فهرست مطالب

  • سال سوم شماره 10 (1393)
  • تاریخ انتشار: 1393/11/29
  • تعداد عناوین: 13
|
  • فرزانه اصلانی، فرانسواز برنارد*، فاطمه میرزاجانی، جواد هادیان صفحات 1-8
    تیمار کلشی سین به عنوان ماده القاءکننده پلی پلوئیدی روی بخش های مختلف گیاه نتایج متفاوتی نشان می دهد. هدف این پژوهش بررسی و مقایسه تاثیر کلشی سین بر روی بذر و سرشاخه آویشن دنایی(Thymus daenensisCelak) از نظر ویژگی های مورفولوژیکی روزنه و محتوی D NA در شرایط in vitro است. بررسی ویژگی های مورفولوژیکی روزنه ومحتوی D NA با روش اسپکتروفوتومتری روش های غیرمستقیم اما سریع برای تعیین سطح پلوئیدی هستند. بدین منظور بذر و سرشاخه های گیاه در غلظت های کلشی سین شامل 0 %-0/03%- 0/05 %- 0/08 %- 0/1 % (وزنی/ حجمی) در زمان های 24 و 48 ساعت تیمار شدو درصد زنده مانی سرشاخه و جوانه زنی بذرها محاسبه گردید. تعداد کلروپلاست، فراوانی روزنه و میزان جذب محتوی DNA به منظور بررسی تاثیرکلشی سین مطالعه شد.در هر دو روش تیماردرصد جوانه زنی وزنده مانی نسبت به گروه شاهد کمتر بود اما تیمار سرشاخه میانگین درصد زنده مانی بالاتری را نسبت به تیمار بذر نشان داد. تعداد کلروپلاست و محتوی DNA در گیاهچه های حاصل از بذر تیمار 0/08%-24 ساعت نسبت به گروه شاهد افزایش معنی دار داشت و تراکم روزنه نیز در این تیمار به طور معنی دار کاهش یافت. در روش تیمار سرشاخه تیمارهای 0/03 % -24ساعت و 0/1 %-48 ساعت نتایج مشابه را ایجاد نمودند، اما تنها نتایج مربوط به کلروپلاست در هردو تیمار معنی دار بود. بنابراین بخشی از گیاه که برای تیمار با کلشی سین انتخاب می شود در نتایج حاصل تاثیر گذار است و با وجود کاهش جوانه زنی بذر تحت تیمار کلشی سین، روش تیمار بذر با غلظت 0/08 %(وزن/حجم) و با زمان 24 ساعت در مقایسه با تیمار سرشاخه، روش مناسبتری برای دستیابی به گیاهی با سطح پلوئیدی بالاتر است.
    کلیدواژگان: آویشن دنایی(Thymus daenensisCelak)، پلی پلوئیدی، روزنه، کلروپلاست، کلشی سین، محتوی DNA
  • علی مومن پور، علی ایمانی، داود بخشی*، حامد رضایی صفحات 9-28
    به منظور ارزیابی تحمل به شوری تعدادی از ژنوتیپ های بادام، آزمایشی گلدانی در سال 1392 با سه فاکتور ژنوتیپ در 11 سطح، شامل تونو، نان پاریل، مامایی، شکوفه، سهند، شاهرود 12، A200، 25 -1، 16-1 و 40-13 پیوند شده روی پایه GF677 و پایه GF677، شوری آب آبیاری در 5 سطح، شامل 0، 21/2، 2/4، 3/6 و 4/8 گرم در لیتر نمک کلرید سدیم (به ترتیب برابر با هدایت الکتریکی 0/5، 2/5، 4/9، 7/3 و 9/8 دسی زیمنس بر) و زمان سنجش در سه سطح، شامل30، 60 و 90 روز انجام شد. نتایج نشان داد که تنش حاصل از اعمال تیمار کلرید سدیم روی گیاهان، از طریق افزایش میزان فلورسانس حداقل و کاهش میزان فلورسانس حداکثر، باعث کاهش فلورسانس متغیر در گیاهان شده و نسبت فلورسانس متغیر به فلورسانس حداکثر (حداکثر کارآیی کوآنتومی فتوسیستم II) را از 0/83 در گیاهان شاهد به 0/72 در برگ های بالایی در پایه GF677 و رقم سهند پیوند شده روی این پایه و 0/70 در برگ های پایینی کاهش داد. نتایج حاصل از بررسی صفات مورفولوژیکی و آسیب های ظاهری گیاهان تحت شرایط تنش شوری، نشان داد که پایه GF677، شوری 4/9 دسی زیمنس را به خوبی تحمل می کند، ولی با افزایش شوری دچار تنش می شود. همچنین، نتایج این پژوهش نشان داد که مدت زمان اعمال تنش شوری در تشدید علائم آسیب به گیاه تعیین کننده است. در مجموع، با توجه به صفات مورفولوژیک، آسیب های ظاهری و تغییرات فلورسانس کلروفیل، سهند و شاهرود 12 به ترتیب به عنوان حساس ترین و متحمل ترین رقم به تنش شوری تشخیص داده شدند.
    کلیدواژگان: بادام، پایه GF677، تنش شوری، سرعت رشد، آسیب های ظاهری، فلورسانس کلروفیل
  • مرتضی مفید بجنوردی، مهناز اقدسی*، منیژه میان آبادی، محبت نداف صفحات 29-38
    ارمک (Ephedra major) درختچه ای دوپایه متعلق به خانواده افدراسه است. امروزه مشخص شده است که بیشترین اثرات درمانی ارمک مربوط به آلکالوئیدهای افدرین است که در ساقه های سبز تجمع می یابد. هدف از این تحقیق بررسی جوانه زنی گیاه ارمک در شرایط گلخانه و میزان الکالویید کل و افدرین آن است. بذرهای گیاه از ارتفاعات بجنورد جمع آوری و بر روی کاغذ صافی مرطوب و محیط موراشیگ و اسکوگ(MS) تحت دو شرایط کنترل و تیمار سرما کشت شدند. نتایج نشان داد که تیمار سرما اثر معنی داری بر جوانه زنی بذرها ندارد. به منظور تعیین شرایط بهینه جوانه زنی، آزمایش دیگری در قالب طرح بلوک های کاملا تصادفی با شش تیمار بستر کشت (خاک جنگل، خاک جمع آوری شده از منطقه بجنورد، مخلوط خاک جنگل و خاک بجنورد، کوکوپیت، کمپوست و ماسه) و با چهار تکرار انجام شد. نتایج نشان داد که بیشترین و کمترین درصد جوانه زنی به ترتیب در خاک جنگل(90%) و در بستر کمپوست(8%) مشاهده می شود. همچنین گیاهچه های رویش یافته در خاک جنگل بیشترین طول ریشه و ساقه و وزن خشک و تر ساقه و ریشه را نشان دادند. از طرفی دیگر میزان الکالویید کل در ساقه گیاهان 5 ماهه ارمک رشد یافته بر روی خاک جنگل 1/04 میلی گرم بر گرم وزن خشک بوده در حالی که در ریشه مقدار الکالویید کل 0/04 میلی گرم بر گرم وزن خشک است. نتایج حاصل از HPLC نیز نشان داد در حالیکه میزان افدرین در ریشه بسیار ناچیز است، میزان افدرین در ساقه 04/0 میلی گرم بر گرم وزن خشک است.
    کلیدواژگان: الکالویید، ارمک، افدرین، جوانه زنی، دانه
  • نسیم طلایی، آذر شاه پیری* صفحات 39-46
    لایه آلرون لایه ای نازک در بذر غلات می باشد که در جوانه زنی بذر نقش کلیدی دارد. امکان جداسازی لایه آلرون بذر جو از سایر بافت های بذر و همچنین کشت آن در بافر مناسب، باعث شده تا محققان آن را به عنوان سیستم مدل برای مطالعه سیگنال های گیاهی در سطح مولکولی استفاده کنند. در این مطالعه اثر سه هورمون جیبرلیک اسید (GA)، آبسیزیک اسید (ABA) و سالیسیلیک اسید (SA) بر روی بیان دو ژن کد کننده آسکوربات پراکسیداز (Apx، Apx1 و Apx2) در آلرون تیمار شده با این هورمون ها در زمانهای مختلف 6، 12، 18، 24، 48 و 72 ساعت مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که هر دو ژن Apx1 و Apx2 در لایه آلرون بیان می شود و سطح بیان آنها در لایه آلرون تحت تاثبر هورمونها قرار نمی گیرد. همچنین فعالیت آنزیمی Apx در آلرون تیمار شده با این هورمون ها مورد بررسی قرار گرفت. فعالیت آنزیمی در لایه آلرون تیمار شده با GA بین 72-24 شروع به کاهش کرد که با فعالیت آنزیمی درلایه آلرون تیمار شده با دیگر هورمونها و محیط فاقد هورمون تفاوت قابل توجهی نشان داد.
    کلیدواژگان: آبسیزیک اسید، آسکوربات پراکسیداز، جیبرلیک اسید، سالیسیلیک اسید، فعالیت آنزیمی، لایه آلرون
  • رمضانعلی خاوری نژاد، فرزانه نجفی *، اخلاص رحیمی صفحات 47-58
    سلنیوم در برخی موجودات به عنوان عنصر ضروری محسوب می شود اما غلظت های بالای آن منجر به ایجاد سمیت در گیاهان می گردد. در این پژوهش تاثیر بر هم کنش متیل جاسمونات وسلنات سدیم بر میزان رشد، محتوای رنگیزه های فتوسنتزی، فنل وآنتوسیانین گیاه گوجه فرنگی مورد بررسی قرار گرفت. ابتدا بذرها برای جوانه زدن در پتری دیش های استریل قرار گرفتند، بعد از جوانه زنی به گلدان های حاوی ماسه مرطوب منتقل شده و بعد از ایجاد برگ دوم تحت تیمار سلنات سدیم (0، 30 و 60 میکرومولار) و متیل جاسمونات (0، 50 و 100 میکرومولار) قرار گرفتند. بعد از بیست روز گیاهان برداشت شدند و سنجش های مورد نظر انجام شد. در تیمار برهم کنش متیل جاسمونات و سلنات سدیم افزایش رشد مشاهده شد که در مقایسه با مقادیر بدست آمده برای هریک از تیمارهای فوق به تنهایی معنی دار است. غلظت کلروفیل های a و b در همه تیمارها کاهش نشان می دهد و محتوای کاروتنوئیدها فقط در تیمار 60 میکرومولار سلنات سدیم افزایش معنی داری نسبت به سایر تیمارها دارد. با افزودن متیل جاسمونات به محیط کشت محتوی سلنات سدیم، محتوای فنل و آنتوسیانین گیاهان تحت تیمار در مقایسه با تیمار سلنات به تنهایی افزایش معنی داری نشان می دهند. متیل جاسمونات تاثیر معنی داری برتجمع پرولین ندارد، در حالی که سلنات سدیم به تنهایی و در تیمار برهم کنش با متیل جاسمونات موجب افزایش پرولین برگ و ریشه شده است. با توجه به نتایج بدست آمده بنظر می رسد که تیمار توام سلنات سدیم و متیل جاسمونات در گیاه گوجه فرنگی جهت بهبود اثرات مخرب سلنات سدیم مفید می باشد.
    کلیدواژگان: آنتوسیانین، رنگیزه های فتوسنتزی، سلنات سدیم، فنل، متیل جاسمونات
  • مهناز کریمی* صفحات 59-68
    پیری یک عامل محدود کننده در بازاریابی اکثر گل ها می باشد و تلاش های قابل ملاحظه ای صورت گرفته است که با استفاده از اعمال تیمارهای مختلف، ماندگاری گل ها را افزایش دهند. بر این اساس آزمایشی به صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی با دو رقم میخک مینیاتوری(آراگون و ایرکا)، دو دما (2 و 4 درجه سانتی گراد)، 13 تیمار (تیمار شاهد و غلظت های مختلف بنزیل آدنین، آمینو اکسی استیک اسید و 1- متیل سیکلو پروپان) به منظور بررسی نقش دمای پایین و تیمارهای بازدارنده اتیلن بر عمر گلجایی، میزان اتیلن تولیدی و فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدان به اجرا در آمد. گل-های تیمار شده با آمینو اکسی استیک اسید، بنزیل آدنین و 1- متیل سیکلو پروپان در دو دمای 2 و 4 درجه سانتی گراد انبار گردیدند. بعد از گذشت ده روز انبارداری خشک گل ها به داخل آب مقطر منتقل شدند. طبق نتایج بدست آمده متوسط عمر گلجایی در دمای 2 و 4 درجه سانتی گراد بعد از ده روز انبارداری خشک به ترتیب 15 و 11/5 روز بود. گل های پیش تیمار شده با 0/72 میکرو لیتر در لیتر (6 ساعت) 1-MCP در هر دو دما بیشترین عمر گلجایی را نشان دادند. شرایط دمایی تاثیر معنی داری بر کاهش تولید اتیلن در گل های بریدنی میخک مینیاتوری داشت. بطوریکه میانگین تولید اتیلن در دو دمای 2 و 4 درجه سانتی گراد به ترتیب 2/35 و 4/11 نانو لیتر بر گرم وزن تر در ساعت بود. کمترین اتیلن تولیدی در گل های پیش تیمار شده با 0/72 میکرو لیتر در لیتر (6 ساعت) 1-MCP مشاهده گردید. حداکثر فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدانی مربوط به دمای 4 درجه سانتی گراد بود. فعالیت هر سه آنزیم سوپراکسیددیسموتاز، کاتالاز و پراکسیداز روند افزایشی نشان داد و در روز سوم بیشتر از روز اول نمونه برداری بود. افزایش معنی داری در فعالیت آنزیم های سوپراکسید دیسموتاز، کاتالاز و پراکسیداز در گل های تیمار شده با 1- متیل سیکلو پروپان مشاهده شد..
    کلیدواژگان: آمینو اکسی استیک اسید، بنزیل آدنین، پراکسیداز، سوپراکسید دیسموتاز، کاتالاز، 1، متیل سیکلو پروپان، عمر گلجایی
  • سیده حمیده طاهری، رضا شیرزادیان خرم آباد*، علی اعلمی، حبیب الله سمیع زاده صفحات 69-82
    اتیلن، اگر چه یک ملکول ساده است، از جمله فاکتورهای مهم و موثر بر رشد و نمو گیاهان محسوب می شود. واکنش سه گانه درگیاهچه های اتیوله آرابیدپسیس به اتیلن (C2H4) بطور گسترده ای جهت بررسی فعالیت بیوسنتز، درک و سیگنالینگ اتیلن و همچنین جداسازی موتانت های مرتبط با این رخدادها در اتیلن استفاده می شود. در این تحقیق گیاهان مختلف موتانت که هر یک حاوی موتاسیونی اختصاصی در یکی از ژن های مرتبط با سنتز هورمونهایی مانند اتیلن(ein2 وedr1)، جاسمونیک اسید(jar1) و سالسیلیک اسید (pad4 و NahG) در آرابیدوپسیس بودند جهت بررسی تاثیر تغییر عملکرد ژن های EIN2٬ EDR1٬JAR1 ٬PAD4 و NahG بر واکنش گیاهان به اتیلن مورد بررسی قرار گرفت. جهت انجام بررسی فوق از روش ارزیابی واکنش سه گانه (Ethylene Triple Response) برای ارزیابی گیاهان موتانت ein2، jar1، NahG، pad4 و edr1 مورد توجه قرار گرفت. لذا بذور گیاهان فوق در محیط MS شامل غلظت های مختلف ACC (1-aminocyclopropane-1-carboxylic acid) برای مدت 5 روز در شرایط تاریکی مطلق نگهداری و سپس صفات سه گانه چرخش قلاب راسی٬ طول هیپوکوتیل و طول ریشه چه گیاهچه های موتانت مورد بررسی و تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و با شاهد والدینی (Col-0) مقایسه شد. بر اساس نتایج بدست آمده، هیچ کدام از موتانت های مورد بررسی در دو گروه (Ethylene overexpression) eto) وhook less) hls) قرار نمی گیرند. در حالیکه کلیه موتانت ها دارای تفاوتی معنی دار با ژنوتیپ مادری در صفات 3 گانه واکنش به اتیلن بودند و فقط ژنوتیپ pad4 از نظر طول هیپوکوتیل و ریشه چه با ژنوتیپ مادری خود تفاوتی نداشت. لذا وقوع موتاسیون در ژن های موثر بر سنتز دیگر هورمون ها به نحو قابل توجهی میتواند بر واکنش گیاهان به اتیلن تغییر ایجاد نماید. همچنین بررسی واکنش سه گانه در گیاهچه های اتیوله موتانت میتواند بعنوان یک شاخص مهم و قابل توجهی برای ارزیابی واکنش گیاهان بالغ به اتیلن نیز محسوب گردد.
    کلیدواژگان: اتیلن، ACC، گیاهچه اتیوله، واکنش سه گانه، موتانت ها
  • محمود رضا تدین*، زهرا ایزدی صفحات 83-92
    آزمایشی به منظور بررسی اثر مقادیر مختلف آبیاری بر اساس تشتک تبخیر کلاسA م 8/. 1 و 1/2 و محلول پاشی مقادیر مختلف اسید سالیسیلیک (250 و 500 میکرومول) و اسپرمین (10 میکرومول و 1 میلی مول) بر عملکرد و ویزگی های کیفی دانه کرچک در سال 1391 انجام شد. آزمایش به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در 3 تکرار اجرا گردید. تنش خشکی سبب افزایش غلظت پرولین و نیز سبب کاهش عملکرد دانه و درصد روغن دانه گردید، اما بر درصد پروتئین دانه بی تاثیر بود. بیشترین وزن خشک اندام هوایی 80 روز پس از کاشت به دست آمد با افزایش سطوح تیمار تنش خشکی، سرعت رشد گیاه (CGR) و سرعت رشد نسبی (RGR) کاهش یافت. نتایج نشان داد که تیمارهای اسید سالیسیلیک و اسپرمین بر کلیه صفات تاثیر داشت. بیشترین عملکرد دانه از تیمار اسید سالیسیلیک 500 میکرومول و 2500 میکرومول به دست آمد. اسید سالیسیلیک، عملکرد دانه و خصوصیات کیفی دانه کرچک را بیشتر از اسپرمین تحت تاثیر قرار داد. می توان نتیجه گرفت که تحت شرایط تنش خشکی عملکرد دانه و کیفیت دانه کرچک با استفاده از اسید سالیسیلیک و اسپرمین بهبود می یابد.
    کلیدواژگان: اسپرمین، اسید سالسیلیک، تنش خشکی، کرچک
  • غلامرضا اصغری*، رسول قاسمی، مهدی یوسفی، نگین مهدی نژاد صفحات 93-100
    گیاه درمنه کوهی از گیاهان دارویی است که دارای ترکیبات ارزشمندی مانند ترکیبات ترپنی و فنلی است. کشت گیاه با انتقال دانه رستهای حاصل از بذرهای استریل به محیط MS ایجاد شد والقا کالوس با انتقال قطعاتی از گیاهچه ها به محیط MS با تیمار هورمونی (NAA=2mg/ml، 2،4-D=2mg/ml، Kin=2mg/ml) صورت گرفت.گیاهچه ها و کالوس ها به طور جداگانه تحت 9 تیمار هورمونی شامل غلظت های مختلف 2و4 دی کلرو فنوکسی استیک اسید، کینتین و غلظتی ثابت از نفتالین استیک اسید قرار گرفتند. همچنین گیاهچه ها با اسید سالیسیلیک و کیتوزان به عنوان محرک تیمار شدند. حضور فنولیک های تام، تانن های کندانسه، تانن های تام، فنولیک های غیر تاننی و فلاونوییدهای تام در کالوس و گیاهچه ها به روش اسپکتروفتومتری مورد بررسی قرار گرفتند. در گیاهچه های تحت تیمار، فنولیک ها و تانن های تام و ترکیبات فنلی غیر تاننی در تیمار با کیتوزان مقادیر بیشتری را نشان دادند اما در مورد فلاونوییدهای تام بیشترین نتیجه در تیمار با اسید سالیسیلیک مشاهده گردید. بررسی گیاهچه های تحت تیمار با مقادیر مختلف هورمونی، افزایش را در انواع ترکیبات فنلی نشان داد ولی میزان فلاونوییدهای تام در تمام تیمارها نسبت به شاهد کاهش یافته بود. در بررسی کالوسهای تحت تیمار با مقادیر مختلف هورمونی افزایش در میزان فنولیکها و تانن های تام دیده شد. به نظر میرسد تاثیر عوامل هورمونی در مسیر بیوسنتزی ترکیبات فنلی گیاه درمنه کوهی بستگی به نوع و غلظت هورمون و همچنین نوع کشت گیاه دارد.
    کلیدواژگان: درمنه کوهی، کشت درون شیشه، ترکیبات فنلی، تیمارهای هورمونی، اسید سالیسیلیک، کیتوزان
  • فاطمه دریایی، بتول کرامت*، محمد جواد آروین صفحات 101-114
    کادمیوم، بعنوان یکی از فلزات سنگین آلاینده محیط زیست، بر فعالیت های فیزیولوژیکی و ریخت شناسی گیاهان تاثیر می گذارد. سلنیوم یک عنصر ضروری و دارای اثرات مفید در افزایش تحمل به تنش های محیطی در گیاهان است. در این بررسی از غلظت های صفر، 350 و 700 میکرومولار کلریدکادمیوم به صورت اضافه نمودن به خاک و غلظت های صفر، 1/5 و 3 میلی گرم در لیتر سلنات سدیم به روش محلول پاشی برگی در دو رقم گندم (کویر و روشن) استفاده گردید. آزمایش در دی ماه سال 1391 در گلخانه بخش زیست شناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان، در قالب طرح کاملا تصادفی، با سه تکرار اجرا و محلول پاشی سلنیوم در دو مرحله رشد اولیه گیاه و گلدهی سنبله انجام شد. نتایج حاصل نشان داد که تنش کادمیوم، باعث کاهش محتوای رنگدانه های فتوسنتزی، افزایش نشت یونی، همچنین کاهش وزن تر و خشک اندام های هوایی، کاهش تعداد و وزن دانه و نیز کاهش ارتفاع و وزن سنبله گردید، درحالیکه کاربرد سلنیوم بویژه غلظت 3 میلی گرم در لیتر، باعث کاهش میزان نشت یونی و افزایش 35 درصدی میزان کلروفیل a در رقم کویر و 17 درصدی آن در رقم روشن در مقایسه با شاهد گردید. همچنین، تیمار مذکور سبب افزایش صفات یاد شده در سنبله در شرایط تنش و غیرتنش شد. داده های حاصل از سنجش عناصر سلنیوم و کادمیوم دانه نشان داد که تحت غلظت 700 میکرومولار کادمیوم و غلظت 3 میلی گرم در لیتر سلنیوم، گندم رقم کویر توانسته است در مقایسه با رقم روشن، به میزان 42 درصد سلنیوم بیشتری را در دانه های خود ذخیره کند. نتایج بدست آمده از این تحقیق نشان داد که کاربرد سلنیوم سبب کاهش معنی دار صدمات ناشی از تنش کادمیوم در گیاه گندم (بویژه رقم کویر) گردیده است..
    کلیدواژگان: فلز سنگین، رنگدانه ها، محلول پاشی، گندم
  • حمیدرضا مهری، سیروس قبادی*، بهرام بانی نسب، پرویز احسان زاده، مهدیه غلامی صفحات 115-126
    تنش آبی یکی از مهم ترین فاکتورهای غیر زیستی محدود کننده رشد و نمو و تولید محصول در گیاهان باغبانی است. به منظور بررسی مقاومت به تنش کم آبی از روش های درون شیشه ای، به طور موفقیت آمیزی در بسیاری از گیاهان استفاده شده است در این پژوهش واکنش چهار رقم انگور ایرانی (Vitis vinifera L.) به تنش خشکی ایجاد شده توسط پلی اتیلن گلیکول 6000 که پتانسیل های اسمزی 5- و 5.24- و 5.65- و 6.24- و 7.01- بار را با احتساب پتانسیل اسمزی محیط کشت که 5- بار بود در محیط کشت پایه MS مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که تنش خشکی باعث کاهش وزن تر و خشک شاخه، سطح برگ، طول شاخه و محتوای نسبی آب می شود. افزایش معنی داری در میزان پرولین و مالون دای آلدئید و همچنین فعالیت آنزیم آنتی اکسیدان کاتالاز در اثر تنش خشکی مشاهده شد. افزایش در مقدار مالون دای آلدئید نشان داد تنش اکسیداتیو باعث کاهش پایداری غشا شد. با توجه به نتایج به دست آمده از این پژوهش به نظر می رسد در بین ارقام مورد مطالعه رقم ‘شاهانی’ با ظرفیت تولید پرولین و کاتالاز بیشتر تحت شرایط تنش، مقاومت بیشتری به تنش داشته باشد و دو رقم ‘قرمز قزوین’ و ‘یاقوتی سفید’ حساس و ‘عسگری’ رقمی نیمه مقاوم باشد.
    کلیدواژگان: آنزیم آنتی اکسیدان، پلی اتیلن گلیکول، تنش آبی، رادیکال فعال اکسیژن، رشد رویشی
  • معصومه رفیعی دمنه، لیلا شبانی* صفحات 127-142
    همزیستی قارچ گیاه یکی از مهمترین روابط متقابل مفید در اکوسیستم است که اثرات مثبت آن بر رشد، فیزیولوژی و اکولوژی گیاهان مختلف در گذشته اثبات شده است. از آن جایی که یکی از روش های کاهش اثرات نامطلوب آلودگی خاک ها به فلزات سنگین استفاده از روش های زیستی همچون استفاده از قارچ های همزیست با ریشه (قارچ های میکوریز آربسکولار) است، بر این اساس در این مطالعه نقش قارچ میکوریز آربسکولار Glomus intraradices به عنوان یکی از میکروارگانیسم های همزیست با گیاه بر شاخص های رشد شامل وزن خشک ریشه و اندام هوایی و نسبت وزن خشک ریشه به وزن خشک اندام هوایی، میزان کلروفیل و کاروتنوئید اندام هوایی، کربوهیدرات محلول ریشه، میزان عناصر غذایی (مس، روی، آهن، منگنز و فسفر) در ریشه و اندام هوایی و میزان نیکل در ریشه و اندام هوایی گیاه فستوکا تحت تنش فلز سنگین نیکل بررسی شد. در این تحقیق گیاه فستوکا به دو حالت آلوده به قارچ (M+) و عاری از آن (M-) تحت 4 غلطت نیکل (کنترل، 30، 90 و 180 میلی گرم بر کیلوگرم) در خاک استریل به مدت سه ماه کشت داده شد. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که قارچ G. intraradices سبب افزایش میزان کلروفیل و کاروتنوئید اندام هوایی، کربوهیدرات محلول ریشه و میزان عناصر مس، آهن، منگنز و فسفر ریشه و اندام هوایی در گیاهچه های فستوکا M+ نسبت به گیاهچه های فستوکا M- تحت تنش فلز سنگین نیکل شد، اما بر میزان روی ریشه و اندام هوایی اثر مثبت نشان نداد. همچنین حضور قارچ سبب کاهش میزان فلز سنگین نیکل در گیاهچه های فستوکا M+ نسبت به گیاهان M- شد و افزایش وزن خشک ریشه و اندام هوایی و نسبت وزن خشک ریشه به وزن خشک اندام هوایی را در گیاهان M+ نسبت به گیاهان M- را به دنبال داشت و باعث افزایش مقاومت گیاه به تنش فلز سنگین نیکل شد.
    کلیدواژگان: جذب مواد غذایی، فستوکا آروندیناسه، کربوهیدرات محلول، میکوریز آربسکولار، نیکل
  • حمزه امیری*، حجت الله امامی، سیده فاطمه عبدالهی صفحات 143-150
    گیاه شوید با نام علمی Anethum graveolens L.، یکی از گیاهان مدیترانه ای است که به علت خواص ضدمیکروبی اسانس آن، در پزشکی، صنایع غذایی و صنایع بهداشتی مورد استفاده قرار می گیرد. در این تحقیق، اثر درصدهای مختلف کم آبی بر کیفیت و کمیت اسانس گیاه شوید مورد بررسی قرار گرفته است. تیمارهای خشکی اعمال شده شامل شاهد (100 درصد ظرفیت زراعی)، 80 درصد، 60 درصد، 40 درصد و 20 درصد ظرفیت زراعی و جمع آوری نمونه ها دو هفته پس از آخرین تیمار صورت گرفت. نتایج به دست آمده نشان داد که بیشترین میزان اسانس(حجمی-وزنی) (0/51%) در تیمار خشکی 40% ظرفیت زراعی به دست آمد. نتایج انالیز اسانس نیز نشان داد که تغییرات میزان آلفا فلاندرن بعنوان مهمترین ترکیب شناخته شده در اسانس گیاه شوید در این بررسی از روندهای منظم افزایشی یا کاهشی تبعیت نمی نماید به طوریکه بیشترین مقدار آن در تیمار خشکی 0/80% ظرفیت زراعی و کمترین مقدار آن در تیمار شاهد مشاهده شد. میزان ترکیب های دیل اتر و بتا فلاندرن در طی تیمارهای مختلف خشکی به ترتیب روندهای افزایشی و کاهشی را نشان می دهند. نتایج حاصل از این تحقیق حاکی از آن است که تنش خشکی دارای اثرات قابل توجهی بر کمیت و کیفیت اسانس گیاه شوید می باشد.
    کلیدواژگان: اسانس، تنش خشکی، شوید، فلاندرن، دیل اتر
|
  • Farzaneh Aslani, Francoise Bernard *, Fatemeh Mirzajani, Javad Hadian Pages 1-8
    Colchicine treatment for the inductive polyploidy on different parts of the plant can affect the results. The aim of present study was to compare the influence of colchicine treatment on seeds and shoot tips of thymus daenensisplants. Examination of stomatals morphological features and analyze of cellular DNA content by spectrophotometry is an indirect ways but faster and cheaper to determine ploidy level in plants. To achieve this objective، seeds and shoot tips were treated in diffrentcolchicine concentration levels including (0. 0%، 0. 03%، 0. 05%، 0. 08%، 0. 1% w/v) for 24 and 48 hours and the survival rate of seeds and shoot tips were estimated. The effect of colchicine was measured by the number of chloroplasts in stomatal guard cells، the density of stomata on the leaf surface and cellular DNA content. Significant decline was seen in both treatment in comparison to the control group but survival rate was significantly higher in shoot tips treatment than seeds. In seed treatment، frequency of chloroplasts and total DNA content varied significantly in 0. 08% colchicine application for 24 hours and significant decrease were found in stomatal density at this concentration. Similar result was seen in shoot tip treatment at the concentration of 0. 03% and 0. 1% for 48 and 24 hours but only significant change was seen in frequency of chloroplasts. In conclusion، plant،s section that use for colchicine treatment can affect the results، and despite of reduction of seedssurvival rate under colchicine treatment، seeds treatmentat the level of 0. 08% (w/v) for 24 hours in comparison to the shoot tips treatment is a better way to induce polyploidy.
    Keywords: Thymus daenensisCelak, chloroplast, colchicine, DNA content, polyploidy, stomata
  • Ali Momenpour, Ali Imani, Davod Bakhshi *, Hamed Rezaei Pages 9-28
    In order to evaluate the tolerance of some almond genotypes to salinity a pot experiment was carried out with 3 factors; cultivar in 11 levels including Touno, Nonparaeil, Mamaie, Shokofeh, Sahand, Fragness, 1- 16, 1-25, A200,13-40 and GF677 and salinity in five levels including 0, 1.2, 2.4, 3.6 and 4.8 g/l of sodium chloride with electrical conductivity 0.5, 2.5, 4.9, 7.3 and 9.8 ds/m, respectively; during 30, 60 and 90 days in 2013. The results showed that salinity stress affected the young trees through increasing the amount of minimum fluorescence (FO) and decreasing the maximum fluorescence (Fm) and reducing variable fluorescence (Fv) as well as the ratio of variable fluorescence to maximum fluorescence from 0.83 in the control plants to 0.72 in the upper leaves and 0.70 in the bottom leaves of Sahand and GF677. The result of morphological characteristics showed that GF677 was tolerated to water salinity up to 4.9 ds/m; however, higher range of salinity had negative impact on the above factors. Also, the results revealed that salinity stress duration is a key factor causeing several visible damages. Overall, according to morphological characteristics and leaves visual damages and chlorophyll fluorescence parameters, Feragness and Sahand cultivars were the most tolerant and sensitive genotypes to salinity stress, respectively.
    Keywords: almond, GF677, salinity stress, growth rate, apparent damages, chlorophyll fluorescence
  • Morteza Mofid Bojnoordi, Mahnaz Aghdasi *, Manijeh Mianabadi, Mohabat Nadaf Pages 29-38
    Ephedra is a dioecious shrub belongs to the Ephedraceae family. Almost all commercial applications of Ephedra extracts is derived from the ephedrine alkaloids found in the evergreen stems. The purpose of this study was to investigate seed germination in green house condition and total alkaloid and ephedrine amounts measurement. The Ephedra seeds were collected from Bojnoord region and germinated on the wet paper and MS medium under control and cold treatment conditions. The results revealed that cold treatment did not show any significant effect on seed germination. To determine optimum condition for Ephedra seed germination, another experiment was performed in complete randomized design with 6 different medium culture (forest soil, Bojnoord soil, a mixture of forest and Bojnoord soil, coco peat, compost and sand) and 4 replicates. The obtained results showed that the maximum (90%) and minimum (8%) percent of seed germination was observed on forest soil and compost medium, respectively. Meanwhile the highest dry and fresh weight of shoot and root was obtained in plantlets that were grown on forest soil. On other hands, total alkaloid level in the stem organ plants that were grown on forest soil was 1/04 mg/g dry weight, but in root organ it was 0/04 mg/g dry weight. Data from HPLC analysis revealed that while root is depleted of ephedrine, the ephedrine amount in stem organ is 0.04 mg/g dry weight.
    Keywords: Ephedra major, germination, seed, total alkaloids, ephedrine
  • Nasim Talaei, Azar Shahpiri * Pages 39-46
    Aleurone layer which is a thin layer in cereal seeds plays a key role in seed germination. The barley (Hordeum vulgare) aleurone layer can be separated from the other seed tissues and maintained in culture medium, allowing the researchers to study different plant signals at molecular level. In the present study the expression of genes encoding ascorbate peroxidase (Apx), Apx1 and Apx2, was analyzed in aleurone layer treated with GA, ABA and salicylic acid incubated in different time points 6, 12, 18, 24, 48 and 72 hours. In addition the soluble protein was extracted from aleurone layers treated with these hormones and the activity of Apx was studied. The results show that the expression of genes Apx1 and Apx2 were not affected by hormones. However the Apx activity in aleurone layer treated with GA between 24-72 hours were decreased which was completely diffenet with aleurone layer incubated with other hormoned or medium without hormone.
    Keywords: Abscisic acid, aleurone layer, Ascorbat Peroxidas, Gibberellic acid, Salicylic acid, enzyme activity
  • Ramazam Ali Khavari, Nejad, . Farzaneh Najafi *, Ekhlas Rahimi Pages 47-58
    Selenium is an essential element in some organisms, but high concentrations can leading to toxicity in plant. Methyl jasmonate hormone plays an important role in defence processes. In this research, the effect of Methyl jasmonate (Me JA) and sodium selenate (Na2SeO4) on growth, content of pigments, phenol, anthocyanin and proline in tomato plants were studied. The seeds to germinate in petri dishes were sterilized. After germination, the seedlings were transferred to pots containing moist sand. The plants with second leaves were treated with of 0, 30 and 60 µM Na2SeO4 and 0, 50 and 100 µM Me JA. After 20 days, plants were harvested and certain assays carried out. The plants were treated with Me JA and Na2SeO4 grew significantly compared with other treatments. In all of treatments chlorophyll a and b contents decreased, however, carotenoid contents in 60 µM Na2SeO4 increased. With addition of MeJA to culture solutions containing sodium selenate, the plants showed increase in amount of phenol and anthocyanin in comparison with plants treated with sodium selenate. MeJA had no significant effect on proline content, but sodium selenate with and without MeJA increased proline content. The results showed that interaction of Me JA and Na2SeO4 reduced the harmful effects of sodium selenate.
    Keywords: anthocyanin, Methyl jasmonate, phenol, photosynthetic pigment, sodium selenate
  • Mahnaz Karimi * Pages 59-68
    Senescence is a factor limiting the marketing of most flowers and considerable effort has been applied using various treatments to increase longevity of flowers. Accordingly, a factorial experiment based on completely randomized design with two miniature carnation cultivars (Aragon and Erueka), two temperatures (2 and 4 ° C), 13 treatments (control treatment and various concentrations of amino-oxyacetic acid, benzyladenine and 1-methylcyclopropene) to investigate the role of low temperature and ethylene inhibitor treatments on vase life, ethylene production levels and antioxidant enzyme activities were implemented. The cut flowers were pulsed with amino-oxyacetic acid, benzyladenine and 1-methylcyclopropene then storage in 2°C and 4°C temperature. After 10 days of dry storage the cut flowers were inset into distilled water. According to mean comparisons the vase life of cut spray carnation in both investigated temperatures (2°C and 4°C) was 15 and 11.50 days, respectively. Among both temperatures the highest vase life was related to 6 hours of 0.72 µl L-1 1-MCP treatment. Generally, low temperature showed the significant effects on ethylene production. As, the mean ethylene productions in studied temperatures (2°C and 4°C) were 2.35 and 4.11 nl g-1 FW h-1. The maximum antioxidant activity was observed in 4°C. A significant increase in Superoxide dismutase, Catalase and Peroxidase enzyme activities was observed in the treatment with 1-MCP.
    Keywords: Amino, oxyacetic, Benzyladenine, Catalase, Peroxidase, Superoxide dismutase, 1, methylcyclopropene, Vase life
  • Hamideh Taheri, Reza Shirzadian, Khorramabad *, Ali Alami, Habibolah Samizadeh Pages 69-82
    Ethylene (C2H4), although is a simple molecule, play several important roles in plant growth and development. Triple response approach is a great possibility for evaluation of ethylene biosynthesis and signaling in Arabidopsis thaliana. In this research, by using the various mutant plants, we investigate function of several key genes including EIN2, EDR1, JAR1, PAD4 and NahG on plant responses to ethylene. The Arabidopsis seedlings that had some defection in ethylene biosynthesis, perception or signaling may explicate some changes in triple response. Therefore, several mutants including ein2، jar1، NahG، pad4، edr1 and their wild type plant, Col-0, have been employed. The seeds have been grown on MS medium consisting of several concentrations (0, 1, 5, 10 and 20 mM) of ACC (1-aminocyclopropane-1-carboxylic acid). The triple response assay performed on seedlings after incubation for 5 days in darkness. According to the obtained results, non of the mutants fall into eto (Ethylene over expression) and his (Less hook) groups. Most of mutant plantlets displayed a significant difference with the wild type, Col-0, and only pad4 showed the same response as the parental genotype, meaning that ethylene biosynthesis and signaling in pad4 seedlings is probably the same as the wild type. Therefore, mutation in key genes involving in various hormone biosynthesis can induce a different response to ethylene in plants. The triple response approach could be very useful manner to predict the responses of plants in mature stage.
    Keywords: Ethylene, ACC, Etiolate plantlets, Mutants, Triple response
  • Mahmoud Reza Tadayon *, Zahra Izadi Pages 83-92
    An experiment was carried out to evaluate the effects of irrigation levels, based on fraction of the class A Pan evaporation 0.8, 1.00 and 1.20% of ECA and spraying of different amount of salicylic acid (250and 500 Mm) and sprmine (10 Mm And 1 mm) on grain yield and seed quality characteristics of castor bean in during 2012 seasons. The experiment was split plot as randomized completed block design with three replications. Drought stress significantly increased proline concentration and decreased grain yield and seed oil percent but had no effect on seed protein percentage. Salicylic acid and spermine treatments showed signification effects an all above traits. The highest proline concentration, seed protein percentage was obtained from 500 Mm salicylic acid and the highest grain yield was achieved from 250 Mm salicylic acid. The highest shoot dry matter was obtained 80 days after planting and crop growth rate and relative growth rate decreased with increasing water stress intensity. The grain yield and seed quality traits of castor bean were significantly higher under salicylic acid that sprmine treatments. It can be concluded that in castor bean production under drought stress, grain yield and seed quality could be improved by application of salicylic acid and sprmine.
    Keywords: Castor bean, Grain yield, Seed oil, Seed protein
  • Gholam Reza Asghari *, Rasol Ghasemi, Mehdi Yosefi, Negin Mehdinezhad Pages 93-100
    Artemisia aucheri is a valuable pharmaceutical plant that has many kinds of compounds such as monoterpenoids and phenolics. In vitro culture and callus culture of A. aucheri was established using the sterile plant seeds on MS media. The plant and callus were treated with plant hormones including 2,4-D and Kinetin and also salicylic acid and chitosan as stimulators. The presence of total phenolic compounds, tannins, condensed tannins, and flavonoids were determined by spectrophotometry methods. The total phenolic compounds, tannins, condensed tannins, and non-tannin phenolic compounds were increased on chitosan treatment and the concentration of flavonoids were increased by salicylic acid. The influence of hormonal treatment and elicitors in explants and callus of A. aucheri seems to relate on type and concentration of plant regulators and kind of plant culture.
    Keywords: Artemisia aucheri, salicylic acid, chitosan, plant growth regulators, phenolic
  • Fatemeh Daryaei, Batool Keramat *, Mohammad J. Arvin Pages 101-114
    Cadmium as an environmental pollutant heavy metals have effect on morphological and physiological activities in plants. Selenium, an essential element had beneficial effects on enhanced tolerance in plants against environmental stresses. In the investigation, from Cadmium chloride concentrations 0, 350, 700 µM supplied with added to soil and Sodium selenat 0, 1.5, 3 mg L-1 as a foliar application in two wheat cultivar (Kavir, Roshan) has been used. The test was done in December of 2014 in green house of biology department of Shahid bahonar university of Kerman. The tests were carried on in the form of completely randomed design with three replications in each treatment in two developmental stages, vegetative growth stage or stem elongation and flowering stage. Results showed that cadmium stress decreased content of photosynthetic pigment and increased indicator of EC and too decreased fresh and dry weight of shoots, stem and shoots length, spike length, spike weight, number and weight of seed. Treatments of selenium in 3 mg L-1 concentration decreased indicator of EC and increased content of chlorophyll a amount 35 percent in Kavir cultivar and content of chlorophyll a in Roshan cultivar amount 17 per in comparison with control and too this concentration of Se, promoted all parameters in spike in stress and non stress conditions. Results of weighting elements of Se and Cd, showed that under concentration of 700 µM Cd and concentration of 3 mg L-1 Se, Kavir cultivar in comparison with Roshan cultivar have been could accumulated of Se amount 42 percent inter of seed. Our results it could be concluded that the application of Selenium caused significant alleviation of Cadmium damaged to wheat plants.
    Keywords: Heavy metal, Pigments, Spray, Wheat
  • Hamidreza Mehri, Cyrus Ghobadi *, Bahram Baninasab, Parviz Ehsanzadeh, Mahdiyeh Gholami Pages 115-126
    Water stress is one of the most important abiotic limiting factors that restricts growth, development and productivity of horticulrural crops. In vitro methods have been successfully used for evaluating water deficit stress in plants. In this regards, responses of four Iranian grapevine genotypes to drought stress induced by polyethylene glycol 6000 at -5, -5.24, -5.65, -6.24 and -7 bar were studied in Murashige and Skoog (MS) medium. Results indicated that drought stress reduced shoot fresh weight, leaf area, shoot length and leaf relative water content. Water deficit stress also caused significant increase in proline and malondialdehyde content, and activity of catalase antioxidant enzyme,. It seems that among studied genotypes, ‘Shahani’ with a greater capability to produce proline and antioxidant enzymes was more tolerant to drought stress and ‘Keshmeshi Ghermez Ghazvin’ and ‘Yaghuti Sefid’ genotypes were more susceptible and eventually ‘Asgari’genotype performed semi tolerance to water deficit stress.
    Keywords: Antioxidant enzyme, Polyethylene glycol, Reactive oxygen species, Vegetative growth, Water stress
  • Massomeh Rafiei, Demneh, Leila Shabani * Pages 127-142
    Fungus-plant associations are of the most important mutually beneficial relationships in the ecosystem which positive effects on growth, physiology and ecology of different plants have been already demonstrated. Biological methods such as employing symbiotic (arbuscular mycorrhizal) fungi to roots of plants are considered as potential effective ways of reducing the stressful effects of soil contaminating heavy metals. This study was aimed to assess the role of arbuscular mycorrhizal fungus Glomus intraradices as a symbiotic microorganisms on chlorophyll and carotenoid content of the shoot, soluble carbohydrate level of the root and the uptake of nutrients (copper, zinc, iron, manganese and phosphorus) in root and shoot of Festuca plants under nickel stress as well as evaluating levels of nickel accumulation in root and shoot, and growth indices including root and shoot dry weight, and the root to shoot ratio. Festuca plants in both infected (M+) and non-infected (M-) forms were cultured under four concentrations of nickel (control, 30, 90 and 180 mg per kg), in sterile soil, for three months. Results showed that the presence of G. intraradices fungus, caused an increase in chlorophyll and carotenoid content, soluble carbohydrate and copper, iron, manganese and phosphorus levels of the root and shoot in M+ Festuca plants compared to the M- plants under nickel stress. However it did not show a positive effect on the zinc levels of the root and shoot. The presence of fungus caused a significant reduce in nickel levels of M+ Festuca plants compared to the M- Festuca plants, and was followed with an increase in root and shoot dry weight, and root to shoot dry weight ratio. It caused an enhancement in the resistance of plants to heavy metal of nickel stress.
    Keywords: Arbuscular mycorrhizal, Festuca arundinaceae, Glomus intraradices, Soluble carbohydrate, Nutrient uptake, Nickel
  • Dr Hamzeh Amiri *, Mr Hojatallah Emami, Mis Fatemeh Abdollahi Pages 143-150
    Anethum graveolens L. is a mediterranean plant which its essential oil have been used in medicine, food and costemic industeries. In this study the effects of water stress on quantity and quality of essential oil were investigated. The five drougth treatment inclded 0 (control), 80%, 60%, 40%, 20% field capaciry were used. The results showed that the most content (0.50% w/v) of essential oil were obtained from 40% feild capacity treatment. Analysis of essential oils showed that alpha-phellandrene as the main component of the oils have not regular cganges during drougth sress as the its maximum and minimum amounts of were observed in 80% field capacity and control treatments respectively. Also dillether was decreased during drougth stress while beta-phellandrene was incresed.
    Keywords: Essential oil, Drougth stress, Anethum graveolens, Dillether, Phellandrene