فهرست مطالب

جغرافیا و روابط انسانی - سال سوم شماره 4 (پیاپی 12، بهار 1400)
  • سال سوم شماره 4 (پیاپی 12، بهار 1400)
  • تاریخ انتشار: 1400/01/01
  • تعداد عناوین: 36
|
  • آرزو شاکرفارسی*، سهیلا زرابادی پور صفحات 1-20
    یکی از عوامل مهم در تصمیم گیری و برنامه ریزی مدیران شهری برای اداره امور شهرها، داشتن اطلاعات صحیح، دقیق و به روز است که جمع آوری، ذخیره سازی، بازیابی و پردازش حجم وسیعی از اطلاعات و داده ها بدون بهره گیری از فناوری اطلاعات را به امری اجتناب ناپذیر تبدیل کرده است. بر همین اساس هدف اصلی پژوهش حاضر سنجش ضرورت استفاده از فناوری اطلاعات در پیشبرد اهداف سازمانی شهرداریها با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی می باشد. نوع پژوهش کاربردی است. نتایج پژوهش نشان می دهد سازمانها در محیط رقابتی خود ملزم به پاسخگویی سریع به نیازهای ذی نفعان می باشند و باید بتوانند با بهره گیری از ابزارهای نوین فرآیند تصمیم گیری را سرعت ببخشند. در این میان گستردگی و پیچیدگی مسایل شهری و رشد و توسعه روزافزون شهرها، مدیریت امور شهر را به وظیفه ای دشوار تبدیل نمودهاست. در دو دهه اخیر، واژه فناوری اطلاعات یا فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان یک پدیده نوظهور و قدرتمند، جایگاه جهانی خود را پیدا کرده است و از هم اکنون انتظار میرود در ساختارهای فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی و همچنین در بنیان های سنتی اداره جوامع، تحولات اساسی رخ دهد و سیستم جدیدی از مدیریت معرفی گردد. گسترش فناوری اطلاعات و ارتباطات باعث ایجاد تحولات بسیاری در زمینه های مختلف از جمله ظهور شهر، شهرداری و شهروند الکترونیکی شده است.
    کلیدواژگان: فناوری اطلاعات، سیستم های اطلاعاتی، نیروی انسانی، شهرداریها
  • حمید توکلی* صفحات 21-27

    بیشتر روش های سنجش از دور بر این حقیقت استوار است که تصاویر سنجش از دور در باندهای طیفی متعدد و پهنای باندی کوچک تصویربرداری شده باشند و بتوان طیف پیکسل را استخراج کرد. برای مشخص کردن، شناسایی و دسته بندی خالص ترین پیکسل ها و منحنی های طیفی بعد از انجام کسر کمترین نوفه (MNF) و اجرای تبدیل شاخص خلوص پیکسل (PPI) از مجسم کننده n- بعدی استفاده می شود. گروه پیکسل هایی که در گوشه های نمودار پراکندگی قرار دارند می توانند از دیگر داده های ابری جدا شده و به عنوان عضو انتهایی که با نوع خاصی از کانی ها و سنگ ها یا هر پدیده مشخصی مطابقت دارد انتخاب شوند. با مراجعه به محل واقعی این پیکسل ها در تصویر، طیف عضوهای انتهایی استخراج می شود. بدین منظور این فرایند بعد از کالیبراسیون میانگین بازتاب نسبی درونی (IARR) بر روی دسته داده های استر در منطقه جنوب غرب اردستان، اصفهان اجرا شد. واحدهای زمین شناختی منطقه مورد مطالعه اساسا شامل واحدهای رسی (مانند شیل)، سنگ های کربناته (کلسیت) و پوشش گیاهی می باشد. نتایج این فرایند منجر به استخراج سه عضو انتهایی شامل ایلیت، کلسیت و گیاه سبزینه دار از تصویر مورد نظر گردید.

    کلیدواژگان: پیکسل ها و منحنی های طیفی خالص تصویر، داده های کالیبره شده استر، اردستان
  • عباس ارغان*، اعظم ملائی صفحات 28-43

    شهر پدیده ای زنده و پویاست و مدیریت آن مستلزم شناخت ویژگی ها و مقتضیات آن است. اصلی ترین عامل هویت و شکل گیری مشخصات شهرها را در دلایل پدیدآمدن آن ها می توان جست. شهرهایی که در یک روند غیر تکوینی و در اثر نیازمندی های شغلی، اقتصادی، آموزشی و غیره در اثر مهاجرت شکل گرفته اند، تا دستیابی به مفهوم فراگیر شهر، راه زیادی دارند. در واقع علل پیدایش شهرها می تواند ساختارهای اجتماعی و فرهنگی و حتی کالبدی آن ها را برای ما تشریح کند. این پژوهش بنا به ماهیت موضوع و اهداف نوع توصیفی تحلیلی است. جامعه آماری 100725 نفرحجم نمونه 384 نفر می باشد تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزارSPSS، آزمون T و ضریب همبستگی پیرسون استفاده شده است. یافته ها نشان می دهد فرضیه اول ضریب همبستگی پیرسون(391/0) و فرضیه دوم تحلیل T میانگین (29/3) بزرگتر از میانگین جامعه(3) می‎باشد.بنابراین هر دو فرضیه مورد تایید قرار می گیرند. استفاده از ظرفیت های اجتماعی موجود در ساختار اجتماعی قومیت های ساکن در منطقه 14 شهر تهران میتواند در احیای فرهنگ و عوامل فرهنگی همانند وجود نهادهای محلی، نهادهای مذهبی، افراد معتمد در محلات و... موثر باشد و بر کاهش معضلات اجتماعی تاثیر گذار باشد.

    کلیدواژگان: تنوع فرهنگی، فرهنگ شهروندی، معضلات اجتماعی، منطقه 14 تهران
  • محسن جان پرور، فرید عباسی* صفحات 44-56
    با جهانی شدن اقتصاد و انتقال قدرت از مفاهیم نظامی به قدرت اقتصادی دسترسی به منابع طبیعی یکی از عوامل قدرت محسوب می گردد. از آنجا که توسعه اقتصادی و پیشرفت صنعتی به منابع طبیعی وابسته است، مالکیت یا دسترسی آسان به منابع طبیعی با ارزش، به عنوان یکی از شاخص های حفظ و بسط قدرت در نظر گرفته شده است. بنابراین دسترسی به منابع طبیعی آبی قابل اعتماد، یکی از منابع قدرت محسوب می شود. مناسبات جمهوری اسلامی ایران و جمهوری ترکیه به عنوان دو فضای جغرافیایی مهم و اثرگذار در منطقه، تحت تاثیر عوامل زیست محیطی مختلفی قرار دارد که از جمله مهم ترین آنان می توان به منابع آب اشاره کرد. واقع شدن این دو بازیگر در منطقه خشک و نیمه خشک جهان بر اهمیت موضوع افزوده و باعث ایجاد چالش ها و کشمکش هایی برای هردو بازیگر شده است. در این پژوهش که از نظر نوع کاربردی و از نظر روش کلی تحقیق توصیفی و تحلیلی است، با استفاده از منابع کتابخانه ای شامل مقالات علمی، کتاب ها و سایت های اینترنتی معتبر، به دنبال پاسخ گویی به این سوال هستیم که منابع آب چگونه و از طریق چه پارامترهایی بر مناسبات دو کشور ایران و ترکیه اثرگذارند؟ نتایج پژوهش نشان داد که وجود رودخانه ها با سرچشمه از ترکیه، سدسازی و آب بندها، منابع آب زیرزمینی، بارش های اسیدی، کنترل سرچشمه رودخانه ها در کشور فرادست، آلوده کردن منابع آبی با فاضلاب و مواد دیگر، منحرف ساختن راه های آبی رودخانه ها، رقابت برای استفاده و تخصیص منابع آبی به علت توسعه کشاورزی، صنعت و شهرنشینی، اختلاف بر سر سهم استفاده از رودخانه های مرزی، تغییر مسیر طبیعی رودخانه های مرزی، عدم لایروبی رودخانه ها، پارامترهای تاثیرگذار بر مناسبات آبی ایران و ترکیه هستند.
    کلیدواژگان: هیدروپلیتیک، مناسبات، ایران، ترکیه
  • عباس ارغان*، مهرو بستان شیرین صفحات 57-73

    افزایش جمعیت و رشد روزافزون آن در شهرها مسایل ومشکلات بسیاری را برای شهروندان به همراه داشته است. آلودگیهای زیست محیطی و صوتی از مهمترین مشکلات است.یکی از راهکارهای موثر در کاهش این مشکلات استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی است. وجودپایانه در شهرها، از اصلی ترین نیازها و مطالبات مردم است. پایانه ها به عنوان مفصل ارتباطی جاده های برونشهری و درونشهری، مانع تردد اتوبوس ها به داخل شهرها می شوند و از اینرو در بهبود وضعیت ترافیک،کاهش آلودگی های زیست محیطی شهرها و ایجاد امنیت، آرامش، هدایت و مدیریت سفرها نقشی سازنده و ارزنده ایفا می کنند. این پژوهش با هدف ارزیابی عوامل موثر بررضایتمندی از سیستم اتوبوسرانی شهر سمنان انجام گرفته است که به منظورتجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیات ازنرم افزارSPSS، و آزمونT و روش آمار استنباطی (ضریب همبستگی پیرسون) استفاده شده است.جامعه آماری 141212نفرساکن در منطقه یک شهر سمنان می باشد. و حجم نمونه انتخابی 50 نفر می باشد. یافته های پژوهش نشان می دهد که در فرضیه اول مولفه ارتقا کاهش مدت زمان انتظار برای اتوبوس با میانگین میانگین 26/3 ، مولفه تعداد اتوبوس ها با میانگین 24/3 و مولفه کیفیت سیستم سرمایشی گرمایشی در اتوبوس با میانگین 21/3 و در فرضیه دوم مولفه افزایش ساعات کار و سرویس دهی با میانگین 25/3، مولفه افزایش تجهیزات و امکانات موجود در ایستگاه ها (وجود سایبان، نیمکت، روشنایی و...) با میانگین 22/3 و مولفه افزایش تجهیزات داخلی اتوبوس ها نظیر صندلی ها، میله های اتوبوس، صحت و رنگ آمیزی با میانگین19/3 در رتبه اول تا سوم قرار گرفتند. نتایج بیانگر کیفیت بسیار نامطلوب وضعیت کنونی خدمات اتوبوسرانی شهر سمنان که باعث کاهش میزان استفاده از این سیستم را نشان می دهد و به منظور ایجاد رضایتمندی در جهت استفاده از این سیستم حمل و نقل افزایش خدمات ضروری می باشد

    کلیدواژگان: رضایتمندی، حمل و نقل عمومی، سیستم اتوبوسرانی، شهر سمنان
  • بایزید شریفی*، صالح کریمی، محسن امیرعشایری صفحات 74-92
    شناخت نابرابری ها و عدم تعادل ها در چارچوب محدوده های جغرافیایی مختلف از مهم ترین ابزارهای برنامه ریزی به شمار می رود. تحلیل و تعیین سطوح توسعه یافتگی مناطق از لحاظ امکانات و خدمات نسبت به یکدیگر، موجب شناخت نقاط ضعف و قوت، توان ها و کمبود های آنها و در نهایت توسعه متعادل و متوازن فضاهای جغرافیایی می گردد. رویکرد حاکم بر این پژوهش توصیفی- تحلیلی است و از لحاظ هدف کاربردی و توسعه ای می باشد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل فضایی و سنجش توسعه یافتگی روستاهای شهرستان اشنویه به لحاظ برخورداری از شاخص های توسعه صورت گرفته است. جهت تعیین سطوح توسعه یافتگی سکونتگاه های روستایی شهرستان اشنویه از مدل های تاپسیس و تاکسونومی عددی استفاده شده است. نتایج نشان می دهد که در بین روستاهای شهرستان اشنویه از لحاظ سطح برخورداری از شاخص های توسعه و توزیع امکانات و خدمات ناهمگنی و عدم تعادل دیده می شود. نتایج نهایی سطح بندی روستاهای شهرستان اشنویه در پنج سطح توسعه، بسیار بالا، بالا، متوسط، پایین و بسیار پایین نشان می دهد که در سطح بسیار بالای توسعه چهار روستای آغبلاغ، نلیوان، سنگان و ده شمس بزرگ که 4.9 درصد روستاهای شهرستان اشنویه را شامل می شوند، در سطح بالای نیز 8 روستای را شامل می شود که 9.9 درصد روستاهای شهرستان اشنویه را تشکیل می دهند، در سطح متوسط توسعه تعداد 10 روستا با 12.3 درصد کل روستاها قرار دارند، در سطح پایین توسعه که 24 روستا را شامل می شود، درصد روستاها در این سطح توسعه 43.2 می باشد، بیشترین تعداد روستا با 35 در سطح بسیار پایین توسعه که 43.2 درصد کل روستاها را شامل می شود، قرار دارند.
    کلیدواژگان: تکنیک تاپسیس، سکونتگاه های روستایی، شاخص های توسعه
  • مصطفی دهقانی*، غلامرضا بیات، مصطفی عبدالله زاده رودپشتی، اسماعیل قضاتلو صفحات 93-108

    مفهوم کیفیت مکان در بافت فرسوده، نزدیکی زیادی با مفاهیمی مانند زیست پذیری و پایداری دارد. این مفهوم از جمله اهداف عملیاتی شناخته شده در حوزه برنامه ریزی شهری محسوب می شود که در آن ابعاد توسعه اقتصادی، حفاظت زیست محیطی و برابری اجتماعی ترکیب می شوند. پیامد فرسودگی بافت که در نهایت منجر به از بین رفتن منزلت آن در میان شهروندان می شود، در اشکال گوناگون از جمله کاهش و یا فقدان شرایط زیست پذیری و ایمنی و نابسامانی کالبدی، اجتماعی، اقتصادی و تاسیساتی و کم کردن ارتقاء کیفیت زندگی شهری در بافت شناسایی می گردد. پس بررسی ذهنیت و نگاه ساکنان این مناطق به کیفیت زندگی خودشان راهی موثر برای شناخت مسایل و برنامه ریزی برای حل مشکلات این مناطق است بر این اساس هدف اصلی پژوهش حاضر تحلیل و ارزیابی کیفیت زندگی در سکونتگاه بافت فرسوده شهری در منطقه15 تهران با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی می باشد. برای رسیدن به این هدف با استفاده از روش پیمایشی از طریق پرسشنامه و رسم نمودارها اقدام به گردآوری اطلاعات در مورد کیفیت زندگی از دیدگاه و منظر مردم صورت گرفته و در انتها نتیجه گیری و پیشنهادات ارایه شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد کیفیت زندگی در جهان امروز به عنوان معیاری شناخته شده برای سنجش وضعیت و رتبه بندی شهرها و شناخت شهرهای برتر جهان، چه از نظر تبلیغاتی و چه از نظر عملی(برای سرمایه گذاران، مهاجران، صاحبان کسب و کار و. ..) تبدیل شده است. در این راستا بالا بردن کیفیت زندگی و وضعیت رضایت از ویژگی های کالبدی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی می تواند تا حدودی در این محلات مشکل گشا باشد.

    کلیدواژگان: کیفیت زندگی، سکونتگاه بافت فرسوده شهری، منطقه15 تهران
  • مریم بیرانوندزاده*، هدایت الله درویشی، اسماعیل نجفی صفحات 109-120

    پژوهش حاضر با هدف تحلیل آینده پیش روی وضعیت گردشگری ورزشی طبیعت محور در استان لرستان تدوین شده است، جامعه آماری مورد مطالعه، کارشناسان و خبرگان موضوع مورد مطالعه(کارشناسان گردشگری و ورزشی) می باشند که با نظر خواهی از آنها، عوامل اثرگذار و اثرپذیر بر وضعیت موجود و آینده گردشگری ورزشی استان لرستان استخراج شدند، پس از مشخص شدن میزان اثرگذاری و اثرپذیری هریک از عوامل و یا به عبارت دیگر تعیین میزان قدرت نفوذ و وابستگی هریک از عوامل اثرگذار برگردشگری ورزشی، هرکدام از عوامل مذکور با استفاده از نرم افزار میک مگ در خوشه های (مدیریتی، کالبدی و اجتماعی- اقتصادی) طبقه بندی شدند، سه سناریور برای آینده گردشگری ورزشی در استان لرستان تحت عناوین: سناریوی اول لرستان قطب گردشگری ورزشی طبیعت محور غرب کشور(خوش بینانه)، سناریوی دوم: بینابین لرستان در مسیر توسعه گردشگری ورزشی طبیعت محور و لرستان مهجور از توسعه گردشگری ورزشی طبیعت محور(بدبینانه) ارایه شد، محتمل ترین سناریو برای آینده گردشگری ورزشی استان لرستان، سناریو لرستان در مسیر توسعه گردشگری ورزشی طبیعت محور می باشد.

    کلیدواژگان: گردشگری ورزشی، طبیعت محور، آینده پژوهی، لرستان
  • محمدرضا شهریاری*، مریم برفی پور، مهشید بهرامی صفحات 121-141

    طرح های جامع شهری به عنوان راهنمای توسعه شهرها، از اهمیت ویژه ای در سلسله مراتب برنامه ریزی شهری برخوردارند. این طرح ها که مهم ترین ابزار هدایت و توسعه نظام مند شهرها می باشند علی رغم حدود نیم قرن سابقه در ایران، تاکنون جایگاه مناسب و لازم را در نظام برنامه ریزی نیافته است. یکی از اقداماتی که می تواند در جریان اصلاح روندهای نادرست و مشکلات طرح جامع مورد توجه قرار گیرد ارزیابی میزان تحقق پذیری این طرح ها است به نحوی که مشخص شود چه میزان پیشنهادهای مطرح شده در آنان به مرحله اجرا رسیده و محقق شده اند. در همین راستا، پژوهش حاضر به بررسی میزان تحقق پذیری طرح جامع مصوب سال 1390 شهر صفاشهر می پردازد. روش پژوهش اتخاذ شده توصیفی - تحلیلی بوده که از مطالعات کتابخانه ای، بررسی های میدانی، ابزار پرسشنامه و نظرات متخصصان ذیربط با موضوع جهت حصول اهداف آن بهره گرفته شده است. همچنین به منظور تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع آوری شده از دو تکنیک فرآیند تحلیل شبکه ای (ANP) و دوقطبی فاصله ای استفاده شده است. بر اساس یافته های پژوهش، میزان تحقق پذیری طرح جامع شهر صفاشهر 771/6 به دست آمد که نشان می دهد پیشنهادهای آن در حد نزدیک به مطلوب محقق شده است. همچنین در بین مولفه های تحقق پذیری با توجه به امتیازات به دست آمده حوزه جمعیتی - اجتماعی با امتیاز 2.601 بیشترین تاثیر را در محقق شدن پیشنهادهای طرح جامع شهر صفاشهر داشته است.

    کلیدواژگان: ارزیابی، تحقق پذیری، طرح جامع، صفاشهر
  • مرضیه خلیفه*، بهناز بابایی مراد صفحات 144-155
    گردشگری صنعتی است که توسعه آن نیازمند آگاهی و شناخت کافی از مسایل و عوامل موثر اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است. بدون آگاهی از امکانات موجود در هر منطقه، امکان برنامه ریزی و پیش بینی علمی و اصولی وجود نخواهد داشت.درواقع شناخت توانهای طبیعی، اقتصادی، اجتماعی و غیره در هرمنطقه، به برنامه ریزان این امکان را میدهد تا براساس وضع موجود و توان های منطقه، توسعه و جهت آن را شناسایی کند. این پژوهش با هدف ارزیابی ظرفیت ها و توانمندی های گردشگری بندر دلوار انجام شده، دارای روش تحقق توصیفی - تحلیلی میباشد. حجم نمونه که پرسشنامه در میان آنها توزیع شده 50 نفر می باشد. جهت تجزیه و تحلیل از آزمون T استفاده شده است. یافته ها نشان داد که توسعه گردشگری در شهر دلوار از جنبه اقتصادی با توجه به نتایج حاصل از تکمیل پرسشنامه که میانگین 69/3 بدست آمد حاکی از تاثیرگذاری بسیار بالای این شاخص است. بر این اساس میتوان اذعان داشت که در راستای کاهش موانع فراروی توسعه پایدارگردشگری و نقش روند توسعه بر توسعه پایدار شهر، توجه داشت. نتایج حاکی از آن است که با شناسایی توانایی های گردشگری در نواحی مختلف کشور از جمله نواحی ساحلی شهری، اقدامات و برنامه های مفیدی جهت استفاده بهینه از این پتانسیل ها و همچنین توسعه و گسترش اثرات مثبت گردشگری با کمک مدیران شهری در این نواحی صورت بگیرد
    کلیدواژگان: گردشگری، گردشگری ساحلی، منطقه ساحل، شهر بندری، بندر دلوار
  • فرید عباسی* صفحات 156-174

    مسئله تامین امنیت یکی از موضوعات مهم و بنیادی حکومت ها در فضای کشور است. زیرا بدون دارا بودن امنیت هیچ نوع پیشرفت و توسعه ای در کشور حاصل نخواهد شد. در این میان جنوب غرب کشور از جمله فضاهای جغرافیایی است که به صورت های مختلف تحت تاثیر مسایل امنیتی قرار دارد و این موضوع چه به عنوان یک عامل اولیه و چه به عنوان عامل ثانویه بر توسعه فضایی این بخش از کشور تاثیرگذار بوده است. در مقاله حاضر نگاه به امنیت و ناامنی به عنوان یک عامل ثانویه در جنوب غرب کشور که در مقاله حاضر شهرستان اهواز در نظر گرفته شده است و با روش توصیفی و تحلیلی در پی پاسخ به این سوال است که مهم ترین پیامدهای امنیتی ریزگردها بر مناطق جنوب غرب کشور به ویژه شهرستان اهواز چیست. جامعه آماری تحقیق شامل اساتید، دانشجویان دکتری و کارشناسی ارشد جغرافیا بوده اند و به منظور تجزیه و تحلیل از نرم-افزار SPSS و آزمون رتبه بندی فریدمن استفاده شده است. نتایج به دست آمده از آزمون فریدمن در پنج بعد مورد بررسی و تاثیرات امنیتی آن بر منطقه اهواز نشان داد که در بعد اجتماعی فرهنگی مهم ترین پیامد عبارت بود از مهاجرت از منطقه، در بخش اقتصادی کاهش بازدهی محصولات کشاورزی، در بخش سیاسی افزایش نارضایتی از عملکرد دولت، در بخش زیست محیطی کاهش حاصلخیزی خاک و در بخش دفاعی امنیتی نیز افزایش میزان ترددهای غیرمجاز به عنوان مهم ترین پیامدهای امنیتی بحران ریزگرد در منطقه موردمطالعه شناخته شدند.

    کلیدواژگان: ریزگرد، بحران زیست محیطی، امنیت، اهواز
  • محسن جانپرور، ساجد بهرامی جاف*، ریحانه صالح آبادی، دریا مازندرانی صفحات 175-182

    همکاری های مرزی سبب گرد هم آمدن جوامع دو طرف مرز می گردد و این عامل می تواند به صورت بالقوه برای تبدیل نمودن آنها به جوامعی توسعه یافته یاری رساند. هدف از تحقیق بررسی عوامل موثر بر تداوم همکاری مرزی بین ایران و اقلیم کردستان می باشد. روش شناسی حاکم بر تحقیق حاضر بر اساس پارادایم اثباتی و بر اساس روش کمی بوده و به دنبال شناخت مهم ترین عوامل و متغیرهای موثر بر تداوم همکاری های مرزی بین اقلیم کردستان عراق و ایران است. بدین منظور مهم ترین عوامل تاثیرگذار بر تداوم همکاری های مرزی در 6 بعد (سرزمینی، ژیوپلیتیکی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی، اقتصادی و دفاعی - نظامی) انتخاب شدند. یافته های میدانی تحقیق حاضر که برگرفته از نظرات نخبگان و کارشناسان مرتبط با مسایل مرزی بود نشان داد که 6 متغیر پیوستگی طبیعی مرز بین دو کشور، ایدیولوژی ها و راهبردهای دو کشور هم مرز، منابع مشترک مرزی، زبان مشترک بین ساکنین دو سوی رز، تروریسم بین المللی و... از جمله مهم ترین متغیرهای تاثیرگذار بر پایداری همکاری های مرزی بین منطقه خودمختار کردستان عراق و ایران محسوب می شوند. در نهایت می توان گفت که به منظور بهبود وضعیت همکاری بین این دو منطقه ابتدا باید راهبردها و سیاست هایی متناسب با شرایط هر دو منطقه تدوین نمود تا بتوان در نهایت به پایداری در همکاری های مرزی و بهبود وضعیت منطقه دست پیدا کرد.

    کلیدواژگان: همکاری مرزی، ایران، اقلیم کردستان عراق
  • مجتبی دنیائی داریان*، وحید ریاحی صفحات 183-200

    تغییرات کاربری اراضی یکی از چالش های قرن 21 در جهان و ایران است.فعالیت های انسانی و تخریب اراضی و تکنیک های نامناسب کشاورزی و کشت باعث تخریب زمین های زراعی در سال های اخیر شده است در این راستا هدف از تحقیق حاضر بررسی تغییرات کاربری اراضی با تاکید بر کاربری کشاورزی و زراعی در یکی از قطب های کشاورزی استان آذربایجان شرقی یعنی شهرستان آذرشهر می باشد.در این پژوهش از تکینک های سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی برای بررسی کاربری اراضی در دو بازه زمانی 2000 و 2020 از تصاویر لندست 7 و8 و پروداکت کاربری اراضی سنجنده مادیس استفاده شده است.برای این فرایند از سامانه گوگل ارث انجین و نرم افزار ARCGIS استفاده نموده ایم. نتایج به دست آمده نشان می دهد در این فاصله زمانی 20 ساله کاربری زراعی حدود17 هزار کلیومتر مربع افزایش داشته است.همچنین با استفاده از سنجنده مادیس زمین های زراعی شهرستان را در این دوسال به دو طبقه کشت آبی و باغی طبقه بندی نمودیم که کشت قالب در هر دو سال کشت آبی بوده است.با استفاده از تحلیل فضایی-مکانی به این نتایج دست یافتیم که هر چقدر از میزان تراکم روستاها کاسته می شود در پی آن از مساحت زمین های زراعی نیز کاسته می شود.

    کلیدواژگان: کاربری اراضی، گوگل ارث انجین، کشاورزی، تحلیل مکانی
  • عیسی پورعنقا، روح الله جعفری سیریزی* صفحات 201-213
    داشته نقشه به روز، صحیح، سریع و جامع از کیفیت هوا می تواند گره گشای مشکلات مردم و مدیران باشد. در این تحقیق برای پایش میزان PM10 محلات شهر تبریز از تصاویر لندست 8 در سال 1399 استفاده شد. برای این کار؛ تصاویر در چهار فصل سال اخد شد و پس از پیش پردازش های اولیه، از بین الگوریتم های موجود، الگوریتمی که بالاترین همبستگی و پایین ترین RMSE را برای برآورد میزان PM10 بود انتخاب گردید و بر روی تصاویر اعمال شد. نتایج بدست آمده با استفاده از تابع خطی فازی نرمال شد. نتایج نشان داد که کیفیت هوای محلات شهر تبریز در سه فصل اول سال بسیار به هم شبیه است و در فصل زمستان تفاوت بسیاری با این سه فصل دارد. دو محله پاکیزه شهر در سه فصل اول سال ولی امر 2 و فرودگاه بودند و محلات لیل آباد 2 و 42متری 1 بودند. در مجموعه میانگین سالانه اما ولی امر 2 و رشدیه پاکترین محلات و لیل آباد 2 و 42متری 1 آلوده ترین محلات از لحاظ PM10 بودند.
    کلیدواژگان: کیفیت هوای فصلی، PM10، تبریز، لندست 8، ولی امر 2
  • راحله صحرانورد* صفحات 214-224
    یکی از مهم ترین ویژگی های معماری روستایی توجه به طراحی منطبق با نیازهای فطری مردم و محیط و فعالیت های روزمره آنان مانند نوع فضاهای معیشت مردم است. مصداق های معماری از همنشینی فضاهای زیستی و معیشتی در این نوع مسکن عمق توجه نسبت به زندگی مردم و نیازهای آنهاست که فضای کالبدی را با داستان زندگی مردم هماهنگ و آن را ایجاد نموده است. چنین نگاهی به زندگی و توجه به نیازها و هماهنگی با محیط طبیعی منجر به شکل گیری اشکال مختلف مسکن به صورت چادر، آلاچیق و مسکن موسمی یا دایم شده است. معماری روستایی اعم از مسکن، یا معماری فضاهای عمومی مانند آب انبارها، یخچال ها، آسیاب های آبی و بادی، کفتر خانها (برای حاصلخیزی و رشد گیاهان)، بندها و... مصادیق بارزی از کتاب زندگی مردم است اما آغاز چنین رهیافتی مستلزم پدیدارشناسی مسکن روستایی و رجوع دوباره به چیستی و چرایی آن است. چنین فرایندی گام مهمی در مسیر شناخت، درک و احاطه به موضوع محسوب میشود که میتواند در تبیین اصول و معیارهای مسکن مطلوب روستایی اثرات مثبتی داشته باشد،در این پژوهش ضمن پرداختن به مفاهیم مسکن روستایی والگوی مسکن روستایی مطلوب ،اهمییت پرداختن به این موضوع را بررسی نموده و در آخر به ریسک ها و خطراتی که پیرامون مسکن روستایی قرار دارد و میتواند خطر نابودی این الگو ها را در برداشته باشد می پردازیم.
    کلیدواژگان: مسکن روستایی، معماری روستایی، ریسک، تاب آوری
  • مریم وریج کاظمی* صفحات 225-247
    مناطق قبیله ای فدرال پاکستان برای قدرتهای صنعتی فرامنطقه ای یک خلاء موثر امنیتی در مسیر مبادلات تجاری شرق به غرب جهان جهت نظارت بر عملکرد چین و روسیه و کشورهای جنوب شرق آسیا به عنوان غول های تجاری- صنعتی، همچنین کنترل بر ذخایر معدنی و مسیرهای ترانزیت انرژی، شناخته می شود. دراین مقاله با روش تحلیلی-توصیفی ضمن پاسخ به این پرسش که جایگاه مناطق قبیله ای فدرال پاکستان در گسترش بحران امنیتی در منطقه چگونه ارزیابی می شود به این نتیجه می رسیم که مناطق قبیله ای فدرال به دلیل خلاء های قانونی ناشی از عدم نظارت دولت مرکزی و تام الاختیار بودن روسای قبایل در فرایندهای حقوقی، بستر مساعد برای نگهداری، رشد، پرورش و آموزش گروه های رادیکالیسم اسلامی به عنوان بازوهای فوق العاده موثر قدرتهای صنعتی برای اجرای طرح های اقتصادی-امنیتی ایجاد کرده است، که این موضوع می تواند ناامنی و بی ثباتی بوجود آورد و بحران امنیتی در منطقه را گسترش دهد.
    کلیدواژگان: مناطق قبیله ای فدرال پاکستان، رادیکالیسم اسلامی، استراتژی اقتصادی، افغانستان
  • داود حاتمی*، حمیده حاتمی، رضا حاتمی صفحات 248-261
    پدافند غیرعامل نوعی دفاع غیر نظامی است و به مجموعه اقداماتی اطلاق می گردد که به جنگ افزار نیاز ندارد و با اجرای آن می توان از وارد شدن خسارات مالی به تجهیزات و تاسیسات حیاتی و حساس نظامی و غیرنظامی و تلفات انسانی جلوگیری نموده یا میزان این خسارات و تلفات را به حداقل ممکن کاهش داد. اقدامات پدافند غیرعامل شامل پوشش، پراکندگی، تفرقه و جابجایی، فریب، مکان یابی، اعلام خبر، قابلیت بقا، استحکامات، استتار، اختفاء، ماکت فریبنده و سازه های امن است. در این پژوهش بر اساس نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1395، وضعیت پراکندگی جغرافیایی جمعیت شهری استان خوزستان با رویکرد پدافند غیرعامل بررسی شده است. روش کار در این پژوهش ترکیبی از روش های اسنادی، توصیفی و تحلیلی است و در آن از مقایسه ی درصد جمعیت شهر مرکز استان با سایر شهرهای استان و قانون رتبه- اندازه زیپف استفاده شده است. نتایج نشان داد 55 / 33 درصد جمعیت شهری استان خوزستان در شهر اهواز قرار دارد. نتایج مدل قانون رتبه- اندازه نشان می دهد که شهر اهواز به عنوان نخست شهر برتر در نظام شبکه شهری استان خوزستان قرار دارند و نقش شهرهای میانی و کوچک در سیستم شهری این استان بسیار کم است. در مجموع سلسه مراتب شهری استان خوزستان دارای ساختاری نامتعادل است و شهر اهواز به عنوان نخستین شهر در شبکه شهری استان خودنمایی می کند. و هنوز سلسله مراتب شهری در شبکه شهری خوزستان نسبت به مدل رتبه- اندازه زیپف فاصله زیادی دارد. لذا با ارایه خدمات و تقویت شهرهای کوچک و میانی و کاهش رشد شهر اهواز در این استان می توان باعث توزیع بهینه جمعیت و سلسله مراتب شهری مطلوب در سطح این استان شد؛ و بدین وسیله به بحث پراکندگی مطلوب جمعیتی و بحث پدافند غیرعامل دست یافت.
    کلیدواژگان: جمعیت شهری، پراکندگی جغرافیایی، استان خوزستان، قانون رتبه - اندازه، پدافند غیرعامل
  • مریم وریج کاظمی* صفحات 262-282

    منطقه (دره) فرغانه که از یک سو بین سه کشور تاجیکستان، ازبکستان و قرقیزستان واقع است و از سوی دیگر منتهی به سین کیانگ چین است، در چند سال اخیر به عنوان قلب افراط گرایی اسلامی در آسیای مرکزی شاهد بی ثباتی و ناامنی بود که در قالب تنش های مرزی و درگیری های قومی-قبیله ای تصویری مبهم از صلح در منطقه را ترسیم می کند. این مقاله با روش تحلیلی و توصیفی به این پرسش که آیا انباشت و سرریز شدن تهدیدات از جانب گروه های افراط گرای اسلامی منطقه فرغانه در آسیای مرکزی می تواند در رشد و گسترش تفکرات ایدیولوژیک گروه های تجزیه طلب استان سین کیانگ موثر باشد، با بررسی کشورهای حوزه فرغانه و منطقه سین کیانگ به این نتیجه می رسد که تقویت نیروهای گریز از مرکز در سین کیانگ تحت تاثیر ساختار و فضای کارکردی گروه های افراط گرای مستقر در منطقه فرغانه آسیای مرکزی قرار دارد و هدف کلی ایجاد ناامنی و تنش از سوی افراط گرایان در این منطقه و فضای پیرامونی آن در جهت مهار استراتژی های اقتصادی-تجاری چین خلاصه می شود.

    کلیدواژگان: دره فرغانه، آسیای مرکزی، چین، اویغور، افراط گرایی
  • حجت ارژنگی*، شهرام سلامتی گبلو، لیلا مهاجری نعیمی، زهرا جعفرخانی، سها خاک جسته صفحات 283-298

    سکونتگاه های غیررسمی، نواحی نابسامانی هستند که در اغلب شهرهای بزرگ و میانی کشور از جمله شهر اردبیل شکل گرفته و گسترش یافته اند. لذا مطالعه سکونتگاه های غیر رسمی و اتخاذ راهکار و استراتژی مناسب در برابر این پدیده در این شهر جهت توسعه پایدار شهری ضروری به نظر می رسد. مقاله حاضر با تحلیل عوامل درونی(قوت و ضعف) و عوامل بیرونی(فرصت ها و تهدیدات) شاخصهای کالبدی - زیست محیطی، اجتماعی - فرهنگی، اقتصادی و مدیریتی به دنبال ارایه استراتژی برتر برای توانمندسازی محله گلمغان شهر اردبیل می باشد. پژوهش حاضر از نوع توصیفی و تحلیلی است و از روش پیمایشی برای گردآوری داده ها استفاده می کند. جامعه آماری این پژوهش، شامل مسیولان و کارشناسان سازمان ها و نهادهای مرتبط با امر توانمندسازی سکونتگاه های غیررسمی می باشد. . برای تجزیه و تحلیل اطلاعات و ارایه راهبردهای توانمندسازی محله گلمغان، از ماتریس تحلیلیSWOT بهره گرفته شد. سپس با تنظیم عوامل راهبردی داخلی و خارجی که مبنا و پایه در تدوین راهبردها هستند، ماتریس راهبردی SWOT استخراج شد. برای اولویت بندی راهبردهای حاصل از فنSWOT ، نظرات کارشناسان و خبران در قالب پرسشنامه مقایسات زوجی جمع آوری شد و با استفاده از مدلANP ، راهبردها ارزیابی و اولویت بندی شدند. با محاسبه میانگین امتیاز عوامل، نمره کل برای چهار استراتژی رقابتی/تهاجمی (SO)، تنوع (ST)، بازنگری (WO) و تدافعی (WT) محاسبه گردید و استراتژی (SO) با میانگین امتیاز کل (0.31) مناسب ترین استراتژی برای توانمندسازی محله گلمغان انتخاب گردید.

    کلیدواژگان: سکونتگاه های غیررسمی، توانمندسازی و ساماندهی، شهر اردبیل، محله گلمغان
  • نیلوفر سلیمی متین*، وحید ریاحی صفحات 299-315
    امروزه تغییر و تحولات کاربری اراضی از چالش های مهم قرن 21 به حساب می آید. اطلاع از تحولات کاربری ها و نحوه ی تغییرات آن در گذر زمان یکی از مهم ترین موارد در برنامه ریزی ها می باشد. با اطلاع از تحولات کاربری می توان تغییرات آتی را پیش بینی نموده و اقدامات مقتضی را انجام داد. در همین راستا این مطالعه، ابتدا به بررسی روند تحولات کاربری اراضی و سپس به شناسایی عوامل موثر بر این تغییر و تحولات در نواحی روستایی طاووسیه، برغان، ورده و سنقرآباد در شهرستان ساوجبلاغ پرداخته است. تحقیق حاضر به لحاظ هدف، کاربردی است و ماهیت توصیفی - تحلیلی دارد. برای گرداوری اطلاعات از روش مشاهده، مصاحبه و طراحی و تکمیل پرسشنامه استفاده شده است. جامعه ی آماری تحقیق شامل 130 نفر از ساکنین مستقر در روستاهای مذکور است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل عاملی اکتشافی در قالب نرم افزار spss استفاده شد. نتایج تحلیل عاملی چهار عامل را با عنوان عوامل موثر بر تغییر و تحولات کاربری اراضی در روستاهای نام برده شناسایی نمود که عبارتند از: رشد ساخت و ساز و خانه های دوم ، عوامل سازمانی، اقتصادی نبودن بخش کشاورزی و تمایل جوانان به مشاغل غیر کشاورزی که در مجموع 545/85 درصد از متغیرهای تغییر کاربری را تبیین نموده اند. همچنین، با مدیریت ساخت وساز در بخش کشاورزی به عنوان خانه های دوم ، اجرای دقیق سیاست های توسعه روستایی با تاکید بر حفظ کاربری اراضی کشاورزی ، افزایش جاذبه و کاهش دافعه زندگی روستایی برای جوانان و افزایش جاذبه بخش کشاورزی برای کشاورزان و سرمایه گذاران این بخش می توان از گرایش روستاییان به تغییر کاربری اراضی کشاورزی جلوگیری نمود.
    کلیدواژگان: کاربری اراضی، تحولات کاربری اراضی، سکونتگاه های روستایی، شهرستان ساوجبلاغ
  • عباس فخرایی*، مهیا قربانی گلپرور صفحات 314-333

    انتخاب مکان بهینه شعب بانک یکی از مهم ترین تصمیمات در فعالیت بانکداری است که اثر بسیر زیادی در عملکرد و کرایی آن دارد. یکی از مولفه های تاثیرگذار بر تجهیز منابع پولی در بانکداری نوین توجه به مطلوبیت محل استقرار مکانی بانکها و موسسات مالی و اعتباری است. مکان استقرار شعب بانک ها و موسسات مالی، محرکی مهم در جذب مشتریان است و بازاریابان بانکی باید آن را به دقت مورد بررسی و ارزیابی قرار دهند. در تحقیق حاضر که با هدف شناسایی و تعیین اولویت عوامل موثر بر مکان یابی شعب بانک توسعه تعاون در شهر همدان صورت گرفته است، از طریق مرور مطالعات پیشین و مصاحبه با مدیران شعب بانک، عوامل موثر بر تعیین مکان شعب استخراج شدند. جهت شناسایی روابط میان عوامل روش دیماتل مورد استفاده قرار گرفت و سپس با به کارگیری روش ترکیبی جدید دیماتل و فرآیند تحلیل شبکه ای (ANP) اوزان نسبی عوامل جهت اولویت بندی آنها محاسبه گردید. نتایج نشان می دهد که عوامل نزدیکی به شعب (بانک های خودی و رقیب) و نزدیکی به خدمات و تسهیلات شهری از اهمیت بیشتری برخوردارند. همچنین معیار ویژگی های جمعیتی تاثیرگذار بوده و سه معیار خدمات و تسهیلات شهری، ترافیک و رقابت (نزدیکی به بانک های خودی و رقیب) را تحت تاثیر قرار می دهد.

    کلیدواژگان: مکان یابی، بانک توسعه تعاون، تکنیک دیماتل و ANP
  • میرنجف موسوی، ساجد بهرامی جاف*، حامد دوستمرادی صفحات 335-355
    مقوله سالمندی و سالخوردگی مفهومی جدی در مباحث جمعیتی است، سرعت و شتاب افزایش جمعیت و بارتاب آن بر ساختارهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جوامع یکی از مشکلات و مسایل است که بسیاری از کشورهای جهان از جمله کشور ما با آن مواجه است. هدف از این تحقیق بررسی روند تحولات سالخوردگی جمعیت در استان مرزی کرمانشاه و مقایسه آن با کل کشور است. این تحقیق به روش «توصیفی تحلیلی» و با استفاده از مدل های کمی به انجام رسیده است. داده های تحقیق به روش کتابخانه ای (اسنادی) جمع آوری گردید. در این راستا ابتدا با استفاده از نتایج سرشماری های سال 1365 تا 1395 یازده شاخصه جمعیتی جمعیت کل، شهری، روستایی، میانه و میانگین سنی، سالخوردگی 60 و 65 سال به بالا، موالید، باروری عمومی، کل و تجدید نسل با استفاده از مدل های کمی برای کل کشور و استان کرمانشاه محسابه گردید نتایج در کلیه شاخصه ها مبین سالخوردگی جمعیت استان در مقایسه با شاخصه های کشوری را داشتف همچنین به منظور ارتباط بین سالخوردگی و شاخص های جمعیتی از مدل تحلیل معادلات ساختاری PLS استفاده گردید، نتایج به دست آمده نشانگر آن بود که تمامی روابط مورد نظر این مطالعه بزرگتر از 96/1 بوده و این امر نشان دهنده معنی داری آن روابط در سطح اطمینان 95 درصد است.
    کلیدواژگان: جمعیت، سالخوردگی، باروری، کرمانشاه، مرز
  • مریم نعمتی واحدی*، راحله صحرانورد صفحات 356-372

    همواره بین شهر و روستاهای پیرامون آن ، روابط متقابلی برقرار بوده است که در هر نظام یا صورت بندی اجتماعی- اقتصادی، این روابط متقابل شکل خاصی پیدا می کند.مطالعه و بررسی روابط شهر وروستا از مهم ترین مباحث در برنامه ریزی فضایی و منطقه ای می باشد، لذا این تحقیق به تحلیل تعیین حوزه نفوذ شهر خرم آباد در استان لرستان با روهش هاف پرداخته است؛ روش تحقیق در مقاله حاضر ، توصیفی، تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات کتابخانه ای و میدانی و تحلیل و تجزیه اطلاعات از طریف روش هاف می باشد، یافته های پژوهش بیانگر آن است در این تحقیق ،حوزه نفوذ روستاهای شهرستان خرم آباد استان لرستان در چهار بخش مرکزی،پاپلی ، زاغه ، بیرانوند مورد مطالعه قرار گرفته است .که مقدار میانگین کل برای شاخص کالبدی برابر 0.13 است که برای چهار بخش مورد مطالعه نیز برابر همین مقدار است. و در خصوص شاخص اجتماعی با مقدار میانگین کل 0.11 و در بخش مرکزی با میانگین 0.10 کمترین مقدار و در بخشهای زاغه و پاپی . بیرانوند با مقدار میانگین برابر 0.11 است ،همچنین مقدار میانگین کل برای شاخص خدماتی 0.14 است که میانگین شاخص خدماتی در بخش زاغه با 0.17 بیشترین مقدار و در بخش مرکزی با 0.13 کمترین مقدار و در بخش پاپی با 0.14 و بخش بیرانوند 0.15 به دست آمده است واژگان کلیدی: حوزه نفوذ،برهم کنش روستا شهری، شهرخرم آباد، روش هاف

    کلیدواژگان: حوزه نفوذ، برهم کنش روستا شهری، شهرخرم آباد، روش هاف
  • افسون رجب دوست* صفحات 374-407

    چکیده روند تکامل کالبدی در بسیاری از شهرها، رابطه قطعی بین جریانات اجتماعی - اقتصادی و نیروها و فرایندهای مدیریتی و گسترش کالبدی آن را نشان می‎دهد. پژوهش حاضر با توجه به این نگرش به بررسی نقش نیروها و عوامل مختلف در گسترش کالبدی شهر فسا در فاصله زمانی بعد از انقلاب تا اوایل دهه 80 شمسی که در این دوره گسترش فیزیکی و تغییرات فضایی سریع و بی نظیری در شهر روی داده پرداخته است. ساختار اصلی پژوهش بر روش تحقیق کیفی استوار بوده و گردآوری داده ها به صورت روش های اسنادی، انجام مصاحبه و مشاهدات میدانی انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که در شهر فسا در فاصله زمانی مورد نظر، حدود 6/996 هکتار به محدوده شهر اضافه شده که در این فرایند عوامل متعددی نظیر نیروها و فرایندهای مدیریتی، سیاست واگذاری اراضی در سال های بعد از انقلاب، عامل مهاجرت، اسکان کم درآمدها در قالب سکونت گاه های غیررسمی، طرح های توسعه شهری و عوامل محیطی نقش اساسی داشته اند. تاثیر و شدت هر کدام از این عوامل متفاوت بوده و در این بین نیروها و فرایندهای مدیریتی با افزودن حدود 6/560 هکتار معادل 25/56 درصد کل محدوده های اضافه شده به محدوده شهر؛ به عنوان مهم ترین عامل تاثیرگذار در گسترش کالبدی شهر فسا مطرح بوده است. بنابراین می توان این چنین نتیجه گیری کرد که عوامل موثر در گسترش کالبدی شهر فسا هم جهت بوده به طوری که ترکیب و برآیند مجموعه ای از عوامل در گسترش کالبدی و ایجاد مناطق جدیدالاحداث نقش داشته اند.

    کلیدواژگان: نیروها و عوامل مدیریتی، سیاست واگذاری زمین، طرح های توسعه شهری، گسترش شهری، شهر فسا
  • اکرم مردانی* صفحات 408-418

    بررسی و ارزیابی کیفیت زندگی می تواند برای دستیابی به اهداف توسعه پایدار روستایی بسیار تعیین کننده و مهم باشد و کمک عمده ای به پیشبرد برنامه های مرتبط با عمران و توسعه روستایی کند. این تحقیق از نظر هدف؛ کاربردی و از نظر روش تحلیلی -توصیفی است. داده های مورد نیاز از طریق روش های اسنادی و پیمایش میدانی جمع آوری شده است. جامعه آماری پژوهش بر اساس آخرین سرشماری کل کشور در سال 1395 برابر با 11662 نفر و 3550 خانوار ساکن در مناطق روستایی دهستان صادقیه هست که از این تعداد با استفاده از فرمول کوکران 370 نفر به عنوان نمونه انتخاب شد. ابزار مورد سنجش پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی صوری و محتوایی آن توسط پنل متخصصان تایید شد. جهت بررسی پایایی یک مطالعه راهنما دریکی از روستاهای خارج از محدوده انجام و پایای پرسشنامه با استفاده از فرمول آلفای کرونباخ برای شاخص های مختلف بین 922/0 تا 710/0 محاسبه شد. پرسشنامه در قالب طیف پنج قسمتی لیکرت (خیلی کم=1، کم=2، متوسط=3، زیاد=4، خیلی زیاد=5) طراحی شد. توزیع پرسشنامه در بین روستاهای مورد مطالعه از اعمال سهم جمعیتی روستاها استفاده شد به این صورت که پرسشنامه به نسبت تعداد سرپرست خانوار ساکن در هر روستا و به صورت تصادفی بین اهالی توزیع شد. برای تحلیل داده ها از آزمون t تک نمونه ای استفاده شد. یافته های پزوهش نشان می دهد که در کل شاخص های «امنیت اجتماعی و فردی، کیفیت بهداشت و سلامت و کیفیت محیط زیست» در وضعیت مناسب تری نسبت به شاخص های دیگر قرار دارند و شاخص های کیفیت درامد و اشتغال و کیفیت زیرساخت در وضعیت نامناسبی قرار دارند.

    کلیدواژگان: کیفیت زندگی، دهستان صادقیه، شهرستان نجف اباد
  • مرجان ادهم ملکی، بهمن خسروی پور*، فریدون سلطانی صفحات 419-423

    با افزایش جمعیت، افزایش سطح زیرکشت و تولید کشاورزی و به تبع آن مصرف رو به افزایش منابع آب سطحی و زیرزمینی، دسترسی به منابع آب در بسیاری از نقاط دنیا و از جمله کشور ایران با مشکلات فراوانی همراه شده است و در برخی مناطق این موضوع به یک بحران تبدیل شده است. به همین جهت از دهه های گذشته دنیا به سمت حل این مشکلات در حال حرکت است. یکی از اقدامات انجام شده در بسیاری از کشورها، تغییر شیوه حکمرانی و مدیریت منابع آب است. امروزه دنیا از شیوه مدیریت متمرکز دولتی از بالا به پایین به سمت شیوه مدیریتی محلی و مشارکت ذی نفعان حرکت کرده است. محدوده مطالعاتی مرغاب یکی از 42 محدوده مطالعاتی حوزه کارون بزرگ می-باشد که با وسعت 51/818 کیلومتر مربع در قسمت جنوبی این حوزه واقع شده است. لزوم ایجاد تشکل های آب بران در دشت مرغاب به منظور جلوگیری از برداشت بی رویه آب زیرزمینی، کشت محصولات پرآب، حفر چاه های غیرمجاز و در نهایت مدیریت مناسب آب زیرزمینی امری ضروری می باشد. هدف از این تحقیق شناخت جامعه بهره بردار و بسترسازی فرهنگی و ظرفیت سازی اجتماعی جهت انتقال وظایف تصدی گری به تشکل های آب بران در جهت حفظ آبخوان های آب زیرزمینی محدوده مرغاب می باشد. در همین راستا با شناخت موانع و عوامل تقویت کننده توانمندسازی تشکل ها می توان برنامه ریزی های مناسب و استراتژی های لازم آمادگی برای مقابله با این موانع را تعیین نمود. پس از توانمندسازی کامل تشکل های آب بران، می توان وظایف غیر حاکمیتی از حفاظت و بهره برداری از منابع آب زیرزمینی را در چارچوب یک توافق نامه مشخص به تشکل های آب بران واگذار و با حمایت و پشتیبانی از تشکل ها تا بلوغ کاری از طریق ارتباط نزدیک با بهره برداران و آموزش و مهارت مدیریت به آن ها، زمینه پایداری و موفقیت تشکل ها را فراهم نمود.

    کلیدواژگان: مشارکت، منابع آب زیرزمینی، تشکل آب بران، آبیاری، بهره برداری
  • فرید عباسی* صفحات 424-438

    آب یکی از فراوان ترین ماده های روی زمین است و حدود سه چهارم مساحت زمین را شامل می شود. حجم کل آب های زمین حدود 1360 الی 1454 میلیون کیلومتر مکعب تخمین زده می شود که اگر به طور یکنواخت در سطح کره زمین توزیع میشد، ارتفاعی معادل 7/2 کیلومتر از سطح زمین را دربر می گرفت. با این وجود از مجموع آب های کره زمین، تنها 0.014 درصد قابل استفاده بشر بوده و منابع آب تجدید شونده جهان را تشکیل می دهد و در چرخه آب مصرفی مشارکت دارد. نقشه جهان بیانگر عدم انطباق مرزهای سیاسی با حوضه های آبریز است که با توجه به این که جمعیت جهان در طول صد سال گذشته 3 برابر شده است و تقاضا برای آب به بیش از 7 برابر رسیده است. این مسئله رقابت ها و منازعاتی را برای بهره برداری هرچه بیشتر از آب به عنوان یک منبع جغرافیایی قدرت به دنبال داشته است. با توجه به تحولات اقلیمی، اقتصادی و اجتماعی در سطح جهان، تا اواسط قرن حاضر مردم جهان با بحران آب مواجه خواهند شد. بنابراین کمیابی آب شیرین باعث امنیتی و سیاسی شدن آن می شود که پیامدهای اکولوژیکی و هیدروپلیتیک آن می تواند در تبادل ارگانیکی جمعیت کشورها و پدیده مهاجرت و ناامنی بسیار قابل توجه و مهم باشد. در مناطق خشک و نیمه خشکی که رودخانه ها مرز ملی کشورها را تشکیل می دهند، این مناطق به طور بالقوه مستعد درگیری هستند. در این پژوهش که از نظر نوع کاربردی و از نظر روش کلی تحقیق توصیفی-تحلیلی است، به بررسی کلی منابع آب جهان با نگرش ژیوپلیتیک پرداخته شده است.

    کلیدواژگان: منابع آب، هیدروپلیتیک، ژئوپلیتیک
  • غلامعلی خمر، علی خسروی*، علی اکبر کاظمی صفحات 439-459

    یکی از مهم ترین معضلات کشورهای جهان از جمله کشور ایران، تمرکز بالای جمعیت و امکانات در شهرهای بزرگ و به وجود آمدن پدیده ی نخست شهری و از بین رفتن نظام متعادل سلسله مراتب شهری است که این پدیده در نتیجه عدم تعادل در پخش امکانات و تسهیلات مختلف در پهنه سرزمینی و همچنین عدم توجه به توانمندی های شهرهای کوچک و میانی می باشد. در مقاله حاضر به بررسی نظام سلسله مراتب شهری و تاثیر شکل گیری استان گلستان در سال 1376 بر این نظام پرداخته ایم. روش پژوهش توصیفی تحلیلی و کمی است و از مدل های شاخص نخست شهری، شاخص تمرکز و شاخص تعادل استفاده شده است. نتایج نشان می-دهد که نظام شهری استان گلستان دو سیر متفاوت از 1355تا 1375 و از 1375 تا 1390 را نشان می دهد، از سال 1355 تا 1375 به سمت تعادل حرکت می کرده است یا تغییرات آن ناچیز بوده است، اما از 1375 تا 1390 به سمت نخست شهری و عدم تعادل پیش می رود و ایجاد استان گلستان در سال 1376 به عنوان واحد سیاسی جدید در افزایش عدم تعادل نظام شهری آن نقش زیادی داشته است.

    کلیدواژگان: سلسله مراتب شهری، نخست شهری، تمرکز شهری، تعادل شهری، استان گلستان
  • مهدی عبدالملکی، حمید گنجائیان* صفحات 460-472
    بوم گردی شکل جدیدی از گردشگری و یکی از راهکارهای توسعه پایدار در مناطق روستایی است. بسیاری از مناطق به دلیل شرایط محیطی و فرهنگی مناسب، پتانسیل بالایی جهت توسعه بوم گردی دارند که از جمله این مناطق، شهرستان کامیاران است. با توجه به اهمیت موضوع و پتانسیل بالای شهرستان کامیاران، در این تحقیق به پتانسیل سنجی مناطق مستعد توسعه بوم گردی در این شهرستان پرداخته شده است. در این تحقیق از نقشه های توپوگرافی 1:50000، مدل رقومی ارتفاعی 30 متر و لایه های اطلاعاتی به عنوان داده های تحقیق استفاده شده است. ابزار اصلی تحقیق نرم افزار ArcGIS است. روش کلی تحقیق به این صورت است که با استفاده از پارامترهای محیطی و انسانی و همچنین مدل تلفیقی منطق فازی و AHP، مناطق مستعد توسعه بوم گردی در شهرستان کامیاران شناسایی شده است. بر اساس نتایج حاصله، بخش زیادی از مساحت شهرستان کامیاران شامل روستاهای مجاور شهرهای کامیاران و موچش و همچنین روستاهای واقع در مسیر کامیاران-پالنگان به دلیل نزدیکی به جاده اصلی، نزدیک به نقاط شهری، نزدیکی به رودخانه، نزدیکی به ژیوسایت و سایت های فرهنگی و همچنین ارتفاع و شیب کم، پتانسیل بالایی جهت توسعه بوم گردی دارند.
    کلیدواژگان: بوم گردی، منطق فازی، AHP، شهرستان کامیاران
  • غلامرضا عابدینی*، مهران ورسهء صفحات 473-495

    برنامه ریزی و اجرای پروژه های محرک توسعه به عنوان یکی از راهبردهای به کار گرفته شده در جهت فراهم کردن بسترهای لازم برای حضور ساکنان و توجه به پتانسیل ها و ابعاد توسعه مورد توجه قرار گرفت. رشد سریع شهرنشینی در دهه های اخیر و بی توجهی به ابعاد کیفی زندگی انسان، پیامدهای نامطلوبی بر سطح سلامت فردی و اجتماعی جامعه و زندگی شهری گذاشته است. سنجش وضعیت موجود کیفیت زندگی در شهرها با توجه به عوامل بیرونی نظیر فناوری تولید، زیرساخت ها، روابط اجتماعی، نهادهای اجتماعی (عوامل درونی)، محیط زیست و مانند آن ها تحت تاثیر قرار می گیرد. بر همین اساس هدف اصلی پژوهش حاضر ساماندهی و احیاء بافت فرسوده با تاکید بر پروژه های محرک توسعه با رویکرد بهبود کیفیت زندگی در شهر باغستان می باشد. روش تحقیق در این پژوهش، «توصیفی-تحلیلی» و شیوه گردآوری، پیمایشی بوده برای جمع آوری اطلاعات و داده ها مورد نیاز، از بررسی های اسنادی و مطالعات میدانی از قبیل مصاحبه، مشاهده، استفاده شده، تجزیه تحلیل داده ها نیز با به کارگیری تکنیک های آماری توصیفی و تحلیلی صورت خواهد گرفت. نتیجه پژوهش نشان می دهد افزایش و رشد سریع جمعیت، توام با گسترش شهرنشینی و شهری شدن جهان، مشکلات فراوانی در کشورهای مختلف، به ویژه کشورهای جهان سوم ایجاد کرده است. شهرها با افزایش ناهنجاری اجتماعی، کمرنگ شدن هویت و حس تعلق اجتماعی، کمبود مسکن و گسترش آلونک نشینی و اسکان غیر رسمی، کاهش ایمنی و امنیت شهرها، گسترش مشکلات اکولوژی اجتماعی و محیطی و در مجموع کاهش کیفیت زندگی مواجه می شوند و مولفه های کیفیت محیط اقتصادی، کیفیت محیط کارکردی، بهسازی و نوسازی بافت فرسوده، کیفیت حمل و نقل و کیفیت اجتماعی از ضروریات بهبود کیفیت زندگی در این شهر می باشد.

    کلیدواژگان: کیفیت زندگی شهری، بافت های فرسوده شهری، مسائل زیست محیطی، شهر باغستان
  • ساجده دین پرست، پارسا پاشایی* صفحات 496-510

    آتش سوزی جنگل ها و گسترش آن یکی از پدیده های طبیعی در کره زمین می باشد. به نحوی که پدیده آتش سوزی در جنگل و مراتع کشور ایران نیز از این قاعده مستثنی نمی باشد. آتش سوزی به عنوان یک عامل اکولوژیکی می تواند ویرانگر بوده و در عین حال با داشتن یک برنامه درست، می تواند راه حل مناسبی در مدیریت اکوسیستم ها محسوب شود. هدف از این پژوهش بررسی نقش مشارکت مردم محلی در مدیریت بحران با تاکید بر آتش سوزی های اخیر جنگل های ارسباران می باشد. تحقیق حاضر از نوع توصیفی و روش مورد استفاده برای جمع آوری اطلاعات از نوع کتابخانه ای و اسنادی می باشد. نتایج این تحقیق نشان می دهد که مشارکت مردم محلی در مدیریت بحران آتش سوزی جنگل ها حتی با وسایل ابتدایی و ساده نقش مهم و به سزایی در خاموشی آتش سوزی های جنگل های ارسباران دارد. بررسی نتایج مدل فایر ریسک نشان داد که 27/53 درصد از منطقه دارای پتانسیل زیاد و خیلی زیاد برای وقوع آتش سوزی می باشد و جهت شیب و مقدار آن بیشترین تاثیر را در وقوع و گسترش جبهه ای آتش دارند. همچنین، میزان همبستگی نقشه نهایی پتانسیل وقوع آتش سوزی با خطوط ارتباطی بیش از 68/0 می باشد که نشان می دهد عامل انسانی سهم بسزایی در ایجاد حریق داشته است.

    کلیدواژگان: مشارکت محلی، مدیریت بحران، آتش سوزی، جنگل های ارسباران
  • ساجد بهرامی جاف*، رحیم شیوراک، دریا مازندارنی صفحات 511-531

    مناطق مرزی از جمله فضاهای جغرافیایی هستند که با وجود ظرفیت های بالا گاها نادیده گرفته شده اند. توسعه و امنیت، در مناطق مرزی تاثیرات متقابلی دارند و مناطق توسعه یافته از ضرایب امنیتی بالاتری برخوردارند. در این میان ایجاد بازارچه مرزی به عنوان نمادی نوین که توانایی حل مشکلات مناطق مرزی را دارد، عمل کند. هدف این تحقیق شناخت سطح تاثیرگذاری بازارچه مرزی بر توسعه سیاسی، اقتصادی و اجتماعی شهر تازه آباد ثلاث باباجانی است. تحقیق حاضر با روش توصیفی و تحلیلی و با استفاده از داده های کتابخانه ای و پرسش نامه ای تاثیر کارکرد بازارچه مرزی شیخ صالح شهرستان ثلاث باباجانی بر توسعه سیاسی، اجتماعی و اقتصادی شهر تازه آباد را مورد شناسایی قرار می دهد و به منظور درک بهتر میزان اثرگذاری کارکرد این بازارچه بر سه مولفه (اقتصادی، سیاسی، اجتماعی) سنجیده شده است. نتایج پرسشنامه با استفاده از نرم افزار آماری spss و آزمون های آماری T و رگرسیون خطی ساده (به دلیل پارامتریک بودن داده ها) انجام شد. گویه های سیاسی نشان داد که بازارچه مرزی در شهر تازه آباد نتوانسته کارکردهای سیاسی موثری بر توسعه این مناطق داشته باشد. با این حال تمایل به شرکت در انتخابات با میانگین 2.81 بیشترین امتیاز را داشته است. در بعد اجتماعی بیشترین تاثیرگذاری بازارچه مرزی بر افزایش گروه سنی فعال با میانگین 3.36 بوده است. در بعد اقتصادی نیز بازارچه مرزی بر هیچکدام از گویه ها تاثیری نداشته است. بالاترین مقدار میانگین را کاهش اشتغال غیر رسمی با امتیاز 2.61 داشته است. به طور کلی نتایج آزمون T نشان داد که بازارچه مرزی تاثیر گذاری چندانی بر فرآیند توسعه در منطقه مورد مطالعه در ابعاد مطرح شده نداشته است.

    کلیدواژگان: مرز، بازارچه مرزی، توسعه مرزی، بازارچه مرزی شیخ صالح، تازه آباد
  • حمید شیرخانی، حسن مومنی* صفحات 532-541
    روابط متقابل میان شهر و روستا از خصایص مستحکم و پایداری است که بر حسب شرایط و عوامل درگیر با آن شکل گرفته و در نواحی گوناگون جغرافیایی همسان نیست. در این بین شکل پذیری و تحول سکونتگاه های پیراشهری، مبتنی بر مجموعه عوامل و نیروهایی بوده که متاثر از تعامل و ارتباط عرصه های نقش آفرین با یکدیکر می باشد. بنابراین پژوهش حاضر، با بررسی عامل های تاثیر گذار بر تحولات مکانی- فضایی سکونتگاه های روستایی پیرامونی، هدف خود را دنبال می کند. ماهیت پژوهش کاربردی و نگاه آن توصیفی- تحلیلی است. اطلاعات مورد نیاز در این پژوهش، به دو روش کتابخانه ای و میدانی گردآوری شده است. برای تجزیه و تحلیل از آزمونهای آماری نرم افزار SPSS استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که عوامل متعدد و درهم تنیدای که وابسته به روند جهانی شدن اقتصاد است سبب تغییر کارکرد سکونتگاه های روستایی و تحولات فضای پیراشهری گردیده. قطبی شدن و نظام بوروکراتیک شبه مدرن مدیریت توسعه، ادغام اقتصادی، فناوری بهداشتی و رشد جمعیت، اصلاحات ارضی و حرکات مکانی جمعیت، عمده شدن مازاد اقتصادی نفت و تنزل مقام کشاورزی، صنعتی شدن و عدم رقابت بخش سنتی کشاورزی، گسترش تکنولوژی و ارتباطات مهمترین این عوامل هستند. از مهمترین عامل های موثر در سطح ملی می توان به سرازیر شدن درآمد نفتی در شهر، وام های مسکن و پایین بودن قیمت زمین در پیرامون نسبت به مرکز در بخش اجتماعی، فاصله نزدیک روستاها به فضای شهری در بعد دسترسی، افزایش ساخت و سازها در بعد کالبدی اشاره کرد. همچنین قابل ذکر است در رتبه بندی عامل ها، بعد اقتصادی با 21/4 درصد بیشترین نقش را داشته است.
    کلیدواژگان: عوامل مکانی-فضایی، تعاملات روستایی-شهری، روابط پیراشهری، شهر ابهر
  • رسول قربانی، شهرام سلامتی گبلو، لیلا مهاجری، حجت ارژنگی* صفحات 542-556

    برنامه ریزان و سیاست گذاران توسعه از گردشگری به عنوان رکن اصلی توسعه یاد می کنند و در همین ارتباط گردشگری با برنامه ریزی اصولی و شناسایی مزیت ها و محدودیت ها می تواند نقش موثری بر توسعه شهرها و روستاها، توسعه ملی و تنوع بخشی به اقتصاد ملی و در نتیجه توسعه اقتصادی شهرها گردد. در این ارتباط پژوهش حاضر به بررسی و ارزیابی اثرات گردشگری بر توسعه اقتصاد شهر اربیل پرداخته است. جامعه آماری پژوهش شامل کارشناسان و صاحب نظران صنعت گردشگری شهر اردبیل به تعداد 80 نفر می باشد. باتوجه به اهداف درنظر گرفته شده برای تحقیق از 3 مولفه عدالت اقتصادی، ثبات اقتصادی و رفاه اقتصادی در قالب 23 گویه بهره گرفته شد. پرسشنامه با پرسش های بسته در قالب طیف لیکرت(خیلی زیاد، زیاد، متوسط، کم و خیلی کم) طراحی گردید. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از نرم افزارهای LISREL و SPSS بهره گرفته شد. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل اطلاعات نشان داد که بیشترین بار عاملی در بین نشانگرهای بعد عدالت اقتصادی به گویه میانگین درآمد سالانه خانوار(بار عاملی 0.81)، در بین نشانگرهای عامل ثبات اقتصادی به گویه رشد سریع بخش خدمات تجاری(بار عاملی 0.87) و در بین نشانگرهای رفاه اقتصادی به گویه افزایش میزان مراکز خدماتی و رفاهی(بار عاملی 0.87) اختصاص یافته است. به عبارتی، این نشانگرها بیشترین تاثیرپذیری را از گردشگری داشته اند. در بین ابعاد سه گانه نیز به ترتیب بعد رفاه افتصادی با ضریب 0.94، بعد ثبات اقتصادی با ضریب 0.90 و عدالت اقتصادی با ضریب 0.85 بیشترین تاثیرپذیری را از گردشگری داشته اند.

    کلیدواژگان: گردشگری، توسعه اقتصادی، توسعه پایدار، Lisrel، شهر اردبیل
  • لیلا مفاخری* صفحات 557-569

    این مطالعه با هدف بررسی ضرورت های بهره مندی از کارآفرینی فناورانه در روستای قرن آباد شهرستان گرگان انجام شد و به دنبال دستیابی به این پرسش است که کارآفرینی فناورانه تا چه میزان می تواند به رونق توسعه روستایی کمک نماید؟ روش تحقیق این پژوهش بصورت تحلیلی و از نوع کیفی می باشد، جامعه مورد مطالعه افراد نوآور و خلاق روستای قرن آباد، با استفاده از روش نمونه گیری گلوله برفی شناخته شدند. ابزار پژوهش از طریق مصاحبه ساختار یافته در قالب چهار سوال در رابطه با ضرورت، ظرفیت ها، پیامدها و چالش های کارآفرین فناورانه بر مبنای چارچوب نظری تحقیق، تدوین شد.نتایج یافته های بدست آمده هر سوال در شش بخش، دسته بندی و مشخص شد کارآفرینی فناورانه در وهله اول به عنوان یک کارآفرینی مکمل شناخته می شود و در مرحله بعدی نیازمند امکان سنجی و شناخت ظرفیت های بالقوه مناطق روستایی است و در مرحله سوم ایجاد آگاهی در بین افراد نوآور و خلاق و در مرحله نهایی تعین بازار و ایجاد بسترهای لازم برای حمایت های سازمانی در قالب مشوق های مالی و فکری، ضروری خواهد بود.در رابطه با چالش های کارآفرینی فناورانه هم نتایج تحلیل مصاحبه ها نشان داد که محدود بودن بازار جامعه هدف، ریسگ گریزی روستاییان، موقتی بودن و فضای رقابتی این نوع از کارآفرینی ها و نبود مشوق های لازم و بعضا تعارضات سازمانی باعث به نتیجه نرسیدن کارآفرینی های فناورانه در مناطق روستایی می شود.

    کلیدواژگان: کارآفرینی، کارآفرینی فناورانه، توسعه روستایی، قرن آباد
  • رضا پوریا مهر* صفحات 570-584

     امروزه در بسیاری از شهرهای کشور به دلیل افزایش جمعیت، مهاجرت های بی رویه و توسعه افقی شهر، عدم خدمت رسانی به هسته های قدیمی شهر و تمرکز فعالیت های اقتصادی و اجتماعی باعث شده است بافت قدیمی از نظر امنیتی، اجتماعی و اقتصادی با مشکلاتی جدی روبرو شود و به مرور زمان دچار فرسودگی گردد که این فرآیند به تدریج شهر را از درون ناکارآمد می سازد. بخشی از فضای شهری که آن را با نام فرسوده می شناسیم، عمدتا فاقد شرایط زیست مطلوب از نظر مسکن و خدمات مکمل می باشد و حرکت در جهت بهسازی و نوسازی آن، در واقع تلاشی است برای احیای حقوق پایه ای شهروندانی که می روند تا خطر انزوای اجتماعی، اقتصادی و فیزیکی از زندگی شهری را تجربه کنند. بافت های مسکونی و غیره همیشه به عنوان اساس تصمیمات بنیادی در برنامه ریزی و طراحی شهری مطرح می باشند. بافت و تراکم مرتبط با آن چهارچوبی را برای کلیه عناصر دیگر بنا نهاده و دارای آثار و نتایج وسیع و گسترده می باشند. کالبد شهرستان خرم آباد ترکیبی از بافت های گوناگون شهری است. ترکیب این بافت های گوناگون حاصل رشد تاریخی شهر است. این پژوهش با هدف تحلیل و ارزیابی بافت فرسوده و ناکارآمدی شهری به منظور بازآفرینی شهری (مطالعه موردی : شهرستان خرم آباد) با استفاده از مدل swot انجام شده است. این نوع پژوهش از نظر کاربردی و از نظر روش ماهیت جزء روش های تحقیق توصیفی - تحلیلی است. اطلاعات و داده های مورد نیاز از طریق روش کتابخانه ای و میدانی جمع آوری شده است. در این پژوهش از مدل SWOT برای منطقه مورد مطالعه استفاده شده است.

    کلیدواژگان: بافت فرسوده، ناکارآمد شهری، باز آفرینی شهری، شهرستان خرم آباد، مدل SWOT
|
  • Arezou Shakerfarsi *, Soheila Zarabadipour Pages 1-20
    The main purpose of this study is to assess the need for the use of information technology in advancing the organizational goals of municipalities using a descriptive-analytical method. The type of research is applied. The results show that organizations in their competitive environment are required to respond quickly to the needs of stakeholders and should be able to accelerate the decision-making process by using new tools. In the meantime, the extent and complexity of urban issues and the increasing growth and development of cities have made the management of urban affairs a difficult task. In the last two decades, the term information technology or information and communication technology as an emerging and powerful phenomenon has found its global place and is now expected in the cultural, economic, social and political structures as well as in the traditional foundations of administration. Communities, fundamental changes occur and a new system of management is introduced. The development of information and communication technology has caused many changes in various fields, including the emergence of the city, the municipality and the e-citizen.
    Keywords: Information technology, Information systems, Manpower, Municipalities
  • Hamid Tavakkoly * Pages 21-27

    Many commonly used spectral image analysis techniques are based on the fact that remotely sensed imagery is sampled with numerous spectral bands at narrow bandwidths, making it possible to construct a spectrum for each pixel in the image. For identify and classify the most pure pixels and spectral curves, the n-dimensional visualizer is used after performing the Minimum Noise Fraction (MNF) and Pixel Purity Index (PPI). The group of pixels in the corners of the scatter plot can be separated from other cloud data and selected as end-members corresponding to a particular type of minerals, rocks, or any individual phenomenon. Referring to the actual location of these pixels in the image, the end-member spectrum is extracted. Therefore, this process was performed after calibration of Internal Average Relative Reflection (IARR) on the ASTER dataset in southwest Ardestan, Isfahan. The geological units of the study area mainly consist of clay units (such as shale), carbonate rocks (calcite) and vegetation. This process resulted in the extraction of three end-member including illite, calcite and the green vegetation from the image.

    Keywords: Pixels, pure spectral curves of image, calibrated ASTER data, Ardestan
  • Abbas Arghan *, Azam Molaei Pages 28-43

    The city is a living and dynamic phenomenon and its management requires knowing its features and requirements. The main factor of identity and the formation of characteristics of cities can be found in the reasons for their emergence. Cities that have been formed in a non-formative process and as a result of migration due to job, economic, educational, etc. needs have a long way to go to achieve a comprehensive concept of the city. In fact, the reasons for the emergence of cities can explain their social, cultural and even physical structures. This research is descriptive-analytical based on the nature of the subject and goals. The statistical population is 100725. The sample size is 384. Data analysis was performed using SPSS software, t-test and Pearson correlation coefficient. The results show that the first hypothesis of Pearson correlation coefficient (0.391) and the second hypothesis of mean T analysis (3.29) is larger than the population mean (3). Therefore, both hypotheses are confirmed. Using the existing social capacities in the social structure of ethnic groups living in the 14th district of Tehran can be effective in reviving culture and cultural factors such as the existence of local institutions, religious institutions, trusted people in neighborhoods, etc. and be effective in reducing social problems.

    Keywords: Cultural diversity, Citizenship Culture, social problems, District 14 of Tehran
  • Mohsen Janparvar, Farid Abbasi * Pages 44-56
    With the globalization of the economy and the transfer of power from competitive concepts to economic power, access to natural resources is facing another power. Because economic development and industrial development depend on natural resources, ownership or easy access to valuable natural resources is considered as another indicator of conservation and power. If you have access to the natural resources of water trust, one of the sources of power will change. Suitable for the Islamic Republic of Iran and the Republic of Turkey as two important geographical areas and proven in the region, are affected by different environments, the most important of which can be referred to water resources. The fact is that these two actors in the arid and semi-arid region of the world were created on the basis of another issue and caused challenges and conflicts for the actor. In this research, which is descriptive and analytical in terms of applied type and in terms of general research method, using library resources including scientific articles, books and reputable websites, seeks to answer the question of how water resources and through what parameters for Are the adaptations of Iran and Turkey effective? The results showed that the existence of rivers originating in Turkey, dams and dams, groundwater resources, acid rain, control of river sources in the upstream country, contamination of water sources with sewage and other materials, unique construction of river waterways. There is competition for the use and allocation of water resources due to the development of agriculture, industry and urbanization, differences over the share of use of the border river, diversion of the natural course of the border river, lack of dredging, effective parameters for water adaptation of Iran and Turkey.
    Keywords: Water politics, Relations, Iran, Turkey
  • Abbas Arghan *, Mehro Bostansheren Pages 57-73

    The city is a living and dynamic phenomenon and its management requires knowing its features and requirements. The main factor of identity and the formation of characteristics of cities can be found in the reasons for their emergence. Cities that have been formed in a non-formative process and as a result of migration due to job, economic, educational, etc. needs have a long way to go to achieve a comprehensive concept of the city. In fact, the reasons for the emergence of cities can explain their social, cultural and even physical structures. This research is descriptive-analytical based on the nature of the subject and goals. The statistical population is 100725. The sample size is 384. Data analysis was performed using SPSS software, t-test and Pearson correlation coefficient. The results show that the first hypothesis of Pearson correlation coefficient (0.391) and the second hypothesis of mean T analysis (3.29) is larger than the population mean (3). Therefore, both hypotheses are confirmed. Using the existing social capacities in the social structure of ethnic groups living in the 14th district of Tehran can be effective in reviving culture and cultural factors such as the existence of local institutions, religious institutions, trusted people in neighborhoods, etc. and be effective in reducing social problems.

    Keywords: Satisfaction, public transportation, bus system, Semnan city
  • Bayazid Sharifi *, Saleh Karimi, Mohsen Amir Ashayari Pages 74-92
    Recognition of inequalities and imbalances in the context of different geographical areas is one of the most important planning tools. Analyzing and determining the levels of development of regions in terms of facilities and services relative to each other, causes the identification of strengths and weaknesses, their strengths and weaknesses, and finally the balanced development of geographical spaces. The approach of this research is descriptive-analytical and is applied and developmental in terms of purpose. The present study was conducted with the aim of spatial analysis and measuring the development of the villages of Oshnoyeh county in terms of having development indicators. Topsis and numerical taxonomy models have been used to determine the developmental levels of rural settlements in Oshnoyeh county. The results show that in terms of the level of development and distribution of facilities and services in the villages of Oshnoyeh county, heterogeneity and imbalance are seen. The final results of leveling the villages of Oshnoyeh county in five levels of development, very high, high, medium, low and very low show that at a very high level of development of four villages of Aghbolagh, Nilivan, Sangan and Deh Shams Bozorg that 4.9% of the villages of Oshnoyeh county In the upper level it includes 8 villages which constitute 9.9% of the villages of Oshnoyeh county, in the middle level of development there are 10 villages with 12.3% of the total villages, in the lower level of development which is 24 Includes villages, the percentage of villages in this level of development is 43.2, the highest number of villages with 35 are at a very low level of development, which includes 43.2% of all villages.
    Keywords: TOPSIS Technique, rural settlements, development indicators
  • Mostafa Dehghani *, Gholamreza Bayat, Mostafa Abdullahzadeh Roudposhti, Esmaeil Ghozatlou Pages 93-108

    The concept of quality of place in worn-out context is very close to concepts such as livability and sustainability. Erosion refers to the same inefficiency and reduced tissue efficiency compared to the average urban tissue of the study area. Burnout in the tissue and its internal elements occurs either due to age or due to lack of development plan and insufficient supervision of tissue formation. The consequence of tissue erosion, which ultimately leads to the loss of its status among citizens, in various forms, including the reduction or lack of living conditions and safety and physical, social, economic and institutional disorders and reduce the improvement of the quality of urban life in Tissue is identified. Therefore, examining the mentality and view of the residents of these areas on their quality of life is an effective way to identify issues and plan to solve problems in these areas. Therefore, the main purpose of this study is to analyze and evaluate the quality of life It is descriptive-analytical. To achieve this goal, using a survey method through a questionnaire and drawing diagrams, information about the quality of life from the perspective of people has been collected and at the end, conclusions and suggestions have been presented. The results of the research show the quality of life in the world today as a measure known for measuring the status and ranking of cities and recognizing the world's top cities, both in terms of advertising and practice (for investors, immigrants, business owners and. ..) Has become. In this regard, improving the quality of life and the state of satisfaction with physical, social, economic and environmental characteristics can be somewhat problematic in these neighborhoods.

    Keywords: Quality of Life, dilapidated urban housing, District 15 of Tehran
  • Maryam Beyranvandzadeh *, Hedayatollah Darvishi, Esmaeil Najafi Pages 109-120

    Future study of nature tourism based on nature in Lorestan province Abstract The present study has been compiled with the aim of future analysis of the situation of nature-based sports tourism in Lorestan province. On the current and future situation of sports tourism in Lorestan province were extracted, after determining the degree of effectiveness and impact of each factor or in other words determining the degree of influence and dependence of each of the factors affecting sports tourism, each of the above factors using software Mick Mag tools were classified into clusters (managerial, physical and socio-economic), three scenarios for the future of sports tourism in Lorestan province under the following headings: Lorestan first scenario, nature-oriented sports tourism hub in the west of the country (optimistic), second scenario: intermediate Lorestan was presented in the path of development of nature-based sports tourism and Lorestan was left out of the development of nature-based (pessimistic) sports tourism. The most probable scenario for the future of sports tourism in Lorestan province is Lorestan scenario in the development of nature-based sports tourism. Keywords: Sports Tourism, Nature Oriented, Futurology, Lorestan.

    Keywords: Sports Tourism, Nature Oriented, Futurology, Lorestan
  • Marzeyeh Khalifeh *, Behnaz Babaeimorad Pages 144-155
    Industrial tourism, the development of which requires sufficient knowledge and understanding of economic, social and cultural issues and factors. Without being aware of the facilities available in each region, there will be no possibility of scientific and principled planning and forecasting. , Develop and identify its direction. This research has been done with the aim of evaluating the capacities and capabilities of tourism in Delvar port and has a descriptive-analytical realization method. The sample size among which the questionnaire was distributed is 50 people. T-test was used for analysis. Findings showed that the development of tourism in the city of Delvar from the economic point of view according to the results of completing the questionnaire, which averaged 3.69, indicates a very high impact of this index. Based on this, it can be acknowledged that in order to reduce the obstacles to sustainable tourism development and the role of development process on sustainable development of the city, attention was paid. The results indicate that by identifying tourism capabilities in different parts of the country, including urban coastal areas, useful measures and programs to make optimal use of these potentials, as well as the development and expansion of positive tourism effects with the help of city managers in these areas.
    Keywords: Tourism, Coastal Tourism, Coastal Area, port city, Delvar port
  • Farid Abbasi * Pages 156-174

    The issue of security is one of the most important and fundamental issues for governments in the country. Because without security, no progress and development will be achieved in the country. Meanwhile, the southwest of the country is one of the geographical spaces that are affected by security issues in various ways, and this issue, both as a primary factor and as a secondary factor, has affected the spatial development of this part of the country. In the present article, looking at security and insecurity as a secondary factor in the southwest of the country, which is considered in the present article of Ahvaz city and with descriptive and analytical method seeks to answer the question that the most important security consequences of dust on the southwest What is the country, especially the city of Ahvaz? The statistical population of the study included professors, doctoral and master's degree students in geography, and the SPSS software and Friedman ranking test were used for analysis. The results of the Friedman test in five dimensions and its security effects on the Ahwaz region showed that in the socio-cultural dimension the most important consequence was migration from the region, in the economic sector reduced agricultural productivity, in the political sector increased dissatisfaction with government performance. In the ecological sector, the reduction of soil fertility and in the security defense sector, the increase in the amount of illegal traffic were recognized as the most important security consequences of the fine dust crisis in the study area.

    Keywords: Dust, Environmental crisis, Security, Ahwaz
  • Mohsen Janparvar, Sajed Bahramijaf *, Reyhane Salehabadi, Darya Mazandarni Pages 175-182

    Cross-border cooperation brings together communities on both sides of the border, and this can potentially help transform them into developed communities. This study aims to investigate the factors affecting the continuation of border cooperation between Iran and the Kurdistan region of this region. It is necessary to pay attention to this issue, as the Kurds can be effective in the geopolitical future of the region and can be used as a force for the political balance of the region. The methodology of the present study is based on a positive paradigm and a quantitative method and seeks to identify the most important factors and variables affecting the continuation of border cooperation between the Iraqi Kurdistan region and Iran. For this purpose, the most important factors affecting the continuity of cross-border cooperation in 6 dimensions (territorial, geopolitical, political, social and cultural, economic and defense-military) were selected. The field findings of the present study, which were taken from the opinions of elites and experts related to border issues, showed that the 6 variables of natural border continuity between two countries, ideologies and strategies of two neighboring countries, common border resources, common language between residents Border crossings, international terrorism, etc. are among the most important variables affecting the stability of border cooperation between the autonomous region of Iraqi Kurdistan and Iran. Finally, it can be said that in order to improve the cooperation between the two regions, strategies and policies should be developed in accordance with the conditions of both regions in order to achieve stability in border cooperation and improve the situation in the region

    Keywords: Border Cooperation, Iran, Iraqi Kurdistan Region
  • MOJTABA DONYAEE DARYAN *, VAHID RIAHI Pages 183-200

    Land use change is one of the challenges of the 21st century in the world and in Iran. Human activities and land degradation and inappropriate farming and cultivation techniques have led to the destruction of arable land in recent years. Emphasizing on agricultural and agricultural use in one of the agricultural hubs of East Azerbaijan province, namely Azarshahr city. And 8 and product use of Madis sensor lands have been used. For this process, we have used Google Earth Engine system and ARCGIS software. The results show that in this period of 20 years, agricultural use has increased by about 17,000 square kilometers. Also, using Madis sensor, we classified the agricultural lands of the city into two categories of irrigated and garden cultivation in these two years. In both years, there has been irrigated cultivation. Using spatial-spatial analysis, we have obtained the results that as the density of villages decreases, so does the area of ​​arable land.

    Keywords: land use, Google Earth Engine, Agriculture
  • Issa Poorangha, Rouholla Jafari-Sirizi * Pages 201-213
    Having an up-to-date, accurate, fast and comprehensive map of air quality can solve the problems of people and managers. In this study, Landsat 8 images in 1399 were used to monitor the PM10 in Tabriz neighborhoods. For this research; the images were taken in four seasons of the year and after initial preprocessing, from the available algorithms, the algorithm that had the highest correlation and lowest RMSE to estimate PM10 was selected and applied to the images. The results were normalized using the fuzzy linear function. The results showed that the air quality of Tabriz neighborhoods in the first three seasons of the year are very similar and in winter is very different from these three seasons. The two clean neighborhoods of the city in the first three seasons of the year were Vali-amar 2 and the airport, and the neighborhoods of Lilabad were 2 and 42 meters 1 In the annual average, Emma Vali Amar 2 and Rushdieh were the cleanest neighborhoods and Lilabad 2 and 42 meters 1 were the most polluted neighborhoods in terms of PM10.
    Keywords: Seasonal Air Quality, PM10, Tabriz, Landsat 8, Vali-amar 2
  • Rahela Rahela Sahranovard * Pages 214-224
    One of the most important features of rural architecture is paying attention to design in accordance with people's innate needs and their environment and daily activities such as the type of people's livelihood spaces. Architectural examples of the harmony of biological and livelihood spaces in this type of housing are the depth of attention to people's lives and their needs, which has harmonized and created a cloud space with the story of people's lives. Such a view of life and paying attention to the needs and harmony with the natural environment has led to the formation of different forms of housing in the form of tents, camellias and monsoon or permanent housing. Rural architecture such as housing, or architecture of public spaces such as water storages, refrigerators, water and wind mills, house shoes (for fertility and plant growth), dams, etc. It is a great example of the book of people's lives, but the beginning of such an approach requires the development of rural housing and its re-reference to what it is and why. Such a process is an important step in the path of understanding, understanding and encompassing the subject that can have positive effects on explaining the principles and criteria of desirable rural housing, in this research, while addressing the concepts of rural housing and desirable rural housing, we investigate the importance of addressing this issue and finally the risks and risks surrounding rural housing and can eliminate these patterns.
    Keywords: rural housing, Rural architecture, risk, Resilience
  • Mariam Verij Kazemi * Pages 225-247
    Assessing the Position of the Pakistani Federally Administered Tribal Areas (FATA) in Stabilizing the Region’s Security Crisis Pakistani tribal areas is an effective security vacuum for extra-regional industry in the East-West trade route to monitor the performance of china, Russia and Southeast Asia as trade –industrial giants, as well as control over mineral reserves and transit routes. Also energy is known there. In this article, using descriptive –analytical method, while answering the question of how the position of Pakistan Federal Tribal Areas in the spread of security crisis in the region is evaluated, we conclude that federal tribal areas due to legal gaps, lack of central government supervision and the full authority of tribal leaders in legal processes has created a favorable environment for the maintenance, growth, upbringing and training of Islamic radical groups as highly effective arms of the industrial powers implement economic-security plans, which can lead to insecurity and insecurity. They created stability and expanded the security crisis in the region.
    Keywords: Federal Tribal Areas of Pakistan, Islamic Radicalism, economic strategy, Afghanistan
  • Davod Hatami *, Hamideh Hatami, Reza Hatami Pages 248-261
    Passive defense is a type of civil defense and refers to a set of measures that do not require warfare and by implementing it, it is possible to prevent financial damage to vital and sensitive military and civilian equipment and facilities and human casualties or the amount of these losses and casualties Reduced to a minimum. Passive defense measures include cover, dispersal, division and relocation, deception, location, announcement, survival, fortifications, camouflage, concealment, deceptive replicas, and secure structures. In this study, based on the results of the general population and housing census in 2016, the geographical distribution of the urban population of Khuzestan province with a passive defense approach has been investigated. The method of work in this research is a combination of documentary, descriptive and analytical methods and in it the comparison of the percentage of population in the center of the province with other cities in the province and the law of rank-size of Zipf has been used. The results showed that 33.55% of the urban population of Khuzestan province is located in Ahvaz. The results of the rank-size law model show that Ahvaz is the first city in the urban network system of Khuzestan province and the role of medium and small cities in the urban system of this province is very small.
    Keywords: Urban Population, geographical distribution, Khuzestan Province, rank-size law, Passive Defense
  • Mariam Verij Kazemi * Pages 262-282

    The Fergana valley,located on the between Tajikistan, Uzbekistan and Kyrgyzstan and on the other leading to Xinjiang, Chaina, which has witnessed instability and insecurity in recent years as the heart of Islamic extremism in central Asia. In the form of border rensions and ethnic-tribal conflicts, it paints a vague picture of peace in the region. This article uses analytical and descriptive methods to examin the question of whether the accumulation and overflow of threats by Islamic extremist groups in the Fergana region in central asia can be effective in the growth and expansion of ideological thinking of separatist groups in Xinjiang province. And the Xinjiang region concludes that the strengthening of centrifugal forces of extremist groups based in the Fergana region of central Asia, and the overall goal of creating insecurity and tension by extremists in the region. Its periphery is summed up to curb china’s economic and trade strategies.

    Keywords: Fergana valley, Central Asia, China, Uyghur, Extremism
  • Hojjat Arzhangi *, Shahram Salamati Gabloo, Leila Mohajeri Naeimi, Zahra Jafar Khani, Saha Khakhjasteh Pages 283-298

    Informal settlements are areas that often shaped and expanded in major and middle cities of the Iran’s cities including the city of Ardabil. Therefore, the study of informal settlements and the adoption of appropriate strategies and strategies against this phenomenon in this city seems necessary for sustainable urban development. The present article analyzes internal factors (strengths and weaknesses) and external factors (opportunities and threats), physical, socio-cultural, economic and managerial indices seeking to provide a superior strategy for empowerment of Golmoghlan neighborhood in Ardebil. The study is descriptive and Analytical type that uses the survey method to collect data. The statistical population of this research includes officials and experts of organizations and institutions related to the empowerment of informal settlements. . SWOT analytical matrix was used to analyze information and provide strategies for empowerment of Golmoghlan neighborhood. Then, the strategic SWOT matrix was extracted by setting internal and external strategic factors that are the basis for formulating strategies. To prioritize SWOT-based strategies, experts 'and journalists' opinions were gathered in a paired comparison questionnaire. Using the ANP model, strategies were evaluated and prioritized. By calculating the factor's average, the total score for the four competitive / aggressive strategies (SO), diversity (ST), review (WO) and defensive (WT) was calculated and the strategy (SO) with the mean total score (0.31) was the most appropriate strategy for empowerment Gulmoghlan neighborhood was selected.

    Keywords: Informal Settlements, Enabling, Regularizing, Ardabil City, Golmoghan
  • Niloofar Salimi Matin *, Vahid Riahi Pages 299-315
    Today, land use change is one of the most important challenges of the 21st century. Knowing the changes in land uses and how they change over time is one of the most important things in planning. By knowing the user developments, future changes can be predicted and appropriate actions can be taken. In this regard, this study first examines the trend of land use changes and then identifies the factors affecting these changes and developments in rural areas of Tavousieh, Barghan, Wardeh and Sangarabad in the city of Savojbolagh. The present research is applied in terms of purpose and has a descriptive-analytical nature. To collect information, use the method of observation, interview and design and completion of a questionnaire Has been. The statistical population of the study includes 130 residents of the mentioned villages. Exploratory factor analysis in the form of SPSS software was used to analyze the data. The results of factor analysis identified four factors as factors affecting land use change in the mentioned villages, which are: construction growth and The second mechanisms, organizational factors, lack of economy in the agricultural sector and the tendency of young people to non-agricultural occupations, which have explained a total of 85.545% of the variables of land use change. Also, with construction management in the department Agriculture as a second home, accurate implementation of rural development policies with emphasis on maintaining agricultural land use, increasing the attraction and reducing the repulsion of rural life for young people and increasing the attractiveness of the agricultural sector for farmers and investors in this sector can be from the tendency of villagers to change land use Prevented agricultural lands.
    Keywords: land use, land use developments, rural settlements, Savojbolagh city
  • Mirnajaf Mousavi, Sajed Bahramijaf *, Hamed Dostmoradi Pages 335-355
    The issue of aging is a serious concept in demographic issues, the speed and acceleration of population growth and its impact on the economic, social and cultural structures of societies is one of the problems and issues that many countries around the world, including ours. The purpose of this study is to investigate the trend of population aging in the border province of Kermanshah and compare it with the whole country. This research has been done by "descriptive-analytical" method and using quantitative models. Research data were collected by library (documentary) method. In this regard, first using the results of the censuses of 1986 to 2016, eleven demographic characteristics of the total population, urban, rural, middle and average age, aging 60 and 65 years and above, births, general fertility, total and regeneration using Quantitative models were calculated for the whole country and Kermanshah province. The results in all indicators showed the aging of the population of the province in comparison with the national indicators. Also, in order to correlate between aging and population indicators, PLS structural equation analysis model was used. The results showed that all the relationships considered in this study were greater than 1.96 and this indicates the significance of those relationships at the 95% confidence level.
    Keywords: population, aging, Fertility, Kermanshah, Border
  • Maryam Nemati Vahedi *, Rahela Rahela Sahranovard Pages 356-372

     There has always been a reciprocal relationship between the city and the surrounding villages, which in any socio-economic system or formulation, this reciprocal relationship takes a special form. Studying and examining the relationship between the city and the village is one of the most important issues in spatial and regional planning. Therefore, this study has analyzed the determination of the sphere of influence of Khorramabad city in Lorestan province with Huff method; The research method in the present article is descriptive, analytical and the method of collecting library and field information and analyzing and analyzing information by Huff method. The research findings indicate that in this research, the influence of villages in Khorramabad city of Lorestan province in four parts Markazi, Papli, Zagheh, Biranvand have been studied. The total mean value for the physical index is 0.13, which is equal to the same value for the four parts studied. Regarding the social index with a total average of 0.11 and in the central part with an average of 0.10 the lowest value and in the slums and papal sections. Biranvand with an average value of 0.11, also the total average value for the service index is 0.14 that the average service index in the slum sector with 0.17 is the highest value and in the central sector with 0.13 the lowest value and in the papal sector with 0.14 and Biranvand sector 0.15 Keywords: sphere of influence, urban-rural interaction, Khorramabad city, Huff method

    Keywords: Sphere of Influence, urban-rural interaction, Khorramabad city, Huff method
  • Afsoon Rajabdoost * Pages 374-407

    The process of physical evolution in many cities shows a definite relationship between socio-economic currents and forces and management processes and its physical expansion. According to this attitude, the present study investigates the role of various forces and factors in the physical expansion of Fasa city in the period after the revolution to the early 80s, during which the physical expansion and rapid and unparalleled spatial changes in the city occurred. The main structure of the research is based on qualitative research method and data collection has been done in the form of documentary methods, interviews and field observations. Findings show that in the city of Fasa in the desired period, about 996.6 hectares have been added to the city area. In this process, several factors such as management forces and processes, land transfer policy in the years after the revolution, the factor of migration, low-income housing in the form of informal settlements, city development plans and environmental factors have played a major role. The effect and intensity of each of these factors is different, and in the meantime, the forces and management processes by adding about 560.6 hectares, equivalent to 56.25% of the total area added to the city area; It has been considered as the most important influential factor in the physical development of Fasa city. Therefore, it can be concluded that the composition and outcome of a set of factors have played a role in the physical expansion and creation of new areas.

    Keywords: Forces, managerial-urban factors, Land transfer policy, City Development Plans, City expansion, Fasa city
  • Akram Mardani * Pages 408-418

    Assessing and evaluating the quality of life can be very decisive and important for achieving the goals of sustainable rural development and can be a major help in advancing programs related to rural development. This research in terms of purpose; It is applied in terms of analytical-descriptive method. The required data was collected through documentary and field survey methods. The statistical population of the study according to the latest census of the whole country in 2016 is equal to 11662 people and 3550 families living in rural areas of Sadeghieh district, of which 370 people were selected as a sample using Cochran's formula. The instrument was a researcher-made questionnaire whose face and content validity was confirmed by a panel of experts. To evaluate the reliability of a pilot study in one of the villages outside the area and the reliability of the questionnaire was calculated using Cronbach's alpha formula for different dimensions between 0.922 to 0.710. The questionnaire was designed in the form of a five-part Likert scale (very low = 1, low = 2, medium = 3, high = 4, very high = 5). Distribution of questionnaires among the studied villages The population share of the villages was used in such a way that the questionnaire was distributed randomly among the residents in proportion to the number of heads of households living in each village. One-sample t-test was used to analyze the data. The research findings show that in general, the indicators of "social and personal security, quality of health and environmental quality" are in a better position than other indicators, and the indicators of quality of income and employment and quality of infrastructure are in poor condition. Are located

    Keywords: Quality of Life, Sadeghieh village, Najafabad city
  • Farid Abbasi * Pages 424-438

    Water is one of the most abundant substances on earth and covers about three quarters of the earth's surface. The total volume of the Earth's water is estimated at 1360 to 1454 million cubic kilometers, which, if evenly distributed on the Earth's surface, would be 2.7 kilometers above the Earth's surface. However, of the world's total water, only 0.014% is usable by humans and constitutes the world's renewable water resources and participates in the water cycle. The world map shows the mismatch of political borders with watersheds, given that the world's population has tripled over the past hundred years and the demand for water has more than quadrupled. This has led to competition and controversy to make the most of water as a geographical source of power. Due to climate, economic and social changes in the world, the people of the world will face a water crisis by the middle of this century. Thus, the scarcity of fresh water leads to its security and politicization, the ecological and Hydropolitical consequences of which can be very significant in the organic exchange of populations and the phenomenon of migration and insecurity. In arid and semi-arid regions, where rivers form the national border, these areas are potentially prone to conflict. In this research, which is descriptive-analytical in terms of the type of application and in terms of the general method of research, a general study of world water resources with a geopolitical perspective has been done.

    Keywords: Water resources, HydroPolitics, Geopolitics
  • Gholamali Khammar, Ali Khosravi *, AliAkbar Kazemi Pages 439-459

    One of the most important hardships of world’s countries including Iran is the centralization of overpopulation and facilities in big cities and creation of Urban Primacy phenomenon and destroying of city balanced hierarchy system that this phenomenon is due to lack of balance in distributing of different facilities in abroad country and also ignoring potentials of small and mid-cities. In present article we studied city hierarchy system and effect of Golestan province generating in 1998 upon this system. The research method is descriptive-analytical and quantity and Urban Primacy Index focus index and balance index is used. Conclusions referred that city system of Golestan has passed two different processes, from 1977 to 1997 and 1997 to 2007. In which from the year 1977 to 1997 it has some frequent changes or had an unchangeable process, but from the year 1997 to 2007 had inclination toward prior city and incongruity, and also generating the Golestan province in 1998, which plays an important role in it, was known as the new political division in increasing incongruity of city system.

    Keywords: Hierarchy system of city, Urban Primacy, city centralization, city equivalence, Golestan province
  • Mahdi Abdolmaleki, Hamid Ganjaeian * Pages 460-472
    Ecotourism is a new form of tourism and one of the strategies for sustainable development in rural areas. Many areas have high potential for ecotourism development due to suitable environmental and cultural conditions, including Kamyaran city. Due to the importance of the issue and the high potential of Kamyaran city, in this research, the potential of ecotourism development potential areas in this city has been assessed. In this research, 1: 50000 topographic maps, 30 m high digital model and information layers have been used as research data. The main research tool is ArcGIS software. The general method of research is that using environmental and human parameters as well as an integrated model of fuzzy logic and AHP, areas prone to ecotourism development in Kamyaran city have been identified. According to the results, a large part of the area of Kamyaran city, including the villages adjacent to the cities of Kamyaran and Mouchesh, as well as villages located on the Kamyaran-Palangan route due to near to the main road, near to urban areas, near to the river, near to geosites and sites Cultural as well as low altitude and slope have high potential for ecotourism development.
    Keywords: Ecotourism, Fuzzy logic, AHP, Kamyaran County
  • Gholamreza Abedini *, Mehran Varse Pages 473-495

    The main purpose of this study is to organize and rehabilitate worn-out tissue with emphasis on development stimulating projects with the approach of improving the quality of life in Baghistan. The research method in this research is "descriptive-analytical" and the method of collection is a survey to collect the required information and data, from documentary studies and field studies such as interviews, observation, used, data analysis with Descriptive and analytical statistical techniques will be used. The results show that the rapid increase and population growth, along with the expansion of urbanization and urbanization of the world, has created many problems in different countries, especially third world countries. Cities face increasing social anomalies, declining identity and sense of social belonging, housing shortages and the spread of slums and informal settlements, declining urban safety and security, expanding social and environmental ecological problems, and overall declining quality of life, and quality components. Economic environment, quality of functional environment, improvement and renovation of worn-out tissue, quality of transportation and social quality are among the necessities of improving the quality of life in this city.

    Keywords: Quality of Urban Life, worn-out urban textures, Environmental Issues, Baghistan city
  • Sajedeh Dinparast, Parsa Pashaei * Pages 496-510

    Forest fires and their spread are one of the natural phenomena on the planet. In a way, the phenomenon of fire in the forests and pastures of Iran is no exception to this rule. Fire as a ecological factor can be devastating and at the same time with the right program, it can be a good solution in ecosystem management. The purpose of this study is to investigate the role of local people in crisis management with emphasis on recent forest fires in Arasbaran. The present research is descriptive and the method used to collect information is library and documentary. The results of this study show that the participation of local people in managing forest fire crises, even with basic and simple tools, has an important and significant role in extinguishing forest fires in Arasbaran. Examination of the results of fire risk model showed that 53.27% of the area has a high and very high potential for fire and the direction of the slope and its amount have the greatest impact on the occurrence and spread of the fire front. Also, the correlation of the final map of fire potential with communication lines is more than 0.68, which shows that the human factor has played a significant role in causing the fire.

    Keywords: Local Participation, crisis management, Fire, Arasbaran forests
  • Sajed Bahramijaf *, Rahim شیوراک, Darya Mazandarni Pages 511-531
  • Hamid Shirkhani, Hassan Momeni * Pages 532-541
    The mutual relations between the city and the village are strong and stable characteristics that are formed according to the conditions and factors involved in it and are not the same in different geographical areas. In the meantime, the formation and evolution of suburban settlements is based on a set of factors and forces that are affected by the interaction and relationship of role-playing areas with each other. Therefore, the present study pursues its goal by examining the factors affecting the spatial-spatial evolution of the surrounding rural settlements. The nature of applied research and its view is descriptive-analytical. The information required in this research has been collected in two ways: library and field. Statistical tests of SPSS software were used for analysis. The results show that numerous and intertwined factors that are related to the process of economic globalization have caused changes in the functioning of rural settlements and changes in the suburban area. Polarization and quasi-modern bureaucratic system of development management, economic integration, health technology and population growth, land reform and spatial population movements, major economic oil surplus and degradation of agriculture, industrialization and non-competition of traditional agricultural sector, development of technology and communications These are the factors. Among the most important factors at the national level are the influx of oil revenues in the city, mortgages and low land prices around the center in the social sector, the proximity of villages to urban space in terms of access, increase And instruments in the physical dimension. It is also noteworthy that in the ranking of factors, the economic dimension has played the most role with 4.21 percent.
    Keywords: Spatial-spatial factors, rural-urban interactions, suburban relations, Abhar city
  • RASUL GHORBANI, SHAHRAM SALAMATI, LEYLA MOHAJERI, Hojjat Arzhangi * Pages 542-556

    Development planners and policy makers mention tourism as the main pillar of development and in this regard, tourism with principled planning and identification of advantages and limitations can play an effective role in urban and rural development, national development and diversification of the national economy and thus economic development of cities. In this regard, the present study examines and evaluates the effects of tourism on the economic development of Erbil. The statistical population of the study includes 80 experts and tourism industry experts in Ardabil. According to the objectives of the research, the three components of economic justice, economic stability and economic welfare were used in the form of 23 items. The questionnaire was designed with closed-ended questions in the form of Likert scale (very high, high, medium, low and very low). LISREL and SPSS software were used to analyze the data. The results of data analysis showed that the highest factor load among the indicators of economic justice dimension is the average annual household income (factor load 0.81), among the indicators of economic stability factor is the rapid growth of the commercial services sector (factor load 0.87) and Among the indicators of economic welfare, the item of increasing the number of service and welfare centers (factor load 0.87) is assigned. In other words, these indicators have been most affected by tourism. Among the three dimensions, the economic welfare dimension with a coefficient of 0.94, the economic stability dimension with a coefficient of 0.90 and the economic justice dimension with a coefficient of 0.85 had the most impact on tourism, respectively.

    Keywords: Tourism, Economic Development, sustainable development, Lisrel, Ardabil
  • Leila Mafakheri * Pages 557-569

    This study was conducted to investigate the necessities of benefiting from technological entrepreneurship in Gharanabad village of Gorgan city and seeks to address the question of how much technological entrepreneurship can contribute to the prosperity of rural development? The research method of this research is analytical and qualitative. The study population was innovative and creative people of Gharanabad village, using snowball sampling method. The research tool was developed through structured interviews in the form of four questions about the necessity, capacities, consequences and challenges of the technological entrepreneur based on the theoretical framework of the research. The results of each question were categorized and identified in six sections. Technological entrepreneurship is known in the first place as a complementary entrepreneurship and in the next stage it needs to assess the feasibility and potential of rural areas and in the third stage to create awareness among innovative and creative people and in the final stage to determine the market and create the necessary conditions For organizational support in the form of financial and intellectual incentives, it will be necessary. In relation to the challenges of technological entrepreneurship, the results of interview analysis showed that the target market is limited, villagers' risk aversion, temporality and competitive environment of this type of entrepreneurship Lack of necessary incentives and sometimes organizational conflicts lead to the failure of technological entrepreneurship in rural areas.

    Keywords: Entrepreneurship, technological entrepreneurship, Rural development, Gharanabad
  • Reza Poriamehr * Pages 570-584

    Today in many cities of the country due to population growth, uncontrolled migration and horizontal development of the city, lack of service to the old nuclei of the city and the concentration of economic and social activities has caused the old texture in terms of security, social and economic problems Face and wear out over time, a process that gradually renders the city inefficient from within. The part of the urban space that we know as dilapidated is mostly lacking in favorable living conditions in terms of housing and complementary services, and the move to improve and renovate it is in fact an attempt to restore the basic rights of citizens who are at risk. Experience social, economic and physical isolation from urban life. Residential structures, etc. are always the basis of fundamental decisions in urban planning and design. The texture and density associated with it establish a framework for all other elements and have broad effects. The body of Khorramabad city is a combination of different urban textures. The combination of these various textures is the result of the historical growth of the city. The aim of this study was to analyze and evaluate the worn-out texture and urban inefficiency for urban regeneration (Case study: Khorramabad city) using the swot model. This type of research is a descriptive-analytical research method in terms of application and method of nature. The required information and data were collected through library and field methods. In this research, the SWOT model has been used for the study area.

    Keywords: Worn texture, inefficient urban, Urban regeneration, Khorramabad city, SWOT Model