فهرست مطالب

مددکاری اجتماعی - پیاپی 19 (بهار 1398)
  • پیاپی 19 (بهار 1398)
  • تاریخ انتشار: 1400/02/06
  • تعداد عناوین: 6
|
  • فرخ رو شهابی*، رضا اشرف زاده، بتول فخراسلام صفحات 1-30
    هدف این مقاله که از نوع کیفی است، بررسی اقدامات دلاله در داستان رابعه و بکتاش در الهی نامه عطار نیشابوری، بر اساس نظریه میانجی به عنوان یکی از مولفه های مددکاری فردی است. داده ها ابتدا با رجوع به منابع کتابخانه ای و شیوه یادداشت برداری گردآوری شده و با تکیه بر روش تحلیل محتوا و استقرایی (جزء به کل) تجزیه و تحلیل شده اند. نتایج تحقیق نشان می دهد که دلاله با رعایت مواردی چون: «شناخت دقیق مشکلات مددجو و تسلط در برقراری ارتباط با او»، «آگاهی دقیق از موقعیت ابتدایی مددجو و انجام اقدامات لازم براساس آن» و «ارزیابی درست نیاز مددجو و اطرافیان او» در نقش یک مددکار فردی، نقشی مهم در سیر تطور معرفت شناختی رابعه داشته و در پی بردن او به قابلیت های روحی خود نقشی محوری و غیرقابل انکار ، داشته است. دلاله با توان بخشی و ایجاد انگیزه در شخصیت های اصلی داستان، بسترهای مناسبی را برای ارتقاء زندگی فردی و اجتماعی آن ها فراهم آورده است. علی رغم این همسانی ها، در برخی موارد، نقش آفرینی دلاله با کارکرد میانجی تفاوت هایی داشته است. از جمله اینکه، دلاله با نگاهی جانبدارانه و عمدتا یک سویه اقدام به حل و فصل مشکلات رابعه کرده است. همچنین، برخلاف میانجی که برای رفع اختلاف میان طرفین حضور می یابد، دلاله برای حل مشکلات شخصی رابعه وارد جریان روایت شده است.
    کلیدواژگان: عطارنیشابوری، الهی نامه، دلاله، رابعه و بکتاش، مددکاری فردی
  • نادر مروتی*، سعید ذکایی صفحات 31-78
    در تحقیق حاضر محققین با استفاده از روش تحلیل تماتیک و تحلیل داده های ثانویه به دنبال بررسی تفاوت رفاه ذهنی بین دو استان سمنان و کردستان بر اساس مضامین دین، قومیت و فرهنگ قومی، احساس عدالت، و تاثیر محیط اجتماعی بوده اند. جامعه آماری تحقیق در بخش کیفی 31 نفر از متخصصین حوزه علوم انسانی در هر دو استان بوده اند. بر اساس نتایج دین مضمون مهمی و موثری بر میزان رفاه ذهنی، سعادت افراد میباشد و این مضمون در بین ساکنان استان سمنان اهمیت بیشتری را دارا است. قومیت و فرهنگ قومی برای مردم استان کردستان بسیار مهم تر است و بر احساس نشاط و شادکامی آنان و حس همبستگی اجتماعی تاثیر میگذارد و مضمون تاثیر محیط اجتماعی نیز به دلیل ساختار سنتی تر، اهمیت ساختارهای خانوادگی، خویشاوندی و قومی بر میزان رفاه ذهنی تاثیرگذار می باشد و اهمیت و تاثیرگذاری آن در بین کردها بیشتر است. و مضمون نهایی احساس عدالت نیز بر اساس آمارها و تحقیقات انجام شده و نظر متخصصین نمیتواند تفاوت زیادی در رفاه ذهنی افراد ایجاد نماید.
    کلیدواژگان: قومیت، دین، تبعیض، رفاه ذهنی، احساس عدالت
  • کرم حبیب پور گتابی*، صلاح الدین قادری، زهرا رادپور صفحات 79-129
    پژوهش حاضر به منظور شناخت ماهیت، سنخ ها و تجربه زیسته سالمندان در زمینه ناخشنودی در روابط خانوادگی، با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی به مطالعه ناخشنودی های سالمندان تهرانی در این روابط پرداخته است. روش نمونه گیری، نمونه گیری هدفمند با استراتژی دردسترس بود. افراد مورد مطالعه شامل 30 نفر از مردان و زنان سالمند شهر تهران بود که با آنها مصاحبه عمیق نیمه ساختاریافته انجام شد و داده ها با تکنیک تحلیل تماتیک (مضمونی) تحلیل شدند. یافته ها حاکی است که سالمندان ضمن درک غفلت گونه از ناخشنودی، تجارب چندگانه ای از ناخشنودی و انواع آن داشتند که مهمترین آنها، سوء رفتار کلامی، سوء رفتار جسمی، سوء رفتار احساسی/عاطفی، بی اعتباری و نامراقبتی توسط اعضای خانواده بود. ناخشنودی را براساس نوع آن که سالمندان در روابط خانوادگی تجربه کرده اند، می توان به 5 سنخ تقسیم کرد: عاطفی، کلامی، مراقبتی، اقتصادی و مالی، و جسمی. در مقابل، سالمندان استراتژی های متفاوتی را برای مواجهه با این ناخشنودی ها در پیش گرفته اند که رایج ترین آنها، سکوت و تساهل، و طرد انتخابی است. یافته ها دلالت بر آن دارند که سالمندان، اگرچه ناخشنودی های مضاعف و چندگانه ای را تجربه می کنند، اما شکل این تجربه فراگیر نبوده و از الگوی متفاوتی در بین سالمندان برحسب مرد و زن، بی /کم سواد و باسواد، و شاغل و غیرشاغل تبعیت می کند.
    کلیدواژگان: سالمندی، ناخشنودی، سالمندآزاری، روابط خانوادگی، پدیدارشناسی
  • فاطمه سادات هاشمی نطنزی*، مرضیه قرائت خیابان صفحات 131-165
    پژوهش حاضر باهدف بررسی اثربخشی مداخله مددکاری اجتماعی گروهی راه حل مدار بر ارتقای تاب آوری نوجوانان انجام گردید. این مطالعه به روش شبه آزمایشی (پیش آزمون و پس آزمون) بر روی گروه کنترل و آزمایش انجام شد. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان دختر مقطع متوسطه اول می باشد که اسامی آن ها در سال تحصیلی 98-1397 در مدرسه ایران به ثبت رسیده است. برای نمونه گیری تمامی محصلین آن مقطع ازنظر تاب آوری بررسی شدند. سپس 30 نفر که میانگین تاب آوری پایینتر و معیارهای ورود به پژوهش را داشتند تصادفی در دو گروه کنترل (15 نفر) و آزمایش (15 نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش 8 جلسه مداخله موردنظر را دریافت نمود. جلسات به صورت هفتگی (1.5 ساعت) برگزار شد. در طی آموزش گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکرد. بعد از پایان جلسات پس آزمون (پرسش نامه تاب آوری کانر و دیویدسون) روی گروه های آموزش و کنترل اجرا درآمد و یک ماه بعد آزمون پیگیری از دو گروه انجام گردید. در تحلیل داده ها از آمار توصیفی- استنباطی استفاده شد. نتایج بیانگر افزایش مقادیر میانگین در نمرات گروه آزمایش در تاب آوری و ابعاد آن بود و تفاوت معناداری را نسبت به گروه کنترل نشان داد. بنابراین مداخله مددکاری اجتماعی گروهی راه حل مدار از سودمندی بالینی در ارتقای تاب آوری در دختران نوجوان برخوردار است.
    کلیدواژگان: تاب آوری، دختران نوجوان، مداخله راه حل مدار، مددکاری اجتماعی گروهی
  • محمد تاج آبادی فراهانی، عالیه شکربیگی*، اصغر مهاجری صفحات 167-204

    چکیده در دنیای امروز، استفاده کاربران از اینترنت در حال گسترش است، شبکه های اجتماعی مجازی با عملکرد متنوعی که دارند می توانند با کارکرد پنهان خود بر شیوه های همسرگزینی تاثیر گذار باشند. این مقاله به بررسی جامعه شناختی تاثیر عملکرد شبکه های اجتماعی مجازی بر شیوه های همسرگزینی می پردازد. در چارچوب نظری از نظریه های ویلیلم گود، گیدنز و هابرماس استفاده شده است. روش تحقیق مورد استفاده، پیمایش و ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه است. جامعه آماری تحقیق هم زنان و مردانی تهرانی که در ده سال گذشته یعنی دهه نود ازدواج کرده اند، بوده است. که با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای و سپس سهمیه ای 385 نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته است و داده ها، بر اساس آمارهای توصیفی و استنباطی و با استفاده از نرم افزار SPSS22 ، نرم افزار مدل سازی معادلات ساختاری Lisrel مورد تجزیه وتحلیل قرارگرفته اند. تحلیل داده ها نشان می دهد که بین گسترش حوزه عمومی، شکل گیری تفاهم ارتباطی، افزایش آگاهی و تحرک اجتماعی با شیوه های همسرگزینی رابطه معناداری وجود دارد. همچنین با استفاده از مدل معادلات ساختاری تاثیر گسترش حوزه عمومی (38/0)، افزایش تفاهم ارتباطی (56/0)، افزایش آگاهی (81/0) و تحرک اجتماعی (56/0) است.

    کلیدواژگان: همسرگزینی، حوزه عمومی، تفاهم ارتباطی، آگاهی و تحرک اجتماعی
  • بهزاد خدری*، محمد زاهدی اصل، ستار پروین صفحات 205-251
    پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان اثرگذاری مداخلات صورت گرفته در حوزه اعتیاد و همچنین شناسایی اثرگذارترین مداخلات، با رویکرد مددکاری اجتماعی صورت می پذیرد. تحقیق حاضر با روش فراتحلیل صورت گرفته است. جمعیت آماری متشکل از کلیه تحقیقات انجام شده در حوزه مداخله اعتیاد (چاپ شده و معتبر) طی یک دهه گذشته (1387-1397) در کشور بوده است که از منابع علمی همچون "پایگاه مجلات تخصصی نور"، "مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاه"، " پرتال جامعه علوم انسانی"، شناسایی شده اند. با توجه به معیارهای ورود تعداد 66 پژوهش انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند و به منظور به دست آوردن اندازه اثر از نرم افزار CMA2 استفاده شده است. نتایج نشان داد که مداخلات صورت گرفته با روش شناختی- رفتاری (57/0-) با اندازه اثر زیاد بیشترین تاثیر را در درمان اعتیاد دارند. همچنین گروه درمانی با اندازه اثر (52/0) بر طبق استانداردهای نظری در حد بالایی می باشد. درمان فراشناختی و سایر روش هایی همچون هیپنوتیزم درمانی و موسیقی درمانی با اندازه اثر (30/0) و (30/0) در سطح متوسط می باشند. در پایان پیشنهاد می گردد که درمانگران بر اساس مدلی روشمند و علمی مبتنی بر آموزش، یاگیری، قادرسازی و پیگیری مداخله نمایند تا به بهترین شیوه رویکرد روانی- اجتماعی در درمان اعتیاد عملیاتی نمایند.
    کلیدواژگان: اعتیاد، مداخله، فراتحلیل، خانواده درمانی، رویکرد روانی- اجتماعی
|
  • Farrokhroo Shahabi *, Reza Ashrafzadeh, Batool Fakhr Eslam Pages 1-30
    The purpose of this article, which is of a qualitative type, is to examine the actions of the broker in the story of Rabia and Baktash in Athar Neyshabouri's theology, based on the mediator theory as one of the components of individual help. Data were first collected by reference to library resources and note-taking methods and analyzed by relying on content analysis and inductive methods (part to whole). The results of the research show that the broker observes such items as: "Accurate knowledge of the client's problems and mastery in communicating with him", "Accurate knowledge of the client's initial position and take the necessary measures accordingly" and "Correct assessment of the client and those around him" The role of an individual helper has played an important role in the evolution of Rabia's epistemology and has played a pivotal and undeniable role in his realization of his spiritual abilities. By rehabilitating and motivating the main characters of the story, Dallaleh has provided a suitable platform for promoting their individual and social life. Despite these similarities, in some cases, the role of the broker has been different from the mediator function. Among other things, the broker has taken a biased and mostly one-sided approach to resolving Rabia's problems. Also, unlike the mediator who is present to resolve the dispute between the parties, Dallaleh has entered the narrative process to solve Rabia's personal problems.
    Keywords: Attar, Divine Letter, Dalalah, Rabia, Baktash, Individual Worker
  • Nader Morovati *, Saeed Zokaei Pages 31-78
    In the present study, the researchers used the method of analyzing the temporal analysis and secondary data to investigate the difference in mental well-being between the two provinces of Semnan and Kurdistan based on the themes of religion, ethnicity and ethnic culture, sense of justice, and the impact of the social environment. The statistical population of the research was in the qualitative section of 31 experts in the field of humanities in both provinces. According to the results of religion, the important and effective content on the level of mental well-being is the happiness of individuals and this theme is more important among residents of Semnan province.Ethnicity and ethnic culture are more important for the people of Kurdistan province and affect their sense of vitality and happiness and the sense of social solidarity. The theme of the social environment is also due to the more traditional structure, the importance of family structures, kinship and ethnicity on the amount Mental well-being is influential, and its significance and impact is greater among the Kurds. And the final theme of the sense of justice is based on statistics and research, and experts' opinion can not make a big difference in people's mental well-being.
    Keywords: ethnicity, Religion, Discrimination, mental well-being, sense of justice
  • Karam Habibpour Gatabi *, Salahedin Ghaderi, Zahra Radpour Pages 79-129
    This study deals with study of dissatisfactions of Tehranian elders in family relations in order to understand the nature, types and lived experience of the elderly in dissatisfaction in these relationships by using qualitative approach and phenomenology method. Sampling method was purposeful sampling with a combination of convenience and snow-balling strategies. The study population consisted of 30 elderly men and women in Tehran, which was done semi-structured deep interviews and data was analyzed by thematic analysis. The findings suggest that the elderly, while having neglect understanding of dissatisfaction, had multiple experiences of dissatisfaction and its types, most notably verbal abuse, physical abuse, emotional/affectional abuse, discredit and lack of care by family members. Dissatisfaction can be classified into five categories according to the types of abuses experienced by the elderly in family relationships: emotional dissatisfaction, verbal dissatisfaction, care dissatisfaction, economic and financial dissatisfaction, and physical dissatisfaction. The elderly have taken different strategies to deal with these dissatisfactions, most notably silence and tolerance, and selective exclusion. The findings indicate that the elderly, although experiencing duplicate and multiple dissatisfactions, but the form of this experience is’nt comprehensice and follows a different pattern among elderly people in terms of men/women, illiterate/literate, and employed/non-employed.
    Keywords: aging, Dissatisfaction, Elder abuse, family relationships, Phenomenology
  • Fateme Sadat Hashemi Natanzi *, Marziyeh Gharaat Khiaban Pages 131-165
    the current research aimed to study the effectiveness of social group work based on solution-focused in secondary school female students. This study an experimental design applied through pre-test and post-test on two groups (control and intervention) with one-month follow-up. The statistical population of study was included all high school female students’ school who were studying in the 2018-2019 academic years. Thirty individuals whose resilience scores were lower than the average value and were eligible for this study were randomly divided into two groups: fifteen persons in control and fifteen persons in intervention group. The intervention group received a social group work based on solution-focused that consisted of eight sessions. During this period, control group did not receive any intervention. After finishing sessions, resilience questionnaire from Connor and Davidson was applied to both groups. after a month, a follow-up test was carried on both groups. The results showed that there was a significant difference between intervention and control groups regarding resilience and its dimensions. The scores were increased in intervention group after intervention and in follow-up. social group work based on solution-focused could be an effective intervention in working with students.
    Keywords: Resilience, Solution-Focused Intervention, Group Social Work, Teenage Girl
  • Mohammad Tajabadi Farahani, Alieh Shekarbigi *, Asghar Mohajeri Pages 167-204

    Abstract In today's world, the use of the Internet by users is expanding, virtual social networks with a variety of functions that can influence spying methods with their hidden function. This article examines the sociological impact of the performance of virtual social networks on spouse selection practices. In the theoretical framework, the theories of William Good, Giddens and Habermas have been used. The research method used, survey and data collection tool is a questionnaire. The statistical population of the study was both men and women in Tehran who have been married for the past five years. Using cluster sampling method and then the quota of 385 people were selected as a statistical sample. The data collection tool was a researcher-made questionnaire and the data were analyzed based on descriptive and inferential statistics using SPSS22 software, Lisrel structural equation modeling software. Data analysis shows that there is a significant relationship between the expansion of the public sphere, the formation of communication understanding, increasing awareness and social mobility with spouse selection methods. Also, using the structural equation model, the effect of expanding the public sphere (0.38), increasing communication understanding (0.56), increasing awareness (0.81) and social mobility (0.56).

    Keywords: spouse selection, public sphere, communication understanding, awareness, social mobility
  • Mohammad Zahediasl, Satar Parvin Pages 205-251
    The present study investigates the effectiveness of interventions in the field of addiction and identifies the most effective interventions with the social worker approach. This research has been carried out with the meta-analysis method. The statistical population consisted of all researches conducted in the field of drug addiction (printed and valid) over the past decade (1967-2008), which has been used by scientific sources such as the "specialized journals of light", the "Scientific Information Center of Jihad University," "Portal of the Humanities Society". According to the entry criteria, 66 studies were selected and examined, and CMA2 software was used to obtain the effect size. The results showed that interventions with the cognitive-behavioral method (-0.55) with the most significant effect size had the most effect on addiction treatment. Also, the treatment group with effect size (0.52) is high according to theoretical standards. Metacognitive therapy and other therapy and music therapy with effect size (0.31) and (0.20) are moderate. Finally, the interventions performed with the matrix pattern, reality therapy, and behavioral therapy with the effect sizes (-0.16), (0.24), and (-0.19) were lower than the moderate and low levels. The results also show that cognitive-behavioral intervention has been influential in the areas of reducing psychological disorders (0.41), improving quality of life (0.67), reducing cravings, and preventing recurrence (0.50), promoting mental health and its dimensions (0.51). Eventually, we suggest that therapists intervene based on a methodological and scientific model based on education, learning, empowerment, and follow-up to provide the best psycho-social approach to addiction treatment.
    Keywords: Addiction, intervention, Meta-analysis, family therapy, psychosocial approach