فهرست مطالب

روستا و توسعه - سال هشتم شماره 2 (تابستان 1384)
  • سال هشتم شماره 2 (تابستان 1384)
  • 120 صفحه، بهای روی جلد: 7,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1384/08/15
  • تعداد عناوین: 6
|
  • غلامعلی نجفی، شمس السادات زاهدی، علی آهون منش، احمد مجتهد صفحه 1
    بررسی کشاورزی پایدار و زیرنظام های آن به منظور شناخت و آگاهی بیشتر از وضعیت این نظام ها، و تدوین راهبردها و برنامه های مناسب برای نیل به توسعه کشاورزی پایدار اهمیت اساسی دارد.
    در این پژوهش که به صورت مورد پژوهی همراه با مصاحبه های باز و عمیق در دشت هراز در شمال کشور صورت گرفت، وضعیت نظام شالیزاری این دشت بر مبنای دیدی سیستمی و بر اساس چارچوب کشاورزی پایدار و در تعامل با محیط چهارگانه اجتماعی، اقتصادی، طبیعی، و سیاسی بررسی شد.
    نتایج بررسی نشان داد که وضعیت نظام شالیزاری دشت هراز پایدار نیست و تداوم وضعیت و روند فعلی موجب افزایش ناپایداری می شود. بنابراین، پیشنهادهای ویژه ای در این زمینه ارایه شده است.
    کلیدواژگان: شالیزارها، کشاورزی پایدار، هراز (دشت)، پژوهش موردی
  • محمود دانشور کاخکی، مهدی عمرانیان خراسانی، علی اکبر سروری صفحه 19
    شیر یکی از مهم ترین مواد غذایی پروتیینی است که نقش اساسی در امنیت غذایی دارد. از طرف دیگر، اهمیت این محصول در زمینه ایجاد اشتغال نیز همواره مطرح بوده است به گونه ای که هم اکنون تولید شیر یکی از فعالیت های عمده در بخش کشاورزی محسوب می شود. مطالعه حاضر به بررسی شاخص بهره وری گاو شیری و همچنین تعیین حدود استفاده بهینه از نهاده های تولیدی در دامداری صنعتی در واحد تولید شیر موسسه کنبیست آستان قدس رضوی می پردازد. بر اساس نتایج این مطالعه، میزان بهره وری هر گاو شیری در این واحد تولیدی 1.40 است که نشان دهنده بالا بودن سطح بهره وری تولید شیر گاوهای این واحد می باشد. همچنین پس از برآورد تابع تولید شیر مشخص شد که میزان استفاده از یونجه خشک، ذرت علوفه ای، تفاله خشک، ذرت دانه ای و جو در ناحیه دوم (ناحیه اقتصادی تولید)، میزان استفاده از ملاس در ناحیه اول (ناحیه غیر اقتصادی تولید)، و میزان استفاده از سبوس و نیز تعداد گاوهای شیری موجود در این واحد تولیدی در ناحیه سوم (ناحیه غیر اقتصادی) قرار دارد.
    کلیدواژگان: شیر، تولید صنعتی، واحدهای صنعتی، پژوهش موردی، دامپروری، کنبیست (آستان قدس رضوی)
  • محمدباقر کمالی صفحه 43
    جنبش سمائول آندونگ که در دهه 1970 شروع شد یکی از موفق ترین تجربیات توسعه روستایی جهان است که به خوبی توانسته است مشارکت فعال روستاییان را تسهیل و بسترسازی نماید. این جنبش از طریق انتخاب رهبران سمائول روستایی توسط مردم تعامل مناسبی بین کارگزاران دولتی و روستاییان ایجاد کرده است. محور این جنبش تغییر نگرش و آموزش کاربردی بوده است، ولی این امر فقط به روستاییان محدود نشده بلکه هم زمان مدیران و کارگزاران را هم در بر گرفته است. تجربه جنبش سمائول آندونگ یک برنامه توسعه بالا به پایین و پایین به بالاست که در آن مردم و دولت به زبانی مشترک رسیده اند. این جنبش با پروژه های نمونه کوچک و محدود و مطالعه آنها برای تعمیم شروع شد. در واقع، جنبش سمائول بر مبنای پژوهشی عمل نگر استوار است - یعنی عمل – مطالعه - عمل. در این فرآیند توسعه، تمامی ذی ربطان به صورت فعال و پویا در تولید دانش و اجرا مشارکت داشته اند؛ مهم تر اینکه مشارکت به مردان محدود نبوده و هم زمان زنان نیز فعالانه در روند جنبش مشارکت داشته اند. گرچه جنبش سمائول از تجربیات کشورهای دیگر استفاده می کند اما سعی شده است که فرهنگ بومی کره جنوبی همچنان بستر توسعه باقی بماند. در نهایت مردم با این جنبش به خودباوری و نگرش «خود ما قادر به انجام آن هستیم» رسیده اند.
    کلیدواژگان: سمائو آندونگ، توسعه اقتصادی، توسعه اجتماعی، توسعه عمودی، کره جنوبی
  • بررسی تقاضای شیر و انواع تخم پرندگان در مناطق شهری ایران
    طیبه فراهانی صفحه 65
    در این مطالعه با استفاده از نظام تقاضای به نسبت ایده آل، توابع تقاضای شیر و انواع تخم پرندگان در جامعه شهری به طور تخمینی بیان شده و کشش های قیمتی و غیر قیمتی توابع تقاضای جبران نشده و جبران شده مورد مطالعه قرار گرفته است. نتایج به دست آمده نشان می دهد که در طول دوره مورد بررسی (1358-81)، سهم بودجه اختصاص یافته به انواع تخم پرندگان از سهم بودجه اختصاص یافته به شیر بیشتر است، هر چند که در سال های اخیر مطالعه سهم بودجه اختصاص یافته به شیر به تدریج افزایش یافته است و این امر ممکن است به دلیل تبلیغ مصرف شیر باشد.
    کشش خود قیمتی انواع تخم پرندگان در جامعه شهری حاکی از آن است که در طول دوره مورد بررسی، استفاده از ابزار قیمت ها برای اصلاح الگوی مصرف موثر نبوده است. این امر نشان می دهد که در اعمال مدیریت بهینه تقاضا، متغیرهایی همچون رشد فعالیت های تولیدی و نرخ رشد جمعیت اهمیت ویژه ای دارد و باید این متغیرها را با به کار بستن سیاست های مناسب به سمت بهینه سازی هدایت کرد. از طرفی با توجه به ضرورت وجود این دو نوع کالا در سبد مصرفی خانوارهای شهری و نیز با توجه به کاهش مخارج (درآمد) واقعی خانوارها که به دلیل افزایش شدید شاخص قیمت ها رخ می دهد، حذف یارانه های پرداختی به این کالاها سیاست مناسبی نیست بلکه باید به سیاست کاهش تدریجی یارانه ها هم زمان با کنترل تورم روی آورد.
    همچنین به دلیل استفاده از داده های سری زمانی در این مطالعه، نخست ریشه واحد در متغیرهای مدل و سپس ارتباط درازمدت داده ها بررسی شد. نتایج این بررسی نشان دهنده وجود همگرایی یکسان و رابطه بلندمدت بین متغیرهای مدل بوده است.
    کلیدواژگان: شیر (تقاضا)، تخم پرندگان، مناطق شهری، ایران
  • مصطفی احمدوند، مریم شریف زاده، منصور شاه ولی صفحه 85
    تحقیق حاضر با هدف بررسی روندها و جهت گیری های آینده ترویج کشاورزی در جهان به طور اعم و در ایران به طور اخص انجام شده است و برای این منظور از تحقیق توصیفی و فن فراتحلیل استفاده شده است. از نظر سازماندهی و تشکیلات باید بر خصوصی سازی، تجدید ساختار و تمرکززدایی تاکید شود. ترویج و آموزش کشاورزی باید ماهیتی ارتباطی - اطلاعاتی داشته باشد و هدفش تلاش جهت جهانی شدن کشاورزی، تجاری شدن کشاورزی، بالابردن بهره وری کشاورزی، توانمندسازی و مهیاسازی کشاورزان و بهره برداران، و تسهیل مشارکت گروه های محلی و تشکل های غیردولتی در برنامه های توسعه باشد. گروه ها و تشکل های غیردولتی و تشکل های محلی نقش ارباب رجوع را در ترویج و آموزش کشاورزی ایفا می کنند و ابزار ترویج در این زمان شبکه های اطلاعاتی و اطلاع رسانی است. در ایران نیز به نظر می رسد باید بخش دولتی ترویج کشاورزی را کوچک کرد و بسیاری از فعالیت ها و خدمات را به بخش های مختلف دیگر واگذار نمود و نیز روند تجدید ساختار را در پیش گرفت. پیشنهاد می شود ترویج کشاورزی در ایران به دو بخش دولتی (عمومی) و خصوصی تقسیم شود و بخش های دولتی به کشاورزان خرده پا و کوچک و بخش های خصوصی به کشاورزان بزرگ مالک اختصاص یابد و یا از ترکیبی از چند روند استفاده شود.
    کلیدواژگان: ترویج کشاورزی، توسعه کشاورزی، کشاورزی
  • صفحه 105
|
  • Gholam Ali Najafi, Shamsossadat Zahedi, Ali Ahunmanesh, Ahmad Mojtahed Page 1
    It is of essential importance to study sustainable agriculture and its associated sub-systems, aiming at a better understanding of their situation, and formulating suitable strategies and plans to achieve a sustainable agricultural development. Conducted with open and in-depth interviews in Haraz basin area in northern Iran, this case study has reviewed the situation of the paddy field system dominated over there in terms of a systems approach, based on a sustainable agricultural framework, in an interaction with social, economic, natural, and political environments. As shown by the results, it appears that there has never been a sustainable situation of the paddy field system in the area, and the continuation of present trends might lead to an increased unsustainability. A number of specific suggestions and comments are therefore presented in this respect.
  • Mahmoud Daneshvar Kakhaki, Mehdi Omraniyan Khorasani, Ali Akbar Soruri Page 19
    Known as one of the most important protein nutrients, milk plays a key role in food security. In addition, it has always been focused as an employment-generating product, so that the milk production is currently assumed a main activity in agriculture sector. This study reviews productivity index of dairy cow and determines extents of optimal input uses in Kenebist industrial animal husbandry unit. According to the results, this unit shows a productivity rate of 1.40 for each dairy cow, indicating a high level of productivity. Furthermore, having estimated a function of the milk production, it was consequently realized that alfalfa, silage corn, pulp sugar beet, grain corn, and barley are placed in second area (economic area of production), molasses in first area (non-economic area) of production, and bran consumption, as well as the number of existing dairy cows in the unit in third (non-economic) area.
  • Mohammad Bagher Kamali Page 43
    Started in 1970s, Saemaul Undong Movement is one of the most successful experiences of rural development across the world. It has been a well-established movement to facilitate an active participation of rural people. The movement has made an appropriate interaction between government agents and the rural people through an election of rural Saemaul leaders by the people. It has focused on improvement of applied education and attitude; however, this has not been limited simply to the rural people but involved, at the same time, managers and agents too. The movement is experiencing a top-down and bottom-up development plan in which people and government have reached a common understanding. It began implementing small and limited pilot projects followed by studying them in terms of their generalization. In effect, the movement is based on action-research. In this development process, all stakeholders have actively and dynamically participated in producing knowledge and implementing the projects. More specifically, it was not limited to men, since women have also contributed by their active participation in the movement trend. Although, Saemaul movement is benefiting from experiences of the other countries, there has been a great effort to maintain South Korean indigenous culture as a development setting. Finally, thanks to such a movement, people have achieved their self-esteem and attitude of “we are able to do it ourselves”.
  • Demand for Milk and Various Types of Bird-Eggs in Urban Iran
    Tayebeh Farahani Page 65
    This study gives estimates of demand functions for milk and various types of bird-eggs in urban society, using Almost Ideal Demand System (AIDS), and examines price and non-price elasticities of compensated and non-compensated demand functions. As indicated by the produced results, over the studied period (1979-2002), budget ratio allocated to the various types of bird-eggs was higher than that allocated to the milk, though the latter was gradually increasing during the latest years of the period, which might be due to the advertising of milk consumption. Self-price elasticity of the various bird-egg types in the urban society suggest that the application of price instrument to improve consumption pattern has not been effective over the studied period. It indicates that it is of a particular importance to include variables like growth in productive activities and growth rate of population in optimal management of demand. These variables should be directed to optimisation by applying suitable policies. However, given the necessity to provide urban households with both of these consumption goods, and considering decreased real expenditures (incomes) of the households due to severe increase in price indexes, it would not be a suitable policy to remove subsidies paid for such goods; rather, there must be a policy to decrease subsidies gradually, parallel to the control of inflation. Moreover, because of using time series data, first, the unit root in variables of the concerned model and then, longterm relation of the data are reviewed. Results of the study indicate that there are a uniform convergence and a long-term relation among the variables of the model.
  • Mostafa Ahmadvand, Maryam Sharifzadeh, Mansur Shahvali Page 85
    This research aims at studying future trends and orientations of agricultural extension across the world in general and particularly in Iran, drawing upon a descriptive research method and a meta-analysis approach. The results indicate that the agricultural extension and training should be informative-communicative in nature, achieve agricultural globalization and commercialization, raise agricultural productivity, empower and prepare farmers and clients, and facilitate the participation of local groups and non-governmental organizations in development plans. Moreover, in organizing and administerating terms, there should be a certain emphasis on privatization, restructuring, and decentralization. In Iran, the public sector involved in the agricultural extension should decline, so that, as we suggest, the agricultural extension would be devided into the public and private sectors, the former devoted to small farmers and the latter to landowner farmers, and/or there would be a combination of several trends.