فهرست مطالب

  • سال دوازدهم شماره 6 (پیاپی 52، آذر و دی 1392)
  • تاریخ انتشار: 1392/09/02
  • تعداد عناوین: 12
|
  • سعید آصف زاده، مهران علیجان زاده، مرجان نصیری اصل صفحات 559-566
    توسعه انسانی درک پتانسیل های انسانی است. اهداف توسعه هزاره در پی کاهش مرگ و میر مادران و افزایش سلامت آنها است. هدف از این مطالعه آگاهی از رابطه شاخص توسعه انسانی با مرگ و میر مادران بود. مطالعه حاضر به صورت توصیفی تطبیقی صورت گرفته و با استفاده از اطلاعات پایگاه های اینترنتی توسعه انسانی و سازمان بهداشت جهانی، داده های مربوط به 5 مقطع زمانی 1990، 1995، 2000، 2005، 2010 مربوط به 135 کشور جمع آوری شده و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. میانگین مرگ و میر مادران به ترتیب برای کشورهای آسیایی، اروپایی، آفریقایی، آمریکایی و اقیانوسیه برابر با 202، 23، 637، 134 و 12 (در100هزار تولد زنده) بود. بیشترین میزان شاخص توسعه انسانی مربوط به قاره اقیانوسیه با مقدار 0/882 و کمترین آن مربوط به قاره آفریقا با مقدار 0/430 بود. همبستگی بین شاخص توسعه انسانی و مرگ و میر مادران 0/879 – و به ترتیب میزان همبستگی مرگ و میر مادران با امید به زندگی، سرانه درآمد و سواد (تحصیلات) 0/886-، 0/515 - و 0/827 – بود (0/01>P). بین زندگی در قاره های مختلف با مرگ و میر مادران نیز رابطه معنی دار بود. شاخص توسعه انسانی یکی از بهترین شاخص های پیش بینی کننده برای میزان توسعه کشورهاست. این شاخص ارتباط نزدیکی با سلامت مادران دارد و ارتقای آن در کاهش مرگ و میر مادران موثر می باشد.
    کلیدواژگان: توسعه انسانی، مرگ و میر مادران، امید به زندگی، تحصیلات
  • علی منتظری، سید جواد موسوی، سپیده امیدواری، محمود طاووسی، اکرم هاشمی، طاهره رستمی صفحات 567-594
    افسردگی، یکی از رایج ترین اختلالات روانی است. بر اساس مطالعه ملی بیماری ها و آسیب ها در ایران، افسردگی، سومین مشکل سلامتی کشور است. این پژوهش با استفاده از ابزارهای جستجو در پایگاه های الکترونیکی به بررسی نظام مند مطالعات انجام شده در زمینه افسردگی در ایران پرداخته است. در مجموع، 44 مقاله فارسی و 12 مقاله انگلیسی که در فاصله سال های 1379 تا 1388 در مجلات معتبر علمی پژوهشی داخلی و بین المللی منتشر شده بود، مورد مطالعه و مرور قرار گرفت.
    بر اساس یافته های مطالعات فوق شیوع افسردگی در جمعیت های مختلف ایرانی از 5.69 تا 73 درصد متغیر بود. نتایج نشان داد که افسردگی در زنان و دختران بیشتر از مردان است. افسردگی در زنان حدود 1.7 برابر بیشتر از مردان بود. همچنین شیوع افسردگی در جمعیت روستایی و شهرهای کوچک به نسبت شهرهای بزرگ بیشتر بود. افراد بیوه بیشترین میزان افسردگی و بعد از آن به ترتیب افراد مطلقه، متاهل بیشترین درصد و افراد مجرد کمترین درصد افسردگی را داشتند. یافته ها همچنین نشان داد که بخش عمده ای از مطالعات مربوط به افسردگی در ایران به موضوع زنان و مسئله باروری و ناباروری اختصاص داشته است (16 مقاله از مجموع 56 مقاله). با توجه به یافته های مطالعه مروری حاضر، شیوع بالای افسردگی و بار قابل توجه که این بیماری به فرد، نظام سلامت و جامعه تحمیل می کند، اتخاذ روش های مناسب جهت شناسایی عوامل خطر، پیشگیری، درمان و مدیریت این بیماری ضروری به نظر می رسد.
    کلیدواژگان: افسردگی، مرور نظام مند، ایران
  • حسام قیاسوند، حامد زندیان، تلما ظهیریان مقدم، سیران نقدی صفحات 595-605
    خدمات ارائه شده توسط بخش های تشخیصی بیمارستان، از جمله واحدهای هزینه ای هستند که بخش عمده ای از هزینه ها را به خود اختصاص می دهند. هدف از این پژوهش تعیین بهای تمام شده خدمات رادیولوژی برای سالهای 1389 و 1390 در چهار بیمارستان عمومی آموزشی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان اردبیل است. پژوهش حاضر مطالعه ای توصیفی است که به صورت مقطعی و گذشته نگر انجام گرفته است. به منظور جمع آوری داده ها با استفاده از یکسری فرم های استاندارد شده وزارت بهداشت و همچنین مشاهده اسناد و مدارک موجود در بخش ها و واحدهای اداری و پشتیبانی داده های مورد نیاز استخراج شده و با استفاده از نرم افزار Excel، قیمت تمام شده خدمات رادیولوژی با بهره گیری از روش هزینه یابی بر مبنای فعالیت، طی سالهای مورد نظر محاسبه شد. بخش اعظم هزینه ها در هر چهار بیمارستان مورد مطالعه مربوط به هزینه های مستقیم بود که در میان این هزینه ها نیز هزینه های انواع فیلم های رادیولوژی و پرسنلی بیشترین سهم را به خود اختصاص داده بودند. متوسط بهای تمام شده واحد خدمات رادیولوژی مورد نظر برای چهار بیمارستان امام (ره)، دکتر فاطمی، علوی و بوعلی در سال 1389 به ترتیب برابر با 102737، 90968، 96422 و 80459 ریال و در سال 1390 به ترتیب برابر با 112530، 108280، 1072422 و 10325 ریال برآورد گردید. بهای تمام شده یک واحد از خدمات رادیولوژی در این مطالعه نسبت به سایر مطالعه ها تفاوت چشمگیری را نشان داد. از دلایل این امر می توان به گذشت زمان و نیز افزایش قابل توجه نرخ تورم در بخش سلامت به ویژه پس از اجرای قانون هدفمندی یارانه ها اشاره نمود. به نظر می رسد بار ارجاع بیماران و مشکلات مربوط به مدیریت مالی بیمارستانها از لحاظ برنامه ریزی و تخصیص منابع و ظرفیت ها، منجر به افزایش متوسط هزینه خدمات رادیولوژی در مراکز مورد مطالعه شده است. نتایج این مطالعه نشان داد که بین قیمت واقعی خدمات رادیولوژی و تعرفه های مصوب تفاوت وجود دارد، و این تفاوت با بیشتر شدن تعداد تخت های فعال و تخصصی تر شدن بیمارستان افزایش می یابد بدین منظور بیمارستانهای مذکور جهت ارائه خدمات مطلوب و رضایت بخش نیازمند ترمیم ساختار مالی و یا حتی معافیت ها و بخشودگی هایی در هزینه های خود هستند.
    کلیدواژگان: هزینه تمام شده، هزینه یابی بر مبنای فعالیت، بخش رادیولوژی، تخصیص منابع
  • مهنوش خسروی، ژاله غلامی، سحرناز نجات، سید رضامجدزاده صفحات 607-617
    ارزیابی نوآوری از ابزارهای مهم در فرآیند ارتقای وضعیت نوآوری در سازمان است. از این رو در اختیار داشتن ابزار سنجش کارآمد، که هم معتبر و هم روا باشد سبب کسب اطمینان از نتیجه سنجش وضعیت نوآوری و افزایش اعتماد به یافته ها می شود. این مطالعه به منظور ترجمه و اعتبار سنجی پرسشنامه وضعیت نوآوری (Climate Innovation Questionnair)برای اولین بار در ایران انجام گردید. ابتدا با بهره گیری از نظرات 11 نفر خبره، سنجش روایی محتوا انجام شد. از آلفای کرونباخ برای ارزیابی انسجام درونی سوالات حیطه ها استفاده شد. پس از آن با انجام آزمون بازآزمون بر روی 20 نفر از کارشناسان و اعضای هیات علمی با فاصله 2 هفته انسجام درون خوشه ایی (ICC) تعیین گردید. ICC در همه حیطه های مورد بررسی به جز حیطه تیم های بین رشته ای یا بین حرفه ای، روابط در دانشگاه، رفتار شایسته با کارکنان و اعضای هیات علمی، شفافیت و صداقت، بالای 0/7 بدست آمد. شاخص آلفای کرونباخ در حیطه های چشم انداز و مقاصد راهبردی، خطرپذیری و پذیرش شکست ها، تیم های بین رشته ای یا بین حرفه ای، روابط در دانشگاه، سنجش نوآوری، شفافیت و صداقت و رفتار شایسته با کارکنان و اعضای هیات علمی اندازه قابل قبولی را نشان می داد. پرسشنامه ترجمه شده فارسی وضعیت نوآوری دارای روایی و پایایی قابل قبول بوده و استفاده از آن برای سنجش نوآوری در سازمان های ایرانی امکان پذیر است. از آنجایی که این ابزار در نقاط دیگر جهان مورد استفاده قرار می گیرد، امکان اجرای مطالعه مقایسه ای با ایران توسط این ابزار وجود دارد.
    کلیدواژگان: استانداردسازی، پرسشنامه، وضعیت نوآوری، روایی و پایایی، ایران
  • منصوره جمشیدی منش، شهناز گلیان تهرانی، آغافاطمه حسینی، نرگس شمس علیزاده، فروزان لهونی صفحات 619-627
    مداخلات پیشگیری کننده و شناسایی زودرس علائم افسردگی بهترین راه موثر مقابله با این عارضه بوده و آموزش اساسی ترین روش پیشگیری اولیه است، مطالعه حاضر با هدف بررسی تاثیر برنامه آموزشی بر پیشگیری از افسردگی پس از زایمان در مادران نخست زا طراحی گردید. این مطالعه به صورت یک کارآزمایی میدانی نیمه تجربی در دو مرکز بهداشتی درمانی منتخب شهر سنندج در سال 1390 انجام شد. به منظور پیشگیری از تاثیر برنامه آموزشی بر مادران گروه کنترل، یک مرکز به طور تصادفی به گروه کنترل و دیگری به گروه مداخله اختصاص یافت. با نمونه گیری مستمر در هر مرکز 100 مادر انتخاب شدند. گروه مداخله برنامه آموزشی در خصوص افسردگی پس از زایمان طی سه جلسه 20 دقیقه ای به صورت فردی در 14-10 روز اول، 6 و نیز و 8 هفته پس از زایمان ارائه شد و همچنین کتابچه آموزشی به مادران گردید هردو هفته یک بار وضعیت مادر به صورت تلفنی بررسی شده، و نکات آموزشی یادآوری شد. گروه کنترل فقط مراقبت روتین پس از زایمان را داشتند. تاثیر برنامه با مقایسه نمرات افسردگی ادینبرو در 8 و 12 هفته بعد از زایمان در هر دو گروه سنجیده شد. مشخصات دموگرافیک و نمرات ادینبرو دو گروه قبل از مطالعه تفاوت آماری معنی دار نداشت. اجرای برنامه آموزشی موجب تفاوت آماری معنی دار در میانگین نمرات افسردگی ادینبرو گروه مداخله در 8 و 12 هفته پس از زایمان گردید. میانگین نمرات گروه کنترل، 8 و 12 هفته پس از زایمان تفاوت آماری معنی دار نداشت. نتایج نشان دهنده کاهش نمرات افسردگی ادینبرو بود اجرای این برنامه در مراقبت های پس از زایمان می تواند به عنوان یکی از راهکارهای مناسب در جهت ارتقای سلامت مادران، کاهش و پیشگیری از افسردگی در مداخلات بهداشتی کشوری مورد توجه قرار گیرد.
    کلیدواژگان: برنامه آموزشی، افسردگی پس از زایمان، پیشگیری، نخست زا
  • فرشته جهدی، الهام رضایی، زهرا بهبودی مقدم، حمید حقانی صفحات 629-635
    اختلالات خواب از شکایات شایع دوران بارداری است. این اختلالات که در نتیجه تغییرات فیزیولوژیکی، هورمونی، جسمی در حاملگی رخ می دهند از علل متفاوتی برخوردارند و می توانند. دلیل و زمینه ساز بسیاری از اختلالات قبل، حین و پس از زایمان باشد. این پژوهش با هدف تعیین میزان اختلالات خواب و عوامل موثر بر آن در سه ماهه دوم بارداری انجام شد. این پژوهش از نوع مقطعی بوده و داده های آن از 312 نفر از زنان باردار واجد شرایط ورود به مطالعه که جهت دریافت مراقبت های دوران بارداری به دو مرکز بهداشتی درمانی منتخب شهرستان ماکو وابسته به دانشگاه علوم پزشکی آذربایجان غربی (ارومیه) مراجعه نموده بودند جمع آوری شد. اطلاعات با استفاده از فرمهای مشخصات فردی و پرسشنامه استاندارد کیفیت خواب پیتزبورگ که توسط واحدهای پژوهش تکمیل گردید، به روش نمونه گیری مستمر جمع آوری شد و برای تجزیه تحلیل داده ها از روش های آماری توصیفی و تحلیلی استفاده گردید. نتایج پژوهش نمایانگر آن بود که میانگین نمره کیفیت خواب 3/14 ± 7/78 بوده و 87/2 درصد زنان باردار از اختلالات خواب یا کیفیت پایین خواب در سه ماهه دوم رنج می بردند. از بین دلایل احتمالی این اختلالات، خوابیدن و خستگی زیاد، تکرر ادرار، استعمال سیگار در همسر زنان باردار و سطح تحصیلات با اختلالات خواب رابطه معنی دار وجود داشت. با توجه به اینکه درصد زیادی از زنان باردار از اختلالات خواب رنج می برند امید است در این دوران علاوه بر مراقبت های معمول، برنامه های مدون جهت بررسی، تشخیص و علت یابی این اختلالات انجام گیرد.
    کلیدواژگان: اختلالات خواب، زنان باردار، سه ماهه دوم بارداری
  • مریم فرهمند، فهیمه رمضانی تهرانی، امیرعباس مومنان، آرش قنبریان، فریدون عزیزی صفحات 637-647
    به دنبال یائسگی تغییرات متابولیک در بدن رخ می دهد که زنان یائسه را در معرض بیماری های قلبی عروقی قرار می دهد. این مطالعه به منظور مقایسه اثرات دو نوع یائسگی جراحی و طبیعی بر سندرم متابولیک و اجزای آن در دو مقطع زمانی 4-3 سال قبل و بعد از یائسگی انجام گرفت. این مطالعه یک مطالعه گذشته نگر بوده و نمونه های پژوهش از میان 5191 زنان 60-20 سال شرکت کننده در مطالعه قند و لیپید تهران، (437 زن که 373 نفر به صورت طبیعی و 64 نفر به وسیله جراحی طی پیگیری 12 سال مطالعه یائسه شده بودند)، انتخاب شدند. به منظور گردآوری داده ها از پرسشنامه های تکمیل شده در این طرح استفاده شد. تغییرات متابولیکی و پروفیل بیوشیمیایی این دو گروه از زنان در طی مدت پیگیری با یکدیگر مقایسه شد. در این مطالعه 9/9 درصد ز زنان در گروه یائسگی طبیعی و 15/9 درصد در گروه یائسگی ناشی از جراحی پس از یائسگی نسبت به قبل از وقوع آن مبتلا به سندرم متابولیک شدند. میانگین فشارخون سیستولیک و سطح LDL سرم در افراد یائسه طبیعی به صورت معنادار بیش از زنان یائسه جراحی بود. به نظر می رسد اختلالات متابولیکی ناشی از یائسگی در دو گروه متفاوت بوده و عامل سن از تاثیرگذارترین عوامل بر این اختلالات است. لذا باید به خصوص با افزایش سن زنان یائسه مراقبت ها مورد توجه بیشتری قرار گیرد.
    کلیدواژگان: یائسگی طبیعی، یائسگی جراحی، سندرم متابولیک
  • آزیتا گشتاسبی، مینور لمیعیان، لیدا مقدم بنائم، ابراهیم حاجی زاده صفحات 649-656
    این مطالعه به منظور بررسی دریافت تغذیه ای کلسیم، آهن و روی و سطح سرمی این عناصر و سرب و کلسیم ادرار در نیمه اول بارداری و تاثیر آنها بر پیامدهای بارداری برای مادر و جنین و با هدف افزایش دانش موجود در زمینه نقش ریز مغذی ها در سلامت مادر و جنین طراحی گردید. این مقاله به معرفی طراحی، اهداف، روش مطالعه و ابزارهای به کار گرفته شده، می پردازد. طی یک مطالعه طولی آینده نگر، 1033 مادران باردار از زمان ورود به مطالعه تا 24 ساعت پس از زایمان تحت مراقبت و پیگیری قرار گرفتند. بین 14 تا 20 هفته بارداری (زمان ورود در مطالعه) پرسشنامه های مربوطه تکمیل شده و در همان زمان آزمایشات مربوط به اندازه گیری عناصر در خون انجام شد، همچنین کلسیم ادرار نیز در 24 تا 28 هفته بارداری اندازه گیری شد. سپس ارتباط بین پیامدهای مختلف بارداری و نتایج حاصل از بررسی سطوح عناصر و دریافت تغذیه ای مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج این ارزیابی ها در مقالات آتی ارائه خواهد شد. عوامل متعددی که مطالعه حاضر را از مطالعات گذشته متمایز می کند بحث شده و کاربرد احتمالی این نتایج برای ارایه دهندگان خدمات و پژوهشگران مطرح شد.
    کلیدواژگان: بارداری، تغذیه، ریزمغذی ها، مطالعه طولی، پرسش نامه تغذیه
  • فاطمه نصیری امیری، فهیمه رمضانی تهران، معصومه سیمبر، رضاعلی محمدپور تهمتن صفحات 657-669
    سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) از شایع ترین اختلالات غدد درون ریز است که با پیامدهای متفاوت بالینی از قبیل عوارض تولید مثلی، متابولیکی و روانی و بعضی از سرطانها همراه است، اما این که ابتلا به این سندرم چگونه بر کیفیت زندگی مبتلایان تاثیر می گذارد به خوبی تشریح نشده است. هدف از این مطالعه تبیین ابعاد و مولفه های کیفیت زندگی زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک است. این پژوهش بخش کیفی از یک مطالعه متوالی کیفی و کمی اکتشافی بود که با استفاده از مصاحبه های عمیق انفرادی باز و نیمه ساختار یافته، تجربیات زندگی 23 نفر از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک در دامنه سنی 18 تا 40 سال را در ارتباط با کیفیت زندگی در مرکز تحقیقات غدد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تهران مورد بررسی قرار داد. مصاحبه ها تا اشباع داده ها ادامه یافت. مصاحبه ها با رضایت کتبی مشارکت کنندگان ضبط و پس از چند بارگوش دادن، بر روی کاغذ پیاده شد. اطلاعات به دست آمده با استفاده از تجزیه و تحلیل محتوی با روش مقایسه مداوم مورد بررسی قرار گرفت. مولفه های موثر بر کیفیت زندگی زنان مبتلا در ابعاد جسمانی شامل چاقی، پرمویی، ریزش موی سر، جوش، اختلالات قاعدگی و اختلال در سلامت عمومی، در ابعاد روانی، عاطفی، شناختی و اجتماعی شامل افسردگی، ناامیدی، ترس و اضطراب، بدخلقی، درونگرایی، اعتماد به نفس پایین، احساس خجالت و شرمندگی، احساس حقارت و خودکم بینی نسبت به همسالان، احساس غیرطبیعی بودن، احساس ضعف، مشغولیت ذهنی و کاهش تمرکز، ناتوانی در حل مساله و برنامه ریزی، انزواطلبی و گوشه گیری، ناتوانی در بیان مشکلات خود به اطرافیان، سرزنش توسط همسر به دلیل نازایی، محدودیت شرکت در مجامع عمومی، عکس العمل نامناسب و نگرش منفی جامعه نسبت به علائم سندرم و در ایفای نقش شامل ایفای نقش وابسته به جنسیت، از بین رفتن خصوصیات زنانگی و ظهور خصوصیات مردانگی و اختلال در رابطه زناشویی بود. با توجه به نتایج این مطالعه، بیماران مبتلا به PCOS نیاز به حمایت ویژه سیستم خدمات بهداشتی و درمانی در ابعاد مختلف را دارند تا با تغییر در شیوه زندگی خود قادر به ارتقاء مدیریت بیماری خود شوند. این زنان باید به طور منظم جهت دریافت مراقبت های بهینه و پاسخگویی به نیازها و انتظارات مورد ارزیابی قرار گیرند.
    کلیدواژگان: سندرم تخمدان پلی کیستیک، کیفیت زندگی، مطالعه کیفی، تحلیل محتوی، پرمویی
  • سمیرا جعفری، علیرضا باطبی، رویا صادقی، فاطمه شجاعی، سید مصطفی حسینی، میترا ابراهیم پور، مریم واعظی صفحات 671-678
    هدف از مطالعه توصیفی تحلیلی پیش رو تعیین کیفیت زندگی پرستاران شاغل در دانشگاه های علوم پزشکی استان زنجان وعوامل موثر بر آن بود. ابزار مورد استفاده در این پژوهش گونه فارسی ابزار SF-36 و اطلاعات مربوط به ویژگی های فردی و شغلی بود که توسط 241 نفر از پرستاران تکمیل شد. روش نمونه گیری به صورت طبقه ای چند مرحله ای، و متناسب با اندازه جمعیت مورد استفاده واقع شد. اطلاعات به وسیله SPSS نسخه 16/0و با آزمون های آماری متناسب تجزیه و تحلیل شد. پرستاران مورد مطالعه در رده سنی 50-22 سال قرار داشتند. یافته ها نشان داد که پرستاران مرد مورد مطالعه در کلیه ابعاد به استثنای محدودیت در ایفای نقش به دلیل مشکلات جسمی، دارای وضعیت بهتری نسبت به زنان بودند. نتایج موید تاثیر شغل پرستاری بر کیفیت زندگی پرستاران بود. به نظر می رسد بسترسازی مشارکت های اجتماعی، برنامه ریزی در جهت رفاه بیش تر پرستاران و تعدیل حجم وساعات کاری می تواند زمینه ساز ارتقای کیفیت زندگی پرستاران باشد.
    کلیدواژگان: کیفیت زندگی، پرستار، استان زنجان، جمعیت عمومی کشور
  • شهره نادری مقام، شمس الدین نیکنامی، فرید ابوالحسنی، ابراهیم حاجی زاده صفحات 679-690
    دیابت، بیماری مزمن و ناتوان کننده ای همانند سایر بیماری های مزمن بوده، و مراقبت مناسب از خود، موجب ارتقای سطح زندگی افراد مبتلا به دیابت، جلوگیری از شدت یافتن بیماری و کاهش عوارض ناشی از این بیماری خواهد شد. درک بیمار از کارآمد بودن خویش در انجام خودمراقبتی، یکی از مهم ترین عوامل موثر بر موفقیت او در اجرای این امر است. مطالعه کیفی کمی حاضر با هدف طراحی روانسنجی خودکارآمدی درک شده بیماران 30 تا 60 سال مبتلا به دیابت نوع 2 در سال های 90-88 در شهر تهران به اجرا درآمد. بخش کیفی مطالعه جهت طراحی گویه های پرسشنامه انجام گردید و ماحصل آن یک پرسشنامه 21 گویه ای بود. تعداد گویه ها پس از بررسی روایی صوری و محتوایی به 18 مورد تقلیل یافته و در تحلیل عاملی اکتشافی با حذف یک گویه از حیطه تغذیه، درصد واریانس بیان شده معادل 67/4 بود. تحلیل عاملی تاییدی، برازش مناسب داده ها را نشان داد. در بررسی پایایی، ضریب آلفای کرونباخ (0/85=α)، بر همسانی درونی مناسب ابزار دلالت داشته و بازآزمایی ابزار با فاصله 2 هفته، ثبات قابل قبول ابزار را نشان داد (0/81=ICC). پرسشنامه نهایی با 17 گویه در 5 حیطه (تغذیه، فعالیت بدنی، خودپایشی قند خون، مراقبت از پا و استعمال دخانیات) شکل گرفت. تحلیل داده های مطالعه نشان داد که ابزار طراحی شده، وسیله ای عینی و ساده برای ارزیابی خودکارآمدی درک شده بیماران میانسال مبتلا به دیابت نوع2 برای مراقبت از خود است.
    کلیدواژگان: دیابت نوع2، مراقبت از خود، خودکارآمدی درک شده، میانسال، تحلیل عاملی
  • بهجت شکروش، فرشته مجلسی، علی منتظری، سحرناز نجات، عباس رحیمی فروشانی، ابوالقاسم جزایری، داوود شجاعی زاده صفحات 691-702
    تماشای برنامه های تلویزیون، بازی های رایانه ای و ویدئویی به عنوان «فعالیت نشسته» از رفتارهای ناسالم نوپدید است که در بین نوجوانان شیوع جهانی دارد.
    به منظور شناسایی پیش بینی کننده های رفتارهای نشسته نوجوانان، مطالعه توصیفی، تحلیلی با استفاده از پرسشنامه یادآمد فعالیت بدنی ویژه نوجوانان، همراه با پرسشنامه اطلاعات جمعیتی، درک حمایت خانواده، وخودکارآمدی، به صورت خودایفا دربین نوجوانان دانش آموزان درشهر تبریز سال تحصیلی 1390-1389 انجام شد.
    در مجموع، 402 نوجوان، 51.5 درصد دختر با میانگین سنی 12.93 (انحراف معیار 0.49) شرکت داشتند. میانگین مدت رفتارهای نشسته نوجوانان 193.55 (انحراف معیار99.15)، دختران170.25 (انحراف معیار89.20) و پسران 218.25 (انحراف معیار103.34) دقیقه در روز بود. اجرای تحلیل رگرسیون لوجستیک نشان داد: جنس پسر (نسبت شانس= 3.01 با 95% فاصله اطمینان=4.64-1.64، 0.001>P)، اشتغال مادر (نسبت شانس=2.36 با 95% فاصله اطمینان4.67-1.19 0.013=P) و خودکارآمدی (نسبت شانس=1.10 با %95 فاصله اطمینان= 0.99-0.94، 0.006=P) با رفتارهای نشسته بیش از 120 دقیقه در روز، رابطه معنی دار دارند.
    جنس پسر، اشتغال مادر و خودکارآمدی، پیش بینی کننده های موثر بر رفتارهای نشسته نوجوانان بود. انس با تلویزیون، بازی های رایانه ای و ویدئویی مستقل از سطوح فعالیت بدنی نوجوان یک مشکل روانی محیطی تشخیص داده شد. کاهش رفتارهای نشسته، راهکارهای خاص نیاز دارد که باید مستقل از سطوح فعالیت بدنی متوسط و شدید نوجوانان طراحی و اجرا شود.
    کلیدواژگان: رفتار نشسته، تماشای تلویزیون، بازی های رایانه ای و ویدئویی، فعالیت بدنی، خودکارآمدی، درک حمایت خانواده
|
  • Saeed Asefzadeh, Mehran Alijanzadeh, Marjan Nasiri Asl Pages 559-566
    Objective (s): Human development is about the realization of human potentials. The aim of this study was to understand the relation of human development index and its subsets on maternal mortality.
    Methods
    This was a descriptive analysis of information derived from Human Development database and the World Health Organization data from 1990 to 2010 for 135 countries.
    Results
    The average maternal mortality rate in 1990، 1995، 2000، 2005، and 2010 for the Asia، Europe، Africa، America and the Pacific were 202، 23، 637، 134 and 12 (in 100000live births)، respectively. The highest human development index was reported for Oceania with the value of 0. 882 and the lowest reported for Africa with the value of 0. 430. From 1990 to 2008 the average maternal mortality rate has fallen 2. 1 percent annually. Correlation between maternal mortality and the human development index were -0. 879. The maternal mortality rates were correlated with life expectancy، per capita income and education -0. 886، -0. 515 and - 0. 827. (P value <0. 01) There was also a significant relationship between livings in different continents and maternal mortality (P value <0. 05).
    Conclusion
    Human development index is one of the best indicators and predictor for understanding health in different countries. Improving these indicators might improve maternal health.
    Keywords: human development, maternal mortality, life expectancy, education
  • Ali Montazeri, Seyed Javad Mousavi, Sepideh Omidvari, Mahmood Tavousi, Akram Hashemi, Tahereh Rostami Pages 567-594
    Objective (s): Depression is a common mental disorder. In Iran it counts third for the disease burden. A systematic review of the literature was carried out to collect data on the existing evidence on the topic in Iran.
    Methods
    The search strategy included a combination of key words ‘depression’ and ‘Iran’. The intention was to review all full publications that have been appeared in Persian and English language biomedical journals during the last ten years (2000-2010).
    Results
    A total of 56 papers (44 papers in Persian and 12 papers in English) were intensified and reviewed. Overall the prevalence of depression reported to vary from 6% to 73% in different populations. Females reported higher depression compared to males (about twice). Depression in rural areas was higher than urban areas. Widowed reported higher depression. There were a considerable number of papers on female depression and infertility (16 out of 56 papers).
    Conclusion
    The findings from this rapid systematic review suggest that in general the prevalence of depression in Iran especially among some populations is high. It seems that the future attempt should be focused on risk factors، prevention strategies and perhaps timely treatment of patients.
  • Hesam Ghiyasvan, Hamed Zandiyan, Telma Zahirian Moghadam, Sayran Naghdi Pages 595-605
    Objective (s): The objective of this study was to calculating the costs of radiology in four teaching hospitals affiliated to Ardebil University of Medical Sciences، Ardebil، Iran.
    Methods
    This was a cross- sectional study for calculating the costs of radiology services by using activity based costing technique in radiology departments of four selected hospitals. The Data were extracted from existing documents in hospital to calculate total cost of the radiology services.
    Results
    The direct costs including the cost of films and personnel were the major cost of radiology services. When the mean cost for two preceding years were studied، the average unit costs were 102737، 96422، 90968 and 8914 Rials in Imam Khomeini، Alavi، Dr. Fatemi and Bou-Ali hospitals at first year and 112530، 10820، 107242 and 10325 in second years.
    Conclusion
    It seems that unnecessary referrals and financial administration of hospitals in terms of planning and allocating of resources led to increasing average radiology services costs.
    Keywords: Final Cost, Activity based Costing, Radiology Department, Resource allocation
  • Mahnoosh Khosravi, Jaleh Gholami, Saharnaz Nedjat, Reza Majdzadeh Pages 607-617
    Objective (s): To translate and validate the ‘Climate Innovation Questionnaire’ in Iran.
    Methods
    A team of professionals evaluated the content validity. Internal consistency of questions was assessed by the Cronbach''s alpha. Twenty experts and faculty members responded to the questionnaire twice within 2-week intervals and test-retest was performed to calculate interclass correlation (ICC).
    Results
    Eleven professionals evaluated content validity. The Cronbach''s alpha for all areas of the questionnaire (vision and strategic objectives، risk and acceptance of failures، interdisciplinary or inter-professional teams، college relations، measuring innovation، transparency and honesty and appropriate behavior with faculty members and staffs) had acceptable internal consistency. The ICC in all areas was over 0. 7 except for interdisciplinary teams، or between professional relations at the university، appropriate behavior with faculty members and staffs، and transparency and honesty.
    Conclusion
    The present translation of the ‘Innovation Climate Questionnaire’ showed appropriate reliability and validity and can be used in assessing innovation infrastructure in Iranian organizations.
    Keywords: Innovation Climate Questionnaire, Translation, Reliability, Persian
  • Mansoureh Jamshidimanesh, Shahnaz Golian Tehrani, Agha Fatemeh Hosseini, Narges Shams Alizadeh, Forouzan Lahoni Pages 619-627
    Objective (s): This study was، designed to evaluate the effect of an educational program on postpartum depression among primiparous women.
    Methods
    This was a quasi-experimental study carried out in two urban health centers in Sanandaj، Iran. The intervention group received an educational program on postpartum depression in three sessions: 10-14 days، 6 and 8 weeks after delivery. Each session that lasted for 20 minutes. In addition، booklets were circulated to mothers for guidance. The control group (mothers) only received the routine postpartum care. Both groups completed The Edinburgh Postnatal Depression Scale 8 and 12 weeks after delivery and were compared between two groups.
    Results
    There was no significant difference between the two groups at baseline. However، there was a significant difference between depression scores in two groups one month after intervention (P=0. 001).
    Conclusion
    The results showed that the educational program among primiparous mothers was effective.
    Keywords: Educational program, Postpartum Depression, Prevention, primiparous
  • Fereshte Jahdi, Elham Rezaei, Zahra Behboodi Moghadam, Hamid Hagani Pages 629-635
    Objective (s): Sleep disturbance is a common complains during pregnancy and occur as a result of physiologic، hormonal، and physical changes associated with pregnancy. This study aimed to determine prevalence of sleep disorders in the pregnant women.
    Methods
    This was a cross sectional study of 312 pregnant women aged 20 to 40 years old in Maku، Azarbyejan، Iran. Pittsburgh Sleep Quality Index was used to collect the data. Descriptive and analytical statistics were used to explore the data.
    Results
    The means score sleep quality was 7. 78 (SD = ± 3. 14) and prevalence of sleep disturbance in pregnant women was 87. 2 %. There were significant relationship between sleep disorder and excessive sleeping and fatigue، urinary frequency، husband smoking and education.
    Conclusion
    The findings suggest that a high proportion of pregnant women suffer from sleep disturbance. It seems that providing necessary care for these women is essential.
    Keywords: sleep disturbance, pregnant women, Iran
  • Maryam Farahmand, Fahimeh Ramezani Tehrani, Amir Abbas Momenan, Arash Ghanbarian, Fereidoun Azizi Pages 637-647
    Objective (s): Postmenopausal women are at risk for developing cardiovascular disease because metabolic changes occur after menopause. This study was performed to compare the effects of two types of surgical and natural menopause on metabolic syndrome and its components 3 to 4 years before and after menopause.
    Methods
    This was a retrospective study. Of 5191 women of the Tehran Lipid and Glucose Study (TLGS)، 437 postmenopausal women aged 20-60 years were selected (373 natural menopause and 64 surgically menopause) and followed up for approximately 9 years. Data was collected using the TLGS questionnaires.
    Results
    During the follow-up period، changes in metabolic and biochemical profiles were compared between surgically and natural menopause women. The incidences of metabolic syndrome in surgical menopause and natural menopause were 15. 6 and 9. 9% respectively at follow up period. The means systolic blood pressure and serum LDL levels in natural menopause were significantly higher than in surgically menopausal women.
    Conclusion
    It seems the metabolic disorders associated with menopause differ in surgically and natural menopause women، with age being the most influential factor. Postmenopausal aging women should have regular check ups.
    Keywords: Natural menopause, surgical menopause, metabolic syndrome
  • Azita Goshtasebi, Mynoor Lamyian, Lida Moghaddam Banaem, Ebrahim Hajizadeh Pages 649-656
    Objective (s): To investigate the relationship between dietary intake of iron، zinc، calcium، maternal serum concentration of iron، zinc، calcium، lead and pregnancy outcomes.
    Methods
    This paper presents the design، and methodology applied in the current study. In a prospective longitudinal study، 1033 pregnant women from 10 hospitals in Tehran were followed up from 14 to 20 weeks of pregnancy to 24 hours after delivery.
    Results
    Questionnaire data، anthropometric measurements and blood samples were collected and the follow-up for adverse pregnancy outcomes estimated.
    Conclusion
    The important features distinguishing this study from previous ones are discussed. This paper provides important information on micronutrients and pregnancy outcomes. In addition، it is hoped that the findings of this study will help health care providers to make evidence based decisions about micronutrients supplementation during pregnancy.
    Keywords: pregnancy, nutrition, micronutrients, prospective study, food frequency questionnaire
  • Fatemeh Nasiri Amiri, Fahimeh Ramezani Tehran, Masoume Simbar, Reza Ali Mohammadpour Tahamtan Pages 657-669
    Objective (s): Polycystic ovary syndrome (PCOS) is the most common chronic endocrine disorder. It has significant and diverse clinical consequences including reproductive، metabolic، psychological morbidity. The study aimed to investigate about women’s experiences and quality of life.
    Methods
    This was an exploratory qualitative and quantitative sequential study. Semi-structured open-ended interviews were conducted with 23 women with polycystic ovary syndrome aged 18 to 40 years. The research was carried out at a reproductive endocrinology research center affiliated to Shahid Beheshti University of Medical Sciences. Interviews were continued to reach data saturation. All interviews were recorded and transcribed. Then content analysis was used to explore the data.
    Results
    Women indicated several factors that affected their quality of life including physical problems، mental dimensions and issues related to role functioning. Physical problems were included obesity، hirsutism، hair loss، acne، menstrual disorders، and general health disorders. The mental، emotional، cognitive and social dimensions were included depression، hopelessness، fear and anxiety، disgruntle، introversion، low self-esteem، feelings of shame and embarrassment، poor sense of self and humiliation relative to peers، being abnormal، feeling of weakness، mental engagement and poor concentration، inability of problem solving and planning، lingering isolationism and withdrawal، inability to express their problems، blame by husband because of infertility and limitations of participating in public gatherings. The role functioning was included limitations in gender related roles، loss of characteristics of feminine and appearance of masculinity and disorder of marital relationship.
    Conclusion
    The findings suggest women who suffer from PCOS require special support in various aspects of their care. Indeed these women should receive optimal care and support.
    Keywords: Polycystic ovary syndrome, quality of life, qualitative study, content analysis, hirsutism
  • Samira Jafari, Azizollah Batebi, Roya Sadegi, Fatemeh Shojaei, Mostafa Hosseini, Mitra Ebrahimpoor, Maryam Vaezi Pages 671-678
    Methods
    This was a cross-sectional study conducted in university hospitals in Zanjan. 241 nurses of eight teaching hospitals were selected through cluster sampling with probability proportional to size in 2011. The participants were asked to fill in a demographic and professional data sheet, and the Short Form Health Survey (SF-36).
    Results
    There was significant correlation between age, marital statuse, sex, disability and QOL; and 3 work related factors: type of overtime hours, experience, job interest. QOL in the nurses was less optimal in comparison with the general population norms.
    Conclusion
    The results suggest that nursing job plays a significant role in QOL of the nurses. Accordingly, intervention programs designed to target relieving occupational stress, adjusting behavioral habits and increasing coping resources may be useful to improve QOL among medical professionals.
    Keywords: Quality of Life, Nurse, Iran, General population
  • Shohreh Naderimagham, Shamsoddin Niknami, Farid Abolhassani, Ebrahim Hajizadeh Pages 679-690
    Methods
    This was a two-phase study that was conducted during 2009 to 2011 in Tehran، Iran. First، an item pool was prepared according to the literature، focus group discussions، and expert panel. In the quantitative part of the study; content، face and construct validity using factor analysis (both exploratory and confirmatory) were performed and reliability (internal consistency and test-retest) was determined for assessing the psychometric properties of the scale.
    Results
    A 21-item questionnaire was developed through the qualitative phase. In face and content validity process 3 items were dropped. Exploratory factor analysis loaded 17 items with a five-factor solution (nutrition، physical activity، self monitoring of blood glucose، foot care and smoking) that jointly accounted for 67. 4% of observed variance. The confirmatory factor analysis showed a good fit to the data. Cronbach’s alpha coefficient indicated a good consistency (α=0. 85)، and test-retest of the scale with 2-weeks interval confirmed appropriate stability for the scale (ICC=0. 81).
    Conclusion
    The findings showed the designed questionnaire can assess the self-efficacy for self-care in middle-aged (30-60 years old) patients with type II diabetes. It is a short and easy to use questionnaire and contains the 5 most important diabetes related behaviors which need self-efficacy for self-care.
    Keywords: diabetes mellitus type 2, self, care, perceived self, efficacy, middle, aged
  • Behjat Shokrvash, Freshet Majlessi, Ali Montazeri, Saharnaz Nedjat, Abbas Rahimi Foroushani, Abolghasem Djazayery, Davoud Shogaezadeh Pages 691-702
    Objective (s): To explore predictors of the sedentary behavior، this current descriptive، analytical study was developed among a sample of adolescents in Tabriz، Iran.
    Methods
    Information on adolescent sedentary behaviors including TV viewing، video game playing and physical activity was collected by using A modified version of the Adolescent Physical Activity and Recall Questionnaire (APARQ). In addition an anonymous self-administrated questionnaire used to collect data on demographic characteristics، perceived family support and self-efficacy. Logistic regression analysis was performed to examine the association between sedentary behavior and independent variables including gender، psychosocial predictors and modrate، vigorouse physical activity.
    Results
    In all 402 adolescent students were studied. The mean age of students was 12. 93 (SD=0. 49) years; and51. 5 % was female. Overall the mean time of sedentary behaviors on adolescents was 193. 55 (SD=99. 15) minutes/day، this figure for girls and boys were 170. 25 (SD=89. 20) and 218. 25 (SD=103. 34) minutes/day (P<0. 001) respectively. The results obtained from multiple logistic regression analysis indicated that male gender (OR=3. 01، 95%CI=1. 64-4. 64، P<0. 001)، mother employment (OR=2. 36، 95%CI=1. 19-4. 67، P=0. 013)، self efficacy (OR=1. 10، 95% CI=0. 94-0. 99، P= 0. 006) were the most significant contributing factors to the high level of sedentary behavior on adolescents. Gender، mother employment and low perceived self-efficacy were recognized as the main predictors of attaching to sedentary behaviors.
    Conclusion
    It seems that sedentary behaviors independent on adolescent physical activity levels are a psycho enviromental problem. Specefic preventive programe should be developed independendly on adolescent moderate، vigrouse physical activity.
    Keywords: Sedentary behavior, TV viewing, Computer, video game playing, Physical activity, Self efficacy, Perceived family support