فهرست مطالب

  • سال سیزدهم شماره 43 (زمستان 1400)
  • تاریخ انتشار: 1401/03/04
  • تعداد عناوین: 6
|
  • عباس ایل بیگی نژاد، حمیدرضا ایزدبخش*، علیرضا ارشدی خمسه صفحات 537-558
    هدف

    گسترش روابط در زنجیره تامین بدون در نظر گرفتن جزییاتی همچون پایداری و تاب آوری، ریسک مقابله با تهدید ها را افزایش می دهد. یکی از عوامل افزایش تاب آوری زنجیره های تامین، مدیریت جریان های نقدی و به ویژه مدیریت حساب های پرداختنی است که در صورت مدیریت صحیح، استفاده بهتر از منابع مالی را به همراه دارد. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، ایجاد مدلی به منظور بهینه سازی زمان‏بندی بازپرداخت حساب های پرداختنی است.

    روش

    برای بهینه سازی، از الگوریتم ژنتیک و برای محاسبه تابع برازندگی با توجه به پیچیدگی مدل، از شبیه سازی استفاده شده است. تابع هدف شامل هزینه توقف خطوط تولید، هزینه تولید محصول ناقص و هزینه استقراض تامین کننده است و خروجی مدل،  تامین کنندگان و مقدار پرداختی به آنها در هر دوره پرداخت را تعیین می کند.

    یافته ها: 

    بررسی امکان پذیری به کارگیری روش ارایه شده از جمله یافته های اصلی این مقاله است که با توجه به نتایج به دست آمده کارآمدی مدل تایید می شود.

    نتیجه گیری:

     مدل بر اساس داده های صنعت خودروسازی با هدف بهینه سازی منابع مالی اجرا شد. نتایج نشان می دهد که مدل از چنان قابلیتی برخوردار است که می تواند هزینه های تحمیلی را تا 7/44درصد کاهش دهد.

    کلیدواژگان: زنجیره تامین، جریان های نقدی، شبیه سازی مونت کارلو، الگوریتم ژنتیک
  • علیرضا طجرلو، منوچهر انصاری*، علی دیواندری، مسعود کیماسی صفحات 559-579
    هدف

     وجود رقابت شدید بین کسب وکارها موجب شده است که به توسعه محصول جدید بیشتر توجه شود. بنابراین، هدف از اجرای این پژوهش، طراحی چارچوب توسعه محصول جدید با رویکرد بانکداری دیجیتال در بانک ملت است.

    روش

    پژوهش از نوع توصیفی میدانی، کیفی و کاربردی است. راهبرد، نظریه پردازی داده بنیاد است. مشارکت کنندگان، مدیران سطوح مختلف بانک ملت و دانشگاهی هستند. رویکرد نمونه گیری هدفمند بود که تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت و اشباع نظری با نمونه 12نفره میسر شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها، از روش استراوس و کوربین در نرم افزار اطلس تی 7 ، با سه فن کدگذاری: کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری انتخابی استفاده شد.

    یافته ها:

     122 کد نهایی از بررسی 12 مصاحبه به دست آمد. مدل اولیه در قالب 6 عامل برای توسعه محصول جدید با رویکرد بانکداری دیجیتال شناسایی شد: عوامل پیشران (علل درون سازمانی و برون سازمانی)، توسعه محصول جدید دیجیتال (برنامه ریزی، توسعه و ارزیابی محصول جدید)، استراتژی ها (نفوذ در بازار، متنوع سازی، توسعه بازار، توسعه محصول جدید)، پیامدها (مشتری، سازمانی، بازار و اقتصادی) و دو عامل مداخله گر (محیطی، مدیریتی و سازمانی) و زمینه ای (فرهنگ، سیاسی قانونی، موانع فرایندی، ویژگی های سازمان و زمینه محیطی) تدوین شد.

    نتیجه گیری:

     با استفاده از مدل توسعه محصول جدید با رویکرد بانکداری دیجیتال ارایه شده، می توان منطبق بر نیاز مشتری، محصول جدید را ارایه کرد. همچنین امکان سنجی و ارزیابی بازار هدف در صورت بررسی علمی آن می تواند موفقیت توسعه محصول جدید را به همراه داشته باشد و هم رضایت مشتری و هم بهره وری و مزیت رقابتی را برای بانک به ارمغان آورد.

    کلیدواژگان: بانکداری دیجیتال، بانک ملت، توسعه محصول، محصول جدید، محصول دیجیتال
  • زهرا نعمتی، محمدرضا مهرگان*، مهناز حسین زاده صفحات 580-605
    هدف

    یکی از رویکردهای مطرح در حوزه تصمیم گیری چندمعیاره، نظریه مطلوبیت چندشاخصه است که بر اساس تیوری مطلوبیت مورد انتظار مدل سازی شده است. نقطه تمایز اساسی میان روش های برگرفته از نظریه مطلوبیت با سایر روش های تصمیم گیری چندشاخصه، در تعریف نقش تابع ارزش است. یکی از نظریه هایی که در انتقاد به تیوری مطلوبیت مورد انتظار شکل گرفته، تیوری چشم انداز است. یکی از سوال های پژوهشی مهم در حوزه تصمیم گیری آن است که چگونه می‏توان از تیوری چشم انداز در روش های تصمیم گیری چند شاخصه استفاده کرد. پژوهشگرانی در سال های اخیر، به بررسی این موضوع پرداخته اند؛ اما با وجود این، کاستی هایی در به کارگیری این تیوری در روش های تصمیم گیری چندشاخصه، از جمله در تعیین نقطه مرجع وجود دارد. محاسبات تیوری چشم انداز به هر نقطه مرجعی این اجازه را می دهد که به کار گرفته شود؛ اما به نقاط مرجع چندگانه اجازه نمی دهد که به طور هم زمان در نظر گرفته شوند، بنابراین، در این حوزه به تیوری هایی نیازمندیم که بتواند امکان تعامل چندین نقطه مرجع را فراهم آورد.

    روش

    در این پژوهش از سه نقطه مرجع برای توسعه مدل تیوری مطلوبیت چندشاخصه بهره گرفته شده است. این سه نقطه مرجع به طور هم زمان مدنظر قرار می گیرند.

    یافته ها: 

    مدل توسعه یافته در قالب تعاریف و روابط ریاضی ارایه شده و قابلیت کاربرد آن با به کارگیری یک مثال و بر پایه داده های مربوط به برگزیدن تامین کنندگان قطعات هواپیما نشان داده شده است.

    نتیجه گیری: 

    مدل پیشنهادی مشکل بی توجهی به نقاط مرجع چندگانه به طور هم زمان را برطرف می کند و شکاف پژوهشی موجود در حوزه ادبیات تصمیم گیری را پوشش می دهد.

    کلیدواژگان: تصمیم گیری چندشاخصه (MADM)، تئوری چشم انداز، تئوری مطلوبیت چندشاخصه، تابع ارزش
  • محبوبه کاظمی، داریوش محمدی زنجیرانی*، مجید اسماعیلیان صفحات 606-633
    هدف

    این مطالعه درصدد طراحی یک شبکه زنجیره تامین است که در آن تصمیم های مسیریابی و زمان بندی وسایل حمل ونقل در سطح تاکتیکی با تصمیم های مکان یابی مراکز بارانداز عبوری، در سطح استراتژیک، با توجه به محدودیت های موجود در دنیای واقعی و ماهیت خاص اقلام فاسدشدنی، ادغام شده اند.

    روش

    در پژوهش حاضر، یک مدل برنامه ریزی چندهدفه عدد صحیح برای مسئله مکان یابی، زمان بندی مسیریابی با امکان تقسیم چندبخشی تقاضا برای اقلام فاسد‏شدنی ارایه شده است؛ به گونه ای که تاثیر فسادپذیری اقلام در تابع هدف دوم در کنار هدف کاهش هزینه ها لحاظ شده است. به منظور به دست آوردن مرز پارتوی اهداف متضاد، از روش اپسیلون محدودیت توسعه یافته در نرم افزار سیپلکس نسخه 20.1 استفاده شد.

    یافته ها: 

    در هیچ یک از مطالعات پیشین، ویژگی فسادپذیری اقلام در قالب مدل یکپارچه مکان یابی مراکز بارانداز عبوری، زمان بندی و مسیریابی با امکان تقسیم چندبخشی تقاضا در نظر گرفته نشده است. مهم ترین جنبه از نوآوری  پژوهش این است که از ویژگی تقسیم چندبخشی تقاضا در  بهبود زمان بندی وسایل نقلیه بهره برداری شده و علاوه بر بهبود در تابع هدف هزینه، مقدار تابع هدف دوم (پاسخ گویی شبکه) نیز به طور چشمگیری افزایش یافته است. در همین راستا، نتایج تحلیل حساسیت پارامترهایی همچون مدت دوام محصول (sl)، نقطه کاهش کیفیت (QRP) و ظرفیت وسایل حمل (Q)، موید کارایی مدل پیشنهادی پژوهش است.

    نتیجه گیری:

     در نهایت مدل پیشنهادی روی یک مثال در ابعاد کوچک  اجرا و نتایج محاسباتی و نقطه نظرهای مدیریتی ارایه شد. مقایسه نتایج مدل پیشنهادی پژوهش با یک مدل بنچ مارک در شرایط تجربی برابر، کارایی مدل پیشنهادی را نشان می دهد. مدل پیشنهادی پژوهش را می توان برای تمام صنایعی به کار برد که از بارانداز عبوری به عنوان استراتژی توزیع خود استفاده می کنند، به ویژه برای توزیع آن دسته از محصول هایی که به زمان وابسته اند.

    کلیدواژگان: اقلام فسادپذیر، روش اپسیلون محدودیت توسعه یافته، زمان بندی، مکان یابی مراکز بارانداز عبوری، مسیریابی تقسیم چندبخشی تقاضا
  • پویان مسعودی فر*، عباس مصلی نژاد، مجتبی عزیزی صفحات 634-663
    هدف

    با توجه به اینکه برنامه ریزی سبد پروژه، اقدامی استراتژیک در سازمان های پروژه محور محسوب می شود، اجرای صحیح آن به پیروی از مراحلی ساختاریافته نیازمند است. این پژوهش بر آن است که با شناسایی عوامل موثر بر برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه به ویژه خلاهایی که چارچوب ها و مدل های پیشین به آن توجه نکرده اند، چارچوبی مرحله بندی شده برای اجرا ارایه کند.

    روش

    در این پژوهش با به کارگیری روش تحلیل مضمون، ابتدا مضامین مربوطه از ادبیات موضوع شناسایی و سپس مضامین شناسایی شده در قالب شبکه مضامین تحلیل شدند. در مرحله بعد، این یافته ها به روش دلفی و همچنین مصاحبه با 12 نفر از خبرگان به روش گلوله برفی بررسی و تایید شدند. در ادامه، چارچوب اولیه ای برای برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه تهیه و با تکرار فرایند دلفی و اخذ نظر خبرگان، در نهایت به صورت چارچوب ارایه شده تکمیل شد.

    یافته ها: 

    در این پژوهش برای برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه 12 مضمون پایه، 4 مضمون سازمان دهنده و 1 مضمون فراگیر شناسایی شده است. بر مبنای عناصر سازمان دهنده، عناصر کلیدی برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه عبارت اند از: 1. سناریو محوربودن برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه، 2. تعیین چشم اندازهای واگرا از آینده پورتفولیوها، 3. ترسیم مسیر تغییرات سبد از گذشته به امروز و آینده در قالب نقشه راه، 4. پایش و تحلیل هم زمان تغییرات در سناریوها و وضعیت سبد به عنوان مبنای برنامه ریزی مجدد پورتفولیو.

    نتیجه گیری: 

    بر مبنای عناصر کلیدی برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه و یافته های دیگر پژوهش، پژوهشگر چارچوبی «مفهومی»، «فرایندی» و «توصیفی تجویزی» برای برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه ارایه داد و به کارگیری آن را در این شش گام تشریح کرد: 1. مستندسازی پیشینه سبد پروژه؛ 2. مستندسازی وضع موجود (کنونی) سبد پروژه؛ 3. تعیین چشم اندازهای سبد پروژه در قالب سناریوهای مختلف؛ 4. تهیه نقشه راه برای حرکت از وضع کنونی به وضع چشم انداز سبد؛ 5. ارزیابی تحقق سناریوها و 6. پایش، تحلیل و برنامه ریزی مجدد سبد.

    کلیدواژگان: برنامه ریزی استراتژیک سبد پروژه، برنامه ریزی سبد پروژه، پورتفولیوی پروژه، مدل پورتفولیو، مدیریت سبد پروژه
  • علی سیبویه، عادل آذر*، مصطفی زندیه صفحات 664-703
    هدف

    در دنیای آشفته امروزی، زنجیره های تامین با اختلال های متعددی مواجه اند که سبب قطع یا کاهش جریان می شوند یکی از راه های مقابله با اختلال ها، استراتژی های تاب آوری است. در این مقاله، با در نظر گرفتن دو اختلال در زنجیره تامین چندسطحی خون و مدنظر قراردادن تاثیر آن ها، مدل احتمالی مبتنی بر سناریو دومرحله ای استوار ارایه شده است.

    روش

    پس از مرور مقاله های مختلف، شکاف تحقیقاتی بررسی و مدل سازی ریاضی صورت پذیرفت. برای مقابله با عدم قطعیت، برنامه ریزی احتمالی دومرحله ای استوار استفاده شد. در پایان نیز با استفاده از روش ترابی و هسینی، به حل مدل پرداخته شد.

    یافته ها:

     مدل ارایه شده در موردی واقعی، یعنی زنجیره تامین خون شهر تهران، در مدت زمان مناسبی با نرم افزار گمز حل شد و اثر راهبردهای تاب آوری گوناگون در سناریوهای مختلف مشخص شد و با بررسی جواب های مدل، صحت مدل به تایید رسید.

    نتیجه گیری:

     در این مقاله نشان داده شد که می توان با استفاده از راهبردهای تاب آوری افزونگی، بهبود انعطاف پذیری و گسترش مسیولیت اجتماعی، زنجیره تامین خون را تاب آور ساخت و کمبود را در هنگام مواجهه با اختلال ها کاهش داد.

    کلیدواژگان: زنجیره تامین تاب آور، زنجیره تامین خون، اختلال، مدل سازی ریاضی استوار
|
  • Abbas Eilbeyginejad, Hamidreza Izadbakhsh *, Alireza Arshadikhamseh Pages 537-558
    Objective

    If important details such as sustainability and resilience are not taken into account in supply chains, the risk of potential threats increases. One of the crucial factors in increasing supply chain resilience is the management of cash flows, especially the management of payable accounts. Managing this factor will lead to better use of financial resources. This study creates a model to optimize the repayment schedules of payable accounts.

    Methods

    To optimize the model, a genetic algorithm was used and simulation was applied to calculate the suitability function. The objective function included the costs of stopping production lines, the costs of producing defective products, and the costs of borrowing for suppliers. The produced output determined the suppliers and the amount of payment to them in each period.

    Results

    Investigating the feasibility of applying the proposed method was the main finding of this study, and the obtained results proved the model as efficient.

    Conclusion

    The model used real data from the automotive industry and the results showed that the proposed model has the ability to reduce the costs up to 44.7%.

    Keywords: Cash Flow, Genetic Algorithm, Monte Carlo simulation, Supply Chain
  • Alireza Tajarloo, Manouchehr Ansari *, Ali Divandari, Masoud Keimasi Pages 559-579
    Objective

    The serious competition among businesses has given more attention to new product development. Therefore, the purpose of this study is to design a new product development framework relying on the digital banking approach applied by Mellat Bank.

    Methods

    This is a qualitative, descriptive, and applied study, conducted based on the grounded theory. Interviews were conducted with 12 managers of different levels of Mellat Bank and university professors with sufficient experience in the field of new digital product development. Data was gathered by purposeful sampling until theoretical saturation with the help of Version 7 of Atlas T software. Strauss and Corbin's method along with the three techniques of open coding, axial coding, and selective coding were used to analyze the data.

    Results

    A total of 122 final codes were obtained from the 12 conducted interviews. The initial model, including 6 factors for new product development with a digital banking approach, was identified: driving factors (internal and external causes), new digital product development (new product development, planning, and evaluation), strategies (influence on the market, diversification, market development, new and innovative product development), outcomes (customers as well as organizational, market and economic outcomes), intervening factors (environmental, managerial and organizational) and contextual factors (culture, political and legal, process barriers), organizational characteristics and environmental context) were compiled.

    Conclusion

    Through the new product development model with digital banking approach, the new products can be presented according to the customers’ needs. Also, feasibility and evaluation of the target market, if scientifically reviewed, can lead to the success of new product development, which will bring both customer satisfaction and productivity as well as competitive advantage to the bank.

    Keywords: Mellat Bank, Digital banking, New Product, Digital product, Product development
  • Zahra Nemati, MohammadReza Mehregan *, Mahnaz Hosseinzadeh Pages 580-605
    Objective

    Multi-attribute utility theory is one of the approaches in multi-attribute decision-making. It is developed based on the logic of the expected utility theory. The main difference between the methods derived from the expected utility theory and multi-attribute decision-making methods is defining the role of the value function. The prospect theory was emerged to criticize the expected utility theory. An issue open to controversy in the field of decision-making is how to apply the prospect theory in developing multi-attribute decision-making methods. Some research has attempted to address the issue in recent years, yet there are shortcomings in applying this theory in multi-attribute decision-making methods, including determining the reference point. The prospect theory calculations permit any reference point to be involved but do not allow multiple reference points to be considered simultaneously. In this area, theories capable of providing interaction of several references points simultaneously are needed.

    Methods

    In this paper, three reference points were used and considered simultaneously to develop a multi-attribute utility theory model.

    Results

    The developed model was presented in the form of definitions and mathematical relations and its applicability was shown using an example and based upon the data related to the selection of aircraft suppliers.

    Conclusion

    The proposed model is able to solve the problem of not paying attention to multiple reference points simultaneously and can cover the research gap in the field of decision-making literature.

    Keywords: Multi-Attribute Decision Making (MADM), prospect theory, Multi-attribute utility theory, value function
  • Mahboobeh Kazemi, Darush Mohamadi Zanjirani *, Majid Esmaeilian Pages 606-633
    Objective

    This paper sought to develop a food supply chain model that integrates the operational decisions (vehicle routing and scheduling) with strategic decisions (cross-docking centers locating) in a hub network, considering life - real constraints and the perishable nature.

    Methods

    In this research, an integer Goal programming model for location, timing, and vehicle routing problems is proposed with the possibility of split demand for fresh items in which the impact of perishability is considered as the second objective besides the total cost. Accordingly, an augmented -constraint method was used to generate a Pareto optimal for these conflicting objectives. This model was implemented in CPLEX software, 20.1 version.

    Results

    Previous studies neither considered the perishable nature of the items in cross-docking locations nor the split delivery vehicle routing scheduling models. The most important aspect of innovation in this research was that the characteristics of split demand in improving the timing of vehicles were used and in addition to improving the cost function, the value of the second objective function (network accountability) was also increased dramatically. The results of sensitivity analysis on some parameters such as shelf life of products (SL), quality reduction point (QRP), and capacity of vehicles (Q), showed the efficiency of the proposed model.

    Conclusion

    Finally, the proposed model was utilized in random data and numerical results, and some managerial insights were provided. Comparing the results of the proposed model with the benchmark model in equal experimental conditions, the efficiency of the proposed model was confirmed. Cross-docking is nowadays used by many companies and industries and the provided model by this study can be applied especially for time-sensitive products.

    Keywords: Augmented-constraint method, Cross-docking centers location, Perishable products, Scheduling, Split delivery vehicle routing problem
  • Puian Masudi Far *, Abbas Mossalanejad, Mojtaba Azizi Pages 634-663
    Objective

    As project portfolio strategic planning (PPSP) is a strategic action in project-based organizations, its execution needs to be followed by structured stages. Via identifying the effective elements on (PPSP), especially the missed elements in previous models, the present study aimed to propose a step-based framework for execution.

    Methods

    This research utilized thematic analysis to identify the related themes from the literature. The themes were then analyzed by forming a thematic network. Next, by conducting interviews with 12 selected experts, using the snowball method, the obtained findings were reviewed and verified by the Delphi process. A framework for PPSP was developed based on the organizing themes and again verified by experts, repeating the Delphi process. The process was eventually completed by presenting a framework.

    Results

    This study identified 12 basic themes, 4 organizing themes, and one global theme for PPSP. Based on the organizing themes, key elements of PPSP included: 1) Necessity of scenario-based approach in PPSP, 2) Determining divergent visions for future of portfolios, 3) Drawing the portfolio changes path from past to present and future in the form of a roadmap, and 4) Monitoring and analyzing both changes in scenarios and portfolio status simultaneously as a basis for portfolio preplanning.

    Conclusion

    Based on the key elements of PPSP and other findings of this research a "conceptual", "process-based" and "descriptive-prescriptive" framework for PPSP was offered and its conduction was explained in six steps: 1) Documenting project portfolio history, 2) Documenting project portfolio current status, 3) Determining project portfolio visions in different scenarios, 4) Preparing a roadmap to move from current status towards vision status, 5) Assessing realization of scenarios, and 6) Monitoring, analyzing, and preplanning the portfolio.

    Keywords: portfolio management, Portfolio model, Portfolio planning, Project portfolio, Project portfolio strategic planning
  • Ali Sibevei, Adel Azar *, Mostafa Zandieh Pages 664-703
    Objective

    In today's turbulent world, supply chains face a variety of disruptions that cause disruption or reduction of flow in them. One way to deal with supply chain disruptions is through resilience strategies. In this paper, a two-stage scenario-based model was developed considering two disruptions in the multilevel blood supply chain as well as their effects.

    Methods

    First, by examining different articles, the research gap was investigated and then the mathematical modeling was done. Also, to deal with uncertainty, two-stage stochastic programming was used. Finally, in order to face the multi-objective nature of the model, the model was solved by Torabi and Hosseini method.

    Results

    The proposed model was solved using the Torabi and Hosseini method in the real case, i.e. the blood supply chain of Tehran, in a suitable period of time by GAMS software.

    Conclusion

    The achieved results of the present study proved that adopting strategies such as redundancy, flexibility, and expanding social responsibility makes it is possible to make the blood supply chain resilient and reduce the shortage when faced with disruptions.

    Keywords: Resilient Supply Chain, Blood Supply Chain, Disruption, Robust mathematical modeling