فهرست مطالب

پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی - سال هجدهم شماره 2 (پیاپی 64، تابستان 1391)
  • سال هجدهم شماره 2 (پیاپی 64، تابستان 1391)
  • تاریخ انتشار: 1391/10/11
  • تعداد عناوین: 7
|
  • حسین جعفری ثانی، انسی کرامتی صفحه 1
    هر چند بررسی ارتباط میان آموزش و پژوهش توسط مدرسان دانشگاه و نیز اعضای هیئت علمی دانشگاه به طور خاص موضوعی پرجاذبه و بحث انگیز است که تحقیقات متعددی را به دنبال داشته است، اما همان گونه که بیان می شود، تاکنون به عنوان معمایی حل نشدنی باقی مانده است. پژوهش حاضر نیز به منظور بررسی نگرش اعضای هیئت علمی درباره رابطه بین فعالیتهای آموزشی و پژوهشی آنان در دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. نمونه مورد بررسی 100 نفر از اعضای هیئت علمی در سه گروه علوم انسانی، علوم پایه و فنی- مهندسی در دانشگاه فردوسی مشهد بودند که به شیوه سهمیه ای غیر احتمالاتی انتخاب شدند. نمونه مورد نظر به دو پرسشنامه محقق ساخته مربوط به وضعیت پژوهش و وضعیت تدریس خود در دانشگاه فردوسی مشهد پاسخ دادند. در این پژوهش از تحقیق توصیفی استفاده شد. مشخصات جمعیت شناختی اعضای هیئت علمی به عنوان متغیرهای کنترل کننده در نظر گرفته شدند. تحلیل نتایج به دست آمده، با استفاده از تحلیل رگرسیون چندگانه نشان داد که متغیر پیش بین (وضعیت پژوهش) 4/58 درصد از واریانس متغیر ملاک (وضعیت تدریس) را در این پژوهش پیش بینی می کند. همچنین، متغیرهای جمعیت شناختی اعضای هیئت علمی مشتمل بر جنسیت، رشته تحصیلی، مرتبه علمی، سابقه تدریس، متوسط ساعات پژوهش در هفته، متوسط ساعات تدریس در هفته و تعداد مقالات و طرحها که به عنوان متغیرهای کنترل کننده در نظر گرفته شده بودند، 8/32 درصد از واریانس متغیر کیفیت تدریس را پیش بینی کردند.
    کلیدواژگان: وضعیت پژوهشی، وضعیت تدریس، اعضای هیئت علمی، دانشگاه فردوسی مشهد
  • سیدحمیدرضا شاوران، سعید رجایی پور، ایرج کاظمی، بی بی عشرت زمانی صفحه 19
    هدف از این پژوهش بررسی روابط چندگانه میان متغیرهای اعتماد، خودکارآمدی عضو هیئت علمی و خودکارآمدی جمعی اعضای هیئت علمی در دانشگاه های منتخب دولتی شهر اصفهان بود. فرضیات پژوهش بر مبنای مطالعه روابط مولفه های اعتماد، مولفه های خودکارآمدی عضو هیئت علمی و خودکارآمدی جمعی تدوین و بررسی شد. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی و جامعه آماری شامل کلیه اعضای هیئت علمی دانشگاه های منتخب دولتی شهر اصفهان، جمعا به تعداد 1541 نفر بود. حجم نمونه با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای متناسب با حجم نفر محاسبه شد و تعداد 261 نفر در این پژوهش شرکت کردند. برای جمع آوری اطلاعات از سه ابزار پرسشنامه استاندارد اعتماد اعضای هیئت علمی و پرسشنامه های محقق ساخته خودکارآمدی عضو هیئت علمی و خودکارآمدی جمعی استفاده شد. پایایی هر سه مقیاس با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب 81/0، 83/0 و 89/0 محاسبه و داده ها با استفاده از روش های آمار استنباطی رگرسیون و مدل معادلات ساختاری تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد به طورکلی، اعتماد و خودکارآمدی عضو هیئت علمی بر خودکارآمدی جمعی تاثیر دارد و میان مولفه های اعتماد و خودکارآمدی عضو هیئت علمی رابطه پنهان و میان اعتماد و خودکارآمدی جمعی و خودکارآمدی عضو هیئت علمی با خودکارآمدی جمعی روابط مثبت و معنادار وجود دارد. براساس مدل معادله ساختاری میزان پیش بینی خودکارآمدی جمعی از طریق اعتماد و مولفه های آن 70/0=Gamma و توسط خودکارآمدی عضو هیئت علمی و مولفه های آن 12/0=Gamma بود. شاخصهای برازش مدل نشان داد که مدل پژوهش از برازش نسبتا خوبی برخوردار است.
    کلیدواژگان: اعتماد، خودکارآمدی عضو هیئت علمی، خودکارآمدی جمعی، دانشگاه، مدل معادلات ساختاری
  • محمدهادی عسگری، فرحناز توکلیان، محمد طالقانی صفحه 45
    هدف اصلی این پژوهش بررسی رابطه بین به کارگیری مولفه های سازمان یادگیرنده (قابلیتهای شخصی، مدلهای ذهنی، آرمان مشترک، یادگیری تیمی و تفکر سیستمی) و کیفیت زندگی کاری اعضای هیئت علمی دانشگاه های آزاد اسلامی غرب استان مازندران بود. روش پیمایشی از نوع همبستگی برای این پژوهش انتخاب شد. جامعه آماری شامل کلیه اعضای هیئت علمی تمام وقت دانشگاه های آزاد اسلامی غرب استان مازندران بود که از این تعداد 214 نفر از طریق نمونه گیری تصادفی طبقه ای به طور تصادفی انتخاب شدند. در این تحقیق دو پرسشنامه محقق ساخته از جمله پرسشنامه سازمان یادگیرنده شامل 30 سوال و پرسشنامه کیفیت زندگی کاری شامل 32 سوال برای تولید داده استفاده شد. ضریب آلفای کرونباخ برای پرسشنامه سازمان یادگیرده معادل 81/0 و ضریب آلفای پرسشنامه کیفیت زندگی کاری معادل 84/0 محاسبه شد. برای تحلیل داده ها از آزمون تحلیل چندگانه، آزمون ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل واریانس یک راهه استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که بین کاربست مولفه های سازمان یادگیرنده و کیفیت زندگی کاری اعضای هیئت علمی رابطه معنا دار وجود دارد. بین مولفه های سازمان یادگیرنده (قابلیتهای شخصی، مدلهای ذهنی، آرمان مشترک، یادگیری تیمی و تفکر سیستمی) با کیفیت زندگی کاری اعضای هیئت علمی رابطه معنا دار وجود دارد. میان مولفه های سازمان یادگیرنده، مولفه مدلهای ذهنی می توانند بهترین پیش بینی کننده کیفیت زندگی کاری اعضای هیئت علمی باشند.
    کلیدواژگان: مولفه های سازمان یادگیرنده، کیفیت زندگی کاری، دانشگاه های آزاد اسلامی غرب استان مازندران، اعضای هیئت علمی
  • پریوش جعفری، نادرقلی قورچیان، جواد بهبودیان، نیما شهیدی صفحه 61
    هدف این پژوهش بررسی رابطه بین خودکارآمدی، شایستگی ها و تعهد سازمانی اعضای هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی با کیفیت تدریس آنان بود. جامعه آماری شامل 2181 نفر از اعضای هیئت علمی واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی منطقه یک بودند که از بین آنها با روش نمونه گیری تصادفی از نوع خوشه ایطبقه ای تعداد 436 نفر به عنوان اعضای نمونه انتخاب شدند. ابزار اندازه گیری شامل پرسشنامه محقق ساخته سنجش کیفیت تدریس با 27 عبارت در مقیاس لیکرت و آلفای کرونباخ 861/0، پرسشنامه تعهد سازمانی مه یر و آلن و پرسشنامه خودکارآمدی معلمان شوارتزر و همکاران و پرسشنامه محقق ساخته سنجش شایستگی های استادان با 13 عبارت و ضریب آلفای کرونباخ 866/0 بود. در این پژوهش برای مشخص کردن سهم عوامل خودکارآمدی، شایستگی ها و تعهد سازمانی استادان بر کیفیت تدریس از مدلسازی معادلات ساختاری بهره گرفته شد. نتایج نشان داد که خودکارآمدی با ضریب 28/0، تعهد سازمانی با ضریب 23/0 و شایستگی های استادان با ضریب 32/0 به صورت مستقیم رابطه مثبت و معناداری باکیفیت تدریس دارند. همچنین، ارتباط مثبت و معناداری بین تعهد سازمانی و خودکارآمدی آنان با ضریب 17/0، خودکارآمدی و شایستگی ها با ضریب 36/0 و تعهد سازمانی و شایستگی ها با ضریب 15/0 بود.
    کلیدواژگان: خودکارآمدی، شایستگیها، تعهد سازمانی، کیفیت، تدریس، اعضای هیئت علمی
  • محمود قاضی طباطبایی، مجید یوسفی افراشته صفحه 83
    هدف اصلی این پژوهش تحلیل روابط پاره ای از متغیرهای مرتبط با ارزشیابی تدریس توسط دانشجویان بود. داده ها از طریق پرسشنامه ترکیبی از 210 دانشجوی دوره کارشناسی پنج دانشکده دانشگاه تهران جمع آوری شد. روش مدل معادلات ساختاری برای بررسی مدل اندازه گیری (روابط عاملها و نشانگرها) و مدل ساختاری (روابط چندگانه عاملها) و آزمون 9 فرضیه پژوهش به کار رفت. اعتبار (همگونی درونی، اعتبار گویه و اعتبار مرکب) و روایی(همگرا و واگرا) ابزار با استفاده از شاخصهای مطلوب مختلف ارزیابی شد. نتایج پژوهش رابطه صمیمی مدرس و دانشجو، رابطه مثبت و مستقیم با ارزیابی دانشجو از تدریس، رضایت از نمره و علاقه دانشجو به درس را تایید کرد. تلاش و درگیری مدرس بر علاقه دانشجویان به درس و ارزشگذاری آنها به تدریس مدرس تاثیر مثبت داشت. از سوی دیگر، سختی درس رابطه ای منفی با رضایت از نمره دانشجویان از درس و ارزشگذاری دانشجویان به تدریس مدرس داشت. همچنین، علاقه دانشجویان به محتوای درسی تاثیر مثبتی بر ارزشگذاری تدریس توسط آنها داشت.
    کلیدواژگان: ارزشیابی تدریس، اثربخشی تدریس، مدل معادلات ساختاری
  • عبدالرحیم نوه ابراهیم، مصطفی عزیزی شمامی صفحه 109
    تحقیق حاضر با هدف بررسی رابطه بین وضعیت اجتماعی و اقتصادی دانشجویان شبانه با ادراک آنها از سرمایه گذاری در تحصیلات تکمیلی انجام شد. در این پژوهش از روش تحقیق توصیفی پیمایشی استفاده شد. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان تحصیلات تکمیلی دوره های شبانه دانشگاه های دولتی شهر تهران در سال تحصیلی90-1389 به تعداد 12045 نفر بود. نمونه آماری تحقیق شامل 379 دانشجو از دانشگاه های صنعتی امیرکبیر، تربیت معلم تهران، تربیت مدرس، تهران، صنعتی شریف و علامه طباطبایی بود که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ایانتخاب شدند. به وسیله پرسشنامه ای محقق ساخت، ادراک از سرمایه گذاری در آموزش عالی و وضعیت اجتماعی و اقتصادی دانشجویان سنجش شد. یافته های تحقیق نشان داد که بین وضعیت اجتماعی و اقتصادی دانشجویان شبانه و ادراک از مناسب بودن شهریه تحصیلات تکمیلی و ادراک از مناسب بودن سیاستهای حمایتی رابطه معناداری وجود داشت. بین وضعیت اجتماعی و اقتصادی دانشجویان شبانه و سه متغیر: 1. ادراک از درآمدهای آتی پولی، 2. ادراک از درآمدهای آتی غیر نقدی و 3. تمایل به دریافت وام رابطه معناداری وجود نداشت. در خصوص فرضیه اصلی بین وضعیت اجتماعی و اقتصادی دانشجویان شبانه و ادراک از سرمایه گذاری آنها در تحصیلات تکمیلی رابطه معناداری وجود داشت. نتایج نشان می دهد که محرکهای مالی و اجتماعی از عوامل پیش بینی کننده ادراک از سرمایه گذاری در تحصیلات تکمیلی به شمار می روند.
    کلیدواژگان: انتخاب دانشجویان، سرمایه گذاری، تحصیلات تکمیلی
  • ابوالقاسم شریف زاده، غلامحسین عبدالله زاده صفحه 131
    این پژوهش با هدف شناسایی سبک یادگیری و خصایص کارآفرینانه دانشجویان کشاورزی و بررسی رابطه بین این دو به روش پیمایشی انجام شد. جامعه آماری این تحقیق تمام دانشجویان کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان بود. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 180 نفر تعیین و پاسخگویان به شیوه نمونه گیری طبقه ای انتخاب شدند. داده ها از طریق یک پرسشنامه متشکل از شاخص پرسشنامه سبک های یادگیری و ابزار سنجش ویژگی های شخصیتی کارآفرینان ایرانی، گردآوری و با استفاده از نرم افزارهای SPSS و EXCELتحلیل شد. یافته های تحقیق نشان می دهد که بیشتر دانشجویان از سبک یادگیری فعال (در بعد پردازش)، حسی (در بعد ادراک)، بصری (در بعد ارائه) و کل گرا (در بعد دیدگاه/ فهم) برخوردارند. ضرایب همبستگی نشان دهنده رابطه مثبت و معنا دار بین سبک های یادگیری و برخی از متغیرهای فردی و تحصیلی پاسخگویان نظیر سن، امید به کسب مهارت و آمادگی شغلی، شرکت در دوره های آموزشی کارآفرینی و خوداشتغالی، بازدیدهای علمی، اجرای پروژه های علمی، معدل و تهیه مقالات توسط دانشجویان بودند. نتایج تحقیق بر این امر دلالت داشت که بیشتر دانشجویان مورد مطالعه از نظر برخورداری از خصایص کارآفرینانه در سطح ضعیف و خیلی ضعیف قرار داشتند. بر اساس ضرایب همبستگی رابطه مثبت و معنا داری بین خصایص کارآفرینی و برخی از متغیرهای فردی و تحصیلی پاسخگویان نظیر سن، سابقه شغلی پاره وقت، امید به کسب مهارت و آمادگی شغلی و انجام دادن پروژه های علمی وجود داشت.
    کلیدواژگان: آموزش عالی کشاورزی، سبک یادگیری، خصایص کارآفرینی، دانشجویان کشاورزی
|
  • Dr. Hossein Jafari Sani, Ensi Keramati Page 1
    The study of relationship between research and teaching activities of lecturers, especially faculty members, is an interesting and at the same time a controversial topic which has been researched over and over without coming to a final conclusion as a comprehensive result. The purpose of this research was to investigate faculty members’ attitude about the relationship between their research and teaching activities. The sample was 100 faculty members and lecturers of three colleges of Arts, Engineering and Basic Sciences in University of Mashhad who were selected via improbability quota sampling method. The participants answered two researcher-made questionnaires about their research and teaching activities. A descriptive research method was used for this study. Demographical characteristics of the faculty members were utilized as control variables. The result of multiple regression analysis showed that research status predicts up to 58.4% of teaching quality. Moreover, the demographical characteristics of the faculty members including gender, field of study, academic ranks, teaching experience, average hours dedicated to research and teaching, number of articles and research projects - that were considered as control variables- predicted 32.8% of variance in teaching quality.
    Keywords: Research Status, Teaching Status, Faculty Members, Ferdowsi University of Mashhad
  • Sayed Hamid Raza Shavaran, Dr. Saeed Rajaeepour, Dr. Iraj Kazemi, Dr. Bibi Eshrat Zamani Page 19
    The purpose of this study was to examine the multi relationships among faculty trust, faculty members efficacy and their collective efficacy at selected public universities of Isfahan. Research hypothesis formulated based on study of relations among faculty trust components, faculty efficacy components and their collective efficacy. The research method was descriptive correlational type and the statistical population were consist 1541 faculty members of selected public universities of Isfahan. Statistical sample were chosen by stratified random sampling and 261 faculty members participated in this study. Three gathering information tools including, higher education faculty trust inventory, higher education faculty member efficacy inventory and collective faculty member efficacy inventory were used. The reliability of questionnaires by calculating the Cronbach's alpha coefficients were found to be 0.81, 0.83 and 0.89 respectively. The data were analyzed by using inferential statistics (Multivariate Correlation, Regression and Statistical Equation Modeling).The finding revealed that generally faculty trust and faculty members efficacy have affected the collective efficacy, and there is a latent relationship between faculty trust and faculty member efficacy. Also there is a positive and significant correlation between faculty trust and collective efficacy and faculty member efficacy and collective efficacy. Based on Structural Equation Model, the predictability of collective efficacy level was determined via trust and its components (Gamma= 0.70) and faculty member efficacy (Gamma=0.12). The fit indicators indicated that the research model was relatively good fitting.
    Keywords: Trust, Faculty Member Efficacy, Collective Efficacy, University, Structural Equation Model
  • Dr. Mohammad Hadi Asgari, Farahnaz Tavakolian, Dr. Mohammad Taleghani Page 45
    The principal goal of this study was to evaluate the relationship between using learning organization components (personal mastery, mental models, shared vision, team learning and system thinking) and quality work life of faculty members in Western Mazandaran Islamic Azad universities. A descriptive survey correlation design method was used for this study. Statistical population included all full time faculty members of the Western Mazandaran Islamic Azad universities. A total of 214 people were randomly selected by using stratified sampling method. In this study, two researcher made questionnaires, learning organization including 30 questions and work life questionnaire including 32 questions were used in generating the data. The reliability of learning organization (.81) and work life (.84) questionnaires determined by calculating the Cronbach's alpha coefficient. Multiple regression, Pierson correlation coefficient and ANOVA tests were used to analyze data. The findings indicated that: 1) there is a meaningful relationship between the application of the learning organization components and quality of work life; 2) there is a meaningful relationship between the application of learning organization components (personal mastery, mental models, shared vision, team learning and system thinking) and quality of work life and 3) among learning organization components, mental models can be the best predictors for faculty member's quality of work life.
    Keywords: Learning Organization Components, Quality of Work Life, Western Mazandaran Islamic Azad Universities, Faculty Members
  • Dr. Parivash Jaafari, Dr. Nadergholi Ghourchian, Dr. Javad Behboodian, Nima Shahidi Page 61
    The purpose of this research was to study the relationships among self-efficacy, competencies and organizational commitment with teaching quality of faculty members in Islamic Azad University. The population of this research was 2181 faculty members from Azad University branches in region one. Random stratified cluster sampling was used to select 436 faculty members. A researcher-made questionnaire for assessing teaching quality with 27 statements (Chronbach alpha = 0.861), Allen and Meyer questionnaire for assessing organizational commitment, a researcher-made questionnaire with 13 statements for assessing competencies (Chronbach alpha = 0.866) and Schwartzer et al questionnaire for assessing self-efficacy of faculty members were used to conduct this research. Multiple regression and Structural Equation Modeling were used to specify the portion of self-efficacy, competencies, and organizational commitment factors in teaching quality. Results showed that self-efficacy with coefficient of 0.28, competencies with coefficient of 0.32 and organizational commitment with coefficient of 0.23 had positive, direct and significant relationship with teaching quality. In addition, self-efficacy and organizational commitment with coefficient of 0.17, self-efficacy and competencies with coefficient of 0.36 and organizational commitment and competencies with coefficient of 0.15 had significant and positive reciprocal relationships.
    Keywords: Self, efficacy, Organizational Commitment, Competencies, Quality, Teaching, Faculty Members
  • Dr. Mahmood Ghazi Tabatabaee, Majid Yousefi Afrashteh Page 83
    The main purpose of this study was to analyze the relationships between some of the variables associated with teaching evaluations by the students. Data were collected by a composed questionnaire from 210 undergraduate students from five Faculties of Tehran University. Structural Equation Modeling techniques was used to assess the measurement model (relationships factors and indicators), the structural model (relationships of factors) and testing of nine research hypotheses. Reliability (internal consistency, item reliability and composed reliability) and validity (convergent and divergent) instrument were evaluated by using a variety of desirable indices. The results of survey confirmed a close relationship between faculty and students, and a direct and positive correlation between student evaluation of teaching, student satisfaction with grade and their interest in the course. Faculty’s effort and involvement on student interest in the course had positive impact on their valuation of teaching. On the other hand, course difficulty had negative relation with students’ grade satisfaction and students’ valuation of teaching. Additionally, students’ course content interest had a positive impact on their valuation of teaching.
    Keywords: Evaluation of Teaching, Teaching Effectiveness, Structural Equation Modeling
  • Dr. Abdolrahim Navehebrahim, Mostafa Azizi Shomami Page 109
    This research was conducted with purpose of studying the relationship between socio-economic status of students and their perceptions of investment in graduate education. A descriptive survey method was used for this study. Statistical population included all 12045 paying tuition graduate students at Tehran’s state universities in 2010-2011 school-year. Cluster random sampling was used to choose a sample of 379 students in Amir Kabir University, Kharazmi University, Tarbiat Modares University, Tehran University, Sharif University and Allameh Tabatabaee University. A researcher made questionnaire was used to evaluate the perceptions of students in investing in higher education and their socio-economic status. Findings indicated that there were a significant relationship between socio-economic status, and appropriateness of fees and appropriateness of supportive policies perceptions. There were no significant relationships between socio-economic status of students and following three variables: 1) perception of the future cash incomes, 2) perception of the future non-monetary incomes and 3) tendency to get loans. Regarding the main hypothesis, there was a significant relationship between socio-economic status of students and their perceptions of investment in graduate education. The results of this research illustrated that financial and social incentives were predictors of students’ perceptions of investment in graduate education.
    Keywords: Student Choice, Investment, Graduate Education
  • Dr. Abolghasem Sharifzadeh, Dr. Gholamhossein Abdollahzadeh Page 131
    This research aimed to identify learning styles and entrepreneurial traits and relations among agriculture students by using a survey method. The statistical population of consisted of all agriculture students of the Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources (N=1618). The sample size (n=180) was determined by Cochran's formula and respondents were selected by stratified sampling technique. Data was gathered by an instrument consisting of Index of Learning Styles Questionnaire and Measurement Instrument of Personality Characteristics of Iranian's Entrepreneurs. Research results showed that most students had active learning style (in processing dimension), sensing (in perception dimension), visual (in presentation dimension) and global (in perspective/understanding dimension). Calculated correlation coefficients revealed a significance positive relationships between learning styles of students and some personal and academic variables such as age, taking course in entrepreneurship and self-employment, hopeful of receiving skills and occupational preparation, grade point average, scientific field trips, doing scientific projects and preparing articles. The results also showed that most of students were weak and very weak in terms of entrepreneurial traits. According to correlation coefficients, there was a significance positive relationship between age, experience of part-time job, hopeful of skill and occupational preparation, grade point average and doing scientific projects with entrepreneurial traits.
    Keywords: Higher Agricultural Education, Learning Style, Entrepreneurial Traits, Agriculture Students