای هییت علمی دانشگاه ها و در بخش کمی 194 نفر از مدیران، کارشناسان و افراد مطلع در حوزه حسابداری زیست محیطی است. برای تجزیه و تحلیل داده های کیفی از روش نظریه داده بنیاد و در بخش کمی از معادلات ساختاری استفاده شده است. یافته های بخش کیفی نشان داد که شش مقوله اصلی تعهد مدیریت ارشد، استراتژی، عدم قطعیت، مشروعیت اجتماعی، نظارت و کنترل محیطی و سیستم اطلاعات حسابداری به عنوان ابعاد مدل شناسایی شده اند. در نهایت در بخش کمی نتایج مدل ضریب تاثیر عامل های تغییر بر پیامدها نشان دهنده تایید روابط بود و از نتایج شاخص نیکویی برازش، مقدار شاخص برازش برابر 943/0 شد که نشان از برازش و مطلوبیت قوی مدل است.

    کلیدواژگان: حسابداری زیست محیطی، محیط زیست، معادلات ساختاری
|
  • Jafar Babajani * Pages 1-26

    The ministry of economic affairs and finance with cooperation of supreme audit court, managers, and comptrollers has provided a new public finance bill to be introduced in Islamic parliament of Iran. The bill will be considered as the fifth public finance law since the advent of legislature in Iran if enacted by the parliament. Legislation of laws in Iran such as the mentioned law is usually based on trial and error method in which the previous law forms the basis of revision. Then, the redundant articles are deleted and the necessary new articles which are originated from the weaknesses of previous law are added. Whereas, the present author believes that the public finance law should result from the process of reviewing the same laws in developed countries, extracting the fundamental decrees and customizing them to obtain a proper pattern for preparing the new public finance bill. Since the author’s recommended methodology is not applied in preparing the draft of public finance bill, the author has used a comparative research methodology in this paper to compare key decrees of current public finance act and the new public finance bill. The results reveal the fact that on the one hand, the bill has some similarities and differences with the present act, but on the other hand, it has some capabilities and deficiencies.

    Keywords: Fourth public finance law, Proposed public finance bill, Similarities, Differences
  • Mona Sadat Kaboli, Ali Rahmani *, Hashem Nikoomaram, Fraydoon Rahnamay Roodposhti Pages 27-50

    In response to recent cases involving materially misstated financial information arising from fraudulent financial reporting, stakeholder of entities and standard and regulated authority have increase their focus on strengthening effective factors on manger's unethical behavior. In experimental analyses, factors influencing the incidence of fraudulent financial reporting were assessed. We examined the effects of Schwartz’s motivational values and accounting codes of ethics, on whether managers misrepresented financial reports. In this study, the selected sample of 319 financial manager and executives in Tehran Stock Exchange were asked to respond to hypothetical situations involving fraudulent reporting procedures and were analyzed using partial least squares (PLS). The occurrence of fraudulent reporting was found to be high in managers with focus on individualism versus universal ism Schwartz’s motivational value. How ever, separately motivational values and accounting codes of ethics were tested and with interaction of two factors with each other played a significant role in fraudulent financial reporting.

    Keywords: Schwartz motivational values, accounting code of ethics, fraudulent reporting
  • Mohammadreza Nikbakht *, Mahmoud Ghorbani Pages 51-86

    The occurrence of bankruptcy in the world's monetary systems is highly sensitive, as the systemic risk consequences associated with this phenomenon can have very devastating effects on the monetary and financial system of countries and lead to severe political and security crises. Valuable laws and regulations have been developed to assess the status and performance of the bank and to warn of the crisis leading to bankruptcy in the world. The situation of some countries, including Iran, is different economically and in other respects. In this study, through interviews with banking experts and thematic analysis, the researchers identified 17 indicators with a high degree of impact on bankruptcy, that five of them are specific to the current conditions of the Iran’s banks. these indicators could be usefully in every suitable ranking model. the proposed quantitative model could be used in case study researches for future research to know the important problems of high high risk banks.

    Keywords: Bankruptcy, Thematic analysis, Banking Healthcare
  • Yazdan Marjanian, Farhad Shahveisi *, Farzad Eivani, Azad Khanzadi Pages 87-122

    The purpose of this study is to investigate the value relationship between good and bad news of management earnings forecasting with emphasis on impairment in management earnings forecasting. In this regard, to test the research hypotheses, data from 153 companies listed in Tehran Stock Exchange during the period 2012-2018 were used. The Results according to Generalized Least Squares method show that bad news earnings management predictions are more predictive than first and last earnings management forecasts. The results also show that good news Earnings management forecast First and last Earnings management forecast have higher disclosure noises in earnings forecasts. Finally, the results showed that, There is a significant difference between the stock price response to the last earnings forecasted and the deviations from good news and bad news management earnings forecasting, But there is no statistically significant difference between the stock price response to the first earnings forecasted and the deviations from good news and bad news earnings management forecasting.

    Keywords: News, management earnings forecasting, Disclosure noises, Predictability
  • Iman Soukhakian, Hirad Nazari, Arash Tahriri * Pages 123-148

    Cash is considered as the most important internal source of any firm under its management’ control. The marginal value of cash is influenced by management ability. The purpose of the present study is to investigate the relationship between managerial ability and its impact on the marginal value of cash. In this regard, information of 176 firms listed on the Tehran Stock Exchange during the period of 2012-2018 was studied. Managerial ability is measured according to the model of Demirjian et al. (2012). Also, Abnormal share returns and the Capital Asset Pricing Model (CAPM) is used to measure marginal value of cash. The main econometric methods of the research are multiple regression (with robust standard error, plus industry and year fixed effects) as well as a clustering method. The main results of the study show that the managerial ability has a significant positive association with marginal value of cash. In other words, marginal value of cash is higher for firms that hire capable managers, because they make better use of available financial resources, including cash, and greater returns for the firms.

    Keywords: Managerial Ability, Marginal value of cash, abnormal share return
  • Ebrahim Abbasi, Roya Izi * Pages 149-172
    This research intends to examine the role of the auditor's ethical decision making on disclosing financial and non-financial secrets and to present a model of auditor's decision making, with emphasis on the moderating role of perceived ethical severity. The tool used in the present research is a questionnaire and the statistical population of the study includes all persons of the member of the official accountants community of Iran in 2019. To analyze the data, descriptive statistics and structural equation modeling were used in this research. All calculations and statistical analyzes were performed by PLS software. The results of the research indicate that there is a positive relationship between ethical awareness and professional judgment and emotions. There is a positive relationship between feelings and professional judgment. Also, there is a positive relationship between professional judgments and disclosure of secrets, and the model of ethical decision making affecting disclosure of secrets, with an emphasis on analyzing the role of moderating the perceived ethical intensity of auditors was presented.
    Keywords: moral awareness, Emotions, professional judgment, disclosure of secrets, perceived ethical intensity
  • Sedighe Azizi, Hojatollah Salari *, MohammadHossein Ranjbar, David Khodadadi Pages 173-203

    The accounting information system can play a significant role in helping to protect the environment from polluting manufacturing companies. How the company's spending on the environment is reflected in the accounts or how they are disclosed are issues that accounting can address to the management by providing them with appropriate information. However, despite the important role of environmental accounting, no comprehensive index has been provided so far; Therefore, the main purpose of this study is to provide a comprehensive model of the relative importance of environmental accounting indicators. The present study was performed using mixed research method in both qualitative and quantitative sections. The statistical population of the research is in the qualitative part, the faculty members of the universities and in the quantitative part, 194 people are managers, experts and knowledgeable people in the field of environmental accounting. For the analysis of qualitative data, the method of the data theory of the foundation has been used and in a small part, structural equations have been used. The findings of the qualitative section showed that the six main categories of senior management commitment, strategy, uncertainty, social legitimacy, environmental monitoring and control and accounting information system have been identified as dimensions of the model. Finally, in the quantitative part of the model, the effect coefficient of change factors on the results showed the confirmation of the relationship and from the results of the fitness index, the value of fitness index was 0.943, which indicates the fit and strong utility of model.

    Keywords: Environmental Accounting, Environment, Structural Equation Modeling (SEM)