فهرست مطالب

پژوهش حقوق عمومی - پیاپی 36 (بهار 1391)
  • پیاپی 36 (بهار 1391)
  • تاریخ انتشار: 1390/11/20
  • تعداد عناوین: 8
|
  • محمود آخوندی، محمدعلی جاهد صفحات 1-26
    امروزه بسیاری از جنبه های زندگی انسان و نیز حقوق حاکم بر آن، تحت تاثیر مفهوم وآموزه جهانی شدن در حال تغییر، تحول و شکل گیری می باشد. از دهه 90میلادی به بعدعموم مفاهیم سنتی مانند، سیاست، امنیت، اقتصاد، فرهنگ، ارتباطات و حقوق با پسوندجهانی تقارب یافته و با تکیه بر این پسوند، مجددا مورد تحلیل و بازشناسی قرار گرفته است. جهانی شدن حقوق، حداقل در برخی از حوزه ها من جمله حقوق بشر به عنوان یک واقعیت مسلم، در حال روی دادن است. این نوع جهانی شدن بر مبنای نزدیک شدن انسانها از لحاظ فرهنگ به یکدیگر و پذیرش وجود ارزش ها، باورها، آگاهی ها، رفتارها ونهادهای مشترکی که انسانها در سراسر جهان دارند، شکل و سیاق می یابد و در دو قالب یکسان سازی و یا هماهنگ سازی به پیش می رود. مقاله حاضر با در نظر گرفتن این مبنای فرهنگی و انتخاب روش هماهنگ سازی، به تبیین و تحلیل جهانی شدن حقوق بشر به عنوان بارزترین نمونه عملی جهانی شدن حقوق پرداخته است.
    کلیدواژگان: جهانی شدن، جهانی شدن حقوق، حقوق بشر، یکسان سازی، هماهنگ سازی
  • آرامش شهبازی صفحات 27-56
    در حالیکه حقوق بشر و مبانی نظری و رویه موجود در این خصوص در ادبیات حقوقی داخلی با اقبال فراوانی روبه رو بوده است، مباحث و مبانی نظری حقوق حیوانات و چالش های مطرح در آن، تا حد زیاد مغفول مانده است. در واقع، مهمترین مباحث مطرح در این خصوص که نیازمند تامل در دکترین و نظریات حقوقدانان برجسته است، در برخی زمینه ها با مسائل بنیادین حقوق بشر در ارتباط بوده، چه بسا جنبه هایی از حقوق بشر را به چالش می کشد. برابری حقوق بشر و حقوق حیوانات، تامل در مفهوم رنج و درد بسیار حیوانات و مصادیق آن، با ابهام در فرض وجود احساسات و قدرت بیان در حیوانات در هم آمیخته، رویکردهایی را به نمایش می گذارند که گاه یکسره منکر حقوق حیوانات می شوند، گاه حقوق حیوانات را موخر بر حقوق بشر و در جهت رفاه وی می انگارند و گاه قائل به حقوقی برابر میان بشر و حیوانات می شوند. تامل در این رویکردها زمینه بحث و تامل بیشتر در این مبحث در آینده را فراهم می آورد. از سوی دیگر، نگاهی به رویه بین المللی دولت ها و مقررات داخلی مصوب در حمایت از حقوق حیوانات، همچنان مبین عدم توجه لازم به این حوزه و تفوق خواست و رویه دولت ها در تقدم منافع ملی آنهاست که در بسیاری موارد با سیاست های حمایت از حقوق حیوانات در تقابل قرار می گیرد. سرانجام به عملکرد برخی سازمان های بین المللی مدافع حقوق حیوانات در تکمیل بحث و جمع بندی مطلب خواهیم پرداخت.
    کلیدواژگان: حقوق حیوانات، رفاه حیوانات، منفعت گرایی، کرامت انسانی، اخلاقیات جنبش های بین المللی برای حقوق حیوانات
  • ولی رستمی، سلمان ایزدی صفحات 57-78
    قلمرو قوانین مالیاتی در زمان، تحت حاکمیت اصولی چون اصل مرور زمان، اصل عطف به ماسبق نشدن قوانین مالیاتی، اصل اجرای فوری قوانین مالیاتی و اصل سالیانه بودن مالیات میباشد. مقاله پیشرو، رویکردی تطبیقی به اصول فوق در نظام حقوقی ج.ا.ا و سایر کشورها دارد. تحلیل این اصول در نظام حقوقی کشورهای مختلف و مقایسه آن با نظام حقوقی ج.ا.ا. تحقق نسبی آنها را در این کشورها نشان میدهد. در این میان، راجع به اصول سالیانه بودن مالیات، اجرای فوری قوانین مالیاتی و عطف به ماسبق نشدن قوانین، نظام حقوقی ایران، رویکردی مشابه سایر کشورها در پیش گرفته؛ اما اصل مرور زمان مالیاتی در قوانین مالیاتی ایران در مرحله وصول مالیات نادیده گرفته شده است.
    کلیدواژگان: قانون مالیاتی، سالیانه بودن مالیات، اجرای فوری، عطف به ماسبق نشدن، مرور زمان
  • هدی غفاری صفحات 107-132
    حاکمیت قانون نظریه ای چند وجهی، پیچیده و در حال تحول است که در مسیر پر پیچ و خم زمان از یونان باستان تا زمان حال همواره دستخوش منظومه ای از مفاهیم و برداشت های متفاوت بوده است. گاهی از آن به معنای مساوات در برابر قانون تعبیر شده است و زمانی حاکمیت قانون در تقابل با حکومت شخص معنا شده است. حاکمیت شرع نیز به معنای حاکمیت قوانین آسمانی تشریع شده توسط شارع مقدس برای تنظیم زندگی دنیوی مردم می باشد. در این مقاله برآنیم تا با بررسی نظام قضایی جمهوری اسلامی ایران به بررسی نسبت میان حاکمیت قانون و حاکمیت شرع در دو محور مستندات دادرسان هنگام صدور رای و مستندات ایشان جهت خودداری از اجرای مقررات دولتی بپردازیم.
    کلیدواژگان: حاکمیت قانون، حاکمیت شرع، قوه قضائیه، اصل 167قانون اساسی، اصل 170 قانون اساسی
  • علی قاسمی، ویکتور بارین چهار بخش صفحات 133-156
    بند چهار ماده 2 منشور ملل متحد دولت ها را از تهدید به زور منع می نماید، با این حال، مفهوم ممنوعیت مذکور مبهم است. تا حدودی می توان گفت که نگرش دولت ها به ممنوعیت تهدید به زور، متفاوت از نگرش آنها به ممنوعیت توسل به زور است. پرسش اولیه که مطرح می شود این است که آیا و چگونه تهدید به زور تحت شرایط خاص می تواند به هدف اولیه حقوق بین الملل یعنی حفظ حداقلی از نظم جهانی کمک نماید؛ و دوم، آیا در چنین حالتی تهدید از زاویه دید جامعه بین المللی، اگر نه قانونی حداقل مشروع قلمداد خواهد شد. بدین خاطر، این مقاله در صدد است که تهدید به زور را با اتخاذ رویکردی کارکرد گرا یعنی با لحاظ نمودن عملکرد و اهداف دولت های تهدید کننده و پیامدهای آن بررسی نماید. همچنین، مقاله حاضر در پی آن است که غیر قانونی شدن تهدید به زور را از کنفرانس 1907 صلح لاهه و به ویژه پس از لازم الاجراء شدن منشور ملل متحد تبیین نماید. در واقع، امروزه هیچ تهدید به زوری حتی اتمام حجتی که مطابق با کنوانسیون سوم لاه ه صادر شده باشد قانونی نخواهد بود مگر آنکه با مقررات عرفی و منشور ملل متحد در مورد حقوق توسل به زور سازگار باشد. پس از تعریف رفتار معادل با تهدید به زور، جایگاه ممنوعیت تهدید به زور در چارچوب منابع حقوق بین الملل بررسی خواهد شد. در بخشهای سوم و چهارم این پژوهش، آثار تهدید به زور بر اساس حقوق معاهدات، حقوق مسئولیت دولت و حقوق بین الملل کیفری و همچنین راه کارهای جبران فرا روی دولت قربانی تهدید، ارزیابی خواهند شد.
    کلیدواژگان: تهدید به زور، مقررات منشور ملل متحد، کنوانسیون های لاهه، اتمام حجت، مسئولیت دولت، قاعده آمره
  • عباس کریمی، حمیدرضا پرتو صفحات 157-184
    مرسوم است که دعاوی مربوط به اموال عمومی و دولتی را داوری پذیر نمی دانند. مطابق اصل 139 قانون اساسی و ماده 457 قانون آیین دادرسی مدنی، ارجاع این گونه دعاوی به داوری صرفا با تصویب هیات وزیران و اطلاع مجلس و در مواردی که طرف دعوا خارجی یا موضوع به تشخیص قانون، مهم باشد با تصویب مجلس امکان پذیر می باشد. این حکم آشکارا با تمایل قانونگذار کنونی و رویه نهادهای دولتی در گنجاندن شرط داوری در غالب قراردادها منافات دارد. با تعریف جدیدی که این تحقیق از اموال عمومی و دولتی ارائه می دهد و با عنایت به تفسیری که از اصل 139 بعمل آمده است این رویکرد نو حمایت شده و علاوه بر آن از موارد بطلان شرط داوری نیز کاسته خواهد شد.
    کلیدواژگان: داوری پذیری، اموال عمومی، اموال دولتی، اموال ملی، شرط داوری
  • سید فضل الله موسوی، سید مهدی چهل تنی، سید مهدی موسوی صفحات 185-206
    کادی یکی از اتباع و ساکنان کشور عربستان سعودی است که برای سهولت در انجام کارهای تجاری خود، موسسه ای بین المللی در سوئد به نام البرکات ثبت نمود. در 19 اکتبر 476 اتحادیه اروپا در فهرست اشخاص / 2001، این شخص بر اساس مقرره شماره 2001 مظنون به حمایت مالی از تروریسم قرار گرفت؛ به استناد این مقرره، تمام اموال وی به نفع جامعه اروپایی توقیف شد. در 27 مه 2002 این مقرره بوسیله مقرره شورای اتحادیه اروپا جایگزین شد. در این مقرره نیز مجددا آقای کادی به عنوان شخص مظنون به حمایت مالی از تروریسم شناخته شده واموالش توقیف شده باقی ماند. کادی نیز نزد دیوان بدوی اتحادیه اروپایی شکایتی را مطرح نمود وبعد از عدم حصول نتیجه به نفع کادی، وی از رای صادره توسط آن دادگاه نزد دیوان دادگستری اروپایی جهت تجدید نظر، طرح شکایت نمود. آنچه در این مقاله ملاحظه خواهید نمود، سیر تحول موضوع و استدلال های مطروحه توسط دادگاه بدوی و دیوان دادگستری اروپایی می باشد. سپس بادر نظر گرفتن آرا و نظرات موجود و مکتوبات حقوقدانان بین المللی، بحث از مشروعیت و عدم مشروعیت قطعنامه های شورای امنیت و حوزه عملکرد دیوان دادگستری اروپایی تحلیل خواهدشد.
    کلیدواژگان: کادی، شورای اتحادیه اروپایی، حقوق بشر، تحریم و شورای امنیت
|
  • Mahmud Akhundi, Mohammad Ali Jahed Pages 1-26
    Today, many aspects of human life and its governing law, influenced by the concept of globalization and changing, evolution and formation. There after 90 decade, all traditional concepts such as politics, security, economy, culture, communication and law have converged with the world suffix and emphasize on this suffix, it is analyzed and recognized again. Globalization of Law, at least in some areas, including human rights as an indisputable fact, now is on giving. This type of globalization is shaping based on human proximity culturally and to acceptance of values, ideas, awareness behaviors and world human common institutions and it is developing in two frames as unification or harmonization. The present paper studies the globalization of human right as the most striking example of practical globalization of law by considering of this cultural base and selected the harmonization method.
    Keywords: Globalization, Globalization of law, Human Dignity, Human rights, Unification, Harmonization
  • Aramesh Shahbazi Pages 27-56
    University While much have been told aboutthe theoretical aspects of human rights, and challenges and procedures in Persian legal writings. The theoretical and practical situations about animal rights andits challengeshave been ignored. An important task is necessary to contemplate about hypothesis and doctrines about this issue. Fundamentally, some aspects of this issue is related to human rights that caused challenged. Animal rights should be regarded as a compromise between regarding animals as having no direct moral standing and treating animals as morally equivalent to humans. The infliction of unnecessary suffering served no purpose on animals that is morally illegitimated and prohibited. A philosophical defense of animal rights must seek to show why humans are morally superior to animals, and why the interests of the former should take precedence over the latter. It is true that animal rights are based on the principle of unnecessary suffering, and it is also true that this principle is still to some extent imprecise. In this essay we will consider some theoretical debates about animal rights, then taking a glance at some limited provisions in European and U.S laws; finally we will address the role of some international organizations in response to the present challenges of animal rights.
    Keywords: Animal Rights, Animal Welfare, Utilitarianism, Human Dignity, Ethics, International Movements for Animal Rights
  • Vali Rostami, Salman Izadi Pages 57-78
    The dominance of tax laws in the passage of time is under the reign of some principles like the principles of passage of time, unretroaction of tax laws, prompt performance of tax laws and the annual taxes. This article has got a comparative approach to the mentioned principles in the law system of Islamic Republic of Iran and other countries. The analysis of these principles in law system of other countries and its comparison with the law system of IRI presents their relative progression in these countries. Meanwhile, the law system of Iran has applies a similar approach with other countries about annual taxes, prompt performance of tax laws, and unretroaction of laws, butthe principle of the passage of time has been neglected in the reception level of tax laws of Iran.
    Keywords: tax laws, prompt performance, unretroaction, passage of time
  • Amir Hossein Tayyebi Fard Pages 81-106
    There are various facets for sovereignty and in the field of economic sovereignty, much importance attaches to the monetary sovereignty. In this paper, after having a short survey on the bases, the limits and consequences of monetary sovereignty from the viewpoint of public international law has been studied. Despite the notion of monetary sovereignty has not been expressly defined in key instruments of international law, the following are regarded as the attributes of monetary sovereignty: the monopolistic power of a state to coin and issue note, to define the monetary unit (nomination) and its value, to regulate the foreign exchange transactions and to impose exchange controls, to supervise the financial units acting in that realm, to control liquidity and the power to impose embargos. In the meantime, the different laws applicable to monetary obligations have been considered in this paper. At the end, I have discussed that the main limitations on monetary sovereignty are just ones that have been raised in the Articles of Agreement of the IMF and according to the Articles of Agreement; the said limitation could be removed whenever the member state decides to withdraw from the IMF.
    Keywords: Monetary sovereignty, foreign exchange control, embargo, supervision on the financial institutions, the laws applicable to money, IMF
  • Hoda Ghafari Pages 107-132
    Rule of law is a multi aspect, complex and developing theory that during the fluctuation of history from ancient Greece until today have been exposed with variety concept and conceptions. Once it has been defined as the equity before the law and also sometimes it has been introduced against the monarchy. Sovereignty of religious law also means the sovereignty of divine law over the people. This thesis intends to survey the relationship between Sovereignty of religious law and rule of law in applying method of legislative, executive, and judicially powers through Islamic Republic Iran legal system This paper intends to survey the relationship between Sovereignty of religious law and rule of law via considering the Islamic Republic Iran judicial system through judge’s documents before judgment rendering and their documents to abstain from governmental regulation performance.
    Keywords: Rule of law, Sovereignty of religious law, Judicial Power, Article (167) Constitutional law, Article (170) Constitutional law
  • Dr. Ali Ghasemi, Victor Barin Chaharbakhsh Pages 133-156
    Article 2 (4) of the United Nations Charter forbids states to use threats of force, yet the meaning of the prohibition is unclear. It is relatively uncontroversial to say that states have not seen the prohibition of the threat of force in the same light as its weightier counterpart, the prohibition of the use of force. One should first ask if and how the threat of force under certain circumstances can contribute to the primary purpose of international law, i.e., maintaining a minimum world order, and second, if in such a case the threat is accepted by the international community at least as legitimate, if not as legal. This is why the present article will try to examine threats of force by adopting a functionalist approach, i.e., by taking into account their function and consequences, as well as the purposes pursued by the threatener. Thus, the present article will try to explore how the illegality of the threat of force has developed since the 1907 Hague Peace Conference and in particular after the entry into force of the UN Charter. Indeed, no threat of force, not even ultimata issued in conformity with Hague Convention 3, would today be legal unless they comply with the customary and Charter provisions on jus ad bellum. After determining what conduct amounts to a threat of the use of force, the status of its prohibition in the framework of the sources of international law will be investigated. Sections 3 and 4 will then discuss the consequences of the threat of force under the law of treaties, the law of state responsibility and international criminal law, as well as the remedies at the disposal of the victim state.
    Keywords: Threat of Force, UN Charter Provisions, Hague Conventions, Ultimatum, State Responsibility, Peremptory Norm
  • Abbas Karimi, Hamid Reza Partow Pages 157-184
    Arbitrability means if some kind of claims can be settled by arbitration. It is famous that claims about state and public property are not arbitrable. Under article 139 constitution law and article 457 of civil procedure law these kind of claims can be refer to arbitration just with authorization of the cabinet and knowledge of parliament, if the party is stranger or in the view of law the subject matter is important, then reference to arbitration must be with authorization of parliament. This issue is apparently adverse to current trend of legislator and governmental institution. We are going to protecting this recent trend and decrease of nullity of arbitration clause by the new definition of public and state property. Issue of validity of arbitration clause will study in two parts: public property and state property.
    Keywords: Arbitrability, Public property, State property, National property, Arbitration clause
  • Seyed Fazlollah Moosavi, Seyed Mehdi Cheheltani, Seyed Mehdi Moosavi Pages 185-206
    Kadi is one of the nationals and residences of Saudi Arabia which for ease of doing his business registered an international institution in Sweden called Al-Barakat. On October 19, 2001, this person according to EU Regulation Number 476/2001 set in to the list of persons suspected for terrorism financial support. According to this regulation, all his property was seized in favour of EU. On May 27, 2002, this regulation replaced by Regulation of EU Council. In this regulation, again Kadi recognized as a financial supporter of terrorism and his property remained seized. Kadi made a complaint before EU Court of First Instance. After obtaining no result, Kadi appealed from that award to the ECJ (European Court of Justice). What you will see in this article are subject evolution, arguments declared by the Court of First Instance and ECJ. Then by considering awards and ideas of international lawyers, analyze legitimacy and non legitimacy of the United Nations Security Council Resolutions.
    Keywords: Kadi, Union Council of Europe, Human rights, Sanction, the Security Council