فهرست مطالب

علوم تربیتی از دیدگاه اسلام - سال نهم شماره 1 (پیاپی 16، بهار و تابستان 1400)
  • سال نهم شماره 1 (پیاپی 16، بهار و تابستان 1400)
  • تاریخ انتشار: 1400/07/03
  • تعداد عناوین: 12
|
  • زینب سبحان اللهی*، اسدالله گنجعلی، عبدالرحیم نوه ابراهیم، حسین عباسیان صفحات 5-20

    هدف پژوهش حاضر، طراحی مدل عجین شدن نقشی منابع انسانی با رویکردی قرآنی در سازمان اسلامی در سال 1399 است. این پژوهش کیفی با راهبرد تحلیل محتوا از نوع قیاسی با مطالعه ادبیات موجود آغاز شده است. در ادامه مولفه ها با قرار دادن تمامی آیات به عنوان جامعه پژوهش و بااستفاده از روش تدبر در قرآن، با راهبرد مسئله محور استنباط شدند و تعداد 69 آیه نمونه به شیوه هدفمند تا رسیدن به اشباع مقوله ای انتخاب و به روش مفهوم یابی تدبر در قرآن مورد تحلیل قرار گرفت. یافته های پژوهش مدل قرآنی شامل مضامین فراگیر مفهوم، عوامل اثرگذار و آثار عجین شدن نقشی بود. همچنین ایمان و عمل صالح به عنوان دو مضمون پایه ای تعریف عجین شدن شناخته شدند. مضامین پایه عوامل سازمانی، شامل مولفه های عدالت و حمایت سازمانی، تبیین و شفاف سازی و خصوصیات رهبری بودند و خصوصیات فردی و زندگی بیرونی به عنوان مضامین پایه عوامل فردی اثرگذار بر عجین شدن نقشی، شناسایی شدند. همچنین فضای مثبت سازمانی، موفقیت و بقای سازمان به عنوان مضامین پایه ای آثار سازمانی و پاداش ابدی، سلامتی روحی و جسمی، رشد و توسعه فردی، برکت روزی و توازن کار و زندگی به عنوان مضامین پایه ای آثار فردی عجین شدن نقشی معرفی شدند. در تحقیق حاضر از اتقان و افاده برای سنجش اعتبار درونی و بیرونی پژوهش استفاده شده است. نتایج تحقیق می تواند به بسط دانش نظری مدیریت منابع انسانی و زمینه سازی اجرای مفاهیم ارزشی دینی در سازمان های امروزی به خصوص نهادهای فرهنگی، آموزشی و تربیتی کمک کند. و خصوصیات فردی و زندگی بیرونی به عنوان مضامین پایه عوامل فردی اثرگذار بر عجین شدن نقشی، شناسایی شدند.عبارت «عجین شدن نقشی» برگرفته از عبارت عجین شدن کارکنان (employee engagement) است که باتوجه به دیدگاه قرآنی مبنی بر عجین شدن انسان با تمامی نقش های پذیرفته شده، به عجین شدن نقشی ارتقاء یافته است.

    کلیدواژگان: عجین شدن نقشی، عوامل و آثار فردی و سازمانی، روش تدبر در قرآن
  • جواد پورکریمی*، زهرا احتشام صفحات 21-52

    هدف از پژوهش حاضر، تبیین الگوی توسعه اعضای هییت علمی مبتنی ‏بر معنویت در دانشگاه قم و روش تحقیق ازنوع کاربردی و توصیفی است. جامعه آماری پژوهش، کلیه اعضای هییت علمی دانشگاه قم (284= N) را شامل می شود و حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 164 نفر به دست آمده است. ابزار مورداستفاده در پژوهش، دو پرسشنامه محقق ساخته معنویت سازمانی (961/0=α) و توسعه اعضای هییت‏ علمی (916/0=α) است و تایید روایی سازه ابزارها به وسیله تحلیل عاملی صورت گرفته است. نتایج حاصل از آزمون تی. تک نمونه ای نشان می دهد توسعه اعضای هییت علمی دانشگاه قم و معنویت فردمحور، بالاتر از میانگین نظری، اما معنویت سازمان محور، پایین تر از متوسط نظری است. ضریب های همبستگی پیرسون نشان می دهد بین معنویت فردمحور و سازمان محور، و توسعه اعضای هییت علمی و مولفه هایش رابطه ای مثبت و معنادار برقرار است. نتایج حاصل از مدل یابی معادله های ساختاری، برازش مناسب مدل نقش معنویت فردمحور و سازمان محور در توسعه اعضای هییت علمی را تایید می کند؛ همچنین نشان می‏ دهد که معنویت سازمان ‏محور اثر بیشتری بر توسعه اعضای هییت علمی دانشگاه قم گذاشته است (γ=0/47). با توجه به اثر بیشتر معنویت سازمان محور بر توسعه اعضای هییت ‏علمی و پایین تربودن سطح آن از معنویت فردمحور باید تلاشی اساسی برای ارتقادادن هرچه بیشتر آن صورت گیرد.

    کلیدواژگان: معنویت سازمانی، معنویت فردمحور، معنویت سازمان محور، توسعه اعضای هیئت علمی، دانشگاه قم
  • فریناز موحد*، خدیجه ابوالمعالی الحسینی، فریبرز باقری صفحات 53-81

    هدف از پژوهش حاضر، بررسی معیارهای خردمندی در روایات اهل بیت- علیهم السلام- و روش تحقیق ازنوع کیفی با رویکرد تحلیل محتوای عرفی است. جامعه آماری پژوهش، همه روایات کتب اربعه و مصادر بحار الانوار را شامل می شود. برای نمونه گیری، از روش هدفمند و برای تحلیل داده ها از توصیف، مقایسه، مقوله بندی و مفهوم سازی استفاده کرده ایم. یافته ها نشان می دهند مولفه های خردمندی ازدیدگاه اهل بیت- علیهم السلام- مجموعه ای از ویژگی های درون فردی (هفت کد نظری و 47 کد اساسی)، بین فردی (شش کد نظری و 35 کد اساسی)، در ارتباط با دنیا و آخرت (دو کد نظری و چهار کد اساسی) و در ارتباط با معبود (چهار کد نظری و هفده کد اساسی) بودند. کثرت کدهای نظری درون فردی و بین فردی، بیانگر اهمیت اخلاق و ارتباطات انسانی ازنظر اهل بیت- علیهم السلام- است. علاوه بر منابع یادشده، سی مقاله و کتاب تخصصی مرتبط با مبحث خرد درحوزه روان شناسی (تالیف شده از سال 1990 تا سال 2020) بررسی و کدگذاری باز، محوری و انتخابی شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد مولفه های خردمندی ازدیدگاه روان شناسان، مجموعه ای از ویژگی های درون فردی (سه کد نظری و نه کد اساسی)، بین فردی (چهار کد نظری و 35 کد اساسی) و در ارتباط با اجتماع (سه کد نظری و چهار کد اساسی) بوده است. درنهایت، این دو دیدگاه را با هم مقایسه کرده و نتیجه گرفته ایم بین معیارهای خردمندی در دو دیدگاه، رابطه عموم ‏و خصوص من وجه وجود دارد و این دو معیار، دارای نقاط اشتراک و افتراق هستند. در هردوی آن ها ارزش ها درنظر گرفته شده است؛ هرچند آن ها در مبدا و مبنای ارزش ها و مصداق هایشان تفاوت هایی دارند.

    کلیدواژگان: خرد، عقل، روایات، دستاوردهای روان شناختی
  • فاطمه صغری شفیعی، فاضله میرغفوریان*، عباس پسندیده صفحات 81-97

    هدف از پژوهش حاضر، طراحی الگوی مقابله با سستی به ‏عنوان راهبردی برای حل یکی از مسایل جامعه‏ های بشری است. رویکرد پژوهش ازنظر نوع داده ها کیفی، روش جمع آوری داده ها ازنوع کتابخانه ای و روش پژوهش، تحلیل مضمون است. جامعه آماری تحقیق، آیات قرآنی مرتبط با سستی (وهن) را شامل می شود. نمونه گیری از آیات به صورت هدفمند انجام شده است و همه آیات مرتبط با مفهوم وهن بررسی شده ‏اند. روایی و پایایی داده ها با استفاده از نظر متخصصان و توافق بین دو کدگذار تعیین شده و یافته های حاصل از تحلیل مضمون آیات، الگویی مفهومی- مصداقی است که به شش عامل مقابله با سستی اشاره می کند: ارزیابی مقایسه ای موقعیت؛ تعدیل انتظار؛ معنایابی چالش ها؛ انتقال به محور اعتماد و اتکال پایدار؛ مرگ آگاهی؛ توجه به کسب منفعت اخروی. در پاسخ به این سوال که چه کسانی در مقابله با سستی، موفق می شوند، در آیات به وضوح، «ربیون» معرفی شده اند که مهم ترین ویژگی آن ها داشتن روحیه ایمانی با منطق فکری امید، اعتماد و کسب دستاوردهای چندگانه است؛ لذا راهبرد پیشنهادی برای عبور از سستی، و تلاش و مجاهده در حوزه های مختلف زندگی علاوه بر توجه به عوامل مقابله با این مسئله در محیط های آموزشی و تربیتی، فعال کردن یادگیری مشاهده ای در متربیان برای بهره مندی از الگوی مصداقی ربیون و عمل کردن به آن در مسیری تدریجی، مستمر و متعالی است.

    کلیدواژگان: وهن، سستی، ربیون، یادگیری مشاهده ای، روحیه ایمانی، امید و اعتماد، دستاوردهای چندگانه
  • ام البنین حسین زاده* صفحات 83-113

    هدف اصلی این پژوهش تدوین الگویی برای تربیت زیبایی شناسانه بر اساس مبانی زیبایی در قرآن است. مساله پژوهش حاضر عدم کارایی و جذابیت کافی در فعالیت های تربیتی به ویژه در تعلیم و تربیت اسلامی و ایده آن در رفع این مساله، ورود مفهوم سرشار، کارا و منحصر بفرد زیبایی در اسلام در فعالیت های حوزه تعلیم و تربیت است. روش پژوهش حاضر، تحلیل مفهومی، تحلیل (شبه) استعلایی و استنتاج به صورت قیاس عملی بوده است. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که مسیر تربیت زیبایی شناسانه، از تحقق زیبایی در باور و اندیشه و امیال و اراده آغاز و در عمل فرد تحقق می یابد. اتقان عمل، در این عرصه، به معنای حضور همه شروط زیبایی اعم از تعادل، تناسب، کارایی و هدفمندی، به عنوان اصول تربیت زیبایی شناسانه، در تحقق امر زیباست. در این الگو، آنچه در نهایت، موجبات تحقق زیبایی های حقیقی را به وجود می آورد، توجه به هدف غایی تربیت زیبایی شناسانه یعنی ربوبی شدن، خداگونگی یا تشبه به زیبایی مطلق است.

    کلیدواژگان: قرآن، زیبایی، مبانی زیبایی، مبانی زیبایی در قرآن، تربیت زیبایی شناسانه اسلامی
  • محمد امینی*، حمید رحیمی، زهره صمدیان، زهرا خالویی صفحات 115-126

    هدف پژوهش حاضر بررسی رفتار اخلاقی دانشجویان در سال تحصیلی 1398 است؛ چرا که بررسی و ارزیابی کنش های اخلاقی و رفتاری در میان قشرهای مختلف جامعه به ویژه دانشجویان دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی به عنوان آینده سازان هر جامعه انسانی از اهمیت فراوانی برخوردار است. تحقیق به لحاظ هدف، کاربردی و طرح آن توصیفی از نوع پیمایشی است. جامعه آماری شامل دانشجویان دانشکده مهندسی است که به روش تصادفی ساده، 315 نفر به عنوان نمونه انتخاب شده اند. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه محقق ساخته رفتار اخلاقی است که روایی محتوایی آن تایید شد. پایایی پرسش نامه ازطریق ضریب آلفای کرونباخ 91/0 محاسبه شده است و داده ها بااستفاده از نسخه 22 نرم افزار «اس.پی.اس.اس» و ازطریق آزمون های تی تک نمونه ای، تی مستقل و تحلیل واریانس یک راهه تجزیه و تحلیل شده اند. نتایج این پژوهش نشان می دهد میانگین رفتار اخلاقی و مولفه های آن در دانشجویان بالاتر از حد متوسط است. همچنین بین رفتار اخلاقی دانشجویان بر حسب جنسیت، تفاوت معنادار وجود ندارد؛ اما این تفاوت بر حسب مقطع تحصیلی، معنادار است. بنابراین پیشنهاد می شود که رشد و آموزش دانشجویان رشته های مهندسی در زمینه های اخلاقی و رفتاری به عنوان یک اولویت جدی برنامه های درسی و آموزشی این رشته ها، از مقطع کارشناسی شروع شود.

    کلیدواژگان: اخلاق، رفتار اخلاقی، کرامت، آزادی، امانت ورزی، عدالت، بیم ها و امیدها
  • فاطمه وجدانی *، الهام سعیدی صفحات 116-144

    ارزیابی همتایان روشی است که به کارگیری آن کمک شایانی به بهبود یادگیری دانش آموزان در موضوعات درسی گوناگون می کند. برخی پژوهشگران، این روش را برای پرورش اخلاقی هم موثر دانسته اند و نشان داده اند که ارزیابی همتا منجر به پرورش برخی ارزش های اخلاقی در دانش آموزان هم چون: دلسوزی، نیک اندیشی، بیان استدلالی، نرمی و لطافت در گفتار، احترام، همکاری، نگرش منصفانه و مسئولیت پذیری در قبال دیگران می شود. به نظر می رسد که ادبیات مشابهی در دین ما در این زمینه وجود داشته باشد و بتوان از روش ارزیابی همتا برای تربیت اخلاقی با رویکرد دینی نیز سخن گفت. در این میان، نکته مهم، کارآمدی این روش تربیتی است که در گرو تحقق و رعایت شرایط لازم برای اجرای صحیح آن می باشد. هدف اصلی از این تحقیق این بود که با استفاده از آموزه های غنی قرآن و روایات که مرتبط با این مبحث هستند، شرایط کارآمدی این روش استخراج شود. روش تحقیق، توصیفی-تحلیلی بود. جامعه آماری شامل آیات قرآن کریم و روایات اهل بیت (ع) بود که نمونه ای هدفمند و مرتبط با موضوع، انتخاب شد و سپس آیات و روایات منتخب، مورد بررسی تحلیلی قرار گرفتند. یافته ها حاکی از آن است که مهمترین شروط اثربخشی ارزیابی همتا عبارتند از: الف) شرایط ناظر بر ارایه دهنده بازخورد (تقدم شناخت دقیق، خیرخواهی خداپسندانه، صداقت و انصاف در ارزیابی، محرمانگی، عدم تجسس، بیان صریح و مدلل، لطافت و مدارا در عین صراحت، ارایه پیشنهاد اصلاحی، اولویت خود-اصلاحی)؛ ب) شرایط دریافت کننده بازخورد اصلاحی(اصلاح نگرش به خود، اصلاح نگرش نسبت به بازخورد دیگران، اصلاح نگرش نسبت به ارزیاب، گشودگی و پذیرندگی، تمایز محتوا از ارزیاب، تامل در بازخوردها، سپاسگزاری و قدرشناسی، جستجوی فعالانه بازخورد، گذشت و مثبت اندیشی در موارد بازخورد نادرست و نابجا).

    کلیدواژگان: ارزیابی همتایان، بازخورد اصلاحی، نقد، تربیت اخلاقی، دیدگاه اسلامی
  • سید کاظم اکرمی، علی دلاور، محمدرضا تمسکی* صفحات 126-150

    هدف از این پژوهش، ارزشیابی عملکرد دانش آموزان سال سوم متوسطه دو در کشور، در ابعاد تربیت دینی (اعتقادی- عبادی) و اخلاقی براساس شاخص های سند تحول (1398) است. روش مورداستفاده برای تحقیق ازنظر هدف، ازنوع تحقیق و توسعه، و ازنظر جمع آوری داده ها ازنوع توصیفی- مقطعی و ارزشیابی قبل از اجراست. 902= (خودسنجی) 1n نفر و 901= (همسال سنجی) 2n نفر و 1.110.016= N نفر و روش نمونه گیری ازنوع خوشه ای چندمرحله ای بوده و هردو ابزار، واجد همه انواع روایی و پایایی به میزان 964. =α است. فرایند انجام شدن کار با تعیین ابعاد، مولفه ها و شاخص های تربیت دینی (اعتقادی- عبادی) و اخلاقی ازدید متخصصان تعلیم و تربیت آغاز و سپس وضعیت تربیت دینی (اعتقادی- عبادی) و اخلاقی دانش آموزان ازدید خود آن ها و همسالان و مدیران بررسی شد و میزان توافق داده های کمی و کیفی در طرح همسوسازی به ‏دست آمد. دانش آموزان از هرسه نوع تربیت در هرچهار حیطه شناخت، گرایش، اراده و عمل، نمره تربیت اعتقادی (3.5±16.8-16)، عبادی (2.5±17-16.6) و اخلاقی (2.4±16-15.7) را در بازه صفر تا بیست کسب کردند. بین تربیت دینی و اخلاقی دختران و پسران هم تفاوت معناداری وجود ندارد. در مقایسه با 95 درصد اطمینان به ترتیب، مدرسه های استان های خراسان جنوبی، بوشهر و مازندران، و همدان و تهران از تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی بیشتری برخوردارند و مدرسه های محروم ازنظر تربیت دینی و اخلاقی نیز عمدتا محروم ترند.

    کلیدواژگان: ارزشیابی عملکرد، نظام تعلیم ‏و تربیت رسمی و عمومی، تربیت دینی (اعتقادی- عبادی) و اخلاقی، اسناد تحول بنیادین
  • نوازالله فرهادی*، زهرا گرامی طیبی صفحات 151-177

    هدف از پژوهش حاضر، بررسی میزان توجه به ساحت های شش گانه تربیت در سند تحول در کتاب های فارسی متوسطه اول (1399-1400) و ارزیابی انطباق محتوای این کتاب ها با ساحت های یادشده است. در این پژوهش که با استفاده از روش تحلیل محتوای کمی و با واحد تحلیل جمله انجام شده است، ابتدا با توجه به هدف های سند تحول بنیادین در دوره یادشده، مولفه های مربوط به هر ساحت (شامل ساحت اعتقادی، عبادی و اخلاقی: 31 مولفه؛ ساحت اجتماعی و سیاسی: نه مولفه؛ ساحت زیستی و بدنی: چهار مولفه؛ ساحت علمی و فناوری: نه مولفه؛ ساحت اقتصادی و حرفه ای: ده مولفه؛ ساحت تربیت زیبایی ‏شناختی و هنری: نه مولفه) را استخراج و تبیین کرده ایم؛ سپس متن کتاب های موردبحث را براساس این مولفه ها بررسی کرده و داده های هر بخش را با استفاده از شاخص های آماری-توصیفی (فراوانی و درصد) تجزیه‏ و تحلیل کرده ایم. طبق نتایج به دست آمده، از مجموع 688 فراوانی، ساحت تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی با 262 واحد و ساحت تربیت زیستی و بدنی با نوزده واحد، به ترتیب دارای بیشترین و کمترین فراوانی هستند؛ همچنین بالاترین ضریب اهمیت (0.17176) و بار اطلاعاتی (0.99704) به ساحت اعتقادی، عبادی، اخلاقی و پایین ترین میزان به ساحت تعلیم و تربیت اجتماعی و سیاسی با ضریب اهمیت 0.15648 و بار اطلاعاتی 0.90833 اختصاص دارد. توجه به ساحت اعتقادی و اخلاقی در کتاب های مورد مطالعه به عنوان اولویت اول، با هدف های کلی سند تحول بنیادین مناسبت و مطابقت دارد؛ اما بازنگری در محتوای این آثار ازمنظر ساحت تربیت زیستی و بدنی، با توجه به نیازهای جسمانی و وضعیت سنی فراگیران در دوره متوسطه اول، ضروری به نظر می رسد.

    کلیدواژگان: ساحت های شش گانه تربیت، سند تحول بنیادین، کتاب های فارسی متوسطه اول
  • محمدعلی همتی، علی شیروانی شیری* صفحات 179-203

    هدف پژوهش حاضر، مفهوم‏شناسی حسد در قرآن و بررسی خاستگاه و پیامدهای آن در بعد فردی و اجتماعی و ارایه راهکارهای تربیتی است. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و بهره‏گیری از داده‏های کتابخانه‏ای و روش تحلیلی استنتاجی انجام شده و جامعه پژوهش آن شامل تمامی آیات قرآنی مرتبط با موضوع پژوهش و سایر اسناد مرتبط در قالب کتاب و مقاله است. روش نمونه‏گیری از نوع هدفمند است و یافته‏ها حکایت از آن دارد که حسد ناشی از ضعف ایمان و سستی در اعتقادات است و حب دنیا از مهم ترین عوامل زمینه‏ساز حسد به حساب می آید. در تعاملات انسانی، گاه تمایزات فردی و گروهی، تبعیض میان افراد و گاه کمال‏طلبی انسان، او را به ورطه خود‏خواهی و دنیا‏طلبی می‏افکند که باعث می‏شود در تعاملات اجتماعی به دلیل برتری‏جویی و رقابت‏های مادی، به داشته‏ها و برخورداری‏های دیگران حسادت بورزد. ازجمله آثار و پیامدهای فردی حسد، سلب آرامش روحی و روانی، تضعیف ایمان و اعتقادات توحیدی از انسان و رضایت نداشتن از وضعیت موجود خود، قانع نبودن به داشته‏ها و شکرگزاری نکردن از خداوند است. در تعاملات اجتماعی نیز حسادت ممکن است همچون حلقه اولیه یک زنجیره‏ای از رذایل، پیدایش رذایل دیگر ازجمله خشم و غضب، خصومت و دشمنی، کینه‏ورزی و بخل‏ورزی را در وجود انسان باعث شود. همچنین از دست رفتن حرمت و کرامت انسان از دیگر پیامدهای حسد در تعاملات اجتماعی است. جلوگیری از برانگیختن خشم افراد، پرهیز از بخل‏ورزی، پرهیز از خصومت، دشمنی و کینه‏توزی، نداشتن تفاخر و ابراز نکردن توانمندی‏ها، کنترل حب دنیا، توجه به استعدادها و علایق خاص افراد، زمینه‏سازی احساس حرمت و کرامت، توزیع متناسب محبت، زمینه‏سازی روحیه شکرگزاری، آگاهی‏بخشی و ایجاد بینش الهی، الگوپردازی و تقویت ایمان متربیان از راهکارهای تربیتی پژوهش حاضر به شمار می آید.

    کلیدواژگان: حسد، تعاملات فردی و اجتماعی، آموزه‏های قرآن، تربیت
  • غلامرضا ویسی*، هادی حاجی دنیادیده، نرجس شرفی صفحات 205-234

    هدف این پژوهش، تحلیل مولفه ‏های اصل یاددهی- یادگیری با تاکید بر منابع اسلامی در برنامه ریزی درسی است. راهبرد یاددهی- یادگیری، جایگاهی ویژه در برنامه ریزی درسی دارد؛ به گونه ای که غفلت از آن و بی توجهی به مولفه های لازم برای شکل گیری فرایند مطلوب یاددهی- یادگیری، به میزانی قابل ملاحظه بر تعلیم ‏و تربیت دانش آموزان اثر می گذارد. این پژوهش ازنوع تحقیقات کاربردی است و جمع آوری داده های موردنیاز برای انجام دادن آن با استفاده از روش فیش برداری صورت گرفته و به منظور تحلیل داده ها از روش تحلیل محتوای مضمون به شیوه توصیفی- تحلیلی استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش، مجموعه ای از کتاب های اسلامی و روایی را شامل می شود و یافته های تحقیق نشان می دهد مولفه ‏های اصل یاددهی- یادگیری برای برنامه ریزی درسی در منابع اسلامی بدین شرح اند: سودمندی و ارزشمندبودن علم؛ شیوه های یاددهی- یادگیری؛ عوامل موثر بر یادگیری؛ فرایند یاددهی- یادگیری.

    کلیدواژگان: یاددهی یادگیری، برنامه ریزی، برنامه ریزی درسی، منابع اسلامی
  • مراد یاری دهنوی*، نعیمه شفیعی اپورواری صفحات 235-263

    هدف از پژوهش حاضر، واکاوی روایت تجارب زیسته دانشجو- معلمان از تعامل هویت حرفه ای و فلسفه تربیتی شخصی آن ها در دوران دانشگاه است. در این راستا، رویکرد پژوهش، کیفی و ازنوع روایی است و هویت حرفه ای این قشر فرهنگی، متناسب با فلسفه تربیتی شخصی خود آن ها بررسی شده است. ابزار گردآوری داده ها مشتمل بر سیاهه پرسش های بازپاسخ دانشجو- معلمان است و نمونه گیری را به صورت هدفمند و تا رسیدن به اصل اشباع نظری داده ها ادامه داده ایم. بدین منظور، خود زیست نگاری هفده نفر از دانشجو- معلمان دانشگاه فرهنگیان کرمان را ازمیان پنجاه دانشجو- معلم در سال تحصیلی 1394-1395 گرد آورده ایم. در مرحله اجرای پژوهش، نوشته های روایی دانشجو- معلمان را بازبینی و چهارچوب گردآوری روایت ها را درقالب نوعی توالی تقویمی تدوین کرده ایم؛ از این روی، پرسش هایی درخصوص تجربه های قبل، حین و بعداز ورود به حرفه معلمی طراحی و درنهایت، یافته های این روایت پژوهی را با استفاده از الگوی کاترین کارتر (1993) تحلیل و تفسیر کرده ایم. نتایج به دست آمده از بررسی تعامل هویت حرفه ای با فلسفه تربیتی شخصی دانشجو- معلمان را می توان درقالب چهار مقوله اصلی بدین شرح بیان کرد: نوع نگاه فرد به هویت حرفه ای خویش؛ نوع نگاه فرد به هویت حرفه ای خویش ازمنظر عملکرد حرفه ای دیگران؛ نوع نگاه دیگران به هویت حرفه ای فرد؛ نوع نگاه فلسفی فرد به زندگی و حرفه خود. نتایج این پژوهش، الهام بخش نوعی نگاه متفاوت دانشجو- معلمان به شغل و حرفه آینده خود است تا از این طریق به شناختی ژرف تر درباره هویت حرفه ای خویش دست یابند.

    کلیدواژگان: هویت حرفه ای، فلسفه تربیتی شخصی، تجارب زیسته
|
  • Zeinab Sobhanallahi *, Asadollah Ganjali, Abdorrahim Naveh Ebrahim, Hossein Abbasian Pages 5-20

    The aim of this research is to design a role engagement model of human resources in an Islamic organization with a Quranic approach. This qualitative research is a type of content analysis which was, in the first stage, carried out through the study of existing literature. and then, by the reflection in Holy Quran method with a problem-oriented strategy; the elements were derived from using a deductive method. The samples of 69 verses in Quran were selected using an aim-oriented approach, until leading up to a category saturation. The samples were analyzed by way of the concept-finding of reflection in Holy Quran method. According to the findings of this research, the Quranic model includes pervasive themes of the concept, antecedents and consequences of role engagement. The faith and good deed were found as two basic themes of the concept. The basic themes of antecedents are organized into organizational antecedents such as leadership characteristics, and personal antecedents such as personal characteristics. Also, the basic themes of consequences are organized into organizational consequences such as organizational success and survival, and personal consequences such as work-life balance. In this research, Itghan and Efadah were used to test the validity and reliability of the results, accordingly. The findings of this research can lead to the development of theoretical knowledge of human resource management and also the application of religious and spiritual value concepts in modern organizations especially cultural, educational and upbringing institutions.

    Keywords: Role Engagement, Organizational, Personal Antecedents, and Consequences, Reflection in Holy Quran Method
  • Javad Pourkarimi *, Zahra Ehtesham Pages 21-52

    The purpose of this study was to explain the faculty development based on spirituality in Qom University. The research method is applied and descriptive. The statistical population of the study consists of all faculty members of Qom University (N = 284). Sample size was calculated using Cochran's formula of 164 people who were studied by appropriate sampling method. Organizational spirituality questionnaire (α = 0.996) and faculty development questionnaire (α = 0.916) were used to collect data. Construct validity of the tool was verified by First order confirmatory factor analysis. The results of the One-Sample T Test showed that the faculty development in Qom University and the four their components, individual spirituality and their sub-components were higher than the average, but the organization-based spirituality was less than average Among the components of organizational-centered spirituality, spirituality-based leadership is equal to, and other sub-components below the theoretical average. Pearson correlation coefficients indicated that there is a positive and significant relationship between individual and organization-based spirituality and the faculty development and their components. The results of structural equation modeling indicate that the model of the role of individual spirituality and organization-based spirituality in the faculty development. Organization-based Spirituality also has a greater impact on the faculty development in Qom University (γ = 0/47).

    Keywords: Organizational Spirituality, Individual Spirituality, Organization-based Spirituality, faculty development, Qom University
  • Farinaz Movahhed *, Khadijeh Abolmaali Alhosseini, Fariborz Bagheri Pages 53-81

    The purpose of this study was to investigate the criteria of wisdom in Islamic teachings. The research method is qualitative with a customary or conventional content analysis approach. The research community included all the narrations of Arba'a and Bihar al-Anwar books. Targeted method is used for sampling and description, comparison, categorization and conceptualization are used for data analysis. The findings indicate that the components of wisdom from the point of view of Ahl al-Bayt are a set of intrapersonal (with 37 components and 166 sub-components) and interpersonal (with 27 components and 146 sub-components) characteristics and in relation to the world (with 8 components and 2 sub-components). Component), in relation to the Hereafter (with 4 components and 12 sub-components) and in relation to God (with 7 components and 45 sub-components). The multiplicity of intrapersonal and interpersonal components indicates the importance of the legislator to ethics and human relations. Also, 30 articles and specialized books related to wisdom in the field of psychology from 1990 to 2020 were reviewed and coded openly, centrally and fundamentally and compared with the revelatory perspective, and it was concluded that in the revelatory perspective, contrary to the achievements of psychology , There is a convergent value determination and attention to good and bad; The focus of this convergence is "God" and "attention to others." Therefore, the revelatory paradigm is positivist and the achievements of psychology are positivist. Because without a value system and divergent, it has determined the components and its focus has been "human"

    Keywords: Criteria of wisdom, Wisdom, ethics, Islamic
  • Fateme Shafiee, Fazele Mirghafori *, Abas Pasandide Pages 81-97

    The purpose of this study is to design a model to deal with laxity as a strategy to solve one of the problems of human societies. The research approach in terms of data type is qualitative, the method of data collection is library and the research method is content analysis. The research community was verses from the Holy Quran related to weakness, which were purposefully sampled from the verses and all verses related to "weakness" were studied. The validity and reliability of the data were determined using expert opinion and agreement between the two coders. Findings from the content analysis of the verses is a conceptual-case model that points to 6 factors to deal with laxity. Factors such as comparative assessment of the situation; Adjusting expectations; Semantics of challenges; Transition to the axis of trust and sustainable trust; Mortality and attention to gaining the benefit of the hereafter were counted as factors against laziness, and in the case of those who can be successful in overcoming laziness, he clearly introduces the verses "Rabbi", the most important feature of which is having a spirit of faith with logic. The idea is to hope and trust and achieve multiple achievements. Therefore, the proposed strategy for overcoming laxity and the occurrence of effort and struggle in various aspects of life, in addition to paying attention to the factors of coping with laxity in educational environments, activating observational learning in educators to benefit from the Rabion example model and practice it in a gradual way. , Is continuous and transcendent.

    Keywords: Vahan, weakness, Rbyvn, observational learning, the spirit of faith, hope, confidence, the multiple achievements
  • Ommolbanin Hosseinzadeh * Pages 83-113

    The main purpose of this study is to develop a model for Aesthetic Education based on the foundations of Beauty in the Qur'an. The problem of the present study is inefficiency and insufficient attractiveness in educational activities, especially in Islamic education, and its idea in solving this problem is to introduce the rich, efficient and unique concept of beauty in Islam in the activities of the field of education. The method of the present study was conceptual analysis, transcendental (pseudo) Analysis, inference as a practical analogy. The results of this study indicate that the path of Aesthetic Education begins with the realization of Beauty in beliefs and thoughts and in desires and wills and is realized in actions. Perfect act, in this field, means the presence of all the conditions of Beauty, including balance, concinnity, efficiency, and purposefulness, as the principles of Aesthetic Education, in the realization of Beauty. Ultimately, what brings about the realization of true Beauty is attention to the ultimate goal of Aesthetic Education, which is to resembling Absolute Beauty.

    Keywords: quran, beauty, foundations of Beauty, foundations of Beauty in Quran, Islamic Aesthetic Education
  • Mohammad Amini *, Hamid Rahimi, Zohreh Samadian, Zahra Khalooei Pages 115-126

    Ethics refers to a set of value-based and non-value-based practices whose attitudes and practices are conducive to personal growth and excellence, organizational growth, and social development. Thus the purpose this research was study of ethical behavior of students in the academic year 2019. The research in terms of aim, applied and in terms of design, descriptive survey. The statistical population consisted of students in engineering faculty that through simple random 315 ones were chosen as sample. Data collection tools included a researcher-made ethical behavior questionnaire that questionnaires content validity confirmed. Through Cronbach alpha coefficient, reliability coefficients were calculated equal to 0.91. Data’s analyzed by using Spss 22 software and through one sample t-test, independent sample t-test and one way Anova. Finding showed mean of ethical behavior and components were upper than average. Also there was not a significant difference between students' ethical behavior in terms of gender, but this difference was significant in terms of academic degree. Therefore, it is suggested that the growth and education of engineering students in ethical & behavioral fields be a serious priority in the curriculum of these fields especially at the undergraduate level.

    Keywords: Ethic, Ethical Behavior, Dignity, Freedom, trustworthiness, Justice, Fears, hopes
  • Elham Saeidi Pages 116-144

    Peer assessment is a method that helps to improve students' learning in various subjects. Some researchers have shown that this method is effective for moral development and that it develops some moral values in students such as: compassion, benevolence, reasoning, soft speech, respect, cooperation, fair attitude and responsibility towards others. It seems that there is a similar literature in our religion in this field and we can talk about the peer assessment method for moral education with a religious approach. The important point is the efficiency of this educational method, which depends on the realization of the necessary conditions for its correct implementation. The main purpose of this research was to extract the efficient conditions of this method by using the rich teachings of the Qur'an and hadiths that are related to this topic. The research method was descriptive-analytical. The statistical population consisted of verses of Holy Quran and narrations of Ahl al-Bayt (AS) and a purposeful and relevant sample was selected and then the selected verses and narrations were analyzed and their implications for the effectiveness of peer evaluation were extracted and categorized. Findings indicate that the most important conditions for peer assessment effectiveness are: a) conditions about the feedback provider (accurate cognition, God-pleasing benevolence, honesty and fairness in evaluation, secrecy, non-spying, clear and reasoned expression, gentleness and tolerance while being frank, offering corrective suggestions, self-correcting priority); B) conditions for corrective feedback receiver (correcting self-attitude, correcting attitude towards others' feedback, correcting attitude towards evaluator, openness and acceptance, distinguishing content from evaluator, reflecting on feedback, gratitude and appreciation, actively seeking feedback, forgiveness and positive thinking toward incorrect feedback).

    Keywords: peer assessment, corrective feedback, critique, moral education, Islamic perspective
  • Seyyed Kazem Akrami, Ali Delavar, Mohamad Reza Tamasoki * Pages 126-150

    The purpose of this study is to "evaluate the performance of third year high school students in the dimensions of religious (Belief training, worship) and moral education based on the indicators of the Transformation Document" (1398). Its research method in terms of purpose, "research and development"(R@D); In terms of data collection, it is descriptive-cross-sectional and pre-implementation evaluation. n1 902=((self-assessment) people and n2901= = (peer-survey) people and N= 1.110.016 people and the sampling method is a multi-stage cluster and both instruments have all types of validity and reliability at the rate of α=0.964. The process of doing work begins with determining the dimensions, components and indicators of religious (Belief training, worship) and moral education from the perspective of education experts and then the status of religious (Belief training, worship) and moral education of students from their own perspective and that of peers and administrators. And the amount of quantitative and qualitative data agreement in the alignment scheme was obtained. Students from all three types of education in all four areas of cognition, orientation, will and practice got Scores in the range0 to 20 of Belief training (16.8-16 ± 3.5 ), worship education (17-16.6 ±2.5 ) and moral education (16-15.7±2.4). There was no significant difference between religious and moral education of girls and boys. Compared to 95% confidence, the schools of the provinces of South Khorasan, Bushehr and Mazandaran, Hamedan and Tehran, respectively, have higher religious and moral education, and schools deprived of religious and moral education are mostly more deprived.

    Keywords: Performance EvaluationL, Formal, General Education, Religious, Ethical Education, Documents of Fundamental Transformation
  • Navazollah Farhadi *, Zahra Grami Teybi Pages 151-177

    The purpose of this study is to investigate level of attention to these areas in the first secondary Persian books (1399-1400) and to assess compliance of these books content with the mentioned areas. In this research, which has been done through quantitative content analysis method and considering sentence analysis unit, components related to each area (including religious and moral 31 components, social and political 9 components, biological and physical 4 components, scientific and technological 9 components, economic and…) were extracted and explained firstly according to objectives of document of fundamental change in mentioned grade. The text of these books was analyzed based on these components and data of each section were analyzed using statistical-descriptive indicators. According to obtained results out of 688 frequencies and components, field of religious and moral education got 262 units& field of bio-physical education got 19 unit having the highest and lowest frequencies, respectively. Also, the highest coefficient of importance (0.17176) and information load (0.99704) was given to religious, devotional and moral fields & field of social and political education possess the lowest coefficient of importance (0.15648) and information load (0.90833).Paying attention to religious and moral field in studied books is appropriate and in accordance with general objectives of fundamental change document as the first priority, but reviewing content of these works from perspective of bio-physical education and according to physical needs and age requirements of learners, seems necessary among first secondary students.

    Keywords: Six Educational Domain, Fundamental Development Document, First Secondary Persian Book
  • Mohammad Ali Hemati, Ali Shiravani Shiri * Pages 179-203

    The purpose of this article was to conceptualize jealousy in the Qur'an and to examine its origins as well as its consequences in the individual and social dimension and to provide educational solutions. The present study was conducted with a qualitative approach and using library data and analytical-inferential method. The research community included all Quranic verses related to the research topic and other related documents in the form of books and articles. The sampling method was purposive. The findings indicate that jealousy is due to the weakness of faith and weakness in beliefs, and love of the world is one of the most important factors underlying jealousy.Among the personal effects and consequences of jealousy in the individual dimension, deprivation of peace of mind, weakening of monotheistic faith and beliefs of man and dissatisfaction with his current situation, dissatisfaction with his possessions and lack of gratitude to God.Not to provoke people's anger, avoiding stinginess, avoiding hostility, hostility and resentment, not boasting and not expressing abilities, controlling the love of the world, paying attention to the special talents and interests of people, creating a sense of respect Dignity, appropriate distribution of love, laying the groundwork for the spirit of gratitude, awareness and creating divine insight, modeling and strengthening the faith of educators are among the educational solutions of the present study.

    Keywords: Jealousy, Individual, Social Interactions, Quranic Teachings, Education
  • Golamreza Vaisi *, Hadi Haji Donyadideh, Narjes Sharafi Pages 205-234

    The purpose of this study was to analyze the components of the teaching-learning principle with emphasis on Islamic resources in curriculum planning. The teaching-learning strategy has a special place in curriculum planning so that neglecting it and not paying attention to the necessary components to form the desired teaching - learning process will have significant effects on the education and training of students in the community.This research is of applied research type. Data collection was done by fish taking method and descriptive - analytical thematic content analysis method was used to analyze the data. The research community consists of a collection of Islamic and narrative books.Findings of this study showed the components of the principle of teaching-learning for curriculum planning in Islamic sources; A ) The usefulness and value of science b ) Teaching methods c ) Factors affecting learning d ) The process of teaching is learning.

    Keywords: Teaching-learning, planning, curriculum planning, Islamic resources
  • Morad Yaridehnavi *, Naeimeh Shafiei Pages 235-263

    Professional identity is a kind of social identity which is formed in relation to others, practical learning and training, and professional experiences. Personal educational philosophy is a theoretical basis that encompasses all educational and training activities of student teachers from the beginning of their studies at the university and possibly before entering the university and forms their professional future and identity. Although student teachers may or may not be aware of this hidden and influential fact, such established personal educational philosophy has an impact on their future career. Therefore, the personal educational philosophy of the student teachers and the way they view the teaching profession constitute their professional identity. This study attempted to investigate the professional identity of student teachers with accordance to their personal educational philosophy using narrative research approach through the exploration of their lived experiences, inner circumstances and philosophy of life. In this regard, the autobiographies of seventeen student teachers of Farhangian University of Kerman on certain aspects of their personal educational philosophy have been investigated. The findings of this study indicated the influence of the following four factors and their interaction on the formation of professional identity of student teachers: a) the type of one's view of his/her own professional identity, b) the type of one's view of his/her professional identity based on the performance of others, c) the type of others' view of one's professional identity, and d) the type of one's philosophical view of his/her life and profession.

    Keywords: Student Teacher, Professional Identity, Personal Educational Philosophy, Autobiography