فهرست مطالب

فضای جغرافیایی - پیاپی 39 (پاییز 1391)
  • پیاپی 39 (پاییز 1391)
  • تاریخ انتشار: 1391/09/20
  • تعداد عناوین: 12
|
  • رحمت محمدزاده، کاوان جوانرودی صفحه 1
    این مقاله به ارزیابی عوامل اقلیمی مساکن سنتی و جدید روستای کهنمو از توابع شهرستان اسکو می پردازد. معماری بوم ساخت کهنمو در طول زمان رشد پیدا کرده و ساختمان ها در اثر بکارگیری عوامل اقلیمی، محیطی و استفاده از مصالح بوم آورد پاسخگوی نیازهای ساکنان بوده اند. بنابراین شناخت این تجارب علاوه بر کمک به توسعه پایدار، می تواند در بازتولید فضاهای مسکونی و معماری در منطقه به کار گرفته شود. این مقاله با چنین هدفی به روش پیمایشی انجام می پذیرد و روش نمونه گیری از نوع نمونه گیری در دسترس می باشد. در این مطالعه 15 گونه ی مسکن سنتی و جدید روستای کهنمو انتخاب و سپس واکنش آنها با استفاده از شاخص های جداول ماهونی، عوامل اقلیمی و داده های جداول زیست- اقلیمی نسبت به هم مورد ارزیابی قرار می گیرد. این مقاله نشان می دهد که معماری بومی برخلاف ساختمان های جدید به دلیل استفاده بهینه از عوامل اقلیمی و مواهب طبیعی، بسیار موفق بوده و می توان از تجارب و فنون ساخت آنها در طراحی اقلیمی جدید بهره گرفت.
  • شهرام روستایی، راحله علیزاده صفحه 17
    حوضه آبریز صوفی چای به مساحت 310 کیلومتر مربع در جنوب استان آذربایجان شرقی و شمال شهر مراغه قرار دارد. انتخاب این منطقه برای مطالعه، به علت وقوع زمین لغزش های زیادی است که همه ساله در آن اتفاق می افتد و خسارات زیادی به سکونتگاه ها، جاده ها و زمین های زراعی می رساند و در نهایت سبب پرشدن مخزن سد علویان از رسوبات می شود. در تحقیق حاضر با استفاده GIS برای هر یک از پارامترهای تاثیرگذار در زمین لغزش از قبیل ساختار زمین شناسی، لیتولوژی، ارتفاع نسبی، زاویه شیب، کاربری اراضی و آب های زیرزمینی، نقشه تهیه شده است و در آخر از تلفیق نقشه های عامل، نقشه پهنه بندی نهایی تهیه شده است با جمع بندی امتیازهای هر واحد، وضعیت پایداری آن مشخص گردیده است. با انطباق نقشه لیتولوژی و نقشه ناپایداری دامنه ای کنونی ملاحظه می شود که عمده ترین زمین لغزش ها در آبرفت های کواترنری و محل تلاقی آندزیت و مواد رسی، لاهارهای پامیسی و رسوبات تخریبی به وقوع می پیوندد. در نهایت کل منطقه از نظر خطر ناپایداری به 5 گروه خطر بسیار زیاد، خطر زیاد، خطر متوسط، خطر کم و بدون خطر پهنه بندی شده و نقشه های مربوطه تهیه گردیده است. بر اساس نقشه پهنه بندی خطر، فقط 19درصد منطقه در محدوده منطقه بدون خطر قرار دارد و بقیه بر حسب شرایطی در محدوده خطر متوسط تا خیلی زیاد قرار دارند.
  • قاسم عزیزی، حسین محمدی، ایمان روستا، محمود داودی صفحه 37
    شاخص سوزباد جهت بیان ارتباط عدم راحتی انسان در اثر تاثیر مشترک باد و دمای هوا ارائه شده است. قسمت هایی از ایران، همانند شمال غرب کشور، هر از گاهی تحت تاثیر پدیده یخبندان ها و دماهای خیلی پایین، به همراه بادهای شدید قرار می گیرند که این عوامل می تواند تاثیر های سوئی بر سلامت انسان و موجودات زنده داشته باشد. بنابراین هدف از این مطالعه، محاسبه شاخص سرمازایی باد، به عنوان یکی از شاخص های مهم راحتی بدن و شناخت و ارائه الگوهای همدیدی مربوط به این شاخص برای شمال غرب ایران می باشد. برای انجام این پژوهش داده های اقلیمی ماه های دسامبر، ژانویه و فوریه مربوط به دوره آماری 26 ساله (1980 تا 2005 میلادی) برای ایستگاه های سینوپتیک شمال غرب کشور استخراج گردید و داده های فشار، دما، مولفه های باد (U&V) در ترازهای متفاوت نیز به صورت ساعتی از پایگاهNCEP/NCAR برای روزهای نماینده دارای بیشینه شاخص سوزباد استخراج گردیده اند. نقشه های ترکیبی فرارفت دما، فشار هوا، جهت و سرعت باد در تراز میانی جو و در سطوح پایین تر،850 هکتوپاسکال و سطح زمین با بکارگیری نرم افزار گرادس تولید شدند. برای محاسبه ضریب شاخص سوزباد نیز از رابطه ابداع شده توسط پاول و سایپل استفاده گردیده است. نتایج نشان می دهد که سوزباد تحت دو الگوی ناوه عمیق و بندالی اتفاق افتاده است. فرارفت هوای سرد در هر دو الگو از سه منبع تامین شده است: پرفشار واقع در شمال آفریقا و جنوب اروپا، ناوه عمیق واقع در روی سیبری (شمال دریای سیاه) و پرفشار ضعیف واقع در جنوب دریای سیاه.
  • حمید صابری، اصغر ضرابی، جمال محمدی صفحه 59
    هدف این تحقیق اولویت بندی استراتژی توسعه ی شهری با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) است. ابتدا استراتژی های توسعه کلان شهر اصفهان در 6 استراتژی اصلی «ساماندهی کالبدی و فرم فضایی»، «پویایی اقتصاد شهری»، «زیست پذیری اجتماعی»، «دسترسی پایدار»، «ارتقای کیفیت محیط زیست» و «حکمروایی خوب» و 38 استراتژی فرعی بر اساس درخت سلسله مراتبی ترسیم گردید. سپس از کارشناسان مسایل شهری خواسته شد تا بر اساس مقایسات زوجی اولویت ها را مشخص سازند. اوزان نهایی به دست آمده با توجه به هدف تحقیق در نرم افزار Expert Choice سنتز شد. نتایج حاصل تحقیق نشان می دهد که استراتژی های «عدالت فضایی» (توزیع یکسان امکانات و خدمات شهری بین مناطق شهری و محلات شهری) با میانگین وزنی 102/ اولویت اول، «درآمدهای پایدار» با میانگین وزنی 078/ اولویت دوم، «گسترش توریسم شهری» با میانگین وزنی 073/ اولویت سوم، «کاهش آلودگی هوا» با میانگین وزنی 063/ اولویت چهارم، داشتن «بیانیه چشم انداز» درباره آینده توسعه شهر با میانگین وزنی 056/ اولویت پنجم و... به دست آورد. در نهایت راهکارها و برنامه ها اجرایی هر کدام استراتژی ها ارائه گردید.
  • علی زنگی آبادی، مهدی عبدالله زاده، امید مبارکی، لاله پورعیدی وند صفحه 77
    یکی از مهم ترین فضاهایی که در میان مقصدهای گوناگون مورد توجه و بازدید گردشگران قرار می گیرد، شهرها می باشند. در این میان شهرهای پرجمعیت و تاریخی جاذب گردشگران بیشتری هستند. فضاهای شهری از دیرباز جذاب ترین فضاها به شمار می روند، زیرا که شهرها پیشرفته ترین و کامل ترین سکونتگاه های انسانی بوده و در بردارنده مراکز مهم اقتصادی، علمی، تفریحی، پزشکی و غیره هستند. به طور ویژه شهرهای تاریخی- فرهنگی فرصت های بسیاری برای گردشگران بر اساس منابع موروثی و باستانی دارند، به همین جهت مهم ترین کانون های جذب گردشگران هستند. روش این تحقیق پیمایشی، توصیفی و براساس تحلیل محتوا بوده و هدف آن بررسی فضاهای تاریخی و فرهنگی شهر ارومیه و فرصت ها و محدودیت های موجود در این بخش از شهر است. که می تواند نقش موثری در برنامه ریزی و مدیریت گردشگری این شهر داشته باشد. یافته های این تحقیق نشان می دهد که فضای گردشگری ارومیه تحت تاثیر فضای تاریخی شهر قرارگرفته و بیشتر بخش مرکزی شهر را پوشش می دهد. این بخش از شهر با وجود موقعیت مکانی مناسب و نزدیکی به مراکز تجاری، خدماتی و اداری و داشتن تجهیزات و تاسیسات شهری، دچار مشکلات خاصی مثل، فرسودگی ناوگان حمل و نقل شهری، کیفیت پایین تسهیلات و خدمات گردشگری است. پیشنهاد می شود با بالا بردن استانداردهای خدمات گردشگری، ارائه معافیت های مالی به بخش خصوصی برای سرمایه گذاری در بخش گردشگری، ایجاد مراکز اطلاع رسانی و تبلیغاتی و در نهایت با استفاده از مدیریت پایدار در برنامه ریزی گردشگری شهر ارومیه، بتوان به توسعه گردشگری و پویایی فضای گردشگری این شهر کمک کرد.
  • محمدرضا حافظ نیا، الهه کولایی، مهدی کریمی صفحه 95
    فضای جغرافیایی و به تبع آن ارزش های فضا نقشی مهم در رفتار کشورها دارد و الگوهای رفتاری متفاوتی مانند همکاری، تعامل، رقابت و ستیز را می آفریند. این تحقیق به بررسی نقش فضای جغرافیایی آسیای مرکزی در رقابت قدرت ها پرداخته است. روش انجام تحقیق در این پژوهش، روش توصیفی- تحلیلی و ابزار گرد آوری اطلاعات، روش کتابخانه ای (اسنادی) و پرسشنامه ای می باشد. نتیجه تحقیق حاضر با تکیه بر یافته های میدانی و کتابخانه ای نشان می دهد که فضای جغرافیایی آسیای مرکزی و به تبع آن ارزش های این فضا در رقابت قدرت ها در این منطقه موثر می باشند. مهم ترین ارزش های جغرافیایی که موضوع رقابت می باشند عبارتند از: موقعیت جغرافیایی، منابع انرژی، مسیرهای انتقال انرژی، سازه انسانی و بازار مصرف آسیای مرکزی.
  • حمید نوری، علیرضا ایلدرمی صفحه 121
    فراوانی ابرناکی در سواحل جنوبی خزر با افزایش رطوبت، بارش و ایجاد سرمایش، اقلیم منطقه را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. این ابرها در زمان استقرار و عبور الگوهای همدید مختلف و در شرایط ترمودینامیک و دینامیک ویژه ای شکل می گیرند. در این تحقیق الگوهای اصلی فشار تراز دریا در رویدادهای بارشی سنگین و فوق سنگین و در شرایط همرفت و غیر همرفت سواحل جنوبی خزر بررسی و مقایسه شدند. به این منظور با استفاده از بارش روزانه و احتمال وقوع 25 و 50 درصد، گروه های بارشی فوق سنگین و سنگین و با در نظر گرفتن شناسه همدید ابرها، گروه های بارشی همرفت و غیر همرفت تفکیک شدند. نتیجه ی حاصل از تحلیل فشار تراز دریا نشان می دهد که 16 الگوی اصلی در گروه های بارشی سنگین تر منطقه وجود دارند. به طور کلی پرفشار اروپایی سنگین ترین و فراگیرترین بارش های همرفت و پرفشار آسیایی یا سیبری سنگین ترین و فراگیرترین بارش های غیرهمرفت را به وجود می آورند.
  • رامین کیامهر، مجید ابره دری صفحه 139
    سطح مبنای ارتفاعی به صورت سنتی در کشورهای مختلف بر اساس مشاهدات به دست آمده از تایدگیج ها بنا نهاده شده است. امروزه با پیشرفت در علوم و تکنولوژی و به دنبال آن افزایش دقت، مبنای ارتفاعی نیازمند بازنگری است چرا که با افزایش همکاری های مشترک بین دولت های مختلف، نیاز به مرتبط سازی شبکه های ارتفاعی کشورهای مجاور دارد. یکی از مشکلاتی که در استفاده از ارتفاعات مطلق وجود دارد، جدایی بین سطح متوسط آب های آزاد و ژئوئید می باشد. در حالت تئوریک سطح مبنای ارتفاعات مطلق، ژئوئید می باشد اما در عمل از سطح متوسط آب های آزاد به عنوان سطح مبنای ارتفاعات مطلق استفاده می شود، به جدایی بین این دو سطح، توپوگرافی سطح دریا (SST) گفته می شود. در این مقاله با توجه به اهمیت توپوگرافی سطح آب در مطالعات اقیانوس شناسی، تعیین و یکسان سازی سطح مبنای ارتفاعی، ابتدا به مدل سازی سطح متوسط دریا از طریق مشاهدات ماهواره ارتفاع سنجی توپکس- پوزایدون به صورت نقطه ای در طی سال های 1992 تا 2003 در دریای عمان و خلیج فارس پرداخته شده است. مدل جدیدی برای توپوگرافی سطح دریا بر اساس تلفیق اطلاعات ارتفاع سنجی ماهواره ای و ژئوئید جدید و دقیق حاصل از اطلاعات ماهواره GOCE در منطقه خلیج فارس و دریای عمان ارائه می شود. بر این اساس اختلاف سطح متوسط آب های آزاد حاصل از مدل ارتفاع سنجی ماهواره ای و ژئوئید جهانیGOCE در بازه 1.4 متر و میانگین 3/0- متر ارزیابی گردید.
  • سیدحسین میرموسوی، هوشنگ آبختی گروسی، ندا خائفی صفحه 157
    رفتار اقلیمی در هر منطقه ای تابعی از تاثیر گذاری متغیرهای مختلف اقلیمی در آن منطقه است. شناسایی عوامل و عناصر اصلی سازنده اقلیم هر منطقه ای می تواند در تعیین پتانسیل های اقلیمی آن منطقه بسیار موثر واقع شود. با استفاده از شیوه های نوین، نظیر روش های آماری چند متغیره جهت رفتارشناسی اقلیمی، می توان به نتایج مطمئن تری دست یافت. روش تحلیل مولفه های اصلی از خانواده بردارهای ویژه است که عمدتا یک روش ریاضی برای کاهش حجم داده ها است. با استفاده از مولفه های اصلی می توان تغیرات زمانی- مکانی متغیرهای اقلیمی را به صورت چند مولفه نمایش داد. در این مطالعه به منظور تحلیل مولفه های اقلیمی، از داده های 19 ایستگاه سینوپتیک و 22 متغیر اقلیمی استان های کرمانشاه و کردستان استفاده شده است. روش مورد استفاده در این مطالعه، تجزیه مولفه های اصلی است. نتایج حاصل از تحلیل متغیرهای اقلیمی منتخب در استان های کرمانشاه و کردستان نشان داد که 6 مولفه اول در مجموع 91 درصد از پراش داده ها را تبیین می کنند. این مولفه ها به ترتیب شامل دما (37 درصد)، بارش (20 درصد)، میزان رطوبت و تغییرات دمایی (14 درصد)، ساعات آفتابی (9 درصد)، روزهای طوفانی (6 درصد) و باد و روزهای همراه با گرد و غبار (5 درصد) می باشند.
  • وحید شجاعی، فرشاد تجاری، بهاره سلیمانی تپه سری، مرتضی دوستی صفحه 173
    توریسم به طور عام و توریسم ورزشی به طور خاص با دارا بودن ویژگی صنعت پاک، یکی از منابع درآمدزایی برخی از کشورها قلمداد می گردد. بدیهی است که به منظور بهره برداری از این حوزه از صنعت ورزش، مدیران و دست اندرکاران نیازمند برنامه ریزی دقیقی در سطح استراتژیک و عملیاتی هستند، موضوعی که در استان مازندران به ندرت به آن پرداخته شده است. هدف از تحقیق حاضر، شناسایی و الویت بندی نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدات و به دنبال آن تحلیل استراتژی SWOT برای برنامه ریزی استراتژیک صنعت توریسم ورزشی استان مازندران می باشد. بدین منظور 89 نفر از مدیران ارشد اجرایی ورزش استان، مدیران، راهنمایان و افراد مطلع امور گردشگری، کارشناسان ورزشی و نیز خبرگان مدیریت ورزشی که به صورت غیر تصادفی به عنوان نمونه تحقیق انتخاب شده بودند، پرسشنامه تنظیمی مرتبط با موضوع تحقیق را به طور داوطلبانه تکمیل نمودند. نتایج حاصل از آزمون دوجمله ای نشان داد که متغیرهای شناسایی شده وابسته به عامل های نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدات به ترتیب 13، 29، 20 و 23 مورد بوده اند. تحلیل داده ها با استفاده از آزمون فریدمن نشان داد که شرایط مساعد آب و هوایی و سیستم حمل و نقل به ترتیب به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین نقطه قوت و عدم برگزاری مسابقات و تورنمنت های بین المللی ورزشی با کیفیت مطلوب در استان و امنیت گردشگران ورزشی به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین نقطه ضعف محسوب می شوند. مساعد بودن زمینه برگزاری جشنواره های ورزشی بومی- محلی در استان و بالا بودن قدرت ریسک پذیری جهت ورود به این صنعت در استان به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین فرصت ها تلقی شده و در مقابل، عدم اعمال نظارت موثر بر روند توسعه صنعت توریسم ورزشی در استان و عدم تدوین برنامه ریزی جامع جهت طراحی، ساخت و نگهداری اماکن و فضاهای ورزشی در استان به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین تهدیدات محسوب می شوند. نتیجه کلی تحقیق نشان داد که با شناسایی حوزه های چهارگانه توریسم ورزشی، می توان با تدوین استراتژی های مطلوب به توسعه این رشته در استان کمک نمود. برخی از این استراتژی ها عبارتند از: بهره گیری از توانمندی های نیروی انسانی بومی، برقراری ارتباط مستمر با شهرها و کشورهای همسایه جهت انجام رویدادها، مسابقات و...، توسعه و رونق ورزش های آبی جهت ورزش قهرمانی و همگانی، ایجاد رویه های مناسب جهت پرهیز از اشاعه تهاجم و تقابل فرهنگی، ایجاد نگرش های اقتصادی مبتنی بر آینده دور جهت ثبات و رونق بازار، توجه به لزوم رقابت با رقبای منطقه ای و بین المللی با تدوین برنامه های دوربرد، توریسم به طور عام و توریسم ورزشی به طور خاص با دارا بودن ویژگی صنعت پاک، یکی از منابع درآمدزایی برخی از کشورها قلمداد می گردد. بدیهی است که به منظور بهره برداری از این حوزه از صنعت ورزش، مدیران و دست اندرکاران نیازمند برنامه ریزی دقیقی در سطح استراتژیک و عملیاتی هستند، موضوعی که در استان مازندران به ندرت به آن پرداخته شده است. هدف از تحقیق حاضر، شناسایی و اولویت بندی نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدات و به دنبال آن تحلیل استراتژی SWOT برای برنامه ریزی استراتژیک صنعت توریسم ورزشی استان مازندران می باشد. بدین منظور 89 نفر از مدیران ارشد اجرایی ورزش استان، مدیران، راهنمایان و افراد مطلع امور گردشگری، کارشناسان ورزشی و نیز خبرگان مدیریت ورزشی که به صورت غیر تصادفی به عنوان نمونه تحقیق انتخاب شده بودند، پرسشنامه تنظیمی مرتبط با موضوع تحقیق را به طور داوطلبانه تکمیل نمودند. نتایج حاصل از آزمون دوجمله ای نشان داد که متغیرهای شناسایی شده وابسته به عامل های نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدات به ترتیب 13، 29، 20 و 23 مورد بوده اند. تحلیل داده ها با استفاده از آزمون فریدمن نشان داد که شرایط مساعد آب و هوایی و سیستم حمل و نقل به ترتیب به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین نقطه قوت و عدم برگزاری مسابقات و تورنمنت های بین المللی ورزشی با کیفیت مطلوب در استان و امنیت گردشگران ورزشی به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین نقطه ضعف محسوب می شوند. مساعد بودن زمینه برگزاری جشنواره های ورزشی بومی- محلی در استان و بالا بودن قدرت ریسک پذیری جهت ورود به این صنعت در استان به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین فرصت ها تلقی شده و در مقابل، عدم اعمال نظارت موثر بر روند توسعه صنعت توریسم ورزشی در استان و عدم تدوین برنامه ریزی جامع جهت طراحی، ساخت و نگهداری اماکن و فضاهای ورزشی در استان به عنوان با اهمیت ترین و کم اهمیت ترین تهدیدات محسوب می شوند. نتیجه کلی تحقیق نشان داد که با شناسایی حوزه های چهارگانه توریسم ورزشی، می توان با تدوین استراتژی های مطلوب به توسعه این رشته در استان کمک نمود. برخی از این استراتژی ها عبارتند از: بهره گیری از توانمندی های نیروی انسانی بومی، برقراری ارتباط مستمر با شهرها و کشورهای همسایه جهت انجام رویدادها، مسابقات و...، توسعه و رونق ورزش های آبی جهت ورزش قهرمانی و همگانی، ایجاد رویه های مناسب جهت پرهیز از اشاعه تهاجم و تقابل فرهنگی، ایجاد نگرش های اقتصادی مبتنی بر آینده دور جهت ثبات و رونق بازار، توجه به لزوم رقابت با رقبای منطقه ای و بین المللی با تدوین برنامه های دوربرد، تدوین چشم انداز حمایت رسانه ها از توریسم ورزشی، تامین اعتبار از محل های درآمدی جهت توسعه این صنعت، ترغیب بخش خصوصی به سرمایه گذاری در این بخش و عدم رویارویی دولت با آن از طریق طرح های توسعه، تلاش در جهت ایجاد هماهنگی بین نهادهای مختلف دست اندر کار، شفاف سازی مزایای وجود سیاست های کلان همراستا جهت توسعه این بخش و ارائه درخواست از وکلای مردم در مجلس جهت تدوین سیاست های حقوقی مشخص و محکم.
  • نصرت الله یوسفی، سهراب حجام صفحه 195
    تغییر اقلیم، افزایش درجه حرارت و نوسانات بارندگی از مسایل مهم زیست محیطی بشر به حساب می آید که در سال های اخیر مطالعات زیادی را به خود اختصاص داده است. افزایش میانگین دمای و نوسانات بارندگی کره زمین و تغییرات آنها نمایه ای از تغییرات اقلیمی است که در تمامی نظریه های تغییر اقلیم به آنها توجه شده است. با بررسی روند تغییرات میانگین دمای و بارش می توان تغییرات اقلیمی در منطقه را ردیابی نمود. برآورد ها نشان می دهد که میزان میانگین دمای کره زمین تا سال 2030 میلادی 0.7 تا 2 درجه سانتی گراد بیشتر از امروز خواهد بود و تاثیر شدید خسارت های ناشی از نوسان های بارندگی فقط مربوط به دوران های خشک نبوده، بلکه در مواقعی که بارندگی مازاد، موجب تشکیل سیلاب های ویران گر شود نیز تاثیر نامطلوبی بر اقتصاد ملی کشورهای مختلف دارد. پدیده های النینو و لانینا بر مناطق مختلف کره زمین تاثیرات متفاوتی را می گذارد به طوری که خسارات رویداد ال نینوی سال 1983-1982 بین 8 تا 13 میلیارد دلار برآورد شده است. در این مقاله تاثیر پدیده انسو (ENSO) بر پارامترهای اقلیمی دما و بارش در دشت قزوین به کمک روش همبستگی متوالی (SCA) و روش های دیگر آماری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که بین برخی مشخصه های بارشی و دمایی دشت قزوین و پدیده انسو همبستگی متوالی معنی داری وجود دارد. به طوری که در سال های وقوع پدیده النینو بارش سالانه و پاییزه بیشتر ولی میانگین دمای سالانه و فصول مختلف کمتر است. در عوض در سال های وقوع پدیده لانینا بارش سالانه و پاییزه کمتر و متقابلا میانگین دمای سالانه و فصول چهارگانه بیشتر از میانگین دراز مدت می باشد.
  • محسن شاطریان، محمود گنجی پور، امیر اشنویی صفحه 211
    بررسی های مربوط به رفتار و نگرش مردم در محیط های شهری نشان دهنده آن است که تمامی شهرهای دنیا، همواره با حاکمیت نوعی از نگرش سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و... رو به رو بوده اند و در طول زمان و از نسلی به نسل دیگر گاه دچار تغیر و تحول شده و گاه برای مدت مدیدی نوع نگرش حاکم را حفظ کرده اند. شهر شهرضا هم از این امر مستثنی نبوده است و بعد از انقلاب اسلامی پذیرای دو گروه در شهر بوده که شامل لرهای ساکن منطقه پادنا و قشقایی های ساکن منطقه وردشت می باشند که با استقرار این دو گروه در شهر بافت جمعیتی آن تغییر کرده و به فراخور آن تداخل سه فرهنگ در شهر جغرافیای رفتاری منحصر به فردی در آن به وجود آمده است که مشکلات اجتماعی، فرهنگی و... زیادی به وجود آورده است. در این مقاله به دنبال آن هستیم که نقش ادراک محیطی در نگرش مردم شهرضا نسبت به قشقائی های ساکن این شهر را بررسی نماییم. در این تحقیق از شیوه نمونه گیری خوشه ایچند مرحله ای بهره گرفته شده و از فرمول کوکران برای برآورد حجم نمونه استفاده شد که تعداد حجم نمونه 260 نفر تعیین گردید. داده ها با بهره گیری از آزمون های پیرسون و آمارهای توصیفی در SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. در این تحقیق تاثیر سه عامل طبقه اجتماعی، شبکه روابط اجتماعی و میزان رضایت از زندگی در ایجاد نگرش و نوع آن بررسی شد. نتایج این تحقیق نشان داد که طبقه اجتماعی، شبکه روابط اجتماعی و میزان رضایت از زندگی با نگرش مردم شهر همبستگی مثبتی دارد؛ لذا با بهبود طبقه اجتماعی، تقویت روابط اجتماعی و افزایش میزان رضایت از زندگی می توان نگرش آنان را نسبت به افراد غیر بومی تقویت کرد.
|
  • Rahmat Mohahammadzadeh, Kavan Javanroodi Page 1
    This article is an attempt for evaluation of climatic aspects of rural traditions and new houses in Kahnamo (Osku-Tabriz). The vernacular architecture of Kahnamo has been grown up through times and in terms of using climatic and environmental aspects. Vernacular materials have been responsible for their habitant's demands. Thus, knowing these experiments despite contribution in sustainable development can be used in re-construction of dwellings and architectural spaces in the region. This article is a resaerch with survey method. For selecting the sample group imporbable sampling method was used. In this study 15 types of traditional and new dwellings of rural Kahnamo have been choosen, and then their response to climate have been evaluated in terms of using Mahoony indicators, climatic aspects and bio-climatical charts. Findings of this article indicate that vernacular architecture versus new houses has been so successful, due to optimized use of climatic aspects and natural sources. Thus their expriments and construction techniquces can be used in new cliamatical designs.
    Keywords: Vernacular architecture, Mahoony indicators, Construction techniquces, Climatic evaluation, Sustainable development
  • Shahram Roostaei, Raheleh Alizadeh Page 17
    areas has located in south of east Azerbaijan province and north of Maraghe city. In this region annually many landslides occur and cause more damages for setelment, roads, agriculture and economy; therefore main reason for study of this region is selected. Landslide occurrences in this basin accumulate more sediment behind Allavian Dam. We have applied Geographical Information System and Anbalagan models in research. In this work, each factor affected landslide occurrence such as geological structure, lithological structure, lithology, relative height. Slope, land use and underground water are mapped. In next step slope stability maps were obtained from adding up each unit weight. We overlaid lithology maps with slope instability map. This work showed that major landslides have occurred in quaternary deposits and contact point of Andsite and clays or lahars pomice. Consequently, study area was classified in 5 groups: very high hazardous, high hazardous, medium hazardous, low hazardous, free of hazards. Hazard zoning map showed that, 19 present of area is in no-hazard zone.
    Keywords: Landslide, Zoning, Sofi Chay Basin, Factor maps, Anbalagan method
  • Ghasem Azizi, Hossein Mohammadi, Iman Roosta, Mahmoud Davoodi Page 37
    The chill wind index is represented to demonstrate relationship between human discomfort due to the joint effect of wind and temperature. Parts of Iran, such as Northwestern sometimes experience very extreme cold weather and frost associated with violent winds which can be detrimental to human health and other flora and fauna. Therefore, the main objective of this study is evaluating of the chill wind index as one of the significant indices of body comfort and finding the synoptic patterns which are related to this index in the Northwestern of Iran. To do so, the climatic data for the January, February and December months of a 26 years statistical period (1980-2006) were extracted from the synoptic stations of Northwestern of Iran and data include pressure, temperature, wind speed components (U&V) in different levels and in hourly scale which were extracted for sample days with the highest chill wind index from NCEP/NCAR. Composite maps of temperature advection, pressure, wind vector and speed in middle levels and lower levels (850Hpa) and sea level were generated by GRADS software. Also, for calculating the chill wind index the Sipel-Passele’s equation was used. The results illustrate that chill winds mostly happened under the two patterns: Deep trough and blocking. Cold advection in both patterns is provided from three sources: High pressure in Northern Africa and Southern Europe, Deep trough over the Siberia (north of the Black Sea) and weak high pressure over the southern part of the Black Sea.
    Keywords: Synoptic analysis, Wind chill index, Blocking high, North West Iran
  • Hamid Saberi, Asghar Zarrabi, Jamal Mohammadi Page 59
    The aim of this paper is city development strategies preference using Analytic Hierarchy Process (AHP) method. In this research city development strategy preference for Esfahan metropolis was categorized in six main criteria including physical organizing; spatial form, dynamism of urban economic, social livable, environment, sustainable accessibility and good governance. Each of these criteria was categorized in several sub criteria. Results of indicated that sub criterion of spatial equality with weighting mean 0.1 was determined in first rank, sustainable income with weighting mean 0. 6 were in second rank, urban tourism development with weighting average 0.7 and air pollution decreasing with weighting mean 0. 6 were in next ranks and finally vision statement of future city gained fifth rank. Ultimately have been discussed strategy planning.
    Keywords: City Development Strategy, Preference, Analytic Hierarchy Process (AHP), Esfahan
  • Ali Zangiabadi, Mehdi Abdoallahzadeh, Omid Mobaraki, Laleh Poureidivand Page 77
    One of the most important spaces which are among the various destinations, is considered and visited by tourists is cities. Among them densely populated and historical cities attract more tourists. A long time ago, city spaces include the most attractive spaces, because cities are the most attractive and complete settlements of human and involve the main centers of economical, scientifically, recreational, medical and so on. Specially, historical-cultural cities have lots of opportunities for tourist based on ancient and inherited sources, for this reason, they are attractive places for tourists. The method of this research is descriptive, survey and is based on the content analysis and its purpose is investigating cultural and historical spaces of Urmia City and also the opportunities and limitations exist at this part of the city that can have an effective role in planning and managing the tourism of this city. Findings of this research show that the tourism space of the city and mostly covers the central part of the city. This part of the city in spite of appropriate situation and its vicinity to administrative, services and commercial centers and in spite of having urban institutions and equipments, there are some specific problems such as oldness of urban transportation system, low quality of tourism services and facilities. Recommended that raising the standards of tourism services, providing tax credits to private sector for investment in tourism sector, establishing centers of information and advertising and finally, by Urmia City, can help to develop tourism and the dynamics of tourism space of this city.
    Keywords: space, tourism, tourism spaces, urban tourism, Urmia city
  • Mohammadreza Hafezniya, Elahe Kolayi, Mehdi Karimi Page 95
    Geographical space and space values play an important role in the behavior of countries and create different behavioral patterns such as cooperation, interaction, competition and disputation. This research is intended to examine the role of geographical space of Central Asia in Powers Rivalry. The research methodology adopted is descriptive- analytic and the data- gathering procedure is library and field finding. The finding of the current research based on library and field finding reveals that the geographical space of Central Asia and the values of this space are influential in the rivalry of powers in this region. The most important geographical values which are the subject of rivalry are: Geographical Situation, Energy Resources, Energy Transmission Lines, Human Structure and the Consumption Market of Central Asia.
    Keywords: Geographical Space, Geographical Values, Central Asia, Power, Rivalry
  • Hamid Noori, Alireza Ildoromi Page 121
    Frequency of cloudiness effects on the climate in the southern coasts of Caspian Sea are through increasing humidity, precipitation and cooling. The clouds format in different synoptic patterns and special thermodynamic and dynamic conditions. In this research, sea level pressure levels patterns were studied and compared in convective, nonconvective and heavier precipitation events in the Southern coasts of Caspian Sea. For this aim, on the basis of daily precipitation and with regard to 25 and 50 percent probability, precipitation events were divided into 2 groups of heavy and super heavy precipitations as well. Clouds synoptic indexes were grouped into two classes of convective and nonconvective clouds. The results show that there are 16 slp patterns in heavier precipitation groups. In general, Black Sea high pressure and Siberian high pressure generated heaviest and the most cover in convective and nonconvective precipitation events respectively.
    Keywords: Convective, Nonconvective Clouds, Heavy, Super Heavy Precipitation, Southern coasts of Caspian Sea
  • Ramin Kiamehr, Majid Abrehdary Page 139
    The height datum usually establish based on the tide gauges data. In practice the mean sea surface topography is used as a zero height datum for leveling networks. The separation between the geoid and mean sea level is the sea surface (SST) topography which cases the bias in height datum establishment. Also, the SST is the important parameter in oceanography for studying the current circulations. In this research, the mean sea level estimated based on the TOPEX/Poseidon satellite altimetry data during the 1992 till 2003. Then a new sea surface topography model computed based on the recent geoid model from the GOCE satellite in Persian Gulf and Oman Sea. The range and mean parameters of the combined SST model is estimated about 1.4 and -0.3 meter, respectively.
    Keywords: TOPEX, Poseidon, Sea Surface Topography, Geoid, Satellite Altimetry, Persian Gulf, Oman Sea, GOCE
  • Seyyed Hossein Mirmousavi, Houshang Abakhti Garrousi, Neda Khaefi Page 157
    The regional climate behavior as the function of different variables influences the climate in the region. Identifying key elements of a constructive climate in each region can determine the potential of the region's climate to be effective. Using modern methods such as multivariate statistical methods for recognition of climate behavior can achieve more reliable results. Component analysis is mainly based on family of vectors, particularly for reducing the volume of data it is a mathematical method. Using the components can change the time and where about of the climate variables in displaying few components. In this study with the aim of climate components analysis, data from 19 synoptic stations and 22 climate variable of the provinces of Kermanshah and Kordestan have been used. Method used in this study, is the principal components analysis. Results of the analysis of selected climatic variables in Kermanshah and Kordestan provinces showed that first 6 components in 91% of the data diffractions are explained. These components include: temperature (37%), precipitation (20%), humidity and temperature variations (14%), sunshine hours (9%), stormy days and days with dust storm (5%).
    Keywords: Recognition of Climate behavior, the principal components analysis, Multivariate statistics, Kermanshah, Kordestan provinces
  • Vahid Shojaei, Farshad Tejari, Bahare Soleymani, Mortaza Doosti Page 173
    Tourism in general and sports tourism in particular, having a clear industry feature, is considered as a source of income in some countries. Obviously, in order to exploit this area of the sports industry, managers and practitioners require careful planning at the strategic and operational level. That is the subject rarely considered in the province Mazandaran. The purpose of this study, is to identify and prioritize strengths, weaknesses, opportunities and threats, subsequently, strategic planning for sports tourism in this area based on SWOT analysis. For this purpose, 89 people including senior managers of the province's sports executive, managers, guides and individuals familiar with tourism affairs, sports specialists and experts also sports management to a non-random example research were selected who completed voluntarily adjusted questionnaires related to research subject. Results of binomial test showed that the 13, 29, 20 and 23 variables were identified respectively as the factors strengths, weaknesses, opportunities and threats. Data analysis using the Friedman test showed favorable climatic conditions and transportation systems were respectively considered as the most and least important of strengths. The lack of holding good quality competitions and international sports tournaments in the province and sport tourist's security are considered respectively as the most and least of weaknesses. Also a favorable background of native-local sports festival here and high risk taking power to enter the industry are considered respectively as the most and least important opportunities. In a similar manner, lack of effective supervision on sport tourism development and a comprehensive plan for designing, constructing and maintaining sport places and spaces are considered as the most important and least important threats. Overall results showed that through planning desirable strategies after identifying these four areas of sport tourism, development can be realized in the field.Some of these strategies include: Utilizing the capabilities of indigenous human resources, communicate uninterrupted with cities and neighboring countries to conduct events, tournaments and..., develop and prosper water sports in the athletics and universal areas, create appropriate procedures to avoid spreading invasive and cultural contrasting, create strategic economic approach to market stability and prosperity, given the need to compete with regional and international competitors with long-range plans, stablish for media the perspective to support sports tourism, revenue funding to develop this industry through income locations, encourage private sector investment in this sector and not confrontation of government through its development projects, trying to create harmony between the various institutions involved, to determine having the advantages of coordinating macro policies to develop this section and to request parliament lawyers in order to develop clear and strong legal policies.
    Keywords: Sports tourism, Strategic planning, SWOT Analysis, Mazandaran Province
  • Nosratollah Yousefi, Sohrab Hajjam Page 195
    Climate change, temperature increase and rain fluctuations are considered as important ecological issues on which a lot of studies have been in recent years. The increase in average global temperature and rain fluctuations and both of these variations, which are a part of all climate theories, act as indicators of climate change. Climate changes in a region can be traced through the examination of average temperature and precipitation variations.Estimates suggest that the average temperature of earth will show an increase of 0.7 to 2 degrees centigrade up to the year 2030.The severe effects of damages resulting from rain fluctuations are not only because of dry periods, but also on occasions which excess rain will cause destroying floods. Elnino will have harmful effects on national economy of different countries Lanina has also different effects on different parts of the earth. The damage caused by Elnino during 1982-1983 has been estimated to be around 8 to 13 billion dollars.The present paper investigates the climatic parameters of temperature and precipitation of Qazvin plain and the effects of Enso on them using the sequential correlation analysis (SCA) and the common statistical methods. The results show that there is a meaningful sequential correlation between some components of temperature and precipitation of Qazvin plain and the Enso phenomenon, so that when Elnino happened, annual and Autumn precipitation were more than the long term average but the average annual temperature and different seasonal temperatures were less than the long term average. on the contrary in the year when Lanina occurred, annual and Autumn precipitation were less than the long-term average but annual temperature and different seasonal temperatures were more than the long term average.
    Keywords: Elnino, lanina, Enso, Sequential correlation analysis, Climate variability
  • Mohsen Shaterian, Mahmood Ganjipour, Amir Oshnui Page 211
    The surveys regarding behavior and attitude of people in urban areas indicate that all cities of the world have always faced a type of political, economical and cultural government and in the meantime they have been changed and sometimes they have maintained the existing attitude for a longtime. Shaharreza was not exceptional and after the Islamic revolution it has hosted two groups which included Lors of Apadana region and Qashqais of Vardasht region. By the settlement of these two groups in the city, the structure of its population has been changed and consequently the interference of three cultures in the city has made a unique behavioral geography which has created lots of social and economical problems. In this abstract, we would like to survey the role of environmental understanding of the attitude of residents of Shahrerza with respect to Qashquais residents of the city. In this research the cluster sampling is used and the Cochran formula for evaluating the sampling size was employed. The number of sampling sizes was defined to be 260 persons. The data were analyzed and processed in SPSS by using Pearson, and also descriptive statistics. In this research, the effects of three social classes, network of social relationships and the rate of life satisfaction in forming attitude and its type were surveyed. The results of this study showed that social class, networks of social relations and life satisfaction in people with attitude is a positive correlation. Therefore, by improvement of social class, reinforcing the social relationships and increasing the rate of life satisfaction, their attitude with respect to non-native people can be corroborated.
    Keywords: Environmental understating, Attitude, Behavioral geography, Qashqaui, Shahrreza