فهرست مطالب
![راهبرد اقتصادی - پیاپی 34 (پاییز 1399)](/Content/MIFiles/Cover/168037L.jpg?v=c78546ffe73f6330bcbaf2809710cb1d)
فصلنامه راهبرد اقتصادی
پیاپی 34 (پاییز 1399)
- تاریخ انتشار: 1399/09/19
- تعداد عناوین: 6
-
-
صفحات 5-39در سال های اخیر بانکداری الکترونیکی و استفاده از ابزارهای پرداخت الکترونیکی گسترش یافته است و این موضوع باعث ایجاد تغییراتی در متغیرهای پولی شده است که می تواند اثرات اقتصادی زیادی در پی داشته باشد. در همین راستا در این پژوهش تاثیر بانکداری الکترونیکی بر متغیرهای منتخب اقتصادی در ایران با استفاده از مدل سازی و شبیه سازی پویایی سیستم بررسی شده است. مدل طراحی شده شامل دو بخش پولی و حقیقی است که بانکداری الکترونیکی را نیز در بر می-گیرد. پس از شبیه سازی و اعتبار سنجی الگو، در قالب سناریوهای طراحی شده به بررسی تاثیرات بانکداری الکترونیکی بر متغیرهای اقتصادی پرداخته شده است. نتایج حاصل از اعمال سناریو های مختلف نشان داد که افزایش دستگاه های خودپرداز باعث کاهش حجم نقدینگی، شاخص قیمت، انباشت سرمایه و تولید شده و افزایش دستگاه های پایانه فروش، متغیرهای اشاره شده را افزایش داده است. افزایش همزمان دستگاه های خودپرداز و پایانه فروش نیز نقدینگی و شاخص قیمت را افزایش داده و تاثیری بر انباشت سرمایه و تولید نداشته است. همچنین نتایج نشان داد که در این حالت افزایش حجم ذخایر قانونی به عنوان یک سیاست کنترلی می تواند بخشی از تاثیرات این ابزارها بر نقدینگی را خنثی کند.کلیدواژگان: نقدینگی، تورم، تولیدناخالص داخلی، بانکداری الکترونیکی، روش پویایی سیستم
-
صفحات 41-69نرخ بیکاری از جمله شاخص های اقتصادی است که همواره مورد توجه اقتصاددانان و سیاستگذاران بوده است. عوامل متعددی بر این شاخص اثرگذار بوده و بسیاری از متغیرهای اقتصادی آن را تحت تاثیر قرار می دهند. با توجه به شرایط اقتصادی ایران بعنوان کشور صادرکننده نفت و اعمال تحریم های اقتصادی و همچنین سیستم بانکداری اسلامی، مطالعه و بررسی اثرگذاری قیمت نفت و نرخ سود بانکی بعنوان دو متغیر کلیدی ضروری به نظر می رسد. در این مطالعه به منظور بررسی اثرات تغییرات قیمت نفت و نرخ سود بر نرخ بیکاری در ایران از مدل خودرگرسیون برداری با وقفه ARDL خطی پسران و همکاران (2001) و NARDL غیرخطی نامتقارن شین و همکاران (2013) استفاده شده است. عدم تقارن در مدل غیرخطی توسط جمع جزیی مثبت و منفی قیمت نفت و نرخ سود معرفی می شود. مدل ARDL خطی نشان می دهد که تغییرات متغیرهای توضیحی مدل، در کوتاه مدت اثرات محدودی بر نرخ بیکاری دارد اما اثرات بلندمدت معناداری در تمامی موارد وجود دارد. مدل NARDL تصویر متفاوتی از اثرات تغییرات قیمت نفت و نرخ سود بر نرخ بیکاری ارایه می دهد. در حالی که در کوتاه مدت افزایش و کاهش قیمت نفت اثری بر نرخ بیکاری ندارد و تنها تغییرات نرخ سود بر آن اثرگذار است، در بلندمدت علاوه بر نرخ بهره، افزایش قیمت نفت هم بر نرخ بیکاری موثر است. نتایج مطالعه نشان دهنده این است که در کوتاه مدت و بلندمدت افت نرخ سود اثرات بیشتری نسبت به افزایش آن و افزایش قیمت نفت اثرات بیشتری نسبت به کاهش آن دارد.کلیدواژگان: تغییرات قیمت نفت، نرخ بهره، نرخ بیکاری، همجمعبستگی، مدل NARDL
-
صفحات 71-99هدف اصلی این مطالعه، پاسخ به این سوال اساسی است که آیا سیاست های مدیریت تقاضای انرژی می توانند مصرف انرژی را در اقتصاد ایران کنترل کنند یا خیر؟ مشکلی که در آزمون های ریشه واحد معمولی وجود دارد این است که مسایلی مانند شکست ساختاری و تعدیل غیرخطی می توانند سبب نتیجه گیری اشتباه توسط این آزمون ها در خصوص مانایی متغیرها شوند. از این رو در این مطالعه، به جای آزمون های ریشه واحد رایج مانند دیکی فولر تعمیم یافته از سه آزمون زیوت اندروز، لی استرازیکیچ و کاپتانیوس و همکاران استفاده شده است. دو آزمون اول امکان لحاظ شکست ساختاری را در آزمون ریشه واحد فراهم می کنند و آزمون سوم تعدیل غیرخطی و نامتقارن (از نوع ESTAR) را در مدل می گنجاند. این تحقیق با استفاده از داده های مصرف انرژی سرانه در بخش های خانگی، صنعت، حمل و نقل و کشاورزی و همچنین داده های مصرف سرانه کل کشور در بازه 1346 تا 1395 انجام شده است. نتایج آزمون ریشه واحد لی استرازیکیچ که دو شکست ساختاری را در آزمون ریشه واحد لحاظ می کند، نشان می دهد که مصرف سرانه انرژی در بخش خانگی مانا (بی اثر بودن سیاست مدیریت تقاضا در بلندمدت) است. این در حالی است که بر اساس نتایج هر سه آزمون ZA، LS و ESATR سری های مصرف انرژی در سایر بخش ها نامانا هستند و شوک های وارد شده به مصرف انرژی در این بخش ها دارای اثر بلندمدت و دایمی خواهد بود.کلیدواژگان: سیاست مدیریت تقاضای انرژی، مصرف انرژی، مانایی، اقتصاد ایران
-
صفحات 101-132برای تقویت رشد اقتصادی راهبردهای مختلفی وجود دارد. در این مقاله تاثیر تامین مالی، به عنوان یک عامل موثر بر رشد، بر بخش های گوناگون اقتصاد ایران با استفاده از جدول داده- ستانده بررسی شده است. بدین منظور با استفاده از جدول داده- ستانده سال 1396 و با بهره گیری از روش های نوین، ارتباط این بخش با بخش های دیگر مورد سنجش قرار گرفته است. در روش استخراج فرضیه ای نتایج نشان داد بخش بانک و موسسات مالی بیشترین تاثیر را بر خودش دارد که نشان دهنده یک اشتباه راهبردی در نظام تامین مالی کشور است. پس از آن بخش ساختمانی غیرمسکونی در مرتبه دوم و بخش فعالیت های اداری و پشتیبانی در مرتبه سوم متاثر از تامین مالی بخش بانکی است. اما نتایج روش حوزه نفوذ نشان بخش بانکی دارای بیشترین نفوذ در بخش عمده فروشی و خرده فروشی است و قوت و ضعف تامین مالی، تغییرات بیشتری در این بخش را موجب می شود. پس از این بخش، بخش ساخت مواد و فرآورده های شیمیایی در رتبه دوم و بخش استخراج نفت خام و گاز طبیعی در رتبه سوم تاثیرپذیری قرار دارند.کلیدواژگان: تامین مالی، استخراج فرضیه ای، حوزه نفوذ، اقتصاد ایران
-
صفحات 133-164در پی معرفی بیت کوین و هویدا گشتن قابلیت های فناوری زنجیره بلوکی و رمزارزها، نظریه پردازان حوزه مالی در صدد امکان سنجی طراحی و استقرار الگوهای نوین تامین مالی بر بستر زنجیره بلوکی و استفاده از رمزارزها برآمدند. به عقیده ایشان، استقرار فرایندهای مبتنی بر زنجیره بلوکی و جایگزینی آن با سازوکارهای موجود، اثرات غیرقابل انکاری بر چابکی، کاهش هزینه های عملیاتی و افزایش شفافیت بر صنایع و کسب و کارهای مختلف خواهد داشت. این پژوهش نیز ضمن بهره گیری از روش فراترکیب، تمرکز خود را بر مطالعه و بررسی ابعاد مختلف پیرامون رمزارز نفت پایه جمهوری اسلامی ایران با هدف تامین مالی پروژه های فعال در بخش های بالادستی صنایع نفت و گاز کشور قرار داده است. یافته های پژوهش حاکی از آن است که به کارگیری قابلیت های فناوری نوظهور زنجیره بلوکی، علاوه بر چابک و ساده تر نمودن فرایندهای اجرایی انتشار اوراق در قالب توکن های بهادار، امکان تامین مالی ارزی بین المللی را بدون نیاز به نهادها و موسسات مالی فراهم می سازد. رمزارز نفت پایه جمهوری اسلامی ایران با پشتوانه ذخایر اثبات شده و قابل بازیافت نفت و گاز منتشر شده و ارزشی معادل یک بشکه نفت خام یا مقداری برابر از ارزش حرارتی آن معادل گاز طبیعی خواهد داشت.کلیدواژگان: رمزارز نفت پایه، تامین مالی، بخش های بالادستی، زنجیره بلوکی، رمزارز
-
صفحات 165-197مکانیسم خلق پول و دیگر اقدامات تورم زای بانک های مرکزی که اغلب منافع کوتاه مدت دولت ها را بر عقلانیت و ثبات بلندمدت موردنیاز بازار مرجح می دانند، از مهم ترین دلایل معماری نظام پولی جدید و روند استقبال گسترده از رمز پول ها من جمله بیت کوین در دهه اخیر است. در این مقاله باهدف بررسی اثر گسترش رمز پول ها (بیت کوین) بر تقاضای پول و حق الضرب، یک مدل های تعادل عمومی پویای تصادفی (DSGE) را با استفاده از داده های سری زمانی فصلی 1368 تا 1397 حل کردیم. در مدل طراحی شده فرض شده که به دلیل استفاده از رمز پول ها، درآمد دولت از ناحیه چاپ پول کاهش می یابد؛ این امر منجر به این خواهد شد که دولت در قیمت انرژی (بخصوص انرژی صرف شده برای استخراج رمز پول ها) تجدیدنظر کرده و آن را باقیمت حداکثر کننده سود خود در بازار عرضه کند. در این مطالعه شوک ناشی از قیمت و حجم معاملات بیت کوین به عنوان شاخصی برای تقاضای رمز پول ها در نظرگرفته شده است. نتایج نشان می دهد، با افزایش تقاضا برای رمز پول ها، تقاضای پول رسمی کاهش یافته، تورم کاهش یافته و به تبع آن درآمد ناشی از حق الضرب کاهش می یابد. همچنین نتایج بیانگر این موضوع می باشد که شوک وارد شده از ناحیه رمز پول ها از کانال تغییر در قیمت انرژی منجر به جبران بخشی از درآمدهای دولت خواهد شد، هر چند در بلندمدت اثرات رفاهی این سیاست معنی دار بوده است.کلیدواژگان: رمز پول، پول مجازی، بیت کوین، مدل تعادل عمومی پویای تصادفی (DSGE)
-
Pages 5-39In recent years, electronic banking and the use of electronic payment tools have expanded, and this has led to changes in monetary variables that can have many economic effects. In this regard, in this study, the effect of electronic banking on selected economic variables in Iran has been investigated using modeling and simulation of system dynamics. The designed model includes two parts, monetary and real, which also includes electronic banking. After simulating and validating the model, in the form of designed scenarios, the effects of electronic banking on economic variables are investigated. The results of applying different scenarios showed that the increase of ATMs has reduced the volume of liquidity, price index, capital accumulation and production and the increase of sales terminals has increased the mentioned variables. Simultaneous increase in ATMs and sales terminals also increased liquidity and price index and had no effect on capital accumulation and production. The results also showed that in this case, increasing the volume of legal reserves as a control policy can neutralize some of the effects of these instruments on liquidity.Keywords: : Liquidity, Inflation, GDP, Electronic banking, Dynamic Systematic Method
-
Pages 41-69Unemployment rate is one of the economic indicators that has always been considered by policy makers and economists. Numerous factors and economic variables affect this index. Given the economic conditions of Iran as an oil exporter and the imposition of economic sanctions as well as the Islamic banking system, it is necessary to study the impact of oil prices and interest rate as two key variables. In this study, in order to investigate the effects of oil price changes and interest rates on employment, the linear autoregressive distributed lag (ARDL) of Pesaran et al. (2001) and the asymmetric nonlinear NARDL model of Shin et al. (2013) were used. Asymmetry in the nonlinear model is represented via positive and negative partial sum decomposition of oil price and interest rate. ARDL suggests that although oil price and interest rate changes have minor short run effects but they have significant long run effects in all the cases. The NARDL model presents a different picture of the effects of changes in oil prices and interest rates on the unemployment rate. While in the short run, the changes of oil price have no effect on the unemployment rate and only changes in interest rates affect it, in the long run, in addition to interest rates, rising oil prices also affect the unemployment rate. The results of the study show that in the short and long term, falling interest rates have more effects than increasing it and increasing oil prices have more effects than reducing it.Keywords: Changes in oil prices, interest rates, Unemployment Rates, Cointegration, NARDL Model
-
Pages 71-99The main objective of this study is to answer this important and basic question whether demand management policies can affect the energy consumption in Iran economy or not? Energy consumption management policies will be effective only if the energy consumption time series contains a unit root or in other words if it is nonstationary. The main problem with conventional unit root tests like ADF, … is that when there is a structural break or nonlinearities like asymmetric adjustment in the underlying series these tests can result in incorrect results. Consequently, in this paper instead of conventional tests like ADF we have used three alternative tests including Zivot and Andrews (1992), Lee and Strazicich (2003) and Kapetanios et al. (2003). The first two, incorporate structural break in unit root test and the latter assumes nonlinear exponential smooth transition autoregressive (ESTAR) process as an alternative in the unit root test. In this paper we have used annual data for per capita energy consumption (in Residential, Industry, Transportation, Agriculture sectors and overall economy) over the 1967-2016 period. The results show that the energy consumption in Residential sector is stationary which means that the energy consumption management policies have no permanent effect on energy consumption in this sector. On the other hand, based on ZA, LS and ESTAR test results, the energy consumption in the Industry, Transportation, Agriculture sectors and overall economy are all nonstationary and shocks to energy consumption have longrun and permanent effect in these sectors.Keywords: Energy Demand Management Policy, energy consumption, Stationarity, Iran Economy
-
Pages 101-132In this paper, we examined the effects of financing on various activities of Iran’s economy using an input-output table. To this end, the input-output table of 2017 used and by applying modern methods of input-output analysis, the relationship between financing activity and other activities measured. In the new approach, hypothetical extraction and field of influence approaches were used, from which we find different results. For the hypothetical method, the results indicated that banking and financial institutions have the greatest impact on themselves. After that, in the second level, the non-residential construction activity and in the third level, the administrative and supportive activities are affected by the banking finance. However, the results of the field of influence method indicated that the banking activity has the most influence on the wholesale and retail activity, and the strength and weakness of financing, make more changes in this activity. After that, in the second level, the manufacturing of chemical materials and products is located. In the third level, the crude oil and natural gas extraction lies in the ranking of the field of influence.Keywords: Financing, Hypothetical Extraction, field of Influence, Growth Strategy
-
Pages 133-164Choosing the best method of financing about projects is the most important factor in industries functions. Nowadays global economics’ general constraints, fiscal resources scarcity and non – optimum method of allocation in resources had appeared the necessity of introducing new titles in finance. Since bitcoin was introduced, theorists began to studying the feasibility of designing and establishing new financing patterns on the blockchain platform and the use of cryptocurrencies. The establishment of platforms based on blockchain and its replacement with existing mechanisms will have undeniable effects on reducing operating costs and enhancing transparency in various industries and businesses. This research, focused on the upstream sectors of the oil and gas industry. The results show that the use of emerging blockchain technology capabilities, provides the possibility of using new generation of international financing method using cryptocurrency. The oil-backed cryptocurrency is the main crypto asset in this framework. This cryptocurrency's value is equal the barrel of crude oil.Keywords: oil - backed cryptocurrency, Upstream financing, Blockchain, Cryptocurrency
-
Pages 165-197The mechanism of money creation and other inflationary measures of central banks, which often prefer the short-term interests of governments to the rationality and long-term stability required by the market, are among the most important reasons for the new monetary system architecture and the widespread acceptance of cryptocurrencies such as Bitcoin in the last decade. In this paper, we solve a DSGE model to investigate the impact of Bitcoin encryption on the money demand and seigniorage. To do so, the data of seasonal time series 1989 to 2018 have been used. In the model designed in this study, it is assumed that due to the use of money cryptocurrencies, the government revenue from money printing decreases; This will lead the government to reconsider the price of the energy (especially the energy used to extract cryptocurrencies) and supply it at the price that maximizes its profits. In this study, the shock caused by the price and the volume of Bitcoin transactions is considered as an indicator for the demand of cryptocurrencies. Our main finding is that as the demand for cryptocurrencies increases, the demand for the formal money decreases, the inflation decreases, and consequently the seigniorage revenue decreases. The results also indicate that the shock to the cryptocurrency from the channel of changes in the energy prices will compensate part of the government revenues, although in the long run the welfare effects of this policy have been significant.Keywords: Cryptocurrency, Virtual currency, Bitcoin, Dynamic stochastic general equilibrium (DSGE)