فهرست مطالب

پژوهش حسابداری - سال هشتم شماره 1 (بهار 1397)
  • سال هشتم شماره 1 (بهار 1397)
  • تاریخ انتشار: 1397/02/11
  • تعداد عناوین: 8
|
  • سحر یوسفی زاده*، مهناز ملانظری صفحات 1-25
    با تغییرات سریع و تحولات شگرف در بازارهای رقابتی بسیاری از شرکت ها ناگزیر به پیوستن به بازارهای جهانی شده اند. یکی از ابزارهای مهم فناوری اطلاعات و ارتباطات که نقش مهمی در یکپارچگی اطلاعات در سازمان دارد و از شروط اصلی پیوستن به بازارهای جهانی است، سیستم برنامه ریزی منابع سازمانی (ERP) است. سیستم ERP در واقع نقطه اوج و تکامل سیستم های اطلاعاتی عصر حاضر هست. هدف این مقاله ارائه تصویری روشن از سیستم برنامه ریزی منابع سازمانی است. بنابراین در این تحقیق تلاش شده است که مناسب ترین تعریف و روند تکامل ERP در طی زمان نشان داده شود. سپس نیازمندی ها و مراحل پیاده سازی سیستمERP به طور کامل بیان شده است. در آخر مزایا و معایب سیستم ERP و همچنین چالش های اجرای ERP در ایران که تاکنون با آن ها مواجه شده ایم، جمع آوری شده است. نتایج حاصل از این تحقیق برای سازمان هایی که می خواهند اطلاعات اولیه ایی در مورد ERP داشته باشند، مفید می باشد.
    کلیدواژگان: بازارهای رقابتی، یکپارچگی سازمان، سیستم برنامه ریزی منابع سازمانی، مزایای سیستم برنامه ریزی منابع سازمانی، معایب سیستم برنامه ریزی منابع سازمانی
  • علی صیادی سومار*، فریدون رهنمای رودپشتی، زهرا کاکایی تبار صفحات 27-52
    یکی از مهم ترین اقداماتی که برای کاهش اتکاء به درآمدهای نفتی و افزایش سهم مالیات در بودجه می تواند صورت گیرد مقابله با پدیده فرار مالیاتی می باشد. بی شک شناسائی دلائل ایجاد آن و اتخاذ تصمیمات مناسب می تواند به نتایج مطلوبی منجر شود. تحقیق پیش رو به بررسی شکاف دیدگاه مودیان و کادر مالیاتی درباره علل پدیده فرار مالیاتی بر اساس مدل AHP می پردازد. بدین منظور با گردآوری اطلاعات لازم از طریق روش کتابخانه ای و سپس توزیع پرسش نامه در دو مرحله، اطلاعات جمع آوری شده با استفاده از روش تحلیل سلسله مراتبی در دو گروه مودیان و کادر مالیاتی رتبه بندی و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان می دهد از دیدگاه مودیان عواملی نظیر عدالت در دریافت و توزیع مالیات، شرایط سیاسی کشور و استفاده از روش ها و تکنولوژی های نوین جهت اطلاع مودیان و کادر مالیاتی مهم ترین عامل ها می باشند، در حالی که از دیدگاه کادر مالیاتی تاثیر وضعیت اقتصادی و شرایط سیاسی کشور از بقیه عوامل تاثیرگذارتر می باشندد.
    کلیدواژگان: فرار مالیاتی، مالیات در ایران، روش تحلیل عاملی و روش AHP
  • ساسان مهرانی*، امید آخوندی صفحات 53-68
    تفکر سیستمی پارادایم یا الگویی کلی است که بر مبنای برتری کل به جزء، پایه گذاری شده است. در چنین تفکری، رفتار یک سیستم به رفتار مجزای عناصر آن وابسته نیست، بلکه انعکاسی از چگونگی ارتباط اجزای آن است. مدیریت ریسک واحد تجاری مطابق با کوزو، از هشت مولفه که دارای ارتباط با یکدیگر می باشند، تشکیل شده است و هر کدام از آنها می تواند تحت تاثیر تفکر سیستمی قرار بگیرد. مزیت تفکر سیستمی این است که نه تنها می تواند هشت مولفه را مورد تحلیل قرار دهد، بلکه این توانایی را ایجاد می کند تا مدل مدیریت ریسک واحد تجاری، در یک سازه تحلیلی واحد و نگاهی کل نگرانه مورد ملاحظه قرار گیرد. اهداف اصلی این مقاله، حمایت از بکارگیری تفکر سیستمی موفق در چارچوب مدیریت ریسک واحد تجاری کوزو و همچنین شناسایی فرصت های پژوهشی مرتبط با تفکر سیستمی و مدیریت ریسک واحد تجاری می باشد. با توجه به محدودیت های موجود در فرایند مدیریت ریسک واحد تجاری، رویکرد تفکر سیستمی به آن باعث تسهیل بررسی عدم اطمینان و پیچیدگی های سازمان می شود و تصویری واضح تر نسبت به تهدید های سازمان فراهم می کند.
    کلیدواژگان: تفکر سیستمی، مدیریت ریسک واحد تجاری مطابق با کوزو، مدیریت ریسک
  • ندا جعفری نسب کرمانی*، رضوان حجازی صفحات 69-85
    برنامه های کاهش کربن و گزارش تولید گازهای گلخانه ای به سرعت در پاسخ به تغییرات آب و هوا و گرم شدن زمین گسترش پیدا کرده است. این تحول ها تا حدودی به تقاضای نهادها و ملاحظه های ایجاد ارزش بستگی دارند. پیامدهای ناشی از این تحول ها برای حسابداری مدیریت و کنترل مشخص نیست، اگر چه برخی از شواهد نشان می دهد که تلاش برای گنجاندن حسابداری کربن در فرآیند گزارش گری و تصمیمات سنتی رو به افزایش است. دلایل این عدم شفافیت، تمرکز نامتناسب در رویه های اجرایی در افشای کربن، در مقایسه با موارد معدود مطالعه های تجربی و فقدان یک بحث علمی در این حیطه از نقطه نظر حسابداری مدیریت و کنترل می باشد. در این مقاله تلاش می شود تا با بررسی متون مرتبط موجود محرک های این قبیل بحث های علمی به همراه کاستی های کلیدی نظری و تجربی مربوط به تحقیق های انجام شده در زمینه حسابداری کربن را شناسایی و جهتی هایی را برای مطالعه های آینده در این زمینه ارائه نمود. این جهت ها از تحقیق های انجام شده در زمینه حسابداری مدیریت و کنترل الهام گرفته شده که ممکن است بتواند به هدایت و سازماندهی اینگونه تحقیق ها در زمینه های نو ظهور و هیجان انگیز حسابداری کربن کمک نماید.
    کلیدواژگان: حسابداری کربن، حسابداری مدیریت، اندازهگیری عملکرد، کنترل مدیریت
  • پروین پورفخریان *، احمد گوگردچیان، مجتبی کاکایی دهکردی صفحات 87-109
    در این پژوهش توانایی وجه نقد عملیاتی، سود خالص و اجزای سود برای پیش بینی وجه نقد آتی ارزیابی شده است. در این راستا، سه فرضیه تدوین شده است که در فرضیه اول به مقایسه قدرت وجه نقد عملیاتی و سود خالص برای پیش بینی وجه نقد آتی پرداخته می شود. در فرضیه دوم سود به دو جزء تعهدی و نقدی تقسیم و تاثیر این تقسیم بندی بر توان توضیح دهندگی سود ارزیابی می شود و در فرضیه سوم کل اقلام تعهدی به اجزای آن یعنی اقلام تعهدی اختیاری و غیر اختیاری تقسیم و توان پیش بینی کنندگی سود با این تقسیم بندی بررسی می شود. برای تخمین مدل های پژوهش از اطلاعات مالی 107 شرکت، طی سال های 94-86 وازروشداده های ترکیبی استفاده گردیده است. نتایج پژوهش نشان داد که سود نسبت به وجه نقد عملیاتی برای پیش بینی وجه نقد آتی توانمندی بهتری دارد. همچنین نتایج نشان داد که قدرت توضیح دهندگی سود در پیش بینی وجه نقد آتی با تقسیم سود به اجزای آن یعنی جزء نقدی و تعهدی افزایش می یابد؛ اما تقسیم اقلام تعهدی به اقلام تعهدی اختیاری و غیر اختیاری نمی تواند توضیح دهندگی سود را افزایش دهد.
    کلیدواژگان: سود، وجه نقد عملیاتی، پیشبینی وجه نقد آتی، اقلام تعهدی اختیاری، اقلام تعهدی غیر اختیاری
  • مهدی کاظمی علوم *، مصطفی عبدی، زهرا حیدری معقول صفحات 111-127
    اصول اخلاقی می تواند برای درک ماهیت حسابداری به صورت بالقوه، نقش مهمی را ایفا نماید. عدالت به عنوان یکی از مهمترین اصول اخلاقی در حسابداری مطرح است و حسابداری با حداکثر سازی منافع اجتماعی نقش موثری در توسعه و پایداری اجتماعی ایفا می نماید. در ارتباط با عدالت، تئوری هایی مطرح است. تئوری عدالت «جان رالز» (1971) در مورد قرارداد اجتماعی را می توان به عنوان مفهوم مطلوبیت و رعایت عدالت در حسابداری ارائه نمود. هدف این مقاله تبیین نقش اخلاقی حسابداری با تاکید بر فلسفه عدالت می باشد. در این مقاله، نخست با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی به تبیین تئوری ها و الگوهای اخلاقی و جهان بینی آنها پرداخته شده و در ادامه سعی در تطبیق نقش کارکرد اخلاقی حسابداری با توجه به رویکردهای تئوری و نظرات اندیشمندان این علم با نظریه فلسفه عدالت شده است. نتایج این تحلیل، بیانگر این موضوع می باشد که، اگرچه کارکرد اخلاقی حسابداری به طور کامل از طریق نظریه عدالت تبیین نمی گردد، اما با این وجود، این نظریه به میزان زیادی تاکید بر عمل اخلاقی در حسابداری دارد. عدالت به عنوان یکی از الگوهای اخلاقی است که می تواند بیانگر کارکرد اخلاقی حسابداری باشد.
    کلیدواژگان: اخلاق، الگوهای اخلاقی، تئوری عدالت، حسابداری
  • میثم کاویانی*، ندا خواجه فرد، زینب منتظری صفحات 129-151
    در ادبیات مالیاصطلاح هزینه سرمایه حقوق صاحبان سهامبه هزینه هایی که جهت دستیابی وجوه به شرکت متحمل می شود اشاره دارد. از نقطه نظر سرمایه گذار، هزینه سرمایه حقوق صاحبان سهام نرخ بازدهی است که انتظار می رود از سهمی که در پرتفوی خود نگهداری می شود تحصیل گردد. اگرچه هزینه حقوق صاحبان سهام معیاری است که به طور مستقیم قابل مشاهده نیست، ازاین رو هیچ مدلی برای تبیین آن وجود ندارد که به عنوان مدلی معتبر و جهانی باشد. در مقاله حاضر مدل های رشد گوردون، رشد درآمدهای غیرعادی و مدل ارزشیابی سود باقیمانده به تفصیل مورد بررسی قرار گرفته اند. نتایج بررسی نشان می دهد که بیشتر پژوهشگران جهت اندازه گیری و محاسبه هزینه حقوق صاحبان سهام از مدل رشد گوردون به دلیل شناخته بودن و درک آسان آن استفاده کرده اند. با این اوصاف هدف مقاله حاضر مروری جامع بر مدل های مختلف تبیین هزینه حقوق صاحبان سهام است که این مدل ها در قالب پژوهش های مختلف و بسته به کارکرد آن در تصمیمات سرمایه گذاری مورد استفاده قرارگرفته اند.
    کلیدواژگان: مدل، هزینه حقوق صاحبان سهام، تحقیقات تجربی
  • محمد باقر محمدزاده مقدم، سجاد نقدی، جواد اسماعیلی * صفحات 153-172
    هدف پژوهش حاضر، یافتن پاسخ به این پرسش اساسی است که آیا کیفیت سود بر سیاست تقسیم سود شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران تاثیر دارد؟ در پاسخ به این پرسش به دلیل کیفی بودن متغیرکیفیت سود برای اندازه گیری آن از دو معیار کیفیت اقلام تعهدی و مدیریت سود استفاده شده است. به منظور اندازه گیری کیفیت اقلام تعهدی از الگوی مک نیکولز و برای اندازه گیری مدیریت سود در گزارشگری سالیانه، از الگوی تعدیل شده جونز استفاده گردید. همچنین از نرخ پرداخت سود تقسیمی برای اندازه گیری سیاست تقسیم سود استفاده شده است. بدین منظور برای آزمون فرضیه های پژوهش، تعداد 105 شرکت، در بازه زمانی پنج ساله 1390 تا 1394، شامل 525 سال-شرکت انتخاب شده است. آزمون فرضیه های پژوهش از طریق مدل رگرسیون چند متغیره انجام گردید. نتایج حاصل بیانگر آن است بین کیفیت اقلام تعهدی و سیاست تقسیم سود رابطه مستقیم و معنی داری وجود دارد که این نشان از قابلیت اعتماد اقلام تعهدی دارد، درحالی-که رابطه بین مدیریت سود و سیاست تقسیم سود از لحاظ آماری معنی دار نیست. درواقع می توان گفت در شرکتهای ایرانی روند پرداخت سود تقسیمی تابعی از مدیریت سود نیست و این خبر خوبی برای سهامداران بازار سرمایه کشور به شمار می رود.
    کلیدواژگان: کیفیت سود، سیاست تقسیم سود، نرخ پرداخت سود تقسیمی
|
  • Sahar Yousefizadeh *, Mahnaz Molanazari Pages 1-25
    The dramatic developments and rapidly changing in the competitive markets, many companies have been forced to join the global markets. One of the most important tools of information and communication technologies that play an important role in the integration of information in the organization and on the main conditions for joining the global market, is enterprise resource planning system (ERP). Actually, the culmination of information systems is ERP. The purpose of this paper is to present a clear picture of the enterprise resource planning systems. So in this study, we show the most appropriate definition and the evolution of enterprise resource planning system. Also the requirements and implementation of ERP system is expressed. Finally, the advantages and disadvantages of ERP system is reviewed. The challenges of implementing ERP system in Iran so far they have encountered, have been reported. The results of this research for organizations that want to have preliminary information about ERP system, is useful.
    Keywords: Competitive markets, Integrity of the organization, ERP system, ERP advantages, ERP disadvantages
  • Ali Sayadisoumar *, Fereydoun Rahnama Roodposhti, Zahra Kakaei Tabar Pages 27-52
    One of the most important steps that can be taken to reduce reliance on oil revenues and increase the share of taxes in budget, is coping with tax evasion. Certainly, determination of tax evasion causes and making the right decision, can result in desired findings. This research study the gap of view between taxpayers and tax staff about the causes of the tax evasion in Iran based on the AHP model. The data was first gathered through literature, then two questionnaires were distributed in two steps and finally these data were ranked & analyzed with factor analysis and AHP model based on views of taxpayers and tax staff. The results from the point of tax prayers show that the justice in receipt and distribution of tax, political conditions and use of new methods and technologies to inform taxpayers and tax staff are the most important factor of tax evasion, while from the point of tax staff, the impact of the economic and political situation of the country are more effective than other factors.
    Keywords: Tax evasion, Tax in Iran, Factor analysis, AHP method
  • Sasan Mehrani *, Omid Akhoundi Pages 53-68
    Systems thinking is a paradigm or a holistic pattern that is based on the superior of a whole on an element. In this thinking, the behavior of a system is not dependent on its elements but, it is a reflective of the relationship between its elements. COSO ERM consists of eight interrelated components and each of them, can be influenced by a systems thinking perspective. A benefit of systems thinking is that not only can enable the analysis of the eight components, but it can also enable the entire COSO ERM model to be considered holistically as a single analytical construct.
    The main objectives of this paper, are to advocate incorporating a systems thinking perspective into traditional ERM frameworks and identify research opportunities associated with systems thinking and ERM. Given the limitations of existing ERM processes, tackling complex risks in an organization requires new approaches and ideas and systems thinking approach to ERM, facilitates the examination of organizational complexity and uncertainty and provides clarity on threats to the organization.
    Keywords: System thinking, COSO Enterprise Risk Management, Risk management
  • Neda Jafari Nasab Kermani *, Rezvan Hejazi Pages 69-85
    Carbon reduction programs and corporate emissions reporting have expanded rapidly across firms in response to climate change and global warming. This development is partly driven by institutional demands and partly by value creation considerations. The consequences of these developments for management accounting and control (MAC) are not clear, despite anecdotal evidence show an increasing effort to incorporate carbon accounting into traditional decision and reporting processes. The reasons for this lack of clarity are the disproportionate focus in practice on carbon disclosure, compared to a small number of empirical studies and the absence of an academic debate in this novel area from a MAC perspective. This paper seeks to stimulate such an academic debate by reviewing the extant literature, identifying key theoretical and empirical shortcomings of extant academic research and outlining some directions for future studies on carbon accounting. These directions are inspired by more established MAC research that may help to guide and organize MAC research in the emerging and exciting field of carbon accounting.
    Keywords: Carbon accounting, Management accounting, performance measurement, Management control
  • Parvin Poorfakhriyan *, Ahmad Gugerdchiyan, Mojtaba Kakaey Pages 87-109
    The present study intends to evaluate the ability of operating cash flow, net income, and earning components in forecasting future cash flow. In this regard, three hypotheses have been formulated. The first hypothesis compares the power of operating cash flow with net profit in forecasting future cash flows. The second hypothesis addresses the income as accrual and cash components and evaluates the effect of these two components on the explanatory power of income. In the third hypothesis, all accruals are divided into their components, namely, discretionary and non-discretionary accruals, and the forecasting power of income is evaluated based on this division. For estimating the research models, the financial information of 107 companies spanning from 2007-2015 was investigated through panel data analysis. The study results showed that net income better forecasts future cash flow compared to operating cash flow. Moreover, the results indicated that the explanatory power of net income in predicting future cash increases upon dividing the earning into its components, namely, cash and accrual components. However, the division of accruals into discretionary and non-discretionary components cannot increase the explanatory power of earning.
    Keywords: Income, Operating Cash Flow, Forecasting of future cash, Discretionary Accruals, Non-discretionary accruals
  • Mahdi Kazemi Olum *, Mostafa Abdi, Zahra Heydari Maghul Pages 111-127
    Ethical principles can potentially play an important role in understanding the nature of accounting. Justice is considered as one of the most important ethical principles in accounting, also accounting plays an important role by the maximization of social benefits in development and social sustainability. In relation to justice, theories have been found. Theory of Justice "John Rawls" (1971) about the social contract can be presented as the concept of utility and fairness in accounting. The purpose of this article is to explain the role of accounting ethics with an emphasis on the philosophy of justice. In this study, we explain ethical theories and patterns and then we have been tried to compare the moral function of accounting in accordance with the theoretical approaches and opinions of the scholars of this science with the theory of justice philosophy. The results of this analysis suggest that, although accounting ethics function entirely cannot be explained through Justice theory, however, this theory has a lot of emphasis on ethics in accounting practice. So, justice is a moral pattern that may indicate a moral function of accounting.
    Keywords: Ethic, Ethical patterns, Justice theory, Accounting
  • Meysam Kaviani *, Neda Khajehfard, Zeinab Montazeri Pages 129-151
    In financial literature, cost of equity’s capital refer to the expenditures of acquiring funds to the company. From investor point of view, it is a return that expected to gain from each share in the portfolio. Although cost of equity is a criterion which cannot observe directly, so there is not global and reliable model for explaining it. In the present study, Gordon Growth Model, Abnormal Earnings Growth and Residual Income Valuation Model, are discussed in detail. Findings show that researchers have used the Gordon Growth Mode in order to measure and calculate the cost of equity, because it is easy to understand. Therefore, the purpose of current study is the comprehensive review of different model which explaining cost of equity; these models have usage in different form of research and according to its application in investment decisions.
    Keywords: Model, Cost of Equity, Empirical research
  • Mohammad Bagher Mohammadzade Moghadam, Sajad Naghdi, Javad Esmaeili * Pages 153-172
    The objective of this study is to find answers to this question that whether the earnings quality will impact on dividend payout policy at firms listed in the Tehran Stock Exchange? Dividend policy has been measured by dividend payout whereas earning management has been quantified by discretionary accruals. we use the Mcnicholz Model for measuring of accruals quality and modifies Jones model for measuring of earning management. Also, dividend payout ratio is used for measuring of dividend policy. The data set includes 105 companies listed in the Tehran Stock Exchange for the period of 2011 to 2015 (Including 525 firm-year). Regression analysis is used to examine hypotheses of the study. The result show that accrual quality has a positive and meaningful relationship with dividend policy. The empirical results indicate that there is no significant relationship between dividend payout policy and earning Management. Therefor dividend payout policy is not a function of earning management and this finding is a good news for investors.
    Keywords: Earnings Quality, Dividend policy, Dividend Payout Ratio