فهرست مطالب

ایرانی آموزش در علوم پزشکی - سال پانزدهم شماره 1 (پیاپی 75، فروردین 1394)
  • سال پانزدهم شماره 1 (پیاپی 75، فروردین 1394)
  • تاریخ انتشار: 1394/01/28
  • تعداد عناوین: 11
|
  • حمدالله حبیبی، سعید خدایاری شوطی* صفحات 1-8
    مقدمه
    یادگیری الکترونیکی یکی از عناصر مهم عصر اطلاعات در نظام های آموزش عالی محسوب می شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی ارتباط بین سواد اطلاعاتی و دسترسی به امکانات با نگرش به یادگیری الکترونیکی انجام گردید.
    روش ها
    در این پژوهش توصیفی، افراد نمونه شامل 190دانشجوی سال آخر دانشگاه علوم پزشکی ارومیه در سال 1392 بودند که از طریق روش نمونه گیری خوشه ایانتخاب شدند. داده ها به وسیله دو پرسشنامه محقق ساخته گردآوری شد؛ که یکی از آنها میزان سواد اطلاعاتی دانشجویان را اندازه گیری می کرد و دیگری مربوط به بررسی نگرش به یادگیری الکترونیکی بود. داده ها با روش های آماری ضریب همبستگی پیرسون و تی مستقل مورد تحلیل قرار گرفت.
    نتایج
    یافته ها نشان داد که بین سواد اطلاعاتی و نگرش به یادگیری الکترونیکی (r=0.38) و همچنین بین آشنایی با کامپیوتر و نگرش به یادگیری الکترونیکی (r=0.47) رابطه معناداری وجود دارد. در بخش دیگری از یافته ها مشخص شد که دسترسی به کامپیوتر (t=3.89) و اینترنت (t=4. 89)در نگرش دانشجویان به یادگیری الکترونیکی نقش دارند.
    نتیجه گیری
    وجود امکاناتی مانند دسترسی به کامپیوتر و اینترنت و همچنین داشتن سواد اطلاعاتی با نگرش دانشجویان به یادگیری الکترونیکی رابطه دارد؛ بنابراین وجود امکانات و تلاش در جهت افزایش سواد اطلاعاتی دانشجویان به ویژه دانشجویان تازه وارد به سیستم آموزش عالی می تواند در نگرش مثبت دانشجویان به یادگیری الکترونیکی و استفاده از روش های جدید در آموزش مفید باشد و زمینه را جهت طراحی و حرکت به سمت اجرای نظام یادگیری الکترونیکی در آموزش های رسمی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه آماده نماید.
    کلیدواژگان: یادگیری الکترونیکی، نگرش، سواد اطلاعاتی، فناوری های اطلاعاتی و ارتباطاتی
  • آرزو وسیلی*، مهران فرج الهی صفحات 9-18
    مقدمه
    در آموزش مباحث مربوط به دروس علوم پزشکی در اغلب کشورها، گرایش رو بهرشدی در ارائه مباحث به سبک الکترونیکی و یادگیری فراگیر محور صورت گرفته است؛ لذا این مطالعه با هدف مقایسه تاثیر دو روش آموزش مبتنی بر مساله و شیوه الکترونیک آن بر یادگیری اینترن های بخش قلب در سال 1392 صورت گرفت.
    روش ها
    این مطالعه از نوع نیمه تجربی، مداخله ای و توسط پیش آزمون و پس آزمون بر روی 64 نفر از اینترن های بخش قلب بیمارستان شریعتی اصفهان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد در سال تحصیلی 1393- 1392صورت گرفته است. نمونه ها به صورت تصادفی به دو گروه 32 نفره که از نظر پیشرفت تحصیلی، سن، جنس و میزان تسلط بر مهارت های کامپیوتری همسان شده بودند، تقسیم شدند. برای هر گروه قبل و بعد از مداخله آموزشی پرسشنامه های محقق ساخته سنجش آگاهی، نگرش و عملکرد تکمیل گردید. آموزش ها به دو روش مبتنی بر مساله و مبتنی بر مساله به سبک الکترونیک برای هر گروه به طور جداگانه ارائه گردید. در نهایت داده ها با استفاده از آزمون های t مستقل و تی زوج تحلیل گردید.
    نتایج
    میانگین نمره آگاهی، نگرش و عملکرد با روش مبتنی بر مساله قبل از آموزش به ترتیب برابر با 38/ 11±2/ 12 (از 40 نمره)، 8/ 1±2/ 3 (از 10 نمره) و 25/ 4±1/ 8 (از 20 نمره) و پس از مداخله به ترتیب برابر با 4/4±8/ 31، 4/4±5/ 6 و 4/ 1±7/ 16 بود. همچنین میانگین نمرات در حیطه های فوق با روش مبتنی بر مساله به سبک الکترونیک قبل از مداخله برابر با 5/ 0±21 /2، 4/ 2±78/ 11 و 82/ 1±2/ 6 بود و پس از مداخله برابر با 7/ 1±74/ 38، 75/ 0±85/ 8 و 2/ 1±2/ 19 بود.نتایج حاکی از آن است که بین نتایج یادگیری دانشجویان قبل و بعد از مداخله در هر دو روش تفاوت معناداری وجود دارد و این تفاوت در روش آموزش مبتنی بر مساله به سبک الکترونیک بیش تر است(001/0p≤).
    نتیجه گیری
    با توجه به این که بین نمرات گروهی که با روش الکترونیک مبتنی بر مساله آموزش دیده اند با گروهی که به سبک مبتنی بر مساله با متد اصلی و حضوری آموزش دیده اند اختلاف معناداری وجود دارد؛ همچنین وجود مزیت های سبک الکترونیک، لذا استفاده از روش مبتنی بر مساله به سبک الکترونیک برای ارائه این واحد درسی در دانشجویان گروه پزشکی پیشنهاد می گردد.
    کلیدواژگان: آموزش سنتی، سخنرانی، روش مبتنی بر مساله، روش مبتنی بر مساله به سبک الکترونیک، دانشجویان پزشکی
  • منصوره تقوی نیا*، محمود متوسل آرانی صفحات 19-26
    مقدمه
    مشخص کردن رابطه دین داری دانشجویان با پیشرفت تحصیلی آن ها، فاصله ی بین ابعاد مختلف دین داری و رشد علمی را در سطح دانشگاه معین می سازد و مسوولین را در تصمیم گیری و برنامه ریزی برای جلوگیری از ایجاد شکاف بین ابعاد علمی و معنوی در محیط دانشگاه یاری می رساند. هدف این مطالعه بررسی رابطه دین داری در مقیاس کلی با پیشرفت تحصیلی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران است.
    روش ها
    در یک مطالعه همبستگی، در سال تحصیلی 92-93، تعداد 385 دانشجو (141 پسر و 244 دختر) در 4 مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکترای عمومی و دکترای تخصصی به روش نمونه گیری دو مرحله ای (طبقه ای و تصادفی) از بین کلیه دانشجویان ورودی سال 91 دانشگاه علوم پزشکی تهران انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات شامل دو بخش سوالات جمعیت شناسی و پرسشنامه 26 سوالی گلاک و استارک (Glock and Stark) شامل 4 بعد اعتقادی، عاطفی، مناسکی و پیامدی بود. تحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی و ضریب همبستگی پیرسون انجام شد.
    نتایج
    در مجموع بین میانگین ابعاد چهارگانه دین داری با پیشرفت تحصیلی (p = 0.079) ارتباط معناداری یافت نشد. البته یافته ها حاکی از همبستگی معنادار بین بعد مناسکی دین داری با پیشرفت تحصیلی (r = 0.115، p < 0.05) دانشجویان بود.
    نتیجه گیری
    یافته های حاصل از این مطالعه نشان می دهد، نقطه ضعف دانشجویان در بعد مناسکی و عمل به دستورات دین است. از این رو توجه بیش تر نهادهای متولی دانشگاه در جهت تقویت بعد مناسکی دانشجویان توصیه می گردد و با توجه به عدم همبستگی بین مجموع ابعاد چهارگانه دین داری با پیشرفت تحصیلی دانشجویان، شناسایی سایر عوامل مرتبط با دین داری حائز اهمیت است.
    کلیدواژگان: دین داری، اعتقادات مذهبی، پیشرفت تحصیلی، دانشجویان علوم پزشکی
  • غلامحسین ظریف نژاد، سید رضا مظلوم، امیر حسین میرحقی، محمد رجب پور*، اختر نجات محمد صفحات 27-40
    مقدمه
    آموزش همتایان می تواند روش مفیدی در یادگیری دروس مشکل و البته مهم و کلیدی مانند فیزیولوژی باشد. از آنجا که در این روش، دانشجویان با نقش های جدید معلمی و نیز یادگیری از همکلاسان مواجه می شوند، می تواند تجربیات جدیدی برای آنها به دنبال داشته باشد که شناخت آنها به توسعه کاربرد موثر آموزش همتا کمک خواهد کرد. با این وجود مطالعات اندکی به بررسی این تجربیات به ویژه در فرهنگ ایرانی پرداخته اند، لذا مطالعه حاضر با هدف تبیین تجارب دانشجویان پرستاری شرکت کننده در برنامه مکمل آموزش گروهی همتایان برای درس فیزیولوژی انجام شد.
    روش ها
    این پژوهش کیفی از نوع تحلیل محتوا بود. در این مطالعه 16 دانشجوی کارشناسی پرستاری ترم 2 که در نیمسال اول تحصیلی 93-1392 در دانشکده پرستاری و مامایی مشهد مشغول به تحصیل بوده و تجربه شرکت در درس فیزیولوژی با روش آموزش همتا را داشتند، بر اساس نمونه گیری مبتنی بر هدف، انتخاب و مورد مصاحبه قرار گرفتند. کلیه مصاحبه ها پس از پیاده سازی روی کاغذ مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
    نتایج
    از تجزیه و تحلیل داده ها دو درون مایه اصلی شامل تسهیل یادگیری و مشارکت آموزشی به دست آمد. طبقه تسهیل یادگیری خود مشتمل بر چهار درون مایه سهولت درک، تصحیح روش ها، هنجار گزینی درسی، و درونی سازی یادگیری و طبقه مشارکت آموزشی شامل دو درون مایه هوشیاری نقادانه و افق آموزشی جدید بود.
    نتیجه گیری
    نتایج این پژوهش حاکی از لزوم توجه بیش تر موسسات آموزشی و دانشگاه ها به روش های آموزشی دانشجو محور مانند آموزش همتا است، چرا که استفاده از این روش ها می تواند با فراهم کردن تجربه مثبت و یادگیری ماندگار و عمیق، به عنوان مکمل تدریس استاد باشد.
    کلیدواژگان: آموزش گروهی همتایان، درس فیزیولوژی، مطالعه کیفی، تحلیل محتوا
  • محمدحسن صیف، عباس ثابت مهارلویی*، احمد رستگار، سعید طالبی صفحات 41-50
    مقدمه
    با توجه به اهمیت فزآینده تسهیم دانش در کسب مزیت رقابتی، شناخت عوامل تاثیرگذار بر تسهیم دانش ضرورتی انکارناپذیر بشمار می رود. این مطالعه به شناسایی عوامل موثر بر تمایل به تسهیم دانش در بین اعضای هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز پرداخت.
    روش ها
    پژوهش حاضر از منظر هدف، کاربردی و از منظر گردآوری اطلاعات و داده ها از نوع توصیفی همبستگی است. جامعه آماری متشکل از اعضای هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز در سال 1393 بود که از این میان 147 نفر به عنوان نمونه به روش تصادفی طبقه بندی انتخاب گردیدند. ابزار گردآوری اطلاعات، تلفیقی از چهار پرسشنامه استاندارد(بوک و همکاران، چو و هو، کابرا و همکاران و کنیت) استفاده گردید. امتیازدهی پرسشنامه به صورت لیکرت7 گزینه ای بود. برای بررسی تحلیل از آمارهای توصیفی و آزمون های ضریب همبستگی، تحلیل مسیر و شاخص های نیکویی برازش با استفاده از نرم افزار lisrel8. 5 استفاده گردید.
    نتایج
    در تمایل به تسهیم دانش در اعضای هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی متغیرهای بسیاری تاثیرگذارند که از میان متغیرهای پژوهش به ترتیب متغیرهای کنترل رفتاری ادراک شده، نگرش به تسهیم دانش و هنجار ذهنی بالاترین تا پایین ترین ضریب همبستگی را با قصد تسهیم دانش داشتند که همگی در سطح 01/ 0 معنادار بودند.
    نتیجه گیری
    برقراری فضای اعتماد در دانشگاه می تواند سهیم سازی دانش را از طریق تمایل و توانایی فرد برای انتقال دانش، افزایش دهد. زیرا انتقال دانش تنها وابسته به توانایی های فرد نیست بلکه بیش تر به خواسته های فرد وابسته است.
    کلیدواژگان: تسهیم دانش، اعتماد، هنجار ذهنی، تحلیل مسیر
  • نامه به سردبیر
  • سیده زهرا نهاردانی* صفحات 51-53
  • سلمان خزایی، حمید صالحی نیا، عبدالله محمدیان* صفحات 59-60
  • عطاالله پورعباسی، رامین حشمت، فاطمه رجبی*، آبتین حیدرزاده، حمیدرضا آقایی میبدی، زهره قمیان، زهرا خیری، باقر لاریجانی* صفحات 61-63
  • مهدی نعمت بخش * صفحات 64-66
|
  • Hamdullah Habibi, Saeed Khodayari Shouti * Pages 1-8
    Introduction
    E-learning is considered as one of the most important elements of higher education in the information era. The present study aimed to investigate the relationship between information literacy and access to facilities with attitudes toward e-learning among students of Urmia University of Medical Sciences.
    Methods
    This descriptive study was performed on 190 senior students of Urmia University of Medical Sciences in 2013. The participants were selected through cluster sampling. The data were collected through two researcher-made questionnaires. One questionnaire measured information literacy, and the other measured attitudes toward e-learning. Data were analyzed using Pearson correlation coefficient and independent t-test.
    Results
    The findings showed a significant correlation between information literacy and attitudes toward e-learning (r=0.38) and there was a significant correlation between knowledge of computer and attitudes toward e-learning (r=0.47). Furthermore students’ access to computers (t=3.89) and internet (t=4. 89) affected their attitudes toward e-learning.
    Conclusion
    Features such as access to computers and the internet, as well as information literacy are related to student's attitudes toward e-learning. Therefore availability of such facilities and efforts to enhance information literacy, especially for students who newly entered higher education might contribute to positive attitudes toward e-learning and implementation of new educational methods. This also paves the way for designing and moving toward implementation of e-learning system in formal educations at Urmia University of Medical Sciences.
    Keywords: E, learning, Attitudes, Information Literacy, Information, Communication Technology
  • Arezoo Vasili *, Mehran Farajollahi Pages 9-18
    Introduction
    There has been a growing trend in many countries to present medical courses electronically and in the form of learner-based learning. Hence، the present study aimed to compare the effects of two educational methods، Problem-based Learning (PBL) and Electronic Problem-based Learning (E-PBL)، on the learning of cardiology ward interns in 2013.
    Methods
    This pretest-posttest quasi-experimental study was performed on 64 interns in the cardiology ward of Shariati Hospital، Isfahan in 2013-2014 academic years. The participants were divided randomly into two groups (32 in each) and matched in terms of educational progress، age، gender، and mastery of computer skills. Researcher-made questionnaires were completed before and after the intervention in order to measure knowledge، attitude، and practice. Trainings were separately presented for each group in the forms of PBL and E-PBL. Data were analyzed using independent t-test and T-square test.
    Results
    In PBL method، mean scores of knowledge، attitude، and practice were 12. 2±11. 38 (out of 40)، 3. 2±1. 8 (out of 10)، and 8. 1±4. 25 (out of 20) respectively before trainings and 4. 8±4. 4، 6. 5±4. 31، 16. 7±1. 4 respectively after the intervention. As for E-PBL، mean scores were 2. 21±0. 5، 11. 78±2. 4، and 6. 2±1. 82 respectively before the intervention and 75. 74±1. 7، 8. 85±0. 38، and 19. 2±1. 2 respectively after the intervention. Findings indicated that there was a significant difference between students’ learning before and after the intervention in both methods and this difference was more significant for E-PBL (P≤0. 001) than PBL.
    Conclusion
    Given the significant difference between the scores of participants trained by means of PBL and E-PBL methods and the advantages of the electronic method، Electronic Problem-based Learning is suggested for this course for medical students.
    Keywords: Traditional Education, lecture, PBL, E, PBL, medical students
  • Mansoureh Taghavinia *, Mahmoud Motavassel Pages 19-26
    Introduction
    The relationship between religiosity and academic achievement of students can determine the distance between different aspects of religiosity and scientific development at university level and assist the authorities in planning to avoid a gap between the scientific and spiritual aspects of the universities. The purpose of this study was to investigate the relationship between religiosity in general and academic achievement of students in Tehran University of Medical Sciences.
    Methods
    In this correlational study, a sample of 385 students (141 males and 244 females) in four educational levels (bachelors, Masters, MD and PhD) from among the students admitted at 2012 academic year were selected through stratified sampling)cluster and random). The data collection tool consisted of a demographic questionnaire and the 26-item Gluck-Stark`s questionnaire containing four aspects of beliefs, emotions, religious rituals, and consequences. The collected data were analyzed using descriptive statistics and Pearson correlation test.
    Results
    Overall, no significant correlation was found between religiosity and academic achievement (p = 0.079). There was a significant positive correlation between religious rituals dimension and academic achievement (r = 0.115, p < 0.05).
    Conclusion
    The findings of this study showed that the students were mostly weak in performing religious rituals and practice of religion. Therefore, attention has to be paid to strengthening the ritual aspect of religion. Moreover, as no positive correlation was found between religiosity and academic achievement in the four levels of education, it is important to identify other factors associated with religiosity.
    Keywords: Academic achievement, medical students, religiosity
  • Gholamhosein Zarifnejad, Seyed Reza Mazloom, Amirhosein Mirhaghi, Mohammad Rajabpoor * Pages 27-40
    Introduction
    Peer education can be a useful approach in learning difficult and important courses such as physiology. Since students encounter new teacher roles and learning from classmates in this approach, they might go through new experiences which contribute to developing effective peer education. However, few studies have examined these experiences, especially in Iranian culture; therefore this study aimed to explain the experiences of nursing students participating in peer education programs for physiology course.
    Methods
    This was a qualitative content analysis study. The sample included 16 second semester undergraduate nursing students studying at Mashhad School of Nursing and Midwifery in 2013 who had earlier experienced peer education in Physiology. Participants were selected through purposive sampling then interviewed. All interviews were transcribed and analyzed.
    Results
    Two major themes including ease of learning and educational participation were emerged from data analysis. Ease of learning consisted of four minor themes including ease of understanding, modification of methods, course norm selection, and internalization of learning. Educational participation included two minor themes namely critical consciousness and new educational horizon.
    Conclusion
    The results of this study indicated that the need for greater attention by educational institutions and universities to student-centered teaching methods such as peer education since these methods could be a supplement to faculty members` teaching by providing a positive experience and continuous in-depth learning.
    Keywords: Peer Education, physiology course, qualitative research, content analysis
  • Mohammadhasan Seif, Abbas Sabet Maharlouei *, Ahmad Rastegar, Saeed Talebi Pages 41-50
    Introduction
    Given the increasing importance of knowledge sharing in gaining a competitive advantage, understanding the factors influencing knowledge sharing is an undeniable necessity. This study aimed to identify the factors affecting the willingness to share knowledge among faculty members of Shiraz University of Medical Sciences.
    Methods
    This was an applied correlational descriptive study. The population consisted of faculty members of Shiraz University of Medical Sciences in 2014, among which 147 subjects were selected through stratified random sampling. Data collection tool was a compilation of four standardized questionnaire. Questionnaire rating was in the form of seven -point Likert scale. The collected data were analyzed using descriptive statistics tests and the correlation coefficient, path analysis and goodness of fit indices using Lisrel 8. 5.
    Results
    Different variables influenced the willingness to share knowledge among which perceived behavioral control, attitudes toward knowledge sharing, and subjective norm had the highest to lowest correlation coefficients respectively in relation to sharing knowledge; all the three variables were significant at the 0.01 level.
    Conclusion
    Building trust in university environments can enhance knowledge sharing through individuals’ willingness and capabilities to transfer knowledge; knowledge transfer is not just dependent on capabilities but more on willingness to do so.
    Keywords: Knowledge sharing, trust, subjective norm, path analysis
  • Seyedeh Zahra Nahardani* Pages 51-53
  • Reza Behnamfar * Pages 54-56
  • Salman Khazaeii, Hamid Salehi Nia, Abdolah Mohammadian * Pages 59-60
  • Ata Pourabbasi, Ramin Heshmat, Fatemeh Rajabi*, Abtin Heidarzadeh, Hamid Reza Aghai Meibodi, Zohreh Ghomian, Zahar Kheiry, Bagher Larijani * Pages 61-63
  • Mehdi Nematbakhsh * Pages 64-66