فهرست مطالب

گیاه پزشکی - سال سی و دوم شماره 1 (پاییز 1388)
  • سال سی و دوم شماره 1 (پاییز 1388)
  • تاریخ انتشار: 1388/07/14
  • تعداد عناوین: 7
|
  • ابراهیم سلیمان نژادیان صفحات 1-14
    طی سال های 1380-1377 در زمینه رابطه افزایش تنوع پوشش گیاهی با تنوع بندپایان و سطح آلودگی به ساقه خواران نیشکر در مزارع نیشکر شرکت توسعه کشت نیشکر و صنایع جانبی ̋، واقع در واحد امیر کبیر در جنوب اهواز مطالعاتی انجام گردید. در امتداد عرض کرت های 1000 ×250 متری نیشکرنوارهائی از یونجه به عرض 10- 8 متر کشت گردید. بند پایان این کرت ها به کمک تله های مالیز و تله های زمینی ماهیانه یکبار جمع آوری و شاخص تنوع و یکنواختی شانون برای آنها محاسبه شد. 4-3 کرت با حاشیه یونجه و چهار کرت با حاشیه بدون پوشش گیاهی در نظر گرفته شد. تله های مالیز درفاصله 3 متری وتله های زمینی به شکل طشت های پلاستیکی در دو و چهار متری از مرز در داخل مزرعه نیشکربا و بدون نوار یونجه نصب شدند. در هر نمونه برداری در صد ساقه های آلوده به ساقه خوارهایSesamia creticaوS. nonaroidesنیز در دو نوع تیمار تعیین شد. نتایج نشان داد در کرت های حاوی یونجه شاخص تنوع و یکنواختی بطور معنی داری بالاتر و درصد ساقه های آلوده نیز بطور معنی داری کاهش داشت.
  • شکوفه زراعتی، پرویز شیشه بر، ابراهیم سلیمان نژادیان، محمد ولی تقدسی، حسین حیدری صفحات 15-22
    ویژگی های زیستی بالتوری سبز، Chrysoperla carnea (Stephen.)، روی سه گونه طعمه، شته آلو Hyalopterus pruni (Geoff)، شته مومی کلم Brevicoryne brassicae (L.) و شته سبز سیب Aphis pomi (Degeer) در شرایط آزمایشگاهی، در دمای°C 125، رطوبت نسبی 565 درصد و دوره تاریکی: روشنایی 16:8مورد مطالعه قرار گرفت. دوره رشد پیش از بلوغ بالتوری روی سه شته مذکور به ترتیب برابر با 24/75، 25/775 و 30/75روز و میزان مرگ و میر پیش از بلوغ نیز به ترتیب برابر با 60/69، 43/75و 63/1 درصد بود. طول عمر بالتوری های ماده بر روی شته های آلو، مومی کلم و سبز سیب به ترتیب برابر با 28، 27/5 و 19/7روز و میزان کل تخم های گذاشته شده به ترتیب برابر با 402، 428 و 375 عدد بود. در مجموع در میان سه گونه مورد بررسی شته مومی کلم مناسب ترین طعمه برای رشد و نمو و تولید مثل بالتوری سبز C.carnea بود.
  • سارا ضرغامی، حسین اللهیاری، علیرضا صبوری، شیرین میر محمدی، آزیتا علاسوند زراسوند صفحات 23-32
    میزان کود نیتروژنه یکی از عوامل موثر بر رشد، نمو و تولید مثل حشرات گیاهخوار است. برای بررسی اثر کود نیتروژن روی دوره نمو و نرخ ذاتی افزایش جمعیت (rm)شته مومی کلم، گیاه کلزا (هیبریدRGS003) با 4 سطح نیتروژن (0 (شاهد)، 50، 100، و 150 درصد از میزان کود توصیه شده) کوددهی شدند. تجزیه شیمیایی گیاهان نشان داد که این میزان کود توانسته است درصد نیتروژن محلول در گیاه را فزونی بخشد. آزمایش در شرایط کنترل شده (دمای 1±25 درجه سانتی گراد، رطوبت نسبی 10±70 درصد و دوره نوری 14:10) انجام شد. شته های تغذیه کننده روی گیاهانی که بیشترین کود نیتروژن را دریافت کرده بودند (150%) کوتاه ترین طول دورهقبل از پوره زایی، طولانی ترین طول دوره پوره زایی و بیشترین زاد آوری را داشتند هرچند که میزان کوددهی تاثیری روی طول عمر بالغ ها نداشت. بر اساس روش یات و وایت1 نرخ ذاتی افزایش جمعیت در تیمارهای 0، 50، 100، 150 درصد به ترتیب 0/249، 0/215، 0/267 و 0/317 (ماده /ماده/ روز) محاسبه گردید که از نظر آماری نیز تفاوت معنی دار داشتند. نتایج نشان داد که شته های نمو یافته روی تیمار 150%، جمعیت خود را با سرعت بیشتری افزایش می دهند و در واقع این سطح کوددهی ایجاد حساسیت بیشتری در گیاه کلزا نموده و احتمالا منجر به خسارت بیشتری خواهد شد.
  • عبدالامیر محیسنی، ابراهیم سلیمان نژادیان، محمدسعید مصدق، غلامرضا رجبی صفحات 33-48
    سن گندمEurygaster integriceps Put. مهمترین آفت گندم و جو در اغلب نواحی تولید گندم و جو کشور از جمله استان لرستان است. در طول سال های 1383 و 1384 پراکنش فضایی سن مادر و مدل های نمونه گیری دنباله ای با دقت ثابت برای دو کادر مربع 0/25 و 0/5 متر مربعی در مزارع گندم دیم شهرستان بروجرد مورد مطالعه قرار گرفت. بر اساس مقادیر ضریب تبیین به دست آمده از محاسبات رگرسیونی، برای کادر 0/25 متر مربع، شاخص تیلور و برای کادر نیم متر مربع شاخص آیوائو برازش بهتری نشان داد. وجود اختلاف معنی دار آماری بین شاخص تایلور (1/19) برای کادر کوچک و شاخص آیوائو (1/13) برای کادر بزرگ با عدد یک، نشان دهنده ی تجمعی بودن پراکنش سن مادر در مزارع گندم دیم است. به منظور تخمین جمعیت سن مادر در مزرعه، مدل های نمونه گیری دنباله ای با دقت ثابت به روش گرین (Green) برای کادر کوچک و کنو (Kuno) برای کادر بزرگ، با سه سطح دقت 0/1، 0/15 و 0/25 طراحی شد. سپس اعتبار مدل های ارائه شده برای هر کادر با استفاده از 12 سری از داده های جداگانه با دامنه ی میانگین 0/09-2/65 سن مادر (در واحد کادر) برای کادر کوچک و دامنه ی میانگین 0/1 تا 5/24 سن مادر (در واحد کادر) برای کادر بزرگ مورد ارزیابی قرار گرفت. در مدل نمونه گیری دنباله ای گرین مربوط به کادر کوچک، به منظور نمونه گیری از سن مادر و برای دست یابی به سطح دقت 0/25 (دقت قابل پذیرش در برنامه های IPM [1]) و 1/0، به ترتیب به طور متوسط تعداد 26 و 157 کادر مورد نیاز خواهد بود. در مدل نمونه گیری دنباله ای کنو (مربوط به کادر بزرگ تر)، برای دست یابی به سطوح دقت 0/25 و0/1، به طور متوسط به ترتیب 16 و 90 کادر مورد نیاز می باشد. مقایسه دو مدل گرین (کادر کوچک) و کنو (کادر بزرگ) در نمونه گیری از جمعیت سن مادر نشان داد که کادر کوچک تر به خاطر داشتن حداقل هزینه (زمان لازم بر حسب دقیقه برای جستجوی یک کادر) و حداکثر تعداد نمونه (در مقایسه با کادر بزرگ تر)، برای پیش آگاهی سن مادر E. integriceps در مزارع گندم دیم، مناسب تر می باشد.
  • مهرنوش مینایی مقدم، پرویز شیشه بر، ابراهیم سلیمان نژادیان، علیرضا عسکریان زاده صفحات 49-56
    در سالهای اخیر خسارت سفیدبالک نیشکر Neomaskellia andropogonis Corbett. در مزارع نیشکر استان خوزستان افزایش چشمگیری یافته است. در این پژوهش زیست شناسی این آفت روی چند رقم تجاری در شرایط آزمایشگاهی بررسی شد. در این آزمایش دوره رشد پیش از بلوغ، طول عمر و میزان تخم ریزی سفیدبالک نیشکر با استفاده از قفس برگی روی برگ های ارقام1062-69CP، 614-57CP، 103-48CP و310-NCO در اتاقک رشد با دمای1±27 درجه سانتی گراد، رطوبت نسبی70-60% و دوره نوری: تاریکی12:12 بررسی شد. متوسط طول دوره رشد پیش از بلوغ سفیدبالک نیشکر روی ارقام مذکور به ترتیب برابر با 24/09، 28/06، 27/27، 26/64 روز بود و تنها سفید بالک ماده تولید شد. متوسط طول عمر سفیدبالک های ماده روی این ارقام به ترتیب برابر با 6، 8/49، 4/15 و 60/4 روز بود. هر سفیدبالک ماده به طور متوسط 61/80، 58/80، 41/10و39/38عدد تخم به ترتیب روی ارقام 1062-69CP، 614-57CP، 103-48CP و 310-NCO گذاشت. بر اساس نتایج این تحقیق، پارامترهای زیستی سفید بالک روی ارقام 103-48CP و 310-NCO کمتر از دو رقم دیگر بود و می توان با بررسی های صحرایی بیشتر از این دو رقم در چهار چوب کنترل تلفیقی استفاده نمود.
  • لاله ایلخان*، رضا فرخی نژاد، محمد مهدی امینایی، علی موسوی جرف صفحات 57-64
    در این بررسی 99 جدایه از قارچ ریزوکتونیا از نمونه های ریشه و طوقه نهال های پسته و نیز خاک جمع آوری شده از نهالستان های مهم پسته استان کرمان به دست آمد. نتایج نشان داد که 96 جدایه چند هسته ای و سه جدایه دو هسته ای بود. گروه آناستوموزی جدایه های چند هسته ای AG-4 تعیین گردید. نتایج آزمایشات بیماری زایی در شرایط گلخانه نشان داد که جدایه های چند هسته ای به دست آمده در این بررسی همگی قادر به ایجاد بیماری روی پسته بودند. در بررسی مقاومت پایه های پسته، پایه های بادامی ریز (پایه غالب مناطق پسته کاری استان)، سرخس و بنه (پایه وحشی) انتخاب شدند. برای مایه زنی نهال ها از سه جدایه عامل بیماری که در آزمایشات بیماری زایی شدت های زیاد تا نسبتا کم را نشان داده بودند، استفاده گردید. بذرهای جو مایه زنی شده با عامل بیماری به عنوان مایه به کار برده شد. دو هفته پس از تلقیح نهال ها، با ظهور علایم بیماری٬ شدت بیماری در هر نهال تعیین گردید. نتایج نشان داد که از بین پایه های استفاده شده، بنه و بادامی ریز به ترتیب مقاوم ترین و حساس ترین پایه ها در مقابل بیماری بودند.
  • منا شریفی فرد*، محمد سعید مصدق، بابک وزیریان زاده، علی زارعی محمودآبادی صفحات 65-73
    تاثیر کشندگی حشره کش اسپینوزاد، ابتدا در کنترل یک جمعیت حساس و یک جمعیت طبیعت زی مگس خانگیMusca domestica L. به سه روش طعمه سمی، محلول پاشی علیه حشرات کامل و ترکیب با بستر لاروی بررسی شد. سپس طعمه سمی به عنوان روش مناسب برای بررسی حساسیت 7 جمعیت مختلف طبیعت زی که از نقاط مختلف استان خوزستان جمع آوری شدند انتخاب گردید. در روش طعمه سمی برای بالغین جمعیت حساس دز کشندگی 50% جمعیت (50LD) در مدت زمان 24 ساعت و 72 ساعت به ترتیب 3/78 و 1/54 و 95LD به ترتیب 5/587 و 3/828 میکروگرم ماده موثر در گرم طعمه تعیین شد. درجمعیت های مختلف طبیعت زی 50LDدر مدت زمان 24 ساعت از 4/30-3/97 و 95LD آنها از 8/03- 7/33 میکروگرم ماده موثر سم در گرم طعمه متغیر بود. درمدت زمان 72 ساعت مقدار 50LD جمعیتهای طبیعت زی از 1/72-1/57 و 95LD از 3/92-3/44 میکروگرم درگرم طعمه متغیر بود. بررسی نرخ دز کشندگی و حدود اطمینان بالاو پایین آن نشان داد که بین 50LD جمعیت های مختلف طبعیت زی و حساس اختلاف معنی داری وجود ندارد. در روش محلول پاشی قفس، 50LD جمعیت حساس و یک استرین از جمعیت های طبیعت زی((AHDSبه ترتیب 0/015 و 0/016 و 95LD آنها 3 0/0 و 0/033 گرم ماده موثر در متر مربع در مدت زمان 24 ساعت تعیین شد. مقدار 50LD در مدت زمان 72 ساعت برای دو جمعیت فوق به ترتیب065/00 و 7 0/00 و 95LDآنها به ترتیب 0/014 و 0/015 گرم ماده موثر درمتر مربع تعیین شد. بررسی نرخ دز کشندگی در این روش نیز نشان داد که اختلاف معنی داری بین دزهای 50LD دو جمعیت در مدت زمان 24 ساعت و 72 ساعت وجود ندارد. مقدار 50LD در روش ترکیب سم با بستر لاروی دردو جمعیت حساس و طبیعت زی نیز به ترتیب 798/9 و 945/9 و 95LD آنها به ترتیب 29/5 و 56/5میلی گرم ماده موثر درکیلوگرم بستر لاروی تعیین شد که اختلاف معنی داری در 50LD دو جمعیت وجود نداشت. نتایج نشان داد که مقادیر دز های کشندگی از 24 تا 72 ساعت به مقدار 2-3 برابر کاهش می یابد و مگس خانگی در هر دو مرحله بلوغ و لاروی به حشره کش اسپینوزاد حساس می باشد.
|
  • Ebrahim Solaymannejadian Pages 1-14
    The relationship between diversity of plant and arthropod species was studied in sugarcane fields in Ahwaz، Southern Iran during 1998 to 2001. Strips of alfalfa were planted along the short side of each 250 x 1000 m block. Arthropod species were collected monthly for 24-48 hours using Malaise and pitfall traps which were located inside the sugarcane blocks. One Malaise trap at 3 meters and two pitfall traps at 2 and 4m from the margin were established in each sugarcane block. The diversity (species richness) and evenness (relative abundances) of arthropod species were measured by Shannon indices. The percentages of stems attacked by the two stem borers، Sesamia cretica and S. nonagroides (Lepidoptera: Noctuidae) were also recorded on each sampling day. Data was compared for sugarcane blocks with and without alfalfa strips. Results indicated that species richnesswas higher and the percentage of infection to stem borers was lower significantly in sugarcane blocks with strips of alfalfa than without.
  • Shokoofeh Zeraati, Parviz Shishebor, Ebrahim Soleiman Nejadian, Mohammad Vali Taghadosi, Hossein Heidary Pages 15-22
    Biological characteristics of Chrysoperla carnea (Stephen.) fed on Hyalopterus pruni (Goff)، Brevicoryne brassicae (L.) and Aphis pomi (Degeer) were studied under laboratory conditions. Developmental time of C. carnea on the above mentioned aphids were 24. 75، 25. 77 and 30. 75 days، respectively. Preimeainal mortality was 60. 69، 43. 75 and 63. 1%، respectively. Female longevity of C. carnea was equal to 28، 27. 5 and 19. 7 days، and total eggs laid was 402، 428 and 375 eggs، respectively. It can be concluded that B. brassicae was the most suitable prey for development and reproduction of C. carnea in laboratory conditions.
  • Sara Zarghami, Hossein Allahyari, Alireza Saboori, Shirin Mirmohamadi, Azita Alasvand Zarasvand Pages 23-32
    The amount of nitrogen fertilizer is an effective factor on the growth، development، and reproduction of phytophagous insects. To investigate the effect of nitrogen fertilization on intrinsic rate of increase of cabbage aphid، Brevicoryne brassicae L.، plants rape oilseed (RGS003cultivar) were treated with four nitrogen levels (zero (check) 50، 100، and 150% of recommended levels. The results showed that increase in nitrogen fertilization resulted in increase in the percentage of soluble nitrogen concentration in plants. All the experiments were carried out at environmental chamber (25±1ºC، 70±10% RH، and 14:10 L: D photoperiod). The aphids feeding on plants receiving higher nitrogen fertilizer (150%) had shorter pre-reproduction period، longer reproductive، as well as greater fecundity، although nitrogen fertilization had no effect on adult longevity. The intrinsic rate of increase in four treatments was determined as 0. 249، 0. 215، 0. 267، and 0. 317 (female/female/day)، respectively. The results revealed that cabbage aphid developed on treated plant with 150% nitrogen had the highest population growth. This means that higher nitrogen fertilization improves the susceptibility of rape oilseed for cabbage aphid.
  • Abdolamir Mohiseni, Ebrahim Soleimannejadian, Mohammad Saeid Mossadegh, Gholamreza Rajabi Pages 33-48
    Sunn Pest، Eurygaster integriceps Put.، is the most important pest of wheat and barley in most producing regions of Iran، including Lorestan province. Spatial distribution and fixed precision sequential sampling plans of Sunn pest by the use of two quadrate sizes 0. 25 and 0. 5 m2 were investigated in rainfed wheat fields in Borujerd during 2004 and 2005. Based on R square of regression، Taylor''s power law and Iwao''s patchiness regression models provided a more adequate description of variance-mean relationships for 0. 25 and 0. 5 m2 quadrate sizes، respectively. Taylor''s and Iwao''s were significantly >1، for two quadrate sizes، indicating that over-wintered Sunn pest population was aggregated in rainfed wheat fields. Fixed-precision sequential sampling plans (Green''s and Kuno''s model) were designed for estimating over-wintered adult stage of E. integriceps density at three fixed precision levels (0. 1، 0. 15 and 0. 25). For each quadrate size، Green''s and Kuno''s fixed precision sequential sampling plans were validated using 12 independent data sets ranging in density from 0. 09 to 2. 65 (for smaller quadrate) and 0. 1 to 5. 24 (for larger quadrate) over-wintered adults per quadrate. To achieve a precision of 0. 25 in Green''s fixed-precision sequential sampling (by use of 0. 25 m2 quadrate)، which is generally accepted in IPM programs، it is necessary to take samples with an average sample number (ASN) of 26. As the precision level was increased to 0. 10، average sample size (for smaller quadrate) increased to 157. For Kuno’s Fixed-precision sequential sampling plan (use of quadrate 0. 5 m2)، an average sample number of only 16 quadrates was necessary to achieve a precision level of 0. 25. As the precision level was increased to 0. 10، average sample size (for larger quadrate) increased to 90. Therefore، Green’s fixed precision sequential sampling plan (by use of quadrate 0. 25 m2) that has the least cost and the highest ASN was the most preferred and suitable quadrate size to forecasting of over-wintered adults of E. integriceps in rainfed wheat fields.
  • Mehrnoosh Minaeimoghadam, Parviz Shishebor, Ebrahim Soleimannejadian, Alireza Askarianzadeh Pages 49-56
    The damage of sugarcane whitefly،Neomaskellia andropogonic Corbett، has recently increased dramatically in sugarcane fields in Khuzestan province. In this study، biology of N. andropgonis on four sugarcane commercial cultivars was evaluated under laboratory conditions. In this experiment، the preimaginal development، adult longevity and fecundity were studied in a growth chamber that was set at 27± 1oC، 60-70%R. H. and 12:12 light dark. The leaf cages were used for the experiment and the cultivars included CP69-1062، CP57-1062، CP48-103 and NCO-310. Mean preimaginal development time was 24. 09، 28. 06، 27. 27 and 26. 64 days on the above mentioned cultivars، respectively، producing only female whiteflies. Mean longevity of females was 6، 8. 49، 4. 15 and 4. 60 days on four cultivars، respectively. Females laid 61. 80، 58. 80، 41. 10 and 39. 38 eggs on CP69-1062، CP57-1062، CP48-103 and NCO-310 cultivars، respectively. According to the results of this study، the biotic parameters of the pest were lower in CP48-103 and NCO-310 than the other two cultivars.
  • Laleh Ilkhan*, Reza Farokhinejad, Mohammad Mehdi Aminaee, Ali Musavi Jorf Pages 57-64
    In this study، 99 isolates of Rhizoctonia were recovered from root and crown samples of pistachio seedlings، and soil samples were collected from major pistachio orchards in Kerman province. Results revealed that 96 isolates were multinucleate and 3 binucleate. MNR belonged to ­AG-4. Results of the pathogenicity tests carried out in the greenhouse، using pistachio isolates، revealed that all MNR isolates were pathogenic to pistachio. For evaluation of the stock resistance to the disease، 3 stocks including Badamy reez (the most common stock in the province)، Sarakhs and Baneh (wild stocks) were used in greenhouse study. For seedling inoculations، 3 isolates of the pathogen with the highest levels of pathogenicity were used. Barley grains inoculated with the pathogens were used as inoculum in pathogenicity tests. Two weeks after inoculation، disease severity was assessed and the results indicated that Baneh and Badamy reez were the most and the least resistant stocks respectively.
  • Mona Sharififard*, Mohammad Saeid Mossadegh, Babak Vazirian Zadeh, Ali Zarei Mahmood Abadi Pages 65-73
    Toxicity of spinosad was primarily evaluated with three bioassay
    Methods
    feeding، spraying (Residual exposure) and combination with larval medium against one susceptible and one field population. Feeding method was selected as efficient method for survey of susceptibility or resistance of seven field populations. In feeding bioassay method، spinosad LD50 of susceptible strain at 24h and 72h were 3. 78 and 1. 54 g (AI) per gram bait and for LD95 were 5. 59 and 3. 35g (AI) /g، respectively. LD50 of field populations at 24h ranged from 3. 974- 4. 303 and for LD95 from 7. 33- 8. 30 g (AI) /gr. LD50 at 72h ranged from 1. 54- 1. 72g/gr and LC95 were 3. 31- 3. 93 g /g، respectively. Determination of lethal dose ratios with lower and upper limits indicated no significant difference between spinosad LD50 of susceptible and field population at 24h and 72h. In Residual method، spinosad LDof susceptible and field population (AHDS) at 24h were 0. 015 and 0. 016 and for LD95 were 0. 03، 0. 033 g (AI) per m2، respectively. At 72h، LDwere 0. 0065، 0. 007 and LD95 were 0. 014، 0. 015 g (AI) / m2 for the above populations. In combination of spinosad with larval medium، LD and LD95 of susceptible population were 9. 79 and 29. 5 mg (AI) per kg medium. For field population (AHDS)، LDand LD95 were 9. 95 and 56. 6 mg (AI) /kg. There was no significant difference at LDof susceptible and field population with these two methods. Totally، the result of this study indicated that LD50 values decrease approximately 2-3-fold between 24 and 72 h and all field populations were susceptible to spinosad.