فهرست مطالب

سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران - سال بیست و هفتم شماره 2 (پیاپی 106، تابستان 1388)
  • سال بیست و هفتم شماره 2 (پیاپی 106، تابستان 1388)
  • تاریخ انتشار: 1388/06/20
  • تعداد عناوین: 18
|
  • صفحه 169
  • صفحه 170
  • مقالات تحقیقی
  • زهره سهرابی، معصومه فرج الهی صفحه 175
    زمینه
    امروزه مجاهدت پژوهشگران و ابزار قدرتمند پژوهش منشا تحول و تغییرات بنیادی در زمینه های مختلف علمی، اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و... می باشد و به این علت است که یکی از مهم ترین معیارهای بررسی پیشرفت علمی هر کشوری تعداد محققان آن کشور و تعداد پروژه ها و مقالات ارایه شده توسط آنها می باشد. مطالعه حاضر با هدف بررسی مشکلات موجود در مسیر انجام پژوهش از نظر اعضای هیات علمی دانشکده های دانشگاه علوم پزشکی ایران انجام شده است.
    روش کار
    این پژوهش یک مطالعه توصیفی- کاربردی است که در نیمه دوم سال 1386 انجام گردیده است. 132 نفر از اعضای هیات علمی دانشکده های دانشگاه علوم پزشکی ایران مورد مطالعه قرار گرفتند. جهت گردآوری داده ها از یک پرسش نامه دو قسمتی که شامل اطلاعات دموگرافیک واحدهای مورد پژوهش و سوالات مربوط به مشکلات موجود در مسیر انجام پژوهش است، استفاده شده است. در نهایت داده ها با استفاده از مقیاس لیکرت و روش های آمار توصیفی و به کمک نرم افزار SPSS مورد بررسی قرار گرفتند.
    یافته ها
    بر اساس یافته های پژوهش، مشکلات در مرحله تهیه و تدوین طرح های پژوهشی، ناکافی بودن بودجه و موانع وقت گیر در راه جمع آوری اطلاعات، در مرحله ارایه طرح پژوهشی، شناخت ناکافی مدیران از مشکلات مربوط به انجام تحقیق و در مرحله اجرای طرح پژوهشی، طولانی بودن مراحل اداری تهیه وسایل و لوازم مورد نیاز تحقیق بوده است.
    نتیجه گیری
    با توجه به مشکلات عدیده در مراحل مختلف انجام پژوهش، منطقی است که مسوولین و سیاستگذاران آموزش عالی توجه خاصی به این امر مبذول فرمایند و با تجدید نظر در قوانین و آیین نامه های مربوط به اجرای پروژه های تحقیقاتی زمینه را جهت پژوهش بیشتر توسط اعضای هیات علمی دانشگاه ها که بی شک نقش بی همتایی در پیشرفت جامعه دارند، فراهم سازند.
    کلیدواژگان: پژوهش، مشکلات پژوهش، دانشگاه
  • رابطه بین زمان شروع تغذیه از راه ژژنوستومی با عوارض ناشی از آن پس از جراحی بدخیمی های دستگاه گوارش فوقانی در بیمارستان امیراعلم تهران
    جلال رضایی، محمدتقی خرسندی آشتیانی، حسن توکلی، خلیل اسفندیاری، مونا حیدرعلی، زهرا مختاری، عاطفه بصیری محمودی جیق صفحه 179
    زمینه
    ژژنوستومی یک راه اصلی برای تغذیه بیمارانی که تحت عمل جراحی دستگاه گوارش فوقانی (هایپوفارینکس و مری) قرار می گیرند، می باشد. در یک مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی در بیمارستان امیراعلم، بیمارانی که دچار بدخیمی های دستگاه گوارش فوقانی بودند و تحت عمل جراحی ژژنوستومی قرار گرفته بودند برای یک دوره سه ساله مورد مطالعه قرار گرفتند.
    روش کار
    90 بیمار (41 مرد با میانگین سنی 55 سال و محدوده سنی 90-20 سال) که مبتلا به بدخیمی های دستگاه گوارش فوقانی (هایپوفارینکس و مری) بوده، بررسی شدند. بیماران به دو گروه تقسیم شده و میزان عوارض و نتایج در گروهی که شروع تغذیه از راه ژژنوستومی 6 ساعت بعد از جراحی اصلی (گروه (A انجام شد با گروه دیگر که شروع تغذیه از راه ژژنوستومی 3 روز بعد از عمل جراحی اصلی (گروه (B انجام شد، مقایسه گردید.
    یافته ها
    در هر گروه 27 بیمار (%30) هیچ عارضه جانبی ای را در حین تغذیه از راه روده ای نشان ندادند. عوارض جانبی شروع تغذیه از راه ژژنوستومی گروه B در 13.53 نفر (%24) و در گروه A در 12.37 (%32) از بیماران دیده شد. به طور مشخص عوارضی چون اتساع شکمی (p=0.001) و تب (p=0.005) از درصد بروز بالایی در گروه A نسبت به گروه B برخوردار بود. بین دو گروه مورد مطالعه اختلاف معنی داری از لحاظ بروز عوارض دیگر دیده نشده است. به عنوان یک یافته جانبی درصد بروز جابه جایی نامناسب لوله ژژنوستومی در بیماران با اتساع شکمی (P=0.006) و درد شکمی (P<0.001) در ساعات اولیه پس از شروع تغذیه ژژونال نیز بالاتر بود.
    نتیجه گیری
    شروع تغذیه از راه ژژنوستومی 3 روز بعد از عمل جراحی اصلی به دلیل عوارض جانبی کمتر و تحمل بهتر آن در بیماران مبتلا به کانسر مجاری گوارشی فوقانی و هایپوفارنکس به عنوان روشی برای برقراری تغذیه روده ای توصیه می شود.
    کلیدواژگان: ژژنوستومی، جراحی، عوارض، تغذیه روده ای
  • ناهید کیان مهر، مانی مفیدی، امیر نجاتی صفحه 184
    زمینه
    پزشکان نقش مهمی در پاسخ به بلایا و حوادث غیرمترقبه دارند و در اکثر موارد به عنوان یکی از اولین پاسخ دهنده ها در صحنه حادثه و بخش های اورژانس محسوب می شوند. با توجه به اینکه ایران یکی از 10 کشور بلاخیز جهان می باشد، توانایی و اعتماد به نفس پزشکان در مدیریت این گونه حوادث از اهمیت ویژه ای برخوردار است. این مطالعه با هدف بررسی میزان آگاهی پزشکان از حوادث غیرمترقبه انجام گرفت.
    روش کار
    در این مطالعه توصیفی مقطعی تعداد 100 پزشک عمومی شاغل در بیمارستان و 100 دستیار تخصصی در رشته های مرتبط با اورژانس به صورت تصادفی انتخاب شدند. پرسشنامه ای در مورد بررسی میزان آگاهی آنها در مورد حوادث غیرمترقبه و میزان اعتماد به نفس آنها در مورد این حوادث تهیه شد و توسط این پزشکان تکمیل شد. سپس اطلاعات با استفاده از نرم افزار SPSS11 آنالیز شد.
    یافته ها
    اطلاعات پزشکان عمومی و دستیاران تخصصی در رابطه با تعریف صحیح حوادث غیر مترقبه (%29)، تریاژ در حوادث غیر مترقبه (%21)، تیم بحران بیمارستانی (%12) و مسوولیت های اعضای تیم بحران (%11) پایین بدست آمد. مطالعه پزشکان در زمینه حوادث غیرمترقبه (%27) و شرکت در جلسات علمی مرتبط با آن (%4) ناکافی بود. اعتماد به نفس کافی در مقابله با حوادث غیرمترقبه (%6) در تعداد کمی از پزشکان دیده شد. اکثریت آنها دوره های آموزشی حوادث غیرمترقبه برای پزشکان (%88) را ضروری دانستند.
    نتیجه گیری
    آموزش کافی در مورد حوادث غیرمترقبه برای پزشکان چه در سطح پزشک عمومی و چه در سطح تخصصی به میزان کافی وجود ندارد. بنابراین با توجه به اطلاعات و توانایی های پایین نیروی پزشکی حال حاضر کشور در این زمینه بنظر می رسد که بایستی دوره آموزشی حوادث غیرمترقبه به برنامه آموزش تربیت پزشکان عمومی و دستیاران اضافه گردد.
    کلیدواژگان: حوادث غیرمترقبه، آگاهی، پزشک
  • معصومه همت یار، رضا دلیرانی، ستاره شرزه یی صفحه 190
    زمینه
    ریفلاکس ادراری بیماری نسبتا شایعی در شیرخواران است. کودکان مبتلا به ریفلاکس ادراری به طور شایع علایم مختلف گوارشی مثل تهوع، استفراغ، بی اشتهایی و کاهش وزن دارند. این علایم در بیماری های گوارشی مثل ریفلاکس معدی مروی نیز مشاهده می شوند. حدس زده می شود که برخی کودکان مستعد هر دو ریفلاکس هستند. این مطالعه به منظور بررسی همراهی ریفلاکس ادراری و ریفلاکس معدی مروی در شیرخواران مبتلا به عفونت ادراری انجام شد.
    روش کار
    این مطالعه مقطعی طی یک سال (آبان 1386 تا آبان 1387) بر روی شیرخواران کمتر از یک سال بستری به علت عفونت ادراری در بیمارستان مفید تهران انجام شد. در این شیرخواران سیستواورتروگرافی (VCUG) جهت بررسی ریفلاکس ادراری و سونوگرافی معده جهت بررسی ریفلاکس معدی مروی انجام شد. پرسش نامه هایی جهت بررسی متغیرهای موردنظر تکمیل شد. اطلاعات جمع آوری شده با نرم افزار SPSS ver 13 و رسم جداول فراوانی و آزمون های کای دو و تی غیر وابسته تجزیه و تحلیل شدند.
    یافته ها
    در 43 شیرخوار مبتلا به عفونت ادراری که تحت VCUG و سونوگرافی معده قرار گرفته بودند، شیوع ریفلاکس ادراری %55.8، شیوع ریفلاکس معدی مروی %48.8 و همراهی این دو با هم %39.5 بود. ارتباط معنی دار بین همراهی دو ریفلاکس با هیچ یک از تظاهرات بالینی، جنسیت، وزن، نوع میکروارگانیسم، نوع تغذیه و شدت ریفلاکس مشاهده نشد.
    نتیجه گیری
    احتمال همراهی ریفلاکس ادراری و ریفلاکس معدی مروی بالاست. بنابراین در صورت ادامه علایمی مثل تهوع، استفراغ، بی اشتهایی، عدم وزن گیری علیرغم درمان در شیرخواران مبتلا به ریفلاکس ادراری، احتمال همراهی ریفلاکس معدی مروی در نظر گرفته شود و بررسی های لازم جهت تشخیص و درمان آن صورت گیرد.
    کلیدواژگان: ریفلاکس ادراری، ریفلاکس معدی مروی، عفونت ادراری، شیرخوار
  • سیدحمیدرضا آقایان، بابک ارجمند، علیرضا شعبان زاده، پریسا گودرزی، محمد فرزانه خواه، سیدکاظم حسینی، الهام روان آسا، حمیده غلامی، لیلا خطیب شاد، سهیلا جبلی فر صفحه 196
    زمینه
    بانک فرآورده های پیوندی ایران طیف وسیعی از فرآورده های پیوندی انسانی را همانند دریچه های قلبی، استخوان، پوست، پرده آمنیون، و سایر بافت های پیوندی جهت استفاده های مختلف بالینی تهیه می نماید. این مطالعه به منظور تعیین میزان شیوع ویروس HTLV در میان اهداکنندگان بافت های پیوندی در بانک فرآورده های پیوندی ایران دانشگاه علوم پزشکی تهران از سال 1380 تا 1385 انجام شده است.
    روش کار
    در این مطالعه توصیفی گذشته نگر تعداد 1548 اهداکننده بافت که در یک دوره 5 ساله با روش الیزا مورد آزمایش قرار گرفته بودند، ارزیابی شدند. آنتی بادی ویروس 1HTLV و 2 برای تمام اهداکنندگان به همراه سایر آزمایشات تاکید شده طبق استانداردهای انجمن بانک های نسج آمریکا (AATB) مورد سنجش قرار گرفت.
    یافته ها
    25 نفر (1.61%) از 1548 اهداکننده بافت که مورد ارزیابی قرار گرفتند دارای نتایج مثبت آنتی بادیHTLV 1،2 بودند که از این تعداد 17 نفر مرد و 8 نفر زن بودند (نسبت زن به مرد حدود (47%).
    نتیجه گیری
    با توجه به میزان شیوع HTLV در میان اهداکنندگانی که تحت یک غربالگری اولیه نیز قرار گرفته اند، توصیه می شود کلیه مراکز فعال در زمینه تهیه و تولید فرآورده های خونی و بافتی در بررسی های خود، توجه ویژه ای نیز به احتمال آلودگی اهداکنندگان به این ویروس داشته باشند.
    کلیدواژگان: پیوند، هموگرافت، HTLV
  • آرش بیات، نادر صاکی، سهیلا نیک اخلاق، علی اصغر پیوندی، رضا حسین آبادی، گلشن میرمومنی صفحه 202
    زمینه
    عفونت حاد گوش میانی (AOM) از شیوع بالایی در کودکان برخوردار است و عدم درمان به موقع آن به ویژه در اوایل کودکی ممکن است منجر به آسیب بلند مدت و برگشت ناپذیر سیستم شنوایی گردد. آزمون گسیل های صوتی گوش (OAE) از پتانسیل خوبی برای ارزیابی بالینی عملکرد سیستم انتقالی شنوایی کودکان برخوردار است. هدف از انجام این پژوهش بررسی قابلیت آزمون OAE در ارزیابی سیر درمان کودکان مبتلا به AOM بود.
    روش کار
    طی یک مطالعه مقطعی تحلیلی تعداد 54 کودک مبتلا به AOM تحت ارزیابی های ادیومتری اصوات خالص (PTA)، تمپانومتری و گسیل های صوتی اعوجاجی گوش (DPOAE) قرار گرفتند. آستانه های شنوایی و همچنین میزان دامنه و نسبت سیگنال به نویز DPOAE بیماران مبتلا به AOM قبل و بعد از دوره درمانی با یکدیگر مقایسه گردیدند. تجزیه و تحلیل اطلاعات از طریق آزمون تی زوج وبا استفاده از نرم افزار SPSS 16 صورت گرفت.
    یافته ها
    میانگین آستانه های شنوایی کودکان مبتلا به عفونت گوش میانی تفاوت معناداری را در وضعیت های قبل و بعد از درمان در هر دو گوش نشان داد(p<0.05). میانگین شاخص های DPOAE در حالت های قبل و بعد از درمان از تفاوت آماری معنا داری در محدوده 500-5000 هرتز برخوردار بود(p<0.05). اگر چه پس از طی دوره درمان اولیه هیچ گونه فاصله هوا- استخوان در 10 بیمار مشاهده نگردید، ولی پاسخ های DPOAE این بیماران به شدت متاثر شده بودند.
    نتیجه گیری
    عفونت حاد گوش میانی می تواند از طریق ارزیابی پاسخ های DPOAE در قبل و بعد از درمان مونیتور شود. این آزمون در مقایسه با PTA سریع تر و عینی تر بوده و قادر است تا اطلاعات معتبری را در خصوص وضعیت گوش میانی فراهم نماید.
    کلیدواژگان: گسیل های صوتی اعوجاجی گوش، کودکان، عفونت حاد گوش میانی، ادیومتری اصوات خالص
  • علیرضا پرتوآذر، محمدحسن عابدی، محمود قاضی خوانساری، مجید رضا بصیری، مهدی کاویانی صفحه 212
    زمینه
    سرطان یکی از شایع ترین بیماری ها در دنیا بوده و یکی از اصلی ترین عوامل ایجاد سرطان مواد جهش زا می باشند (حدود %90 موتاژن ها سرطان زا هستند). بنابراین تکنسین های آزمایشگاهی که در طولانی مدت در تماس با آلاینده های جهش زا مانند بنزن، فرمالدئید و گزایلازین می باشند ممکن است در خطر ابتلا به سرطان قرار داشته باشند. نتایج مطالعات قبلی آزمون جهش زایی بر روی نمونه تکنسین های آزمایشگاه های پاتولوژی دانشگاه علوم پزشکی حضور عوامل موتاژنیک را مسجل ساخت. و به این ترتیب ارزیابی میزان جهش زایی بر روی نمونه های ادرار تکنسین های آزمایشگاه های پزشکی قانونی مدنظر قرار گرفت.
    روش کار
    جهت دسترسی به حداکثر میزان آلاینده، نمونه ادرار کلیه پرسنل آزمایشگاه در پایان هفته کاری جمع آوری گردید. بعد از جمع آوری نمونه ها، توسط ستون های C18 عمل استخراج انجام گرفته و سپس با استفاده از دو مدل همراه و بدون سیستم فعال ساز متابولیسم و به وسیله سوش های TA100 و TA98 که جزء سوش های استاندارد در آزمون Ames می باشند مورد آزمایش قرار گرفتند.
    یافته ها
    در مطالعه فوق در مجموع نتایج مثبت سرطان زایی با استفاده از سوش های TA98 همراه با اکتیویتور در دو مورد با ضریب سمیت و سرطان زایی نسبتا بالا، متعلق به آزمایشگاه پاتولوژی بدست آمد.
    نتیجه گیری
    نتایج حاصل از آزمون سرطان زایی با استفاده از سوش TA98 همراه با فعال کننده متابولیسم مثبت بوده و به این ترتیب احتمال ریسک ابتلا به سرطان در بخش پاتولوژی آزمایشگاه پزشکی قانونی همانند آزمایشگاه پاتولوژی دانشگاه علوم پزشکی تهران وجود دارد. نتیجه مثبت کاذب با توجه به عدم استعمال دخانیات و نبودن عوامل مداخله گر در کیس های مطرحه به احتمال بسیار زیاد منتفی می باشد.
    کلیدواژگان: آزمون سرطان زایی، تست Ames، پزشکی قانون، آزمایشگاه پاتولوژی
  • نسرین برخوردار، کتایون جهانگیری، ناهید برخوردار صفحه 219
    زمینه
    خودکشی یکی از معضلات مهم در بخش سلامت به شمار می آید. در این پژوهش تلاش شد تا روش های مورد استفاده در خودکشی و پیامد حاصله نیز مورد تحلیل قرار گیرد.
    روش کار
    این پژوهش با روش توصیفی مقطعی و به صورت گذشته نگر و در مناطق روستایی شهرستان کرمانشاه انجام شد و اطلاعات موردنظر در طی 7 سال (1379-1385) جمع آوری و مورد تحلیل قرار گرفت.
    یافته ها
    این مطالعه نشان داد که در 7 سال مورد بررسی، تعداد موارد خودکشی 239 مورد و میزان بروز به طور متوسط 22 نفر به ازای هر صد هزار نفر بوده است. از این 239 نفر %68.6 را زنان و %31.4 را مردان تشکیل می داده اند. بیشترین گروه شغلی در زنان، خانم های خانه دار (%98.2) و در مردان، شاغلین حرف کشاورزی و دامداری (%41.3) بوده است. در هر دو جنس، گروه سنی 20 تا 29 سال (%45.2) بیشترین رده سنی بود که اقدام به خودکشی نموده بودند. الگوی فصلی در خودکشی زنان و مردان از هم متفاوت بود به طوری که در زنان بیشترین موارد خودکشی در بهار (%33.5) و در مردان در فصل پاییز (%33.3) روی داده بود. از نظر روش مورد استفاده برای خودکشی در زنان روش غالب، خودسوزی (%65.8) و در مردان مسمومیت و دارآویختن خود (هریک با %29.3) تعیین گردید. از نظر پیامد خودکشی %89.1 موارد منجر به مرگ، %8.8 موارد بهبود یافته، %1.3 موارد منجر به معلولیت شد. به این ترتیب %87.8 زنان و %92.5 مردان شناسایی شده خودکشی موفق داشته اند.
    نتیجه گیری
    بررسی روند خودکشی در مناطق روستایی شهرستان کرمانشاه نشان داده است که از سال 79 تا سال 85 یک سیر نزولی بر روند خودکشی حاکم بوده است که اجرای برنامه ها و مداخلات بهداشت روان توسط مرکز بهداشت شهرستان می تواند از عوامل دخیل در این امر باشد. بالا بودن میزان بروز خودکشی در روستاهای شهرستان کرمانشاه نسبت به نرخ کشوری خودکشی زنگ خطری برای مسوولین محلی و کشوری است.
    کلیدواژگان: خودکشی، کرمانشاه، مناطق روستایی، عوامل موثر
  • مقالات مروری
  • حبیب الله پیروی، روح الله موسوی زاده صفحه 226
    بعضی از بیماری ها و اختلالات کبدی در صورت عدم درمان منجر به مرگ می گردند و در حال حاضر به دلیل پیچیدگی های عملکرد کبد تنها راه درمان برای بسیاری از این بیماران پیوند کبد می باشد. استفاده از کبد زیست مصنوعی، به صورت یک روش جهت نگهداری بیماران مطرح است. مطالعات و تحقیقات گسترده ای در زمینه اجزای مختلف BAL برای افزایش کارآمدی این سیستم ها صورت گرفته است. این مقاله به معرفی و بررسی پیشرفت ها در زمینه سه جزء اصلی BAL؛ یعنی بیورآکتور، ماتریکس و منبع سلولی می پردازد.
    کلیدواژگان: کبد زیست مصنوعی، نقصان کبدی، بیورآکتور، ماتریکس خارج سلولی، منبع سلولی
  • حسین حاتمی، محمدمهدی گویا، هوشنگ ساغری، دکترمینو محرز، محمود نبوی، محمود سروش، عبدالرضا استقامتی، طلعت مختاری، بتول شریفی، مسعود مردانی، حسینی دوست، دادرس صفحه 239
  • صفحه 250
  • نامه به سردبیر
  • عارضه یا خطا
    عبدالحمید حسابی صفحه 278
    اقدامات پزشکی از تجویز انواع داروها و یک تزریق ساده گرفته تا اعمال جراحی کوچک و بزرگ؛ از یک آزمایش خون تا انواع تصویربرداری های گوناگون همیشه ممکن است عارضه یا عوارضی به دنبال داشته باشند بیماری ممکن است با وجود رعایت آزمایش حساسیت باز هم نسبت به داروی تزریق شده واکنش نشان دهد- تجویز یک قرص آسپیرین حتی با پیش بینی های لازم و سوالات متعدد از وضع گزارش بیمار ممکن است موجب خونریزی گردد- یک خونریزی ساده و با یک تزریق ماده حاجب در حین تصویربرداری امکان دارد که موجب عکس العمل های شدید شود- یک عمل جراحی روده احتمال دارد که با تمام دقت جراح ترمیم نشده و از کنار محل دوخت و دوز ترشحات روده ای وارد محوطه شکم شود- یک رگ پیوندی روی قلب ممکن است بعد از ترمیم خونریزی کند- یک عمل لوزه برداری با وجود وسواس در گرفتن عروق باز هم خونریزی نماید- یک شکستگی استخوان با تمام اقدامات انجام شده بارها اتفاق افتاده که جوش نخورد- تزریق یک آمپول بیهوشی با وجود احتیاط های کافی ممکن است باز هم موجب مشکلات قلبی تنفسی گردد...
  • چکیده مقالات جدید
    محمد دائمی صفحه 279
  • معرفی مجله و کتاب
    صفحه 288
  • چکیده انگلیسی مقالات
    صفحه 292
  • فرم نظرسنجی
    صفحه 307