فهرست مطالب

کودکان استثنایی - سال چهاردهم شماره 1 (پیاپی 51، بهار 1393)
  • سال چهاردهم شماره 1 (پیاپی 51، بهار 1393)
  • تاریخ انتشار: 1393/02/26
  • تعداد عناوین: 7
|
  • معصومه مختاری، دکتر فریدون یاریاری، دکتر حمیدرضا حسن آبادی، دکتر محمد حسین عبداللهی صفحه 5
    هدف
    پژوهش حاضر، با هدف مقایسه عملکرد دانش آموزان دارای طیف اتیسم با کارکرد بالا، دانش آموزان دارای نشانگان داون آموزش پذیر و دانش آموزان عادی در آزمون کارکردهای اجرایی (انعطاف پذیری ذهنی، حافظه کوتاه مدت و حافظه کاری) انجام شد.
    روش
    پژوهش حاضر از نوع پس رویدادی بود. در این پژوهش 15 نفر از دانش آموزان پسر دارای اتیسم کارکرد بالا، 15 نفر از دانش آموزان پسر دارای نشانگان داون آموزش پذیر و 15 نفر از دانش آموزان پسر عادی به صورت نمونه گیری در دسترس در مطالعه شرکت کردند. ابزار مورد استفاده شامل مقیاس تشخیص اتیسم گیلیام (گارس)، آزمون هوش وکسلر، آزمون حافظه ارقام (مستقیم و معکوس) وکسلر و آزمون کارت های ویسکانسین بود. آزمون های آماری استفاده شده شامل آزمون تحلیل واریانس یک طرفه، تحلیل واریانس چند متغیره، تحلیل کوواریانس یک عاملی، تحلیل کوواریانس چند عاملی و آزمون های تعقیبی بن فرونی و توکی بود.
    یافته ها
    با توجه به کنترل هوش فقط بین گروه اتیسم دارای کارکرد بالا و گروه گواه در شاخص انعطاف پذیری ذهنی و خطای درجاماندگی تفاوت معنا داری بین دو گروه دیده شد. علاوه بر این، در مولفه حافظه، بین گروه نشانگان داون با گروه گواه در حافظه کوتاه مدت تفاوت معنی داری وجود داشت، درحالی-که در سایر مقایسه های دوتایی تفاوتی وجود نداشت.
    نتیجه گیری
    نتایج نشان داد که دانش آموزان دارای اتیسم کارکرد بالا با وجود توانایی هوشی نزدیک به دانش آموزان عادی در کارکرد اجرایی نقایصی داشتند و این موضوع نقش هوش را در کارکردهای اجرایی کم رنگ می کند.
    کلیدواژگان: کارکرد های اجرایی، اتیسم کارکرد بالا، نشانگان داون آموزش پذیر
  • اکبر عبدی، علی عربانی دانا، دکتر جواد حاتمی، دکتر اکرم پرند صفحه 19
    هدف
    اختلال نارسایی توجه/ بیش فعالی، اختلالی عصب روانشناختی است که با سه ویژگی اصلی یعنی نارسایی توجه، بیش فعالی و تکانشگری توصیف می-شود. هدف از مطالعه حاضر، اثربخشی بازی های رایانه ای شناختی بر بهبود حافظه کاری، توجه و انعطاف پذیری شناختی در کودکان مبتلا به ADHD می باشد.
    روش
    پژوهش حاضر از نوع شبه آزمایشی(پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه) است. در این مطالعه، 20 نفر از دانش آموزان مراجعه کننده به مرکز مشاوره شهرستان دیوان دره که بر اساس ملاک های تشخیصی پرسشنامه کانرز، مصاحبه بالینی و پرسشنامه علایم مرضی(CSI_4) به عنوان دانش آموز مبتلا به ADHD شناسایی شدند و به صورت نمونه گیری در دسترس انتخاب و پس از همتاسازی آنها بر اساس هوشبهر و ارزشیابی پیشرفت تحصیلی به صورت تصادفی به 2 گروه آزمایشی(10 نفر) و گواه(10 نفر) تقسیم شدند. داده های جمع آوری شده با استفاده از آزمون تحلیل واریانس یک طرفه، آزمون برابری لوین و کوواریانس پردازش گردید.
    یافته ها
    تجزیه و تحلیل داده های پیش آزمون و پس آزمون گروه آزمایش و گواه نشان داد که دو گروه در حافظه کاری، توجه و انعطاف پذبری شناختی با یکدیگر تفاوت معناداری دارند.
    نتیجه گیری
    بازی های رایانه ای شناختی باعث بهبود حافظه کاری، توجه و انعطاف پذیری شناختی در کودکان مبتلا به ADHD می شود. بازی های رایانه ای منجر به کوتاه شدن زمان واکنش کودکان و کار با آن، بهبود مهارت های تحلیل اطلاعات و افزایش فعالیت قشر پیش پیشانی کودکان دارای اختلال ADHD می شود.
    کلیدواژگان: بازی های رایانه ای شناختی، حافظه کاری، توجه، انعطاف پذیری شناختی
  • مریم کشاورز بهرغانی، دکتر دیبا سیف، دکتر لعیا بشاش صفحه 35
    هدف
    هدف این پژوهش، پیش بینی فرآیندهای شناختی پردازش اطلاعات بر مبنای خودکارآمدی در علوم تجربی در میان دانش آموزان تیزهوش دبیرستانی است.
    روش
    پژوهش حاضر، توصیفی و از نوع همبستگی است. بدین منظور 324 دانش آموز تیزهوش سال اول دبیرستان با روش نمونه گیری هدفمند به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. به منظور سنجش خودکارآمدی دانش آموزان در علوم تجربی، از «پرسشنامه خودکفایتی در علوم تجربی» استفاده شد و فرآیندهای شناختی پردازش اطلاعات، از طریق «پرسشنامه سنجش تفاوت های فردی در فرآیندهای یادگیری» مورد اندازه گیری قرار گرفت.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که بین ابعاد خودکارآمدی در علوم تجربی و فرآیندهای شناختی پردازش اطلاعات دانش آموزان تیزهوش، همبستگی معنی دار وجود دارد.
    نتیجه گیری
    هر چه دانش آموزان از خودکارآمدی بالاتری در درس علوم تجربی، حل مسئله و کاربرد این درس در زندگی روزمره برخوردار باشند، توانایی استفاده از فرآیندهای شناختی پردازش اطلاعات در آنان افزایش یافته و اطلاعات نیز در سطح عمیق تری پردازش می شود.
    کلیدواژگان: خودکارآمدی در علوم تجربی، فرآیندهای شناختی، پردازش اطلاعات، تیزهوشی
  • محبوبه پیرمرادیان، دکتر احمد رضا موحدی، دکتر عباس بهرام صفحه 47
    هدف
    در این مطالعه، اثر الگودهی ویدئویی فرد ماهر و خود الگودهی ویدئویی بر اکتساب یک مهارت ادراکی- حرکتی (پرتاب آزاد بسکتبال) در کودکان کم توان ذهنی با هم مقایسه شده است.
    روش
    شرکت کنندگان، 16 نفر از کودکان کم توان ذهنی مقطع ابتدایی بودند که پس از برگزاری پیش آزمون، در دو گروه الگودهی ویدئویی و خود الگودهی ویدئویی قرار گرفتند. گروه های آزمایشی در 10 جلسه مداخله شرکت کردند. در ابتدای تمام جلسات، گروه الگودهی ویدئویی، یک نوار ویدئویی از یک فرد ماهر و گروه خود الگودهی ویدئویی، نوار ویدئویی اجرای خود را تماشا کردند و سپس به تمرین فیزیکی مهارت می پرداختند. از آزمون پرتاب آزاد بسکتبال 15 کوششی با روش امتیاز گذاری ایفرد (1966) برای ثبت عملکرد شرکت کنندگان استفاده شد.
    نتایج
    نتایج آزمون تحلیل واریانس در اندازه های تکراری، نشان دهنده سودمندی دو روش الگودهی فرد ماهر و خود الگودهی ویدئویی است و بین عملکرد دو گروه در اکتساب مهارت پرتاب آزاد بسکتبال تفاوت معناداری وجود ندارد (0/050>p)؛ با این حال در تمام جلسات تمرینی، اجرای گروه خود الگودهی ویدئویی باثبات تر و بهتر بود.
    نتیجه گیری
    یافته های تحقیق نشان می دهد که الگودهی ویدئویی، یک مداخله سودمند برای آموزش مهارت ورزشی به کودکان کم توان ذهنی است.
    کلیدواژگان: الگودهی، پرتاب آزاد بسکتبال، کم توانی ذهنی
  • فاطمه عطاریان، دکتر ناصر مهدوی شهری، دکتر جینا خیاط زاده، دکتر مریم طهرانی پور صفحه 57
    هدف
    تقارن به عنوان یک ویژگی مورفولوژیکی-آنتروپومتریکی در جهت استقرار محورهای بدن در طول دوران جنینی به وجود آمده است. درماتوگلیفیک علمی است که به مطالعه صحیح و اصولی خطوط پوستی موجود در کف دست، پا و نوک انگشتان می پردازد. هدف این پژوهش، مطالعه و بررسی الگوهای درماتوگلیفیک و همچنین ارائه برخی تغییرات بیومتریک در انگشت شست جمعیتی از دختران ناشنوا مادرزاد در استان خراسان رضوی بود.
    روش
    به این منظور پرینت بند اول انگشت شست دست چپ و راست 79 دختر فارس سالم و 51 دختر ناشنوا در محدوده سنی 7 تا 18 سال در خراسان رضوی با استفاده از جوهر چاپ تهیه گردید و الگوهای درماتوگلیفیک آن ها از نظر کمی و کیفی با هم مقایسه شد. در تحلیل داده ها از دو نرم افزار SPSS16 و MINITAB15 استفاده شده است.
    یافته ها
    اختلاف معنادار نتایج تقارن سنجی خط شماری الگوهای درماتوگلیفیک بین شست دست راست با دست چپ زنان ناشنوا، گویای عدم تقارن این الگو در دو دست بود (p<0.05). حداکثر فراوانی الگوی درماتوگلیفیک در دو گروه سالم و ناشنوا از نوع کیسه ای و حداقل فراوانی از نوع کمانی بدست آمد.
    نتیجه گیری
    شاید بتوان از نتایج تغییرات در بند اول 1LD و 1RD به عنوان روشی مناسب برای مطالعات ژنتیکی و احتمالا ارائه برخی تغییرات بیومتریک بین گروه دختران سالم و ناشنوا جهت انجام مطالعات بعدی بهره گرفت.
    کلیدواژگان: درماتوگلیفیک، ناشنوایی مادرزادی، انگشتان شست دست، دختران نژاد فارس خراسان رضوی
  • فریبرز قویدل، ناهید شفیعی، حجت پیرزادی صفحه 65
    هدف
    این پژوهش، تاثیر مداخله به هنگام و دیرهنگام را بر رشد اجتماعی دانش آموزان آسیب دیده شنوایی مقایسه می کند.
    روش
    پژوهش به صورت توصیفی و از نوع علی-مقایسه ای بوده وجامعه آماری آن شامل 178 نفر از دانش آموزان آسیب دیده شنوایی هستند. برای انتخاب حجم نمونه از روش تصادفی استفاده شد. برای جمع آوری داده ها از یک پرسشنامه محقق ساخته و یک پرسشنامه استاندارد استفاده شد و به پرونده پزشکی و توانبخشی دانش آموزان استناد گردید. فرضیه های تحقیق به روش آزمون آماری t مستقل مورد تحلیل قرار گرفتند.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که متغیرهای سن تشخیص کم شنوایی و خدمات توانبخشی با رشد اجتماعی دانش آموزان، ارتباط معنی داری دارد.
    نتیجه گیری
    مداخله های زود هنگام با رشد اجتماعی دانش آموزان آسیب دیده شنوایی ارتباط معنی دار دارد.
    کلیدواژگان: مداخله زود هنگام، رشد اجتماعی، گفتار درمانی، تربیت شنوایی
  • دکتر سید مصطفی نچواک، سمیه یوسایی، مهدیه نظری نسب، دکتر کوروش جعفریان صفحه 77
    هدف
    مطالعه مروری حاضر با هدف بررسی اثر رژیم غذایی کتوژنیک در درمان صرع مقاوم به دارو در کودکان کم توان ذهنی انجام شده است.
    روش
    اطلاعات موجود بر اساس جستجو در پایگاه های اطلاع رسانی magiran، pubmed، و کتب معتبر تغذیه بدست آمده است.
    یافته ها
    مستندات علمی و معتبر نشان می دهد که این رژیم، حملات تشنجی را در کودکان کم توان ذهنی مبتلا به صرع مقاوم به دارو کاهش می دهد. رایج ترین مورد برای استفاده این رژیم، کاربرد آن برای کودکان مصروعی است که با وجود مصرف انواع داروهای ضد صرع، تشنجات آنان همچنان ادامه دارد.
    نتیجه گیری
    رژیم غذایی کتوژنیک نقش مهمی در درمان و کنترل حملات تشنجی در صرع مقاوم به دارو دارد و لازم است که متخصصین مغز و اعصاب کودکان در فرایند درمان صرع در کودکان کم توان ذهنی به عنوان یک درمان جایگزین به آن توجه داشته باشند.
    کلیدواژگان: صرع، رژیم کتوژنیک، کودکان توان ذهنی
|
  • Masoomeh Mokhtari, Fereidoon Yaryari, Hamidreza Hassanabadi, Mohammadhosein Abdollahi Page 5
    Objective
    The present study investigated executive functions in students with high functioning Autism (HFA) and students with educable Down syndrome (DS) with Normally developing students, by means of executive functions test (mental flexibility, short term and working memory) in a post hoc research.
    Method
    To fulfill the aim of the study, 15 male students with HFA, 15 male students with educable intellectual disability and 15 normally developing male students were recruited from educational services. The utilized research instruments in this study consisted of The 2nd version of Gilliam Autism Rating Scale (GARS2), Wechsler intelligence Test, Wechsler direct and reverse memory test and Wisconsin Card Sort Test (WCST). To analyze the data, one-way ANOVA, Multivariate analysis of variances, Univariate Covariate, Multivariate Covariate and Bonforroni and Tukey Post-hoc were used.
    Results
    Covariance analysis manifested that there was only statistically significant difference between high functioning Autism and control groups with respect to the mental flexibility index and perseveration. Moreover there was significant difference between Down syndrome and control group in short-term memory, while other comparisons did not reveal any significant difference between groups.
    Conclusion
    The results indicated that students with HFA, due to having higher level of intellectual ability and acting at a level closer to normally developing students, showed impairment in the executive functioning. Therefore, this reduced the role of intelligence in the executive function level.
    Keywords: Executive function, high functioning Autism, educable Down syndrome
  • Akbar Abdi, Ali Arabani Dana, Javad Hatami, Akram Parand Page 19
    Objective
    The present study examines the impact of cognitive computer games on working memory, attention and cognitive flexibility among students attention deficit/hyperactivity disorder (ADHD).
    Method
    This study is a quasi-experimental (pretest, posttest control group design). In this study 20 students whom were recognized as ADHD based on Conner's questionnaire clinical interview, and CSI4 test, were chosen and after matching them based on IQ and educational development evaluation. Then, they were assigned as two experimental group (10 students) and control group (10 students). The data were analyzed by one-way ANOVA, Leavene test and Covariance.
    Results
    The results showed a significant difference between the two groups in working memory, attention and cognitive flexibility.
    Conclusion
    Cognitive computer games could improve working memory, attention and cognitive flexibility in students with ADHD. These games lead to the shortening of reaction time and the improvement of information analysis skills. They also increased mental flexibility, processing speed, working memory
    Keywords: Cognitive computer games, working memory, attention, cognitive flexibility
  • Maryam Keshavarz Behrghani Page 35
    Objective
    The purpose of the present study is to predict cognitive strategies of information processing based on the physical science self-efficacy among gifted high-school students.
    Method
    Method of this study was correlational-descriptive. 324 gifted students were selected by purposive sampling. The questionnaires on Physical Science Self-efficacy were used to evaluate the Self-efficacy in students; and cognitive strategies of information processing were evaluated through questionnaires on Assessing Individual Differences in Learning Processes.
    Results
    Data analysis indicated significant correlations between dimensions of physical science self-efficacy and cognitive strategies of information processing.
    Conclusion
    Students who have higher self-efficacy in problem solving, self-efficacy in lecture and self-efficacy in applying that in their lives, are more capable in using cognitive strategies of information processing, and processing information occurs in deeper levels.
    Keywords: Physical Science Self, Efficacy, cognitive strategies, Information Processing, Giftedness
  • Mahboobeh Pirmoradian, Ahmadreza Movahedi, Abbas Bahram Page 47
    Objective
    The purpose of this study was to investigate the effectiveness of video modeling and video self–modeling (VSM) interventions on learning of basketball free throws in children with intellectual disabilities.
    Method
    Sixteen children were assigned into two training conditions including video modeling and video self-modeling. The experimental groups were given the same practice method but different types of modeling. Video modeling group observed a videotape of an expert model performing the skill, and the VSM group observed a videotaped reply of their own performance. Participants of the 2 groups took part in 10 acquisition sessions.
    Results
    Results showed that both video modeling and VSM are effective intervention strategies for addressing basketball free throws in children with intellectual disabilities.
    Keywords: modeling, basketball free, throw, intellectual disabilities
  • Fatemeh Attarian, Nasser Mahdavi Shahri, Jina Khayyatzadeh, Maryam Tehranipour Page 57
    Objective
    The purpose of this research was to study some biometric changes by comparing dermatoglyphic patterns of thumb between normal and congenital deaf girls in the population of Khorasan Razavi, Iran.
    Method
    For this purpose, 79 healthy girls and 51 deaf girls (7 to 18 years old), all from Fars ethnical background, entered the study. The ink prints of their first phalange of the left and right thumbs (1RD, 1LD) were obtained and their dermatoglyphic patterns were compared in terms of quality and quantity. In analyzing the data, we used two soft wares: SPSS16 & MINITABA15.
    Results
    The findings suggest asymmetry in deaf girls due to a significant difference in the ridge count of dermatoglyphic patterns between their right and left thumbs (P<0.05). Also, as for the frequency of the type of dermatoglyphic patterns in both deaf and normal groups, loop type was found to be the maximum and arch type, the minimum.
    Conclusion
    Based on the findings of this study, 1RD and 1LD might be used as indicators of some biometric differences between normal and deaf girls; thus, useful for genetic studies.
    Keywords: Dermatoglyphic, Congenital deafness, Thumbs
  • Fariborz Ghavide, Nahid Shafiee, Hojat Prizadi Page 65
    Objective
    This study compares the effect of early and late interventions on social development in students with hearing loss.
    Method
    It is descriptive-comparative research. The statistical population involved 178 students with hearing loss. To select the sample, random method was used. To collect the data, an author-made questionnaire and a standard questionnaire (Grisham) were used. There was referral to the students’ medical and rehabilitation records. The research hypotheses were analyzed by independent T Test.
    Results
    The results showed that the age of hearing loss diagnosis and the age of speech therapy has a significant relationship with students’ social development.
    Conclusion
    There is a significant relationship between early intervention and social development in children with hearing loss.
    Keywords: early intervention, social development, speech therapy, hearing training
  • Seyed Mostafa Nachvak Page 77
    Objective
    This article is a review of research regarding ketogenic diet in treatment of drug-resistant epilepsy in mentally retarded children.
    Method
    A literature search was conducted using Magiran, PubMed and reference books nutrition.
    Results
    There are valid scientific documents that show this diet reduces seizures in these children. The most common usage of this diet is for children with epilepsy which despite the use of anti-epileptic drugs, their seizures are continued.
    Conclusion
    Ketogenic diet has an important role in the treatment and control of seizures in refractory to treatment epilepsy and this approach should be considered by pediatric neurologists as a alternative treatment in mentally children who affected by drug-resistant epilepsy.
    Keywords: Epilepsy, Ketogenic diet, mentally retarded children