فهرست مطالب

پژوهش نامه اسلامی زنان و خانواده - سال دوم شماره 2 (بهار و تابستان1393)
  • سال دوم شماره 2 (بهار و تابستان1393)
  • بهای روی جلد: 30,000ريال
  • تاریخ انتشار: 1393/04/17
  • تعداد عناوین: 8
|
  • علی نقی فقیهی صفحه 9
  • مقالات
  • عذرا اعتمادی*، بتول امین جعفری، مرضیه شاه سیاه صفحه 13
    هدف این پژوهش بررسی و مقایسه تاثیر آموزش گروهی زوجین با شیوه ارتباط درمانی بر صمیمیت زوجین شاهد و ایثارگر است. این پژوهش با روش تحقیق نیمه تجربی و طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعهآماری آن شامل کلیه زوجین شاهد و ایثارگر شهر اصفهان با نمونهای شامل 24 زوج که از بین مناطق سه گانه بنیاد شهید شهر اصفهان با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند و به طور تصادفی در گروه آزمایش و گروه کنترل جایگزین شدند. گروه ها به پرسشنامه صمیمیت زناشویی به عنوان پیش آزمون و پس آزمون پاسخ دادند. گروه آزمایش هشت جلسه آموزش گروهی ارتباط درمانی را دریافت نمود. داده های تحقیق با استفاده از نرم افزار spss و روش آماری تحلیل کوواریانس و مقایسه زوجی میانگینها تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد آموزش گروهی زوجین به شیوه ارتباط درمانی بر صمیمیت زوجین به طور کلی تاثیر معناداری نداشته است (05/0p)، اما آموزش گروهی زوجین به شیوه ارتباط درمانی بر ابعاد صمیمیت فیزیکی و عاطفی موثر بوده است(05/0p). نتایج حاصل از این پژوهش نشان میدهد که آموزش گروهی به شیوه ارتباط -درمانی، صمیمیت فیزیکی و عاطفی را افزایش داده است.
    کلیدواژگان: رویکرد ارتباط درمانی، صمیمیت، آموزش گروهی، زوجین، شاهد و ایثارگر
  • محبوبه جوکار* صفحه 39
    روند نزولی رشد جمعیت در ایران طی سالهای اخیر که به دنبال تغییر سبک زندگی رخ داده، متاثر از مدرنیته و مبانی مدرنیستی است. اهمیت بررسی این موضوع زمانی آشکار می شود که بدانیم در صورت ادامه این روند، در آینده با پیری جمعیت و مشکلات ناشی از آن مواجه خواهیم بود. بر این اساس، مقاله حاضر قصد دارد به این سوال پاسخ دهد که مدرنیته چه نقشی در تغییر سبک زندگی و کاهش جمعیت در ایران داشته است؟
    این پژوهش با روش توصیفی – تحلیلی و با استفاده از منابع تاریخی، جامعهشناسی و سایر منابع، به بررسی موضوع مورد نظر پرداخته است که دستاورد آن واقف شدن بر این مسئله است که اگرچه در پژوهشهای انجام گرفته، عوامل مختلفی نظیر عوامل اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی برای کاهش جمعیت ذکر شده؛ از تاثیر عامل مهمی به نام مدرنیته به مقدار زیادی غفلت شده است، برشمردن ابعادی از تاثیرمدرنیته در کاهش جمعیت، مثل تغییر بینش اعتقادی، ترویج مصرفگرایی، افزایش سن ازدواج و طلاق، تحقیر نقش مادری و... که به دنبال رواج اندیشه های مدرنیستی در جامعه رخ داد، از دیگر دستاوردهای این مقاله است.
    کلیدواژگان: مدرنیته، مدرنیسم، سبک زندگی، کاهش جمعیت، نرخ باروری
  • اعظم نوری* صفحه 71
    مادری در کنار همسری، مهم ترین نقشی است که زنان در خانواده بر عهده می گیرند. هرچند امروزه با نگرشهای فمینیستی، این نقش ها به چالش کشیده شده، با تکیه بر طبیعت و فطرت زنانه، نقش مادری در آموزه های اسلامی به ویژه در آیات قرآن کریم مورد توجه ویژه قرار گرفته است. به ویژگی های طبیعی زنان مانند فرزندخواهی، محبت و دلبستگی به فرزندان و مراقبت از آنان و نیز به حقوق مادران مانند تامین نیازهای مادی آنها، تکریم، احترام و قدرشناسی از زحمات و احساسات مادرانه آنها در آیاتی از قرآن کریم اشاره شده است.
    قرآن کریم برای ویژگی ها، وظایف و حقوق مادران، مقام و جایگاه ویژه ای در نظر گرفته که عمل به آنها موجب ارزشمندی هر چه بیشتر این نقش میشود. تشویق زنان به فرزندآوری و انجام مسئولیت های لازم در این زمینه، موجب پرورش نسلی برخوردار از سلامت جسمی و روانی خواهد بود. این نوشتار با توجه به آیات قرآن کریم و روایات معصومان به بررسی ویژگی ها و حقوق مادران می پردازد.
    کلیدواژگان: مادری، قرآن، ویژگی های طبیعی، حقوق مادران
  • سهراب مروتی*، فرحناز وحیدنیا، عماد صادقی، امیر فتاحی صفحه 93
    پیدایش و گسترش انحراف های جنسی از مهم ترین زمینه های سقوط و تباهی هر جامعه به شمار می رود. ازاین رو، پژوهش در مورد عوامل پیدایش این آسیب، اهمیت ویژه ای دارد و نقش بسزایی در پیشگیری از بروز آن خواهد داشت.
    در پژوهش حاضر به این مهم پرداخته شده و با تحلیل آیات قرآن کریم و روایات اهل بیت، عوامل پیدایش این انحراف بررسی شده است. در این راستا، ابتدا به مفهوم شناسی انحراف جنسی، سپس به بررسی مصادیق، عوامل و زمینه های پیدایش این انحراف از دیدگاه آموزه های قرآن و حدیث پرداخته شده است. از جمله این عوامل می توان به مواردی همچونعدم تمکین زناشویی، آزادی های کاذب و روابط نادرست پیش از ازدواج اشاره کرد.
    کلیدواژگان: انحراف جنسی، میل جنسی، رفتار جنسی، نابهنجاری جنسی
  • سکینه آخوند* صفحه 115
    یکی از هنجارهای مثبت اجتماعی که نزد همه جوامع پسندیده است، تعامل نیک و خوشرفتاری با دیگران است. مکتب حیات بخش اسلام بر احترام، نیک رفتاری و احسان تاکید فروان دارد؛ زیرا بدین وسیله افراد به تکامل فردی و اجتماعی دست می یابند.
    در میان نیکی ها، نیک رفتاری با پدر و مادر اهمیت دوچندان دارد. همانند سایر کتب آسمانی، در قرآن نیز به طور مکرر، انسان به رفتار نیکو با پدر و مادر امر شده و پس از توحید و یکتاپرستی، احترام و تکریم پدر و مادر بسیار توصیه شده است.
    هدف مقاله حاضر، آشنا ساختن جوانان با شیوه ارتباط و برخورد صحیح با والدین است تا هرچه بیشتر آنان نسبت به وظایفی چون اطاعت، احترام و احسان در حق ایشان آشنا و تشویق شوند. آنچه که از آموزه های قرآنی به دست می آید، این است که فرزندان بیش از هر چیزی، موظف اند تا با گفتار و رفتار نیک و شایسته با پدر و مادر تعامل داشته باشند.
    کلیدواژگان: احسان، تعامل نیکو، خوش رفتاری، والدین، قرآن
  • شهناز براتی*، مهری مرادخانی صفحه 139
    در سراسر تاریخ، تقسیم کار به موازات مسائل مربوط به جنسیت متحول شده و در طول تاریخ، هم توسط مردان و هم توسط زنان انجام شده است. تقسیم کار بر اساس جنس، به فرایندهایی اطلاق می شود که در آن ها، وظایف براساس جنس افراد، تقسیم میشود. بسیاری بر این عقیده اند که جنس و سن، قدیمی ترین اشکال تقسیم کار را ارائه می دهند؛ علاوه براین شواهد نشان می دهد که نهادهای دینی که هنجارهای فرهنگی، قانونهای اجتماعی و رفتارها را شکل می دهند اثرات قابل ملاحظه ای بر استحکام نگرش ها و نقش های جنسیتی دارند. اسلام نیز در این زمینه جهان بینی خاص خود را دارد. در این مقاله تلاش می شود دیدگاه اسلام در مورد تقسیم کار جنسیتی ذکر شود. روش مورد استفاده در این پژوهش اسنادی است. اسلام تفاوت های زنان و مردان از نظر بیولوژی و به تبع آن تفاوت در ترجیحات شغلی بین زنان و مردان را می پذیرد ولی این نکته را هم متذکر می شود که تفاوت شغل های انتخاب شده توسط دو جنس تحت تاثیر شرایط فرهنگی جامعه قرار دارد.
    کلیدواژگان: تقسیمکار، اسلام، الگوی مطلوب اشتغال
  • صفحه 155
|
  • Uzra Etimadi *, Batool Amin Jafari, Marziyah Shah Seyah Page 13
    This research aims to study and compare the impact of collective instruction of couples through relationship therapy on the intimacy of the couples from Shāhid familiesThis research has been conducted with partially experimental method and with a pre-test design. Hence, the test was done through a control group. The statistic's society includes all the couples of Shāhid families of the city of Isfahan with a specimen consisting of 24 couples from three different Shāhid Foundations of Isfahan. These specimens have been chosen from those available as well as randomly from the test and control groups. The groups responded to conjugal intimacy as the pre-test and post-test. The test group received eight sessions of collective relationship therapy instruction. The research findings were analyzed with the SPSS software as well as the statistical method called analysis of covariance and a comparison of the averages. The results indicated that the collective instruction through the relationship therapy method did not have significant impact on the intimacy of the two couples (P>05/0), but collective training method through relationship therapy method had an impact on the aspects of physical and emotional intimacy (P>05/0). The findings show that collective instruction method through relationship therapy method had increased physical and emotional intimacy.
    Keywords: relationship therapy approach, intimacy, collective instruction, couple, Sh?hid families
  • Mahboobehjokar* Page 39
    The population decline in recent years that have taken place as a result of the lifestyle changes, is influenced by modernism and modernist principles. The importance of studying this subject is realized when we know that if this trend continues, we will face problems caused by the aging population. Hence, the present article seeks to address this question: What is the role of modernity in changing lifestyles and population decline in Iran?Adopting an analytical – descriptive method and using historical, sociological sources, this article studies the subject in question. The conclusion drawn out is that although different economic, cultural and social factors are said to be involved in the population decline in Iran, an important factor named modernity has been neglected to a great deal. Enumerating aspects of population decline such as changes in ideological vision, promoting consumerism, rising marriage age and divorce, underestimating parental rolewhich have occurred as a result of modernistide as spreading in society is another achievement of this article.
    Keywords: modernity, modernism, lifestyle, population decline, fertility rate
  • Azam Noori* Page 71
    Motherhood and wifehood are the two most important roles played by women in the family. Although these roles have been challenged seriously by feminist attitudes, special attention has been given to the role of a mother in Islamic doctrines as well as in the verses of the Holy Quran which refer to women's natural features such as the innate tendency to bear a child, to love it and be attached to it as well as to take care of it. The Quran also makes clear references to mother's rights including the right to respect, appreciation of their endeavor and motherly sentiments. It has considered a special place and status for mother's rights and duties which, if fulfilled by them, would further highlight the importance of their role. To encourage women to procreate and discharge their necessary responsibility in this regard would lead to a generation characteristic of physical and spiritual well-being. This study delves into the Quranic verses and narrations of the Infallibles (A.S) to examine the God-gifted traits and rights of mothers.
    Keywords: motherhood, Quran, natural traits, mother's rights
  • Suhrabmarwati *, Farahnazwahidniya, Emadsadeqi, Amir Fattahi Page 93
    The emergence of and increase in sexual perversion is considered to be one of the most important cause of destruction and decline of every human society. Therefore, investigating the causes of threat is highly important as it plays a crucial role in preventing perversion.In this study, the factors leading to appearance of perversion in society have been studied with reliance on verses of the Holy Quran and narrations of the Ahlu-Bayt (A.S). Hence, first the concept of perversion or sexual deviation has been meticulously examined followed by an analysis on the manifestations, causes and roots of perversion from the perspective of the Quran. Amongst the factors contributing to perversion, one can mention excessive sexual freedom, unhealthy extra-marital relationships and woman's negligence of her duty to be available for her husband and to submit herself to him for sexual intercourse.
    Keywords: perversion, sexual desire, sexual behavior, sexual anomaly
  • Sakineh Akhund* Page 115
    One of the positive social norms desirable to all human societies is good conduct and behavior with others. The life-giving school of Islam stresses highly on respecting and doing kindness to others because by so doing, the person attains individual and social perfection. Islam has attached special importance to treating parents with kindness. Like all other divine books, the Quran also has repeatedly emphasized on behaving and treating parents with kindness. After worshipping the One God, the Quran has emphasized immensely on respecting parents. This article aims at acquainting adolescents and the youth how to communicate and behave with parents. The youth are acquainted with their duties and obligations towards their parents. What is drawn out from Quranic teachings is that the child should not neglect his duty towards his parents in terms of talking politely to them, interacting with them kindly and respectfully.
    Keywords: kindness, kind treatment, good behavior, parents, Quran
  • Shahnaz Barati *, Mehri Muradkhani Page 139
    The division of daily work and labor has been changing regularly and constantly from gender to gender with men and women doing different domestic and non-domestic work with the cooperation of one another. The work, in this process, is given to people based on their gender. Many believe that gender and age present the oldest labor division patterns. Furthermore, evidence shows that religious institutions which help form and restructure cultural norms, social law and conducts have a very significant impact on consolidation of sexual attitudes and roles. Islam also has a special worldview in this regard. It concedes the biological differences of men and women as well as the occupational preferences as a consequence of those differences. However, Islam also considers the difference in the adopted occupations by both men and women to be as influenced by predominant cultural situation. In this study conducted through document analysis method, effort has been made to examine Islam's perspective about sexual division of labor.
    Keywords: division, labor, Islam, desirable occupational pattern