فهرست مطالب

پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی - سال دوازدهم شماره 1 (پیاپی 39، بهار 1385)
  • سال دوازدهم شماره 1 (پیاپی 39، بهار 1385)
  • 116 صفحه، بهای روی جلد: 12,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1385/04/10
  • تعداد عناوین: 6
|
  • بختیار شعبانی ورکی، رضوان حسین قلی زاده صفحه 1
    هدف از این مطالعه، بررسی کیفیت تدریس در دانشگاه است. در این پژوهش 196 نفر از دانشجویان دانشکده علوم ‎تربیتی و روانشناسی دانشگاه فردوسی مشهد مورد مطالعه قرار گرفتند. به منظور گردآوری داده ها از پرسشنامه کیفیت تدریس سراج (2002) استفاده شده است. تحلیل داده های به دست آمده حاکی از آن است که بین کیفیت تدریس در سطح موجود و سطح ضرورت تفاوت معنی داری وجود دارد. مقایسه شاخصهای تعیین کننده کیفیت تدریس (طرح درس، اجرای تدریس، ارزشیابی تدریس و روابط بین فردی) در دو وضعیت فعلی و مورد انتظار نیز بیانگر وجود تفاوت معنی ‎دار بین هر یک از این شاخصهاست. به طور‎‎کلی، یافته های پژوهش ضرورت گذر از وضع موجود به وضع مطلوب را به نحو روشنی نشان داده ‎اند.
    کلیدواژگان: کیفیت تدریس، دانشجویان، طرح درس، دانشگاه و ایران
  • محمد نریمانی، ثریا اسلام دوست، مظفر غفاری صفحه 23
    هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی و مطالعه علل اضطراب امتحان در دانشجویان و راه های مقابله با آن است. نمونه آماری تحقیق شامل 200نفر از دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی در سال تحصیلی 79- 1378 و روش پژوهش علی - مقایسه‎ای و برای دستیابی به ارتباط متغیرها از روش همبستگی استفاده شده است. برای جمع‎ آوری داده ها از پرسشنامه محقق ساخته، پرسشنامه اضطراب امتحان مهرگان و مقیاس اضطراب عمومی نجاریان استفاده شده است. نتایج مطالعه نشان داد که بین دانشجویان زن و مرد در متغیر اضطراب امتحان (P<0.05) و در متغیر اضطراب عمومی تفاوت معنی ‎‎داری وجود دارد (P<0.05). همچنین، بین اضطراب امتحان با اضطراب عمومی دانشجویان رابطه مثبت و معنی دار وجود دارد (P<0.05)، بین اضطراب امتحان و اضطراب عمومی و راه های مقابله با اضطراب رابطه منفی و معنی ‎دار وجود دارد (P<0.05). عدم تمرکز و حواسپرتی و محیط نامناسب برگزاری امتحان بر اضطراب امتحان دانشجویان تاثیر دارد و همچنین، از میان روش های مقابله با اضطراب امتحان بیشتر از فنون شناختی - رفتاری ذکر خدا و دعا کردن استفاده می ‎‎شود.
    کلیدواژگان: اضطراب امتحان، اضطراب عمومی، راه های مقابله و دانشجویان
  • ابراهیم صالحی عمران صفحه 41
    هدف از این پژوهش بررسی وضعیت اشتغال دانش آموختگان زن در گروه های عمده آموزشی است. با توجه به ماهیت پژوهش، روش توصیفی برای انجام دادن این مطالعه انتخاب شد. جامعه پژوهش کلیه دانش آموختگان زن دانشگاه مازندران (1236 نفر) در تمام گروه های آموزشی هستند. نمونه تحقیق 292 نفر بودند که از این میان 177 نفر پرسشنامه ها را ارسال کردند. ابزار اصلی این پژوهش پرسشنامه محقق ساخته است. تحلیل نتایج به کمک آمارهای توصیفی و استنباطی با استفاده از نرم افزار آماری SPSS صورت گرفته است. نتایج نشان می دهد که 9/56 درصد از دانش آموختگان زن دانشگاه شاغل و 43 درصد بیکار بودند. از بین این زنان شاغل 56 درصد در بخش خدمات، 32 درصد در بخش صنعت و 10 درصد در بخش کشاورزی به کار مشغول بودند. از بین نمونه تحقیق، 84 درصد زنان دانش آموخته رشته های فنی و مهندسی، 56 درصد رشته های علوم انسانی، 50 درصد رشته های علوم پایه و در نهایت، 38 درصد رشته های علوم کشاورزی توانستند به کار مشغول شوند؛ عواملی نظیر دانشها و اطلاعات کسب شده در دوران تحصیل در دانشگاه، وجود داشتن زمینه های شغلی متناسب با رشته تحصیلی و مهارتهای عملی کسب شده در دوران تحصیل در دستیابی زنان به شغل موثر بوده است. همچنین، عواملی نظیر تعداد زیاد دانش آموختگان، آشنا نبودن با کارفرمایان و نبود استخدام در بخش های دولتی، نبود اطلاعات کافی از وضعیت بازار کار و عدم تناسب رشته های آموزشی با نیازهای بخش اشتغال در استان و شهر، از دیدگاه دانش آموختگان به عنوان موانع جذب در بازار کار تلقی می شوند که از لحاظ نظری می توان نظریه سرمایه انسانی را مورد نقد قرار داد
    کلیدواژگان: دانش آموختگان، آموزش عالی، اشتغال، زنان و نظریه سرمایه انسانی
  • عبدالرحیم نوه ابراهیم، وجیهه کریمی صفحه 61
    مدیران گروه های آموزشی به عنوان یکی از ارکان مدیریت در نظام آموزش عالی کمتر مورد ارزشیابی قرار گرفته اند، از این رو، در پژوهش حاضر ارتباط بین مهارتهای سه گانه (فنی، روابط انسانی و ادراکی) مدیران گروه های آموزشی دانشگاه تربیت معلم تهران در قالب 18 مهارت ویژه با کیفیت آموزشی گروه مربوط با توجه به شاخص های 14 گانه آموزش عالی بررسی شده است. 172 نفر از 306 عضو هیات علمی دانشگاه تربیت معلم تهران که در نیمه اول سال تحصیلی 85-84 در این دانشگاه تدریس می کردند، با به کارگیری روش تصادفی طبقه ای به عنوان نمونه انتخاب شدند. اطلاعات از طریق دو پرسشنامه محقق ساخته جمع آوری شد. پس از تجزیه و تحلیل داده های پژوهش و محاسبه همبستگی، وجود ارتباط معنی دار در سطح 0.05 بین مهارت فنی و ادراکی مدیران گروه های آموزشی با کیفیت آموزشی تایید شد، ولی ارتباط معنی داری مبنی بر وجود همبستگی بین مهارت روابط انسانی با کیفیت آموزشی در این پژوهش مشاهده نشد.
    کلیدواژگان: مهارتهای سه گانه مدیریت (فنی، روابط انسانی و ادراکی)، ارزشیابی، کیفیت آموزش عالی و مدیران گروه های آموزشی
  • مهناز محمدزاده نصرآبادی، غلامرضا پزشکی راد، محمد چیذری صفحه 79
    اهدف کلی این تحقیق شناسایی عوامل آموزشی موثر بر توانمندی شغلی و موفقیت شغلی دانش آموختگان دوره های عالی علمی - کاربردی در بخش کشاورزی است. جامعه آماری 420 نفر از دانش آموختگان مراکز آموزش عالی باکری ارومیه، سرداری تبریز و ایثار اردبیل هستند. روش تحقیق از نوع توصیفی - همبستگی و متغیرهای مستقل این تحقیق عوامل آموزشی، عوامل فردی و اقتصادی دانش آموختگان و حمایت های مالی و اعتباری دولت و متغیرهای وابسته توانمندی شغلی و موفقیت شغلی است. تجزیه و تحلیل یافته ها نشان می دهد که 7/54% افراد با استفاده از سهمیه آزاد و 3/45% با استفاده از سهمیه شاغل وارد دانشگاه شده اند. 1/93% افراد مورد مطالعه سهمیه شاغل در بخش دولتی کشاورزی شاغل اند. 4/40% از افراد مورد مطالعه سهمیه آزاد بیکارند، 31.4% به صورت پاره وقت کار می کنند و 4/11% دارای شغل تمام وقت هستند. تحلیل روابط بین عوامل آموزشی و توانمندی شغلی دانش آموختگان سهمیه آزاد نشان می دهد که بین امکانات و تجهیزات زیربنایی و آموزشی مراکز، توانایی تدریس و شیوه آموزش استادان، روش های تدریس واحدهای نظری، روش های تدریس واحدهای عملی، محتوای آموزشی در سطح دانش و محتوای آموزشی در سطح نگرش با توانمندی شغلی دانش آموختگان رابطه معنی داری وجود دارد. تحلیل روابط بین عوامل آموزشی و موفقیت شغلی دانش آموختگان سهمیه شاغل نشان می دهد که بین توانایی علمی و تخصصی استادان، محتوای آموزشی در سطح دانش، محتوای آموزشی در سطح نگرش و محتوای آموزشی در سطح مهارت با موفقیت شغلی دانش آموختگان رابطه مثبت و معنی داری وجود دارد
    کلیدواژگان: آموزش کشاورزی، آموزش عالی علمی، کاربردی، اشتغال، توانمندی شغلی و موفقیت شغلی
  • حمیدرضا آراسته صفحه 99
    دانشگاه ها در کشورهای در حال توسعه و پیشرفته به طور فزاینده ای برای بین المللی کردن آموزش عالی فعالیت می کنند. از این رو، کم توجهی به شناسایی رهیافتهای نوین برای بین المللی کردن آموزش عالی در ایران غیرعادی به نظر می رسد. بهبود کیفیت آموزش عالی در ایران مستلزم گسترش سطح همکاری های علمی بین المللی است.
    در این مقاله ابتدا وضعیت کنونی همکاری های علمی ایران، به ویژه اعزام دانشجو به خارج از کشور، فرصتهای مطالعاتی و همکاری های بین دانشگاهی بررسی و سپس، با استفاده از تحلیل محتوا، اسناد و گزارشهای مربوط به سیاستها و اشکال همکاری های بین المللی در برخی از کشورهای در حال توسعه به همراه مصاحبه ‎ها تجزیه و تحلیل شده است که نتیجه آن شناسایی هشت سیاست و روش کلیدی است. افزون بر این، با توجه به تفاوتهای فرهنگی، سیاسی و اجتماعی، مصاحبه های عمیقی با متخصصان ارتباطات بین المللی درباره سیاستها و روش ها در کشورهای در حال توسعه و کاربرد آن در ایران انجام شد. در پایان، یافته ها و پیشنهادهایی برای بهبود همکاری های بین المللی آموزش عالی در ایران ارایه شده است.
    کلیدواژگان: همکاری بین المللی آموزش عالی، ایران، بهبود آموزش عالی، اعزام دانشجو و کشورهای در حال توسعه
|
  • Dr. Bakhtiar Shabani Varaki, R. Hosseingholizadeh Page 1
    The purpose of this study is to examine the quality of college teaching. University Teacher Evaluation Questionnaire (UTEQ) was administered to student at Ferdowsi University of Mashhad (FUM). This instrument operationalizes four main dimensions in evaluation of teaching in higher education: Teaching plan, teaching implementation, teaching evaluation and interpersonal relationship. A sample of 196 undergraduate students were randomly selected for data collection in teaching quality. The data were analyzed taking into consideration both descriptive statistics (frequency, percentage and mean) and inferential statistics (T test and ANOVA). The results indicated that there is a significant relationship between the level of quality teaching needed and the level of quality teaching existed and teaching plan was perceived by majority of the respondents as top priority.
  • Dr. Mohammad Narimany, Soraya Eslamdost, Mozafar Gafary Page 23
    The main purpose of the research is to investigate causal test anxiety among college students and how to cope with it. The sample under investigation consisted of 200 students from a university in Mohaghegh Ardebili University. Expost – facto research method is used and a correlation analysis is also conducted to explore the relationships of variables of interest. The researchers’ questionnaire, Mehregan’s test anxiety questionnaire and Najarian’s general anxiety scale were used to gather data. The results show that: There is a significant difference between males and females based on the anxiety variable (p<0.05). There is a significant difference between males and females based on the general anxiety variable (p<0.05). There is a significant positive relationship between test anxiety and general anxiety (p<0.05). Coping methods had significant negative relationships with test anxiety and general anxiety (p<0.05). Lacd of concentration, abstraction and inappropriateness of test environment affect the students’ test anxiety. Out of coping methods, the students use invocation of God and cognitive-behavioral techniques more than others.
  • Dr. Ebrahim Salehi Page 41
    This research is designed to study the employment’s situation among female graduates in different majors. The Sample of study includes 292 graduates form university of Mazandaran. The data has been collected by questionnaire and then it has been analyzed by descriptive and inferential procedures. The research results show that 56.9 percent of female graduates were employed and 43 percent were unemployed. Among employed, 56 percent worked in service sector, 32% in industry and 10 percent were employed in agriculture sector. In addition 84 percent of the individual field of studies were technical and engineering, 56 percent humanities, 50 percent basic sciences, and 38 percent agriculture sciences. Factors affecting women’s employment in labor market were: instructional qualities, labor market’s needs, and practical skills. Also, female graduates faced with the following obstacles: too many graduates, limited relations with employers, and lack of information about labor market’s needs.
  • Dr. A. Navaebrahim, Vajiheh Karimi Page 61
    Department Chairs are among the most important resources in higher education system. However, they have rarly been studied scientifically. Hence, the present study aims to investigate the aforementioned matter and explore the relationship between triple skills of department chairs and educational quality in 18 departments in Tarbiat Moallem University through correlation method. The skills of department chairs in three aspects of technical, human relation and conceptual including 18 special skills and the educational quality in terms of 14 performance indicators of higher education were also studied. The relationship between skills and educational quality were measured. Statistical population in this study covered all members of faculty of 18 departments who were involved in teaching during the first semester of 2005-06 academic year. Among statistical population, 172 members were selected through stratified random sampling method. Two questionnaires prepared by the researcher were used for data collection. Then, the data was analyzed and correlation was measured. The result of this study showed that: The existence of a meaningful and positive correlation between technical as well as conceptual skills department heads and their educational quality was proved. But the correlation between human relation skills and educational quality wasn’t observed.
  • Mahnaz Mohammadzadeh Nasrabadi, Dr. Gholamreza Pezeshki Rad, Dr. Mohammad Chizari Page 79
    The overall purpose of this study was identifying the effective educational factors on graduates job ability and job success in agricultural sector. The population consisted vocational and technical higher education graduates (N= 420) at the vocational and technical higher education institutes in the North Western Provinces in Iran. A descriptive – correlational method was chosen for this study. Independent variables of this research consisted of educational factors (educational management, equipment of institutes, teacher and trainer characteristics, teaching methods and educational contents), personal characteristics and public financial supports. In this study dependent variable consisted job ability and job success. The questionnaire was developed to collect data that was derived from several previous studies. Results showed that 54.7% of respondents were from free quota and 45.35% of them were from employed quota. Majority of employed quota respondent (93.1%) employed in public agricultural sector. Approximately forty one percent (41.4%) of free quota graduates were unemployed, while limited number of free quota graduates (11.4%) were employed full time, and about thirty two percent (32.4 %) of free quota graduates were employed part time. According to the study findings, there were a significant positive relationship between fundamental facilities and equipments, teaching methods (for practical course credits and for theory course credits), teaching ability of educators and trainers, educational content (knowledge and attitude aspects) with free quota graduates, job ability. Also there were a significant positive relationship between scientific ability of faculties, educational content (knowledge, attitude and skill aspects) with job success.
  • Dr. Hamidreza Arasteh Page 99
    Universities in the developing countries have become increasingly active in international cooperation programs. It seems extraordinary that so little attention is being devoted to generating new approaches to internationalization of higher education in Iran. Ameliorating the quality of higher education require universities to expand their levels of international academic cooperation. This article first looks at the present status of Iran’s international academic collaboration, particularly in sending students abroad, sabbatical leaves and interuniversity cooperation. Then, by using content analysis, policies and practices of international collaboration in some developing countries were analyzed. This procedure resulted in identification of eight main policies and practices. In addition, because of cultural, political and social differences, in-depth interviews were conducted with experts in international relations about the policies and practices in developing countries and their applications in Iran. At last, the article offers its findings and some suggestions for improvement of international cooperation in higher education.