فهرست مطالب

راهور - پیاپی 39 (زمستان 1400)
  • پیاپی 39 (زمستان 1400)
  • تاریخ انتشار: 1401/03/16
  • تعداد عناوین: 6
|
  • محمدرضا پورغلامی سروندانی *، حمزه اسکندری، یوسف علیپور صفحات 9-52
    زمینه و هدف

    شرایط نامساعد جوی یکی از عوامل مهمی است که بر ایمنی جاده ها تاثیر می گذارد. میزان تصادفات جاده ای در طول حوادث اقلیمی مانند بارش برف و باران باعث افزایش صدمات و خسارت های مالی نیز شده است لذا محقین در این مقاله به دنبال تحلیل الگوی مکانی- فضایی عناصرآب و هوایی در بروز تصادفات جاده ای در استان بوشهر می باشند.

    روش تحقیق

    این تحقیق با رویکرد تحلیل مکانی- فضایی و با روش تحلیل- توصیفی انجام شده است. جامعه آماری تحقیق شامل تمام عناصر و تصادفات جاده ای حادث شده در استان بوشهر در دوره زمانی 5 ساله (1398-1394) و به روش اسنادی استفاده شده است . به منظور تجزیه و تحلیل آماری داده های تصادفات و هواشناسی از نرم افزار SPSS و تحلیل فضایی داده ها از نرم افزار ArcGIS استفاده گردیده است. برای پهنه بندی نقشه ها از روش IDW و در روش های آمار استنباطی از آزمون های R، F و کای اسکویر و رگرسیون خطی چندگانه برای مقایسه فراوانی ها استفاده شده است.

    یافته ها

    بیشترین فراوانی تصادفات مربوط به حوزه پلیس راه بوشهر- برازجان و از نوع جرحی است. کمترین فراوانی تصادفات مربوط به حوزه پلیس راه خورموج و از نوع فوتی می باشد. با توجه به مقدار F که 05/50 بوده و سطح معناداری که 000/0 است می توان با اطمینان 95 درصد بیان کرد این مدل، قابلیت تعمیم پذیری دارد .در روش رگرسیون خطی چندگانه، یک رابطه خطی بین متغیر وابسته با چند متغیر مستقل برقرار شد.

    نتیجه گیری

    در مورد عنصر بارش باران، میزان سطح معناداری، نشان دهنده وجود ارتباط معنادار میان بارش باران و تصادفات جاده ای می باشد. بین دید افقی با تصادفات جاده ای یک رابطه معنا دار وجود دارد. در مورد عنصر رطوبت و تصادفات جاده ای نتایج نشان از ارتباط معنادار میان این دو متغیر را می رساند. عنصر سرعت باد از سطح معناداری برای دو متغیر سرعت باد و تصادفات جاده ای نشان دهنده وجود ارتباط موثر میان این دو متغیر است.

    کلیدواژگان: پیشگیری، پیشگیری کیفری، پیشگیری غیر کیفری، جرائم و تخلفات، رانندگی
  • شناسایی مولفه و شاخص‎های مقررات اجرایی ترافیکی با رویکرد مدیریت تخلفات رانندگی
    اسفندیار تباشیر، اسکندر مومنی، رضا عبد الرحمانی، علی عزیزی صفحات 53-92
    زمینه و هدف

    یکی از مقدمات لازم برای تهیه یک نقشه راه در حوزه ترافیکی هر کشوری، علی‌الخصوص "مقررات اجرایی ترافیکی"، شناسایی مولفه و شاخص‌های‌ آن می‌باشد و اگر این مولفه‌ها و شاخص‌ها به درستی شناسایی نگردند، ترافیک آن کشور در حوزه تخلفات رانندگی به درستی مدیریت نشده و در نتیجه روز‌به‌روز بر تعداد تخلفات و حوادث ترافیکی و تلفات ناشی از تصادفات افزوده می‌گردد ولی چنانچه مولفه‌ها و شاخص‌ها به درستی شناسایی گردند و بر اساس آنها برنامه‌ریزی لازم صورت پذرد، می‎توان از بروز تخلفات و وقوع سوانح رانندگی و تلفات ناشی از آن پیشگیری نمود. لذا در این پژوهش، بر طبق نظر خبرگان، نسبت به شناسایی مولفه و شاخص‌های مقررات اجرایی ترافیکی با رویکرد مدیریت تخلفات رانندگی اقدام گردیده‌است.

    روش

    این پژوهش از نظر هدف، کاربردی توسعه‌ای و از نظر نوع، کیفی با رویکرد تحلیل مضمون می‌باشد. جامعه آماری تحقیق حاضر از تعداد 12 نفر از خبرگان و صاحب‌نظران حوزه درون و برون شهری پلیس راهنمایی و رانندگی، مهندسین حمل‌ونقل و ترافیک تشکیل گردیده که به روش هدفمند انتخاب شدند و برای گردآوری داده‌ها از ابزار مصاحبه عمیق نیمه‌ساختاریافته استفاده شده‌است.

    یافته‌ها

    تحلیل داده‌های حاصل از مصاحبه‌ها، در قالب سه مقوله اصلی(بعد) شامل؛ الف: سیاست‌گذاری‌های ترافیکی ب: قانون گذاری ترافیکی و ج: ضمانت اجرایی ترافیکی صورت پذیرفت و هرکدام شامل مولفه و شاخص‌های متعددی بوده، تعداد هفت مولفه(مقوله فرعی) و 37 شاخص(ریزمقوله) در این حوزه بر اساس نظرات خبرگان شناسایی و نهایی‌سازی شدند.

    نتیجه‌گیری

    برای مقوله‌ "سیاست‌گذاری‌های ترافیکی" تعداد دو مولفه و شش شاخص(زیرمقوله)، برای مقوله‌ی " قانون گذاری ترافیکی" تعداد دو مولفه و نه شاخص(زیرمقوله) و برای مقوله‌ی "ضمانت اجرایی ترافیکی" تعداد سه مولفه و 22 زیرمقوله(شاخص) شناسایی گردید.

    کلیدواژگان: مقررات اجرایی ترافیکی، سیاست گذاری ترافیکی، قانون‎گذاری ترافیکی، ضمانت اجرایی ترافیکی، مدیریت تخلفات رانندگی
  • احمد رضایی*، محمدرضا فلسفی نژاد، علی دلاور، مسعود گرامی پور صفحات 93-122
    زمینه و هدف

     تسلط بر آزمون آیین نامه تاثیر بسزایی در کاهش هزینه های ناشی از عدم رعایت مقررات رانندگی دارد. سوگیری آزمون آیین نامه، روایی، ارزیابی منصفانه و تصمیم درست را به مخاطره می اندازد. بنابراین هدف از تحقیق، مطالعه ویژگی های روان سنجی به منظور اعتبارسنجی آزمون آیین نامه است.

    روش

    تحقیق حاضر کاربردی، از نظر نوع کمی و در زمره مطالعات موسوم به روان سنجی قرار می گیرد. جامعه تحقیق، شامل شرکت کنندگان در آزمون آیین نامه در سال 1399 بود که تعداد 297 نفر به صورت تصادفی ساده، انتخاب شد. داده ها با نرم افزار R تحلیل، پایایی (7/0= α) و روایی بر اساس تحلیل های کنش افتراقی مورد تایید قرار گرفت.

    یافته ها

     یافته های تحقیق نشان داد آزمون آیین نامه، آزمونی آسان است و مشارکت کنندگان بیشتر از حدس پاسخ صحیح استفاده می کنند. ضرایب تمیز تمام سوالات، مثبت و قابل قبول بود. آزمون های غیر مبتنی بر نظریه «سوال-پاسخ»، به همگرایی رسیدند و به جز روش رگرسیون غیرخطی که سوال 11 و 16 را  دارای سوگیری تشخیص داد، بقیه روش ها فقط سوال 16 را سوگیرانه تشخیص دادند. آزمون های مبتنی بر نظریه «سوال-پاسخ» به همگرایی نرسیدند.

    نتایج

    نتایج تحقیق نشان داد آزمون آیین نامه، روا و پایاست. بر اساس تحلیل های کنش افتراقی، به طور کلی روایی ناشی از همگنی اندازه گیری در گروه های مرجع و کانونی وجود دارد. همچنین روش رگرسیون غیرخطی جایگزین مفیدی برای روش های مبتنی بر نظریه «سوال-پاسخ» است و از  قابلیت های خوبی در آزمون هایی که اثر حدس وجود دارد، می باشد.

    کلیدواژگان: ویژگی های روان سنجی، آزمون، آیین نامه راهنمایی و رانندگی، کنش افتراقی سوال، اثر حدس
  • وحید صمدپور صفحات 123-148
    زمینه و هدف

    در گذشته هنگام محاسبه سرعت خودرو، کارشناسان رسیدگی به تصادف، سرعت خودرو را با توجه به عملکرد سیستم ترمز و طول اثر ترمز مشخص می کردند. در دو دهه اخیر، طراحی سیستم ترمز خودروها تغییر یافته و بیشتر خودروها مجهز به سیستم ضد قفل شده اند. این امر باعث شده است که کارشناسان نتوانند سرعت خودروهای مجهز به سیستم ترمز ضد قفل را محاسبه نمایند؛ زیرا در چنین ترمزهایی اثر ترمز در سطح جاده طولانی مدت به جا نمی ماند. هدف این مقاله توسعه فرآیند محاسبه سرعت خودرو در تصادفات خودروهای مجهز به سیستم ترمز ضد قفل می باشد.

    روش

    برای حل مسئله تعیین سرعت وسایل نقلیه مجهز به سیستم ترمز ضد قفل، روش های دیفرانسیلی و انتگرالی توابع را در فرآیند ترمز اضطراری، به کار گرفته ایم.

    یافته ها

    در این تحقیق، مدل ریاضی برای تعیین سرعت وسیله نقلیه مجهز به سیستم ترمز ضد قفل توسعه یافته است. این مدل امکان در نظر گرفتن تاثیر مقاومت هوا، مقاومت در برابر حرکت و مقاومت در برابر بلند شدن خودرو از سطح زمین را در طول زمان واکنش راننده و زمان ترمز میسر می سازد. نیروی مقاومت کششی بر تغییر سرعت خودرو تاثیر می گذارد.
     

    نتیجه گیری

    مدل ریاضی ارایه شده، فرآیند واقعی ترمز ناگهانی خودرو را به طور دقیق تری نمایش می دهد و خطای محاسبه سرعت خودرو را در مقایسه با روش های محاسباتی موجود بین 4 تا 8 درصد کاهش می دهد.

    کلیدواژگان: تصادف جادهای، سرعت خودرو، فرایند ترمز اضطراری، سیستم ترمز ضد قفل
  • سعدالله نوربخش، محمد مهدی شریعت باقری*، لیلا ذوقی صفحات 149-180
    زمینه و هدف

    انسان همواره درتمام حالات زندگی، رفتارهایی را اتخاذ می نماید که می تواند نتایج بسیار متفاوتی داشته باشد. پژوهشگران حوزه رفتارهای پرخطر رانندگی، به تحقیق درباره نقش هیجان ها، میزان شیوع و همچنین ریشه یابی علل و عوامل مرتبط با این مسئله مهم پرداخته اند. بنابراین هدف این پژوهش، تدوین مدل ساختاری رفتارهای رانندگی براساس هیجان خواهی با میانجی گری تنظیم هیجانات بود.

    روش

    این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش های کمی گردآوری داده ها، توصیفی - همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل 917 نفراز رانندگان استان های تهران، آذربایجان غربی و کردستان که به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب و مورد ارزیابی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه های رفتارهای رانندگی منچستر (1990)، هیجان خواهی آرنت (1992) و تنظیم هیجان گراس و جان (1998) بود.

    یافته ها

     نتایج تحلیل  معادلات ساختاری نشان داد که مدل های اندازه گیری متغیرهای مورد مطالعه و مدل نهایی پژوهش از برازش مناسبی برخوردار بودند. همچنین هیجان خواهی بر رفتار رانندگی در رانندگان اثر مستقیم داشت. متغیر تنظیم هیجان توانست نقش میانجی بین هیجان خواهی و رفتار رانندگی را ایفا نماید.

    نتیجه گیری

     برای تبیین رابطه هیجان خواهی  و رفتارهای رانندگی می توان از سازه تنظیم هیجانات کمک گرفت.پیشنهاد می گردد که   به منظور بهبود وضعیت رانندگی و کاهش میزان تصادفات ارزیابی موازین و قواعد دریافت گواهی نامه رانندگی منطبق بر مباحث  رفتارهای هیجانی مورد بازنگری قرار گیرد.

    کلیدواژگان: رفتار رانندگی، هیجان خواهی، تنظیم هیجانات، معادلات ساختاری
  • ابوالحسن ملکی *، فریبا شایگان، پرویز آهی صفحات 181-224
    زمینه و هدف

    ایمنی ترافیک به یکی از مهم ترین مسایل کشور تبدیل شده ‌است و سازمان‌های زیادی در ایجاد این ایمنی دخیل هستند.  لذا هدف اصلی تحقیق حاضر  شناسایی ابعاد، مولفه‌ها و شاخص‌های الگوی تعاملی پلیس راهور فراجا با سایر سازمان‌ها در ایمنی ترافیک می باشد تا الگوی تعامل درست سازمان های دخیل در ایمنی ترافیک به دست آید و مدیریت صحیح این امر حاصل شود.

    روش

    پژوهش حاضر از لحاظ هدف از نوع تحقیقات کاربردی و کیفی بوده و به شیوه تحلیل مضمون صورت پذیرفته است. جامعه مورد مصاحبه پژوهش، خبرگان مطلع از موضوع شامل اساتید دانشگاهی، مدیران و فرماندهان پلیس راهور و مدیران سازمان‌های دخیل در ایمنی ترافیک بود. ابزار جمع‌آوری اطلاعات مصاحبه‎ نیمه ساختار یافته بود که برای کدگذاری از کدگذاری باز و محوری و انتخابی  روش گرند تیوری استفاده شد.

    یافته‌ها

    یافته‌های تحقیق حاکی از شناسایی 7 بعد (مدیریتی، اجرایی، فرهنگی، آموزشی، ایمن‌سازی، اجتماعی و زیرساختی)، 23 مولفه (تعامل و ارتباط، تحلیل‌داده، قوانین و مقررات، مدیریت خدمات، مدیریت منابع، نظارتی، مالی، عیب‌یابی، عملیاتی، برخورد ‌قانونی، آگاه‌سازی، فرهنگ‌سازی، تبلیغات، آموزش نظری، آموزش عملی، خدمات درمانی، ایمنی راه، آموزش ایمنی، پیشگیری اجتماعی، پیشگیری محیطی، فناوری، استانداردسازی و تجهیزاتی) و 154 شاخص بود.

    نتایج

    ابعاد مدیریتی و اجرایی از مهم ترین شاخص‌ها برای تعامل و ارتباط موثر سازمان‌های دخیل در ایمنی ترافیک با یکدیگر شناخته شد. همچنین وجود یک سازمان بالاسری جهت تعیین وظایف سازمان های موثر در ایمنی ترافیک و تعامل مناسب آن ها با هم و نیز اخذ گزارش‌ در بازه‌های زمانی تعیین شده از نهادهای مذکور به عنوان امری بسیار ضروری شناخته شد.

    کلیدواژگان: الگوی تعاملی، ارتباطات بین سازمانی، ایمنی ترافیک، ایمنی حمل و نقل، ارتباطات سازمانی
|
  • Mohammad Reza Pourgholami Sarvandani*, Hamzeh Eskandari, yousef Alipour Pages 9-52
    Background and Objective

    Unfavorable weather conditions are one of the important factors that affect road safety. The number of road accidents in climatic conditions such as snow and rain has also increased financial losses. Therefore, in this article, researchers analyze the spatial pattern of climatic elements in the occurrence of road accidents in Bushehr province.

    Method

    This research has been done with a spatial analysis approach and analyticaldescriptive method. The statistical population of the study includes all elements and road accidents that occurred in Bushehr province in a period of 5 years (2015-2016) and has been used documentary research. SPSS software was used for statistical analysis of accident and meteorological data and ArcGIS software was used for spatial analysis of data. IDW method was used for zoning the maps and R, F and Chisquare tests and multiple linear regressions has been used to compare frequencies.

    Findings

    The highest frequency of accidents was of injury type and in Bushehr- Borazjan police station area and it is also Injury accident type. The lowest frequency of accidents is related to Khormoj police station and it is fatal accident type. Considering the value of F which is 50.05 and the significance level which is 0.000, it can be stated with 95% confidence this model has generalizability. In the multiple linear regression method, a linear relationship was established between the dependent variable and several independent variables.

    Results

    The results of studies showed that at a 95% confidence level, there is a positive and significant relationship between climatic elements (precipitation, visibility, humidity and wind speed) and the accident variable.

    Keywords: Spatial Pattern, Climatic elements, Accidents, correlation, Bushehr
  • Identifying the Components and Indicators of Traffic Executive Regulations with a Traffic Violation Management Approach
    Esfandyar Tabashir, Eskandar Momeni, Reza Abdolrahmani, ali azizi Pages 53-92
    Background and Objective

    One of the necessary prerequisites for preparing a roadmap of traffic in any country, especially "traffic executive regulations", is to identify its components and characteristics. If these components and indicators are not properly identified, the traffic of that country in the field of traffic violations is not properly managed and as a result, the number of traffic violations and accidents and casualties due to accidents is increasing day by day. However, if the components and indicators are properly identified and the necessary planning is done based on them, the occurrence of violations and traffic accidents and the resulting losses can be prevented. Therefore, in this study, according to the experts, the components and indicators of traffic enforcement regulations have been identified with the approach of driving violation management.

    Method

    This research is developmental in terms of purpose and qualitative in terms of content with a content analysis approach. The statistical population of the present study consisted of 12 experts of traffic police, traffic engineers who were purposefully selected and semi-structured in-depth interview tools were used to collect data.

    Findings

    Analysis of data obtained from interviews in the form of three main categories (dimensions) include; A: Traffic policies B: Traffic legislation and C: Traffic enforcement guarantee and each includes several components and indicators, seven components (sub-categories) and 37 indicators (sub-categories) in this area were identified and finalized based on the opinions of experts .

    Results

    For the category of "traffic policies", two components and six indicators (subcategories), for the category of "traffic legislation", two components and nine indicators (subcategories) and for the category of "traffic guarantee", three components and 22 subcategories (indicators) were identified.

    Keywords: Traffic Executive Regulations, Traffic policies, Traffic legislation, Traffic enforcement guarantee, Traffic Violation Management
  • ahmad rezaee *, Mohammad Reza Filsafinejad, Ali Delavar, Masoud Gramipour Pages 93-122
    Background and Objective

    Being proficient in traffic test has a significant effect on reducing costs due to non-compliance with driving regulations. The traffic test biases put validity, fair evaluation, and correct decision in jeopardy. Therefore, the research objective is to study the psychometric features in order to validate the traffic test.

    Method

    The present applied study is quantitative in terms of type and categorized as studies called "psychometrics". The research population included participants in the traffic test in 2020 that 297 people were selected by simple random. Data were analyzed by R software, and reliability (α=0.7) as well as validity were verified based on differential action analyses.

    Findings

    The research findings showed that the traffic test is an easy test and participants mostly use guessing the correct answer. The discriminant coefficients of all questions were positive and acceptable. Non-based IRT tests converged, and with the exception of nonlinear regression method, which identified questions 11 and 16 as biased, other methods detected only question 16 as biased. Tests based on IRT failed to converge.

    Results

    The results of the research showed that the traffic test is valid and reliable. Based on differential functioning analyses, there is generally validity due to homogeneity of measurement in reference and focal groups. Nonlinear regression method is also a useful alternative to methods based on IRT and is has good capabilities in tests where there is a guess effect.

    Keywords: Psychometric properties, test, Traffic test, Differential item functioning, Guess Effect
  • Vahid Samadpour *, Seyyed Teymour Hoseyni Pages 123-148
    Background and Objective

    In the past, when calculating vehicle speed, experts used to determine the speed of a car based on the performance of the braking system and the length of the braking effect. In the last two decades, the design of car braking systems has changed and most cars are equipped with anti-lock systems. This makes it impossible for experts to calculate the speed of vehicles equipped with anti-lock braking system, because in such brakes, the braking effect does not remain on the road surface for a long time. The purpose of this paper is to develop the process of calculating vehicle speed in accidents of vehicles equipped with anti-lock braking system.

    Method

    To solve the problem of determining the speed of vehicles equipped with anti-lock braking system, we have used differential and integral methods of functions in the emergency braking process.

    Findings

    In this research, a mathematical model has been developed to determine the speed of a vehicle equipped with an anti-lock braking system. This model makes it possible to consider the effect of air resistance, resistance to movement and resistance to lifting the car from the ground during the driver reaction time and braking time. Tensile strength affects the change of vehicle speed.

    Results

    The proposed mathematical model shows the actual process of sudden braking of the car more accurately and reduces the error of calculating the speed of the car by 4 to 8 percent compared to the existing calculation methods.

    Keywords: Road accident, Vehicle speed, Emergency braking process, Anti-lock Braking System
  • saadolah noorbakhsh, Mohammad Mehdi Shariat Bagheri *, leila zoghi Pages 149-180
    Background and Objective

    Humans always adopt behaviors in all situations of life that can have very different results. Researchers in the field of high-risk driving behaviors have investigated the role of emotions prevalence rate as well as the root causes and factors related to this important issue. Therefore, the aim of this study was to develop a structural model of driving behaviors on the basis of sensation seeking mediated by emotion regulation.

    Method

    This research was applied in terms of purpose and descriptive-correlational in terms of quantitative methods of data collection. The statistical population of this study includes 917 drivers from Tehran, West Azerbaijan and Kurdistan provinces who were selected and evaluated by cluster sampling method. Data collection tools were Manchester (1990) driving behavior questionnaire, Arnett sensation seeking questionnaire (1992) and Grass and John (1998) emotion regulation.

    Findings

    The results of the analysis of structural equation showed that the measurement models of the studied variables and the final model of the research had a good fit. Excitement also had a direct effect on driving behavior in drivers. The emotion regulation variable was able to mediate between sensation seeking and driving behavior.

    Results

    The structure of emotion regulation can be used to explain the relationship between sensation seeking and driving behaviors. It is suggested that in order to improve the driving situation and reduce the number of accidents, the criteria and rules for obtaining a driver's license should be reviewed in accordance with the topics of emotional behaviors.

    Keywords: Driving behavior, Sensation seeking, emotion regulation, Structural equations
  • abolhasan maleki *, Fariba Shayegan, Parviz Ahi Pages 181-224
    Background and Objective

    Traffic safety has become one of the most important problems in the country and many organizations are involved in creating this safety. Therefore, the main purpose of this study is to identify the dimensions, components and indicators of the interaction pattern of Traffic Police of IRIPF with other organizations in order to use this pattern to achieve proper management of traffic safety.

    Method

    The present study in terms of purpose was an applied and qualitative research with content analysis. The statistical population was experts, which included university professors, managers and commanders of Traffic Police Department and Managers of Organizations related to traffic safety. The data collection tool was a semi-structured interview which was done by content analysis with open and centralized and selective coding.

    Findings

    findings indicate the identification of 7 dimensions(managerial, executive, cultural, educational, security, social and infrastructure), 23 components (interaction and communication, data analysis, rules and regulations, service management, resource management, regulatory, financial problems, operational, legal action, awareness, culture building, advertising, theoretical training, practical training, health services, road safety, safety training, social prevention, environmental prevention, technology, standardization and equipment) and 154 indicators.

    Results

    Management and executive dimensions were the most important indicators for effective interaction and communication between organizations involved in traffic safety. Also, the existence of an overhead organization to determine the duties of organizations involved in traffic safety and their proper interaction with each other, as well as obtaining reports at specified intervals from these institutions was considered very necessary.

    Keywords: Interaction paradigm, Inter-organizational cooperation, Traffic Safety, Transportation Safety, Corporate Communications