فهرست مطالب

بوم شناسی آبزیان - سال سوم شماره 1 (تابستان 1392)
  • سال سوم شماره 1 (تابستان 1392)
  • تاریخ انتشار: 1392/06/28
  • تعداد عناوین: 6
|
  • زهرا سلطانزاده، احمد نوری *، میرمسعود سجادی صفحات 1-7
    هورمون های استروئیدی جنسی در بسیاری از پروسه های فیزیولوژیک، به خصوص در تولیدمثل مهره داران نقش مهمی را ایفا می کنند. در این مطالعه روند تغییرات هورمون تستوسترون به صورت ماهانه در پائیز و زمستان در ماهی Abudefduf vaigiensis مورد بررسی قرار گرفت. روند تغییرات هورمون تستوسترون در زمان تکامل گنادی در سرم خون نمونه ها بر اساس روش الایزا بررسی گردید. در میان 47 ماهی ماده و 34 ماهی نر، میانگین غلظت هورمون تستوسترون در جنس ماده در فصل پائیز برابر با 78/0± 59/2 (حداقل 57/2 در مهر و حداکثر24/3 درآبان) و در فصل زمستان برابر با 57/1± 30/2 نانوگرم بر میلی لیتر (حداقل 43/1 در بهمن و حداکثر 97/2 در اسفند) بود. میانگین این هورمون در ماه بهمن به طور معنی داری از ماه مهر و آبان کمتر و در ماه آبان به طور معنی داری از دی ماه بیشتر بود. در جنس نر میانگین این هورمون در فصل پاییز برابر با 65/0± 28/2 (حداقل 01/2 در آذر و حداکثر 67/2 در آبان) و در زمستان برابر با 88/0 ± 90/1 نانوگرم بر میلی لیتر (حداقل 56/1 در بهمن و حداکثر10/2 در اسفند) ثبت شد. میانگین این هورمون در ماه بهمن به طور معنی داری از سایر ماه ها کمتر بود. نتایج این مطالعه نشان داد که سطوح پلاسمایی هورمون تستوسترون با توجه به نقش بارز این هورمون در تکامل گنادی، در ماه های مختلف به طور معنی دار تغییر کرده و در هر دو جنس نر و ماده، در ماه آبان به حداکثر میزان خود می رسد.
    کلیدواژگان: تستوسترون، تکامل گنادی، جزیره قشم، خلیج فارس
  • محمد هادی رضایی، ایمان سوری نژاد *، سیاوش سلطانیان، مرتضی یوسف زادی صفحات 8-19
    با توجه به اثرات محرک های ایمنی گیاهی در تقویت سیستم ایمنی و رشد آبزیان، تاثیر عصاره یک گیاه بومی و دارویی استان هرمزگان به نام مورخوش Zhumeria majdae بر برخی شاخص های رشد و ایمنی غیراختصاصی گربه ماهی پنگوسی hypophthalmus Pangasianodon با میانگین وزنی 24/0±27/1 بررسی شد. ماهیان با چهار جیره غذایی حاوی 0، 150، 300 و 600 میلی گرم در کیلوگرم غذا از عصاره به ترتیب در تیمارهای کنترل 1، 2 و 3 به مدت 45 روز تغذیه شدند و در پایان دوره، شاخص های رشد، خون شناسی و ایمنی شناسی با استفاده از آزمون دانکن آنالیز شد. اختلاف معنی داری بین تیمارهای مختلف از نظر فاکتورهای رشد ضریب رشد ویژه، کارایی غذا و شاخص رشد روزانه در روز پانزدهم، سی ام و چهل و پنجم دوره مشاهده نشد. میزان بازماندگی در تیمارهای حاوی عصاره 100 درصد بود. بیشترین میزان هماتوکریت در تیمار سوم (64/7±67/46)، بیشترین تعداد گلبول قرمز (106×6/0±10/3) و سفید (103×3/0±40/7) و همچنین بیشترین مقدار پروتئین کل و آلبومین در تیمار کنترل، بیشترین میزان هموگلوبین، MCV و MCH در تیمار اول و بیشترین فعالیت NBT و میزان MCHC در تیمار دوم به دست آمد. در شمارش تفریقی گلبول های سفید خون، بالاترین درصد نوتروفیل در تیمار کنترل، بالاترین درصد لنفوسیت در تیمار اول و بالاترین درصد منوسیت در تیمار سوم مشاهده گردید. بیشترین میزان لیزوزیم خون در تیمارهای به ترتیب سوم و کنترل و کمترین میزان در تیمار دوم محاسبه شد (05/0 >P).
    کلیدواژگان: عصاره، مورخوش، خون شناسی
  • فاطمه فروغی نیا، مهروز دزفولیان *، شادمان شکروی، ناصر هرزندی، ندا سلطانی صفحات 20-28
    تعدادی از میکروارگانیسم ها می توانند ترکیبات موجود در نفت و ترکیبات وابسته به آن را تجزیه و پاکسازی کنند. در این پژوهش میزان تجزیه زیستی هیدروکربن های نفت خام توسط پنج گونه از سیانوباکتری های بومی مناطق نفتی جنوب ایران مورد بررسی قرار گرفته است. این گونه ها عبارتند از Anabaena ISC55، Nostoc ISC26، Nostoc ISC32، ISC24 Phormidium و Leptolyngbya ISC25 که بعد از رشد در محیط کشت اختصاصی و متعاقبا محیط کشت BG11، در حضور نفت به مدت 28 روز هوادهی شدند. میزان هیدروکربن های باقیمانده قبل و پس از این مدت به روش GC و تغییرات پروتئین های بیان شده به روش SDS-PAGE مورد ارزیابی قرار گرفت. حضور ژن cyp110A2 که از خانواده آنزیم های منواکسیژناز P450 می باشد نیز در این گونه ها توسط روش PCR بررسی شد. نتایج این مطالعه نشان داد که میزان کل هیدروکربن های باقیمانده برای گونه های ذکر شده به ترتیب 11/16، 41/46، 84/45، 13/38 و 98/44 درصد بوده است. تغییر در بیان پروتئین ها در تمامی گونه ها به وضوح دیده شد. علاوه بر این نتایج PCR نشان داد که ژن cyp110A2 تنها در دو نمونه Anabaena ISC55 و ISC24 Phormidium حضور دارد. نتایج این آزمایش ها نشان داد که سیانوباکتری های مورد آزمایش کاندیدهای مناسبی برای تجزیه نفت بوده و دو نمونه Anabaena ISC55 و ISC24 Phormidium بهترین نمونه ها برای تجزیه زیستی نفت می باشند.
    کلیدواژگان: تجزیه زیستی، سیانوباکتری، هیدروکربن، منواکسیژناز p450
  • مرضیه رزاقی *، محمدرضا شکری، احمد سواری، جمیله پازوکی صفحات 29-38
    در این مطالعه اثر آلاینده های احتمالی موجود در منطقه پارس جنوبی بر تنوع گونه ای و فراوانی جوامع کف زی ناحیه زیر جزرومدی خلیج نای بند و عسلویه بررسی شد. سه ایستگاه با درجات متفاوت آسیب پذیری نسبت به فعالیت های صنایع نفت و گاز انتخاب شد؛ ایستگاه 1 به عنوان شاهد، ایستگاه 2 به عنوان ایستگاه با تاثیر پذیری متوسط و ایستگاه 3 به عنوان ایستگاه به شدت تحت تاثیر. نمونه برداری از رسوب در هر ایستگاه دردو فصل زمستان و تابستان (1389-1388) توسط گرب ون وین با سطح 04/0 متر مربع صورت گرفت. بیشترین تعداد افراد در مترمربع (2172)، تعداد گونه (68)، شاخص تنوع شانون (49/3) و یکنواختی پیلو (86/0) در ایستگاه شاهد و به دنبال آن ایستگاه 3 و 2 مشاهده شد. همچنین همبستگی معنی داری بین تغییرات فاکتورهای محیطی و فلزات سنگین و تغییرات ساختار جمعیت بی مهرگان مشاهده گردید. در مجموع سه ایستگاه همبستگی معنی دار بین فاکتورهای محیطی سختی کل، پتانسیل احیاء، مقدار فسفات و فلز مس با ساختار جمعیت بی مهرگان کف زی به دست آمد. مطالعه حاضر نشان داد که آشفتگی های ناشی از فعالیت های صنعتی و انسانی تا حدی بر روی فاکتورهای محیطی اثر گذاشته که به تبع آن اثراتی را بر روی جوامع کف زی به دنبال دارد.
    کلیدواژگان: جوامع کف زی، بی مهره، خلیج نای بند، تنوع
  • آسیه سلیمانی راد *، موسی کشاورز، مرتضی بهره مند، احسان کامرانی، امیر وزیری زاده صفحات 39-50
    در این مطالعه، نمونه برداری از رسوبات خور مرکزی (واقع در شهر جاسک) در سه ناحیه دهانه، میانه و انتهای خور، طی سال های 1388 تا 1389، توسط گرب Van Veen با سطح مقطع 04/0 مترمربع انجام گردید. فاکتورهای فیزیکوشیمیایی آب (اکسیژن محلول، شوری، دما و pH)، دانه بندی رسوبات و مواد آلی کل در هر ایستگاه اندازه گیری شد. تنوع و تراکم ماکروبنتوزها و رابطه آنها با فاکتورهای زیستی و غیرزیستی در فصول مورد مطالعه (پیش مانسون، مانسون و پس مانسون) مورد بررسی قرار گرفت. از مجموع 14425 عدد در مترمربع متعلق به 64 گونه ماکروبنتوز شناسایی شده، شکم پایان با 22 گونه و دوکفه ای ها با فراوانی 9125 عدد در مترمربع، به ترتیب بیشترین تنوع و تراکم را به خود اختصاص دادند. براساس نتایج، تغییرات زمانی و مکانی ماکروبنتوزها در این منطقه، تحت تاثیر نوسانات آب و هوایی ناشی از مانسون تابستانه اقیانوس هند قرار دارد. بالاترین تراکم ماکروبنتوزها، در فصل پس مانسون (8075 عدد در مترمربع)، معادل 24/58% از کل گونه ها و کمترین تراکم در فصل مانسون (2766 عدد در مترمربع)، شامل 21/17% از کل گونه ها بود. بالاترین میزان شاخص تنوع شانون-وینر در فصل پیش مانسون، در انتهای خور (03/1) و کمترین میزان آن در فصل پس مانسون، در میانه خور (41/0) به دست آمد.
    کلیدواژگان: مانسون، ماکروبنتوز، خور جاسک، دریای عمان
  • غلامرضا نورزاد* صفحات 51-60
    پلاتی پوسیلوس ماکولاتوس (Poeciliidae) یک ماهی زنده زا، از تلئوستئن ها (جنس پوسیلیده) است. جریان اووژنز در این ماهی را می توان بر حسب تغییرات صورت گرفته به چند مر حله تقسیم نمود: مرحله 1: در این مرحله اووپلاسم شفاف با اندامک کم و توسط یک لایه سلولهای فولیکولی پوشیده می شود. اولین قطرات زرده در این مرحله ظاهرمی گردند. مرحله 2: در این مرحله میکروویلی ها و در بین آنها و در سطح خارجی تخمک قشر شعاعی (Cortex radiatus) ایجاد می شود. لایه های پوشاننده با کمک اووسیت و سلولهای فولیکولی ساخته می شود. علاوه بر این واکوئلهای محیطی (Cortical vesicle) ظاهر می شوند. در مرحله 3: تمایز و تقویت لایه های پوشاننده ادامه می یابد و سلولهای فولیکولی، حالتی استوانه ای به خود می گیرند. در اووپلاسم ذخایر زرده افزایش می یابد. در مرحله 4: درون اووپلاسم از زرده پر شده است. غشای هسته پاره شده و با افزایش حجم اووسیت غشای آن منظره صاف به خود گرفته و از طول میکروویلی ها کاسته شده است. پس از خروج نوزاد از تخمدان در بین سلول های فولیکولی دسموزوم ظاهر می شود. در حالیکه در طول رشد اووسیت و جنین این ساختمان ها به چشم نمی خورند. اووسیت رشد یافته با چهار لایه مختلف محافظت می گردد، که هر لایه نقش معین خود را از نظر حفاظت و فیزیولوژی برعهده خواهد داشت.
    کلیدواژگان: تخمک، زنده زایی، سلولهای فولیکولی، قطرات زرده
|
  • Zahra Soltanzadeh, Ahmad Noori*, Mirmasoud Sajjadi Pages 1-7
    Although sex steroids play an important role in many physiological processes including reproduction in vertebrates¡ there is a few information about the effects of these hormones in coral-reef fish reproduction. Determination of fluctuation of these hormones would be very useful in reproductive studies. In this study¡ 120 specimens Abudefduf vaigiensis including 47 females and 34 males were captured by rod and line from the northern coast of Gheshm Island¡ Persian Gulf. The plasma levels of testosterone during the gonadal development were determined through ELISA method. The mean of testosterone were 2.59± 0.78 in autumn (min 2.57 in July¡ max 3.24 in August) and 2.30 ± 1.57 ng/ml in winter (min 1.43 in November¡ max 2.97 in Desember) for females¡ which the values of November were significantly less than July. Also in August and August values were significantly more than September. The testosterone mean in males were 2.28± 0.65 in autumn (min 2.01 in September¡ max 2.67 in August) and 1.90 ± 0.88 ng/ml in winter (min 1.57 in November¡ max 2.10 in Desember). The mean values of November were significantly less than the others month. The results showed that the value of testosterone due to its role in gonadal development during vitellogenesis¡ in different months has been significantly changed. The levels of this steroid increased as in August the high level of this hormone is measured in both sexes.
    Keywords: gonadal development, testosterone hormone, Qeshm Island, Persian Gulf
  • Mohammad Hadi Rezaei, Iman Sourinejad*, Siavash Soltanian, Morteza Yousefzadi Pages 8-19
    Low survival at early stages of life is of great concern for fish culturists. Considering the effects of herbal immunostimulants on innate immune response and growth improvement of aquatic animals, the impacts of a native herb of Hormozgan province named Zhumeria majdae extract on growth indices and immunology of catfish fingerlings Pangasianodon hypophthalmus with mean weight of 1.27±0.24 were investigated. Fish were fed diets supplemented with Z. majdae extract at 0 (control group), 150 (treatment 1), 300 (treatment 2) and 600 (treatment 3) mg/kg diet for 45 days. After the feeding trial, fish growth, hematology and immunology parameters were analyzed using Duncan test. Fish growth parameters including FER, DGI and SGR were not significantly different between treatments at days 15, 30 and 45. Survival percentage in all treatments supplemented with herb extract was 100%. The highest haematocrit level was at treatment 3 (46.67±7.64%), The highest number of RBC (3.10±0.6×106) and WBC (7.40±0.3×103) and also the highest amount of total protein and albumin was at control group, the highest amount of hemoglobin, MCV and MCH was at treatment 1 and the highest NBT and MCHC value was at treatment 2. In white blood cell differential count, the highest percentage of neutrophil was observed in control group, the highest percentage of lymphosyte in treatment 1 and the highest percentage of monocyte in treatment 3 .The amount of lysozyme was significantly different with the highest amount at treatments 3 and control, respectively and the lowest in treatment 2 (p
    Keywords: Extract, Zhumeria majdae, Growth indices, Hematology, Pangasius catfish
  • Fatemeh Forooghi Nia, Mahrooz Dezfulian*, Shadman Shokravi, Naser Harzandi, Neda Soltani Pages 20-28
    Microorganisms can be used in order to break down and clean any type of a specific class of compounds which are found in petroleum and its related products. In this study, the rate of biodegradation of petroleum hydrocarbons by five isolated cyanobacteria from oil polluted region of south part of Iran has been studied. These include Anabaena ISC55 ¡ Nostoc ISC26¡ Nostoc ISC32 ¡ Phormidium ISC24 and Leptolyngbya ISC25 ,that after growth in the specific growth medium and subsequently cultured in BG-11, was aerated for 28 days in the presence of crude oil .The amount of remained residual hydrocarbons before and after this period and the altering of expressed proteins were analyzed by GC method and SDS-PAGE , respectively. The presence of cyp110A2 gene that belong to monooxygenase P450 enzyme family was analyzed by PCR method. The results showed that the total amount of hydrocarbons remained in mentioned species were, 11.16 %, 41.46 %, 84.45%, 13.38% and 98.44% respectively. Changes in protein expression were clearly detected in all species, too. In addition, PCR results indicate the presence of cyp110A2 gene only in Anabaena ISC5 and Phormidium ISC24 .We concluded all five samples are appropriate candidates for biodegradation of crude oil specially Anabaena ISC55 and Phormidium ISC24 that showed the best results.
    Keywords: Biodegradation, Cyanobacteia, Hydrocarbons of crude oil, P450 Monooxygenase
  • Marizeh Razaghi*, Mohammad Reza Shokri, Ahmad Savari, Jamileh Pazooki Pages 29-38
    This investigation was carried out to study the effect of probable contaminants existing in the Southern Pars region on density and species richness of macrobentic communities under tidal area in Nayband Bay and to determine the environmental parameters caused by human activities which influence the Benthic communities of this region. Three stations were selected that were different in terms of susceptibility to activity of oil and gas industries in the region. Station 1 was considered as the control station (Haleh) station 2 and station 3 as a station with moderate susceptibility and very high susceptibility, respectively. Sampling from sediment in each station was carried out in two winter and summer seasons (2009 – 2010) by Van veen grab with area of 0.04 m2. Further, water sampling from the depth of 1.5 meter was done using Rotner sampling bottle. The highest individuals (2172) and species (68) per m2, Shannon index (3.54) and Pielou uniformity (0.84) were observed in the control station and then in the stations 3 and 2, respectively. The highest were obtained in the control region. Also, the results showed a significant correlation between changes of environmental factors and changes of heavy metals and of population structure of macro benthic in different stations. In all three stations, significant correlations were observed between environmental factors including total hardness, reduction potential, amount of phosphate and copper and structure of macro benthic (Pw= 0.70). The present research suggested that disorders caused by industrial and human activities somehow affect environmental and thereby have influences on benthic communities.
    Keywords: benthic communities, invertebrate, Nayband Bay, species richness
  • Asieh Soleimanirad*, Musa Keshavarz, Morteza Bahremand, Ehsan Kamrani, Amir Vazirizade Pages 39-50
    Gulf of Oman, in the summer, is influenced by the southwest monsoon winds of India, and Jask protected area, which is ecologically and economically very important, is located in the northwestern area of this gulf. In this study, sampling of sediments was done from 2009 to 2010, in three station (mouth, mid and end) of Markazi creek (located in Jask city), by 0.04 m2 Van Veen Grab. Water physicochemical parameters (including dissolved oxygen, salinity, temperature and pH) of the water near the seabed, as well as sediments grain size, and total organic matter (TOM), were measured at each station. The relationships between diversity and abundance of macrobenthos and biological and non-biological factors, were studied in sampling seasons (premonsoon, monsoon and postmonsoon). A total of 14425 pcs per m2, belonging to 64 species of macrobenthos were counted and identified. In total, Gastropoda with 22 species and Bivalves with a frequency of 9125 pcs per m2, had the highest diversity and density of macrobenthos, respectively. The results of this study showed that, the spatial and temporal variation of macrobenthos in this area affected by climatic fluctuations are due to the Indian Ocean monsoon. The maximum and minimum densities of macrobenthos were identified at postmonsoon season (8075 pcs per m2, equivalent to 58.24% of total species), and during monsoon season (2766 pcs per m2, equivalent to 17.21% of total species), respectively. Results of calculating the diversity index, Shannon-Wiener, showed that the maximum and minimum value of this index were observed at premonsoon, end station (1.03), and postmonsoon, mid station (0.41), respectively.
    Keywords: monsoon, macrobenthos, creek, Jask, Gulf of Oman
  • Gholamreza Nourzad* Pages 51-60
    Platypoecilus macuhatus is a Viviparous fish belonging to subclass teleosteons (F. Poeciliidae). Oogenesis in this fish can be divided in tow following stage I: Clear Ooplasm with few organells is covered with a layer of follicular cells. Apearence of the first yolk droples also Occurred in this stage. Stage II: microvilli forms and then a radial layer appears between them. The development of Covering layers is due to the activity of both the oocyte a follicular cells. In addition the the peripheral vacuols appear in this Stage. StageIII: Differentiation and strengthening of covering layers. Continued and the follicular cells take columnar shape. Yolk storage of ooplasm also is increased. StageIV: in this stage ooplasm is with Yolk substance, the nuclear membrane is broken apart and as a result of oocyte growing, its membrane takes a smooth shape, and the mikrovilli length is decreased. Althoughin the process of oocyte development the desmosomes don’t exist after breading they appear in between the follicular cells. The fully grown oocyte is protected with four layers, where each layer play its specific role physiology and protectiveness.
    Keywords: oocytes evolution, Ultrastructur, Viviparus, Platypoecilus maculates